onzichtbaar

Avontuur

in de sneeuw

J.B. te Boekhorst

CD publishers

onzichtbaar

Jarig

Van nature ben ik lui. Tenminste, dat zegt mijn moeder. Je zou ook kunnen zeggen dat ik een slow starter ben. Volgens haar begon mijn luiheid al toen ik geboren moest worden. Vandaag precies 14 jaar geleden. Straks als ik naar beneden ga, krijg ik het verhaal voor de zoveelste keer te horen.

Nu lig ik lekker in mijn bed, me voor te bereiden op de speech die komen gaat: ‘Veertien jaar geleden stond ik er heel anders voor. Stond?! ... nee, ik lág te kermen van de pijn en dat al bijna 48 uur lang. Minstens twee dagen en nachten weeën. Een onverdraaglijke pijn. Maar nee, mijnheer wilde niet komen. Mijnheer had iets anders te doen. Hij lag zo lekker. Daarom kom je nog steeds zo moeilijk uit je bed!’

En zo gaat ze maar door. Mijn verjaardag brengt dat hele verhaal weer naar boven. Maar het gekke is: zo uitgebreid als mijn moeder zich mijn geboortedag herinnert, zo kort van stof is mijn vader er altijd over. Het lijkt wel of hij zich alleen de druiven voor de geest kan halen die - in de zomer van 1997 - precies een maand na mijn geboortedag werden geoogst. Zo langs zijn neus weg, zegt hij dwars door de tirade van mijn moeder heen: ‘maar het was wel een goed wijnjaar.’

Trouwens, de wijnboeren mogen van geluk spreken dat er in dat jaar een goede oogst werd geplukt. Na een te koud voorjaar en een te warme zomer was het de vroegste van de eeuw: op maandag 18 augustus werden de druiven al binnengehaald.

Maar ik dwaal af. Mijn moeder dus, die krijgt er geen genoeg van om mij duidelijk te maken dat het een wonder is dat ik op een bepaald moment besloot om me toch aan de wereld te showen. Steeds maar dat verhaal maakt moe en ik heb een hekel aan moe.

Kun je je voorstellen, dat ik liever nog even in mijn bed blijf liggen? Ik krijg straks die hele geschiedenis weer als een koude douche over me heen.

‘En toen mijnheer het eindelijk tijd vond om geboren te worden, was hij zo mager als een konijn. Een lang mager, lelijk konijn. En schreeuwen dat hij kon. Verschrikkelijk.’

Mager ben ik nog steeds. Ik ben zo dun als een lat. Je kunt bijna door me heen kijken. Mijn oma vroeg zich af of er misschien een lintworm in mijn darmen kroop. Bah, wat klinkt dat vies: een lintworm. Zo’n lang dun ding, dat al je eten opeet, waardoor jezelf zo mager blijft.

‘Maar,’ zeg ik tegen mijn oma, ‘als die lintworm mijn eten opeet, dan wordt ’ie toch ook dik en zwaar? En dan word ik toch ook dik en zwaar?’

‘Nee,’ zegt mijn oma, ‘die lintworm wordt alsmaar langer, maar hij blijft dun. Daardoor weegt hij niet zoveel.’

Het zal allemaal wel. Het is een theorie die ik niet helemaal begrijp. Feit blijft dat ik mager ben en klein, niet groter dan 1 meter 50. En ook nog eens slap, dun haar heb waar niets mee valt te beginnen, zegt mijn kapper altijd tot vervelens toe.

Als kind moest ik naar de achterbuurman, een gepensioneerd kapper, die de kinderen uit de buurt wel wilde knippen. Dan zat ik daar in de keuken op zo’n houten stoel. Gooide hij een tafellaken om me heen. Elke keer kreeg ik hetzelfde kapsel. Het maakte niet uit wat ik zei. Meestal wilde ik er zo min mogelijk af. Maar mijn moeder had al met hem afgesproken dat het weer ‘lekker kort’ moest. Dus gebruikte hij de tondeuse. Schoor me bijna helemaal kaal. Korte stekkeltjes, een ouderwets militair kapsel, en een korte pony. Na vijf weken kon ik het uiteinde van mijn pony zien. Ergens zwevend boven mijn ogen, in een onbereikbaar heelal. Na nog eens twee weken lukte het met heel hard aan mijn haar trekken en fanatiek naar boven kijken om het duidelijk voor me te zien. Ik was gelukkig. Het vlashaar begon heerlijk hinderlijk voor mijn ogen te hangen. Helaas was dat voor mijn moeder het teken om de guillotine erbij te halen: ‘Het wordt al weer aardig lang. Ik zal aan de buurman vragen of hij tijd heeft.’

Smeken hielp niet. Een gepensioneerde buurman heeft altijd tijd.

Tegenwoordig ga ik wel naar de kapper, eentje met een kapperszaak. Nu zeg ik ‘gedekt’ en dan wordt het geen millimeterwerk. Het blijft bovenop iets voller en is mijn pony iets langer. De zijkant en achterkant zijn natuurlijk wel strak geschoren. Om geld te besparen wil mijn moeder graag mijn pony bijknippen. Dat mislukt elke keer. Ze doet er meestal per ongeluk expres een klein beetje te veel af, zodat ik uiteindelijk weer zo’n ouderwets korte pony heb en op school wordt uitgelachen.

Die buurman heeft me ooit in mijn hoofd geknipt. Ongeveer bij de slaap. Voor de kijkers aan de rechterkant. Als ik naar de kapper ben geweest en het is kort aan de zijkant, word ik er weer aan herinnerd. Even niet opletten en knip! Er loopt een streep van huid, waar geen haar zit. Het valt waarschijnlijk niemand op, maar elke keer als ik in de spiegel kijk, schreeuwt het naar me: ‘Lelijk, hè?’

Ik kan me die ‘heuglijke’ dag niet meer herinneren. Dus of het veel pijn heeft gedaan of dat ik flink gebloed heb, is uit mijn herinnering gewist.

Wel weet ik nog dat ik na een knipbeurt bij de buren vandaan kwam en een verschrikkelijke pijn aan mijn voet voelde. Ik begon ervan te huilen. Ik schreeuwde het uit. Het is gelukkig niet ver lopen van de achterbuurman naar huis, dit keer leek het eindeloos. Toen ik bij ons achter het huis kwam, liep mijn moeder al naar me toe.

‘Wat is er?’

Ik kon alleen maar huilen. Voorzichtig tilde ze me op. Met mij kwam ook een plank omhoog die aan mijn schoen bleef zitten. Bleek ik in een spijker te zijn getrapt, die in die plank zat. Mijn moeder heeft toen voorzichtig de plank van mijn voet getrokken. Jodium op de wond gedaan en een pleister geplakt. En daar ging ik weer.

Nu lig ik al een tijdje te treuzelen in mijn bed.

Zal ik er uit gaan? Of toch nog even niet. Op mijn verjaardag roept mijn moeder me meestal als ik niet langer mag blijven liggen. Ze heeft de kamer versierd en een kleine tafel bedekt met mooi papier. Een ronde cake met een gat erin - een tulband noemen ze dat - en kaarsjes erop. Vandaag zullen het er vijf zijn. Eén grote kaars die tien jaar symboliseert en vier kleine kaarsjes. Verder op de tafel de cadeaus die ik mag uitpakken.

Meestal krijg ik wat ik vraag. Het mag altijd één groot cadeau zijn en een paar kleinere. Vorig jaar heb ik voor het eerst niet gekregen wat ik wenste. Ik wilde graag een cursus dierentolk volgen. Een tweedaagse cursus op Terschelling. Mijn ouders vonden me te jong om alleen naar Terschelling te gaan. Dat begrijp ik niet. Je pakt de trein, daarna de boot en dan de taxi. Je logeert in een hotel. Gaat twee dagen naar de cursus en daarna weer naar huis. Ik zag het probleem niet. Toch wilden mijn ouders er niets van weten. Eerst dachten ze dat ik een grapje maakte. Meestal vraag ik voor mijn verjaardag ook cadeaus waarvan ik zeker weet dat ik ze niet krijg. Een drumstel bijvoorbeeld of een piano. Ooit wilde ik een doedelzak. Mijn moeder maakte me wijs dat ze daarvoor de hele wereld moest afreizen. In plaats daarvan kreeg ik een puzzel met een doedelzakfanfare. De safari die ik wilde gaan doen, begon en eindigde in de Beekse Bergen. Terwijl ik toch echt Afrika in gedachten had. Daarom heb ik voor vandaag opnieuw een cursus dierentolk gevraagd. Ik ga ervan uit dat ik hem niet krijg. Daarom ben ik het afgelopen jaar folders gaan rondbrengen. Met dat verdiende geld kan ik zelf de cursus betalen. Ik kon de ochtendkrant gaan lopen, maar dan moest ik er te vroeg uit.

Nu zul je je afvragen waarom een jongetje van 14 jaar een cursus dierentolk wil gaan doen. Om twee redenen. Ten eerste heb ik twee katten en ik zou dolgraag willen weten wat ze denken. Vinden ze het prettig bij ons in huis? Waarom maken ze vaak ruzie? Waarom ‘sproeit’ Quin steeds in huis? Quin is de jongste van onze twee katten. Hij is ruim twee jaar en nog niet volgroeid. Dat vind ik leuk. Van mij mag hij zo klein blijven. Het is een rode gecastreerde kater met witte voetjes, een wit befje en neusje en het lijkt net of hij een klein wit sikje heeft. Dat maakt hem heel lief. Dat sproeien vinden we niet zo leuk. De andere kat is onze freule. Die wil van niemand iets weten. Het is een grijs gevlekte Noorse boskat. Een kat met veel, lang haar en een hele mooie pluimstaart net als een eekhoorn. Haar noemen we Jip. Ze wil alleen bij mijn zusje Marit zitten. Marit is bijna 10 jaar en heeft heel lang blond haar. Het is een mooi meisje om te zien. Dat zeg ik natuurlijk niet tegen haar. Ik plaag haar liever. Marit zit op gymnastiek en qua gewicht heeft ze een beter figuur dan ik. Zij is al bijna net zo groot en niet zo dun. Zij moet niet al te hard meer groeien, anders wordt ze wel twee meter.

Onze katten krijgen een naam met een ‘i’ erin. Dan luisteren ze beter, zegt mijn moeder. Onze vorige kat was een mannetje en heette Diva. ‘Zo’n kat krijg je nooit meer,’ hoor ik mijn oma nog zeggen. Hij sliep bij mij in bed. Onder het dekbed en met z’n hoofd op het kussen. Op zijn zij! Als mijn ouders ’s avonds de tv uit deden, sprong hij direct van de stoel en liep al naar de gang. Hij wist precies dat ze naar bed gingen. Ik heb altijd mijn slaapkamerdeur op een kier en dan klom hij bij mij in bed.

Diva is plotseling overleden toen hij 14 was. Op een avond gingen we weer naar bed. Hij liep naar de gang en viel dood neer. Mijn ouders zijn meteen naar een dierenarts gegaan. Ze wisten niet zeker of hij dood was. Maar er was niets meer aan te doen. Het blijkt dat boskatten een hartaandoening kunnen hebben en daarom niet oud worden. Daar houden we nu al rekening mee met Jip. Voordat je het weet ligt ze op haar rug. Voorlopig is ze nog lekker eigenwijs. Ze ligt het liefst bij mijn zusje op bed. En Quin bij mij. Mijn ouders hebben Quin erbij gekocht omdat Jip zo zielig op de trap naar ons leek te kijken als we weggingen. We dachten dat ze zich in de steek gelaten voelde. Dat is de andere reden waarom ik die cursus wil doen, dan kan ik mijn excuses aanbieden. Met Quin dachten we een ‘halve’ boskat gekocht te hebben. Uiteindelijk is het een gewone, min of meer gestreepte, rode kat geworden. Geen lange haren en geen pluimstaart. Wel ondeugend, maar ook lief. De katten maken regelmatig ruzie met elkaar. Jip blaast dan heel hard. Quin miauwt bijna nooit. En als hij miauwt is het heel zacht. Blazen heb ik hem nog nooit horen doen. Met Quin kun je niet zo goed communiceren. Die reageert slecht. Alleen voor woordjes als ‘eten’, ‘nee’ en ‘buiten’ komt hij in de benen. Met Jip kun je echt praten. Als je tegen Jip ‘nee’ zegt, reageert ze op een bepaalde manier. Alsof ze wil zeggen: ‘Waarom niet?’

Jip kan heel zielig miauwen als ze naar binnen wil. Net of ze weken in de steek is gelaten. Mijn vader gaat dan meestal uit bed om haar naar binnen te laten.

‘Robbin!’

Oh jee, dat is mijn moeder. Ze is klaar. Ik kan naar beneden. De hele familie staat me op te wachten en gaat een liedje zingen zodra ik de kamer binnenkom. Elk jaar een ander liedje. Ze hebben nog nooit ‘Lang zal hij leven’ gezongen.

Eigenlijk heb ik geen zin om naar beneden te gaan. Want, zoals ik al zei: ‘Van nature ben ik lui.’ Ik zou de hele dag in bed kunnen liggen en dagdromen. Op de lagere school wilde ik filosoof worden. Ik had een programma gezien op televisie over een bekende Franse filosoof. Descartes heette hij volgens mij. Ik heb het programma niet helemaal goed begrepen, maar ik kreeg de indruk dat een filosoof veel nadenkt. Zodoende lost hij problemen op. Dat leek me wel wat: De hele dag op de bank liggen. Nadenken en ’s avonds de conclusie opschrijven. Nu lig ik voornamelijk op de bank te dagdromen of televisie te kijken. Om filosofie te studeren moet je naar de universiteit. Ik weet niet of ik wel zolang naar school wil. Werken lijkt me niks maar naar school gaan nog minder. Luieren: dat is een mooi werkwoord.

Goed, mijn verplichte entree in de woonkamer moet nu echt gaan plaatsvinden. Een geluk dat ik niet in de winter jarig ben, maar in hartje zomer, juli. Dat scheelt met snoep uitdelen. Op de lagere school heb ik een paar keer moeten trakteren als we laat zomervakantie kregen. Er wordt van je verwacht dat je alle klassen langsgaat en de onderwijzers en onderwijzeressen iets lekkers geeft. Als je dan een vriendje in zo’n andere groep had zitten, mocht je die ook wat geven. Ik was blij wanneer dat weer achter de rug was. Je kwam die klas binnen en zei: Goedemorgen. Ging je weg, zei je weer Goedemorgen. Dat vond ik zo raar. Hetzelfde zeggen als je naar binnen gaat en ook als je de klas verlaat.

Vanochtend hoef ik dat niet te zeggen. Zodra ik de kamer binnenkom, moet ik alleen het valse gezang van mijn familieleden aanhoren.

Ik heb nog geen zin om me aan te kleden. Een joggingbroek en een T-shirt is meer dan genoeg. Het is niet koud op deze 18e juli.

‘Gefeliciteerd!’ roepen ze allemaal tegelijk als ik de kamer binnenkom. ‘Lang zal hij leven, lang zal hij leven in de gloria’.

Nou breekt mijn klomp. Zeg ik net dat ze nooit een fatsoenlijk verjaardagslied zingen. Je kunt ook van niemand meer op aan. Zelfs een verkeerd verjaardagslied zit er al niet meer in. Nu komt het minder prettige gedeelte. Ze gaan me allemaal een hand geven en kussen.

‘Blaas je kaarsjes maar uit’, roept mijn moeder vrolijk. We schelen ongeveer een half jaar... Wat betreft jarig zijn in het jaar. Zij is in januari jarig en 32 jaar ouder dan ik. Zij is ook niet al te groot, wel stevig. Eeuwig aan de lijn. Van alles al geprobeerd. Sherry-, brood-, Atkinson-, Sonja Bakker- en koolhydraten-dieet. Niets helpt. Nou, ja het helpt wel. Totdat ze stopt met het dieet en weer gaat eten. Ze heeft zelfs al een keer een kuur van paardenmelk gevolgd. Nog viezer dan yoghurt en karnemelk. Dat zijn al drie drankjes die ik nooit meer zal drinken. Melk gaat wel, cola smaakt mij gewoon het beste. Vooral de eerste slok met al die prikkels. Het liefst de mond aan het flesje, zonder glas. Heerlijk. Vanochtend zal het eerst wel een kopje thee zijn met een plaatje cake van de mooie ‘tulband’ die mijn moeder gebakken heeft. Hopelijk heeft ze er ook slagroom bij. Dat maakt het zo lekker smeuïg.

‘Wat sta je daar te dromen?’ klaagt mijn broertje Charlie, ‘Ga je nog een keer die kaarsjes uitblazen? Ik blijf hier niet de hele dag staan!’

Mijn broertje is twee jaar jonger en mijn zusje vier. Hebben mijn ouders mooi uitgekiend. Jammer dat ik de oudste ben. Ik mag heel veel dingen niet. Ik zie dat mijn broertje alles twee jaar eerder mag. Hij ziet er ongeveer hetzelfde uit als ik. Hij heeft alleen een ander gezicht. Verder is hij ook klein, mager en heeft hij net zulk ‘mooi’ geknipt haar.

‘Nou daar gaat ’ie dan,’ zucht ik.

In één keer blaas ik de kaarsjes uit.

‘Zo, zo,’ lacht mijn vader. ‘Voor het eerst in één keer uit.’

De andere jaren was ik er vaak met mijn hoofd niet bij en blies ik niet echt in de richting van de kaarsen. Soms blies ik naar boven of beneden. Meestal expres. Je hoeft alleen maar met je lippen te bewegen zodat de lucht naar boven of beneden gaat. Zo krijg ik zelfs de dichtstbijzijnde kaars niet uit. En dat kon ik heel lang volhouden. Tot ergernis van mijn broer. Mijn zusje was toen nog heel klein, die vond dat wel grappig.

‘Gaan we eerst thee drinken of zal ik dat grote cadeau uitpakken?’

‘Dat grote cadeau doen we als laatste’, zegt mijn moeder met lichte paniek in haar stem. ‘Pak maar een paar kleine cadeautjes uit, dan schenk ik de thee in.’

Het eerste cadeau is plat en rechthoekig.

‘Een boek’, roep ik.

Ja hoor, het is een boek over dieren en hoe je met ze kunt communiceren. Oh, denk ik, dan gaat mijn tweedaagse cursus waarschijnlijk niet door. Goed dat ik geld heb verdiend met die folders rondbrengen. De datums zitten al in mijn hoofd geprent. Ik hoef slechts te bellen en te betalen. En dan ga ik gewoon.

‘Leuk, nu kan ik eindelijk leren hoe ik met dieren moet praten,’ zeg ik. Maar ik denk: Jammer, dat ik het nu zelf moet betalen.

‘Nee,’ zegt mijn vader, ‘dit is een boekje van een dierentolk met haar ervaringen. Het boek leert je niet hoe je zelf kunt praten met de dieren.’

Oké, denk ik. Het begin is er. Vandaag definitief afspreken en het geld overmaken.

Net als ik het volgende cadeau wil openmaken, zegt mijn moeder: ‘Hier is de thee.’

‘De thee is nog te warm. Ik pak eerst wel een cadeautje uit.’

Er staat een groot vierkant pakket op mijn cadeautafel. Ik wil het pakken en verwacht dat iemand me tegenhoudt en zal roepen dat ik dat moet laten liggen. Niemand zegt iets. Dat is dus een groot cadeau, maar niet het duurste. Dat blijkt wel als ik het uitpak. Het is een leren bal. Ook fijn, want in Zutphen - bij mijn oude huis - heeft een man een paar straten verder de bal voor de zoveelste keer afgepakt. Dat gebeurt gewoon af en toe. Dat zo’n bal per ongeluk in zijn tuin beland. Die tuin heeft hij heel goed afgeschermd met een stenen muur aan de ene kant en een houten schutting van minstens twee meter hoog aan de andere kant. Precies als we boven op de muur zitten om in zijn tuin te springen, staat hij daar al met een groot mes in zijn hand en steekt de bal lek.

‘Hier, probeer daar maar eens mee te voetballen. De volgende keer prik ik jullie lek.’

Hij probeert ons gewoon keihard van die muur te gooien met die kapotte bal. Het is hem nog nooit gelukt, toch springen we zo snel mogelijk van de muur.

De straf die de man van ons krijgt, is dat we de hele week elke avond iets uithalen, waardoor hij goed baalt. De hondendrol in krantenpapier is een oude bekende. Hij trapt er altijd in, letterlijk. We steken een stuk papier in de fik met een drol erin gevouwen. Bellen aan. Boze buurman doet open. Trapt automatisch op de vlam om het vuur te doven en trapt dus ook in de drol. Op de hoek van de straat vallen we elkaar dan elke keer weer lachend in de armen. Soms denken we dat hij het expres doet. Hij is er al zo vaak ingetrapt. Toch is hij altijd ontzettend kwaad en smijt ziedend de deur dicht.

De volgende avond prikken we een naald in het kozijn van het raam met een touwtje eraan. Als je aan het touwtje trekt, gaat de naald trillen. De trillende naald tikt tegen het raam. Van het lawaai dat de naald maakt, schrikt de buurman op. Hij weet nog steeds niet waar dat geluid vandaan komt.

Laatst hoorde ik van iemand dat je een stuk touw aan de voordeur kunt vastknopen en het andere uiteinde van dat touw aan een paar planten of bloemen in de tuin moet vastmaken. Vervolgens op de bel drukken. Zodra hij opendoet trekt hij zijn eigen planten uit de tuin. Lachen, hè?

Wat ook een leuke is. Met een afstandsbediening bij hem op de stoep, zo door het raam, constant zijn tv op een andere zender zetten. Stoten mijn vriend en ik elkaar voortdurend aan als we zien dat hij alsmaar kwader wordt. We kunnen dan ons lachen niet inhouden.

Niet als hij met een mes boven onze bal staat. Elke maand zijn we op die manier een bal kwijt. Voorlopig hebben we er weer één. Ze zouden de ballen eigenlijk net zo als die autobanden moeten maken, die nooit lek gaan. Dat zou lachen zijn. Ik zie het al helemaal voor me. De buurman die steeds opnieuw in de bal probeert te steken. Maar de bal wil niet lek. Door zijn woede steekt hij in zijn eigen hand en dan zal hij het voortaan wel laten om onze ballen lek te prikken. Nu moeten we het doen met mijn eigen bal. Die, zie ik nu, mijn naam heeft. Er staat heel groot opgedrukt Eigendom van: Robbin Stoelenmatter. Echt iets voor mijn vader. Hij werkt bij een reclamebureau. Het hoofdkantoor zit in Amsterdam, wij wonen in Wichmond. Een klein plaatsje in de buurt van Zutphen. Twee jaar geleden zijn we verhuisd. Nu wonen we in een wat groter huis. Mijn vader kent altijd wel iemand via zijn werk die zoiets voor hem wil doen. Nadeel is, dat de boze buurman weet hoe ik heet, als hij de bal afpakt. Maar goed, zover is het nog niet.

‘Wat zal ik nu eens uitpakken?’

‘Drink eerst je thee maar op. En je plakje cake wordt ook koud.’

Mijn moeder houdt van grapjes maken. Als kind reageerde ik er op. Inmiddels weet zelfs ik dat een cake niet meer warm is als hij al een halve dag uit de oven is. Bij mijn eerste hap schrik ik toch even, de binnenkant van de cake is wel degelijk warm.

‘Vanochtend nog gebakken,’ zegt mijn moeder trots.

‘Dat had je me ook weleens mogen vertellen!’

‘Dat deed ik net,’ zegt mijn moeder.

‘Ja, ja, ik dacht dat je een geintje maakte.’

‘Je weet dat ik over eten geen grapjes maak.’

‘Goed, pak ik wel een ander cadeau uit.’ Ik kijk over de cadeautafel en zie er nog een paar liggen. Iets wat duidelijk lijkt op een boek. Nóg één dus. Ook een rechthoekig doosje. Daar zou een scheerapparaat in kunnen zitten. Alleen scheer ik me nog niet. Dat pakketje blijft nog even een verrassing. Verder zie ik een zak drop en een kraslot.

Als ik alles heb uitgepakt, ligt alleen het rechthoekige pakje nog op tafel. Ben benieuwd wat erin zit. Behoedzaam haal ik het papier eraf. Ik weet eigenlijk ook niet waarom. Normaal gesproken scheur ik het in stukken. Het is net of ik nu al respect voor het cadeautje heb. Als het papier eraf is, zie ik waarom ik onbewust voorzichtig deed: Het is een iPhone. Fantastisch! Nu kan ik niet alleen bellen, maar ook filmen, fotograferen, e-mailen, internetten, muziek luisteren en dat allemaal met dat ene apparaatje.

De laatste tijd viel het me op dat we thuis steeds vaker dingen op de laptop opzochten tijdens een tv-programma. Zo wilde mijn vader weten wanneer woordkunstenaar Toon Hermans ook alweer geboren was terwijl we naar een documentaire keken over zijn leven. Je kreeg stukjes van zijn optredens te zien met een jaartal erbij. Mijn vader wilde een leeftijd bij die stukjes plakken. Nu kan ik dat zelf ook doen met mijn iPhone. Als er nu één van mijn favoriete actrices in beeld verschijnt, kan ik meteen opzoeken waar ze nog meer in heeft gespeeld.

‘Dank jullie wel, ik ben heel blij met mijn iPhone. Ook met de andere cadeautjes hoor. Maar jullie begrijpen dat de iPhone op nummer 1 staat.’ Ik ga naar mijn slaapkamer, meteen de hele handel op mijn computer zetten.

Na het installeren bel ik direct met Terschelling om me op te geven voor de tweedaagse cursus dierentolk. De cursus is in het tweede weekend van augustus. Tijd genoeg om van alles te regelen. Ik moet met mijn vriendje Dingeman Jan afspreken, dat ik dat weekend zogenaamd bij hem ga logeren. Ook moet hij weten dat hij eventueel een telefoontje kan verwachten van de cursusleidster als ze twijfelt of mijn ouders toestemming hebben gegeven om alleen naar Terschelling te gaan. Ik moet een zo klein mogelijke tas meenemen. Anders val ik misschien door de mand. Meestal neem ik niks mee als ik bij DJ blijf logeren. DJ, uit te spreken als Deejay op z’n Engels, is makkelijker dan hem te roepen met zijn hele naam: Dingeman Jan. Het blijft een gekke naam. Dingeman is niet alleen onalledaags, ook omdat Jan niet zijn tweede voornaam is. Het is zijn achternaam! Gelooft niemand. Dat is dan wel weer lachen. Ook als je nagaat dat zijn vader Henk heet. ‘Henk Jan, aangenaam.’ Dan denkt toch iedereen dat hij zijn achternaam niet noemt. Zijn moeder heet Ingrid. Ingrid en Henk Jan. Maar zijn oudere broer spant de kroon. Die heet Didier. DJ’s vader had ooit een Franse vakantieliefde. Emmanuelle heette ze. Mooi, donker lang haar, als ik hem moet geloven. Vanwege zijn Franse voorkeur wilde DJ’s vader zijn eerste kind graag een Franse naam geven. Ze hoopten dat het een meisje zou worden, die wilden ze Manou noemen. Dat viel dus tegen. Dus werd het Didier. Omdat wij Nederlanders meestal de woorden uitspreken met de klemtoon op de eerste lettergreep en de Fransen op de laatste de klemtoon zetten, krijg je vaak een verkeerde uitspraak. Bijvoorbeeld bij Monaco. Favoriete plek van mijn vader. Dat terzijde. Nederlanders zeggen Monáco. De Fransen spreken het uit als Monacó. Didier met de klemtoon op ‘ier’ wordt in Nederland al gauw Didier met de klemtoon op ‘Di’, waardoor de uitspraak sterk begon te lijken op Deejay. Je begrijpt het al. Beide broers hebben nu min of meer dezelfde naam. Omdat Didier meer de kant op ging van een echte Deejay, een sfeermaker die plaatjes draait op grote dancefeesten, gebruikte hij ook zijn achternaam. Dat werd Didier Jan oftewel DJ Jean. Zo komt een Franse voornaam via een Engelse afkorting uiteindelijk toch weer op een Franse achternaam. DJ’s vader vertelde dat ze er over hebben nagedacht om hem Jan te noemen. Jan Jan dus, net als de naam van de zoon van de Amerikaanse president John F. Kennedy, die John John heette. Helaas is hij bij een vliegtuigongeluk overleden. En toen Dingeman werd geboren was er even sprake van om hem E Manou Jan te noemen. Voor zijn geboorte waren ze er van overtuigd dat het tweede kind toch echt een dochter zou worden. Ze hadden niet nagedacht over een jongensnaam. Uiteindelijk werd het Dingeman. Een gekke naam, waarschijnlijk uit wanhoop geboren. Ook een aparte naam. Want, zeg nou eerlijk. Wie heet er nou Dingeman?

In onze familie kan ik daar alleen onze initialen tegenover zetten: Robbin, Charlie, Marit oftewel RCM. Volgens mijn vader is dat de afkorting van Radio City Music Hall. Heel lang geleden is hij in New York geweest voor zijn werk. Toen heeft hij die concertzaal vol geschiedenis bezocht. Vlak voor de geboorte van Charlie kwam hij op het idee om het tweede kind met een C te laten beginnen en het eventuele derde kind met een M. Dat is hem nog gelukt ook. Een paar jaar geleden was hij opnieuw in New York voor zijn werk. Hij heeft toen een concert gezien van André Rieu in de RCM Hall zoals hij de concertzaal noemt, om te benadrukken dat daar onze initialen inzitten.

Waar of niet waar, RCM is nog niks vergeleken met de familie Jan. Een familie met een hele gewone naam, toch geen doorsnee familie. En met die familie ben ik dus bevriend.

DJ ken ik al vanaf de kleuterschool. Ik weet niet beter dat hij zo heet. Hij is net zo klein als ik, maar wel iets dikker. We zitten samen op voetballen. Hij middenvelder, ik rechterspits. Hij is ook al heel wat ballen kwijtgeraakt aan de boze buurman. DJ heeft fel rood haar en flaporen. Van die echte zeilers, hij kan heel moeilijk tegen de wind in fietsen. Met die oren ziet hij eruit als een stripfiguur. Hij is drie maanden ouder dan ik en moet wel altijd trakteren op school. Sinds we naar Wichmond zijn verhuisd, slaap ik gemiddeld één keer per maand bij DJ. Dat is makkelijker. Tussen Zutphen en Wichmond ligt een stukje bos. Mijn ouders maken zich ongerust als ik in het donker door dat bos rijd. Ik vind het ook niet prettig. Dat zeg ik natuurlijk niet tegen mijn ouders. Eén keer toen ik op een zomerse zaterdagavond bij DJ de film The Birds had gekeken, van Alfred Hitchcock, was ik niet op tijd thuis. Precies op het laatste gedeelte was het donker. Net toen ik door dat bos moest rijden. Nou, daar lopen de koude rillingen van over mijn rug en het angstzweet prikte in mijn oksels. Overal hoorde ik vogelgeluiden. Ik was bang dat ze mijn ogen uit zouden pikken en met hun vleugels klappen uit zouden delen, net zoals in die film.

Naar Terschelling

Grappig dat Mia, de dame die de cursus gaat geven, zo blij met mijn aanmelding is. Het blijkt dat ik de vierde deelnemer ben en vier was voor haar het minimum om de cursus door te laten gaan. Het was geen probleem om ouder te klinken dan ik er uit zie. Helemaal als je door de telefoon praat. Met de beginnende baard in de keel lukt dat prima. Het aantal cursisten zou kunnen oplopen tot acht, maar ze verwacht niet dat de cursus de komende drie weken volkomt. Ik vraag of ik het geld ter plekke contant kan betalen.

‘Liever niet,’ zegt ze. Ze wil graag van te voren duidelijkheid. Zo kan ze voor alle cursisten de spullen in huis halen. Ik groet haar vriendelijk, druk haar weg, maak het geld over en moet nu een list verzinnen, waardoor mijn ouders niet op mijn bankboekje zullen kijken. Normaal gesproken doen ze dat niet, toch weet je het maar nooit. Voorlopig hou ik me van de domme mochten ze me er naar vragen.

DJ vindt het heel leuk dat ik kom. Ik heb hem een paar keer moeten uitleggen, dat ik zogenaamd kom. Dat ik in het echt naar Terschelling ga. Hij wil natuurlijk weten waarom.

‘De KNVB heeft me uitgenodigd voor een tweedaagse voetbalcursus, ik wil mijn ouders verrassen. Ik vertel ze het pas als ik terug ben. Het zou kunnen dat de trainer belt om te informeren of ik alles thuis goed geregeld heb. Maar dan bellen ze jou. Jij moet zeggen, dat alles goed is. Ik geef ze jouw telefoonnummer en dan doe je net of je mijn vader bent.’

‘Dat lukt toch nooit,’ roept DJ, ‘Zo oud klink ik toch niet?’

‘Gewoon een beetje oefenen. Veel laag praten. Je hebt drie weken. Dat lukt je makkelijk.’

DJ is er niet zo van overtuigd, maar ik heb tijd zat om hem over te halen.

De rest van de dag blijf ik op mijn kamer. Ik bestudeer mijn nieuwe telefoon. Alles wat op mijn computer staat, heb ik in mijn telefoon gezet. Zo heb ik het allemaal bij me. Raak ik het kwijt, dan heb ik een back-up op mijn Mac. Mijn telefoon heeft een geheugen van 32 Gb. Daar kunnen heel veel filmpjes, muziek en foto’s op.

’s Avonds zit de kamer vol visite. Gelukkig is mijn familie eraan gewend dat ik nooit op mijn eigen verjaardag aanwezig ben. Ik steek mijn kop om de deur en wens iedereen een prettige avond. Voordat ze wat kunnen zeggen, ben ik al weg. Ik ga naar DJ.

Vanaf Wichmond is het een hele rit naar Zutphen. DJ woont ook nog eens aan de andere kant van de stad. Je bent al gauw een half uur onderweg. Bij de familie Jan zijn we met z’n tweeën. Henk en Ingrid zijn naar de film en Didier heeft een klus als DeeJay. We hangen op de bank en kijken Avatar voor de zoveelste keer. De detective die we daarna aanzetten is met inspecteur Jack Frost. Voor donker ben ik weer thuis. Er zit nog wel familie in de kamer, maar ik ga meteen door naar bed.

De komende weken ben ik mijn reis naar Terschelling aan het voorbereiden. Fiets, trein, boot, fiets. Op Terschelling heb ik een fiets gehuurd, een taxi vond ik te duur. De afstand van de haven naar de plek waar de cursus gegeven wordt, is niet erg ver. Waarschijnlijk 20 minuten fietsen. Alles is gereserveerd, gekocht en toegestuurd. Ik kan op weg. Nog één nacht.

Vrijdagochtend 13 augustus pak ik om half 9 de fiets. De trein vertrekt vier minuten over half tien vanuit Zutphen naar Harlingen Haven. Zonder vertraging ben ik twee minuten voor twaalf in Harlingen. Dan heb ik nog tot half één voordat de boot vertrekt. Met Google Earth heb ik gekeken hoe ver het lopen is, had ik me kunnen besparen. De trein stopt in Harlingen Haven en de boot vertrekt uit de haven. Dus ver lopen is het niet.

Ik ben op tijd op het station in Zutphen. Wonder boven wonder heeft de trein geen vertraging. Ook de rit naar Harlingen verloopt voorspoedig. De wandeling met mijn kleine tas naar de boot duurt ongeveer een kwartier. Heb ik ook nog een Mars uit de automaat getrokken. Ik loop meteen door en ga alvast op de boot zitten. Dan bedenk ik me dat ik niet wil dat volwassenen aan me gaan vragen waar mijn ouders zijn. Misschien denken ze dat ik ben weggelopen. Ik ga in de buurt van een groot gezin zitten. Zo val ik niet op. Zodra we op de Waddenzee zijn, ga ik naar buiten, het dek op. Als ze me wat vragen, zeg ik dat mijn ouders binnen blijven.

De boot doet er ongeveer twee uur over.

Links zie ik Vlieland liggen. Wij gaan rechts. Via een ruime bocht besluipen we de haven.

Mijn vader is ooit een week op Vlieland geweest. In januari. Er waaide een koude wind en geen toerist te zien. Hij was daar met zijn cavalerie-eenheid tijdens zijn diensttijd. De eenheid was in mei opgekomen, daarom moesten ze in januari alsnog een week oefenen. In de zomer is het wat lastig om met een tank op het strand van Vlieland grote granaten af te vuren. Al die toeristen die achter zo’n tank liggen op hun handdoekje en de hele tijd hun vingers in hun oren moeten stoppen. Een strandverkoper zou goede zaken hebben gedaan met oordopjes. Zoals die Afrikanen aan het strand van Zuid-Frankrijk. Daar was ik afgelopen zomer met mijn ouders. Cd’s, tassen, kettingen, ringen. Ze wilden je van alles verkopen. Waarschijnlijk kwamen ze terugbrengen wat de missionarissen ooit aan kralen en spiegeltjes gebracht hadden.

De week op Vlieland betekende voor mijn vader met grote granaten van 110 mm op een bewegend doel schieten. Vijf dagen achter elkaar. Mijn vader was opgeleid als schutter op een Leopard tank. Vier maanden Amersfoort op de Bernhardkazerne tijdens een hele warme zomer. Vaak ’s avonds oefenen in een hete tank. Ook in het donker schieten moest geleerd worden. Op Vlieland heersten hele andere temperaturen. Ze waren blij als ze in een houten loods bij de kachel konden zitten en zich konden warmen aan een kop koffie.

Er stonden vijf tanks op een rij op het strand. Met de rug naar de duinen. Het was eb en een op afstand bestuurd karretje met een grote witte plaat erop reed heen en weer op het wad. Schieten op bewegend doel, heette dat. Op de witte kartonnen plaat stonden drie zwarte ringen. Het was de bedoeling om de middelste zwarte ring te raken. Het bleek al moeilijk genoeg om de plaat zelf te raken. De meesten schoten mis. Sommigen raakten de rand van de plaat. Mijn vader raakte wel een keer het midden van een ring. Hij vond dat niet voldoende. Hij wilde graag wat langer in de warme loods zitten, in plaats van in de koude tank wachtend op zijn beurt. Toen hij weer aan de bak moest, kreeg hij twee granaten om te schieten. Hij mikte op de banden van het karretje. De tweede granaat was raak. Hij hoorde op zijn intercom de ritmeester schelden. Dat was de hoogste in rang van de groep die daar aanwezig was. Hij moest voor straf in de warme loods zitten. Dat kwam dus goed uit. De rest bleef schieten bij 0 graden Celsius in een straffe wind.

De keer dat hij met pistoolschieten niet serieus meedeed, had hij meer pech. Hij mocht toen in de pauze niet mee gaan lunchen. Hij moest op de wapens passen. Juist tijdens de pauze ging het regenen.

Een andere truc die hij mij vertelde, was tijdens een latere schietoefening op de Duitse Lüneburger Heide waar hij toen gestationeerd was in het plaatsje Hohne, in de buurt van Hannover. Ze moesten toen richten op stilstaande doelen. Ongeveer een kilometer ver weg. Het is hem tijdens die oefening gelukt om twee brisantgranaten tegelijk in de lucht te krijgen. Dat moest met behulp van de lader. Mijn vader had met hem afgesproken dat de lader na het eerste schot meteen een nieuwe granaat in het kulas zou doen. Mijn vader zou zelf de vuurknoppen ingedrukt houden, zodat de granaat zou vertrekken zodra de lader de veiligheidsknop had ingedrukt. Dat was twee keer boem, kort achter elkaar. Die veiligheidsknop zorgde ervoor dat de lader zijn arm niet achter het kulas had als de granaat werd afgevuurd. Hij zou die arm dan makkelijk kunnen breken. Het kulas was een groot metalen blok, dat een halve meter terugslag had als de granaat de loop verliet. Ook toen kreeg mijn vader weer op z’n donder. Dat had verder geen gevolgen. Die keer was het ook koud geweest.

Nu was het heerlijk weer. De boot vaart de haven binnen. Ik geniet van alles wat er om me heen gebeurt en neem alle tijd om van boord te gaan. Op mijn dooie gemakje ga ik de gehuurde fiets halen. Daarna zonder al te veel haast naar het hotel.

Maar eerst naar die grote toren. Kijken of die te beklimmen is. Dat kan weleens een heel mooi uitzicht zijn. De toren blijkt de vuurtoren van Terschelling te zijn: de Brandaris, 55 meter hoog. De informatie bij de toren vermeldt dat hij al was ingestort nog voordat hij klaar was. Dat ze hem uiteindelijk stevig herbouwd hebben blijkt wel. Hij staat er al meer dan 400 jaar.

Tot waarschouwinge aller seevarende, die God behoede, zoals een ingemetselde steen vermeldt. Een tweede steen draagt het jaartal 1594, het jaar waarin de toren of ‘De Tour’ zoals de Terschellinger zegt, werd gebouwd. Een derde steen herinnert aan de grote brand van 1666, waarbij de toren gespaard bleef. Tot in de jaren ’80 van de twintigste eeuw was het mogelijk de Brandaris te beklimmen. Dat is tegenwoordig helaas niet meer mogelijk. De Brandaris houdt een groot deel van de Noord-Nederlandse kust in de gaten. Voor dit doel staat er een enorme hoeveelheid aan apparatuur in het ‘huisje’ bovenop de Brandaris. De vuurtorenwachter heeft het altijd druk met zijn belangrijke taak en kan daarom niet worden afgeleid door toeristen. Trouwen in de Brandaris kan wel. Op de eerste verdieping is een aantal jaren geleden een kleine trouwzaal geopend. Deze informatie heb ik van internet geplukt. Toch handig zo’n iPhone.

Ik heb geluk. Het is niet druk en ik loop toevallig de vuurtorenwachter tegen het lijf. Ik mag naar boven. Niet te lang. Het zijn heel wat treden. Halverwege begin ik al te hijgen. Het is de moeite waard, ik geniet van het uitzicht. De vuurtorenwachter legt uit wat waar ligt. In de verte moet er een vliegveldje zijn, dacht ik. De vuurtorenwachter helpt me uit mijn droom.

‘Voor rondvluchten moet je naar Texel.’

Voorzichtig ga ik weer naar beneden. De vuurtorenwachter blijft boven. Ik ga op zoek naar mijn fiets. Hier in West-Terschelling zijn aardig wat fietsverhuurders. Sommige met dezelfde naam. Dat is jammer. Nu moet ik het adres opzoeken, Kade 15. Ik kijk op mijn iPhone waar dat is. Ik zet de TomTom-app aan. Doe mijn oortelefoon in en laat Lucie - de Belgische stem in mijn telefoon - mij de weg wijzen.

Het is toch al een klein uurtje geleden dat de boot aankwam, toch staan er nog steeds mensen te wachten op hun fiets. Ik sluit aan in de rij en hoop dat het niet te lang duurt. Ik verveel me liever ergens anders.

Zeventien minuten. Dat is lang als je staat te wachten. Uiteindelijk krijg ik mijn fiets. Nu op zoek naar het hotel. De informatie roep ik op uit mijn telefoon en al fietsend vertelt Lucie hoe ik moet rijden. Hotel Kievit in Baaiduinen. Ongeveer zes kilometer. Met dit mooie weer is dat geen probleem. Het is een klein hotel. In de ontvangstruimte ligt een folder: Hotel de Kievit zeer geschikt voor zakenmensen, rustzoekers, romantici en senioren. Ik hoop niet dat ze me wegsturen. Het zal nog even duren voordat ik tot één van de doelgroepen behoor. De receptioniste laat niets merken en ik kan naar mijn kamer op de eerste en tevens bovenste verdieping. Ik kijk net tegen de bovenkant van de dijk aan. Erachter zie ik alleen maar blauwe lucht. Het lukt me niet om de Waddenzee te zien. Misschien is het eb.

Wat zal ik eens gaan doen? Op bed liggen? Terug naar West-Terschelling en een frietje eten? Ik besluit naar de ontvangsthal te gaan om te zien of er nog meer folders liggen met ideeën wat er te doen is op het eiland.

Ik zie een kaart van Terschelling. Aan de andere kant van het eiland ligt een groot natuurgebied. Daar zou ik naar toe kunnen fietsen. De vraag is alleen of je er doorheen mag met je fiets. Van het hotel naar Oosterend is het acht kilometer. Het natuurgebied is nog groter. Daar gaat te veel tijd inzitten.

Het scheepswrakkenmuseum staat in Terschelling Formerum. Het is van Hille van Dieren. Grappige naam. Daar ga ik heen. Slechts drie kilometer met de fiets. Ik neem de toeristische route langs de kust. Het is een oude boerderij waarvan de dragende delen bestaan uit de restanten van het Noorse barkschip Cyprian dat in 1905 bij Terschelling verging, zo lees ik in de folder. Op het erf van het museum liggen de grote stukken opgesteld. Ik zie een anker, kanonnen en zelfs de toren van een Engelse onderzeeboot. Achter het museum zou een echt piratenschip staan. Ik ben er niet zo zeker van. Maar ja, ik ben geen kenner.

Binnen liggen heel veel spullen die door duikers zijn opgevist. Misschien wel duizend voorwerpen. Je kunt een poster kopen van Terschelling met daarop alle wrakken getekend die in de loop der jaren zijn vergaan. Ik begin te tellen. Bij 69 raak ik de tel kwijt. Het zijn er bijna 150, staat op de tekening. Had ik ook niet hoeven tellen.

Er is zelfs een speciale expositie over het wrak van het goudschip Lutine, dat in 1799 verging. Met het schip werd een grote lading goud en zilver, ter waarde van een miljoen pond, vanuit Engeland naar Hamburg vervoerd. Tijdens een hevige storm verging het schip tussen Vlieland en Terschelling. Er kwamen 269 van de 270 opvarenden om. Er was één schipbreukeling die de ramp overleefde en aanspoelde op het strand. Waar zou die gezeten hebben op het schip om het te overleven? Misschien was het wel een hele goede zwemmer geweest, maar waarschijnlijk iemand met heel veel geluk.

Direct na de ramp werden er pogingen ondernomen de kostbare lading te bergen. Officieel leverde dat in de eerste helft van de 19e eeuw ruim 200 goud- en zilverstaven op. Men vermoedt dat illegale bergers een heleboel staven hebben opgedoken. In 1936 werd de zeebodem door baggermolen de Karimata zorgvuldig afgebaggerd, met slechts één goudstaaf als resultaat, waardoor men nu zeker weet, dat er van de historische schat niet veel meer over is. Veel meer over de Lutine is te lezen in het wrakkenmuseum en bekijk ik op wikipedia.nl.

Na een uur heb ik het wel gezien. Het is nog lekker warm en ik besluit via de Hoofdweg naar West-Terschelling te fietsen om een patatje-pinda te eten.

Tegen half acht ben ik weer in het Bed and Breakfast hotel. Er staat een televisie op de kamer. Geen leuke programma’s, ik hou het voor gezien voor vandaag. Bel nog even naar mijn ouders, dat ik het reuze naar mijn zin heb bij DJ.

‘De hele dag wezen fietsen. Daar kijk je van op, hè?’ zeg ik tegen mijn moeder, die weet dat ik liever in de zon lig.

‘Het hangt een beetje af van het weer, waarschijnlijk gaan we morgen naar Zwolle met de trein.’

‘Wat moet jij in Zwolle?’

‘Gratis vervoer. Ik ben nog nooit in Zwolle geweest. Daar moest pa toch altijd opstappen toen hij in dienst zat?’

‘Ja, help hem er niet aan herinneren. Ik heb het verhaal vaak genoeg gehoord. Wekenlang naar Duitsland om zijn tank te poetsen.’

‘Goed, ik bel je morgenavond weer. Dan zal ik je vertellen hoe Zwolle was. Ik mis de katten wel. Misschien kom ik wel eerder terug. We zien wel.’

‘Kijk maar, we bellen morgen,’ en ze hangt op.

Voor het geval mijn moeder zondagavond iets over Zwolle vraagt, kijk ik op het internet van mijn telefoon. Zo krijg ik een idee waar ik over praat. Het hotel heeft wifi, de verbinding is aardig goed. Ik lees een paar dingen over deze Hanzestad. Reken met mijn navigatiesysteem uit hoe lang het lopen is van het station naar het centrum. Met Google Earth kijk ik even hoe ik moet lopen. Langs een gracht, nog een aardige tippel om in het centrum te komen. Via Google Streetview zie ik hoe de winkels en een paar straten van de binnenstad eruit zien. Toch wel handig zo’n telefoon. Je komt van alles te weten. Als mijn ouders zouden merken dat ik de telefoon hiervoor gebruik, wordt hij meteen afgepakt en misschien wel weggegooid. Zij denken dat ik er alleen mee bel, sms en naar muziek luister. Ze weten niet dat je je ouders kunt misleiden met allerlei navigatie informatie.

Ik probeer een paar andere apps, dat zijn programmaatjes met een extra functie, kunnen ook spelletjes zijn. Het bowlingspelletje ziet er heel realistisch uit. Het klinkt leuk. Er is ook een spelletje waarmee je met duiven vanuit de lucht op mensen kunt schijten. Elke keer als je iemand raakt hoor je een flats-geluid en krijg je punten. Die apps moet je wel apart downloaden. Sommige zijn gratis, andere kosten een paar euro.

Het eiland maakt moe. Zon, zee, fietsen en ook nog even ‘helemaal naar Zwolle’. Half elf vind ik het genoeg. Ik ga lekker slapen. Morgen bijtijds ontbijten.

Net voordat ik wil gaan slapen, gaat mijn telefoon. Ik schrik ervan. Dit is een heugelijk moment. Het is de eerste keer dat ik op mijn nieuwe iPhone gebeld word. En ik weet ook wie het is: DJ! De hit van de Black Eyed Peas klinkt in de kleine hotelkamer, I Gotta Feeling. Verbaasd kijk ik naar de iPhone hoe DJ vanaf het display naar mij lacht. Ik had dus geen voorgevoel zoals de Black Eyed Peas zingen. Gauw pak ik op voordat de voice-mail wordt ingeschakeld.

‘Goeie...’

‘Ah, Rob,’ onderbreekt DJ me, ‘hoe is het bij mij thuis?’

‘Mijn moeder denkt dat het bij jou thuis heel goed gaat. Morgen ga je naar Zwolle met me. Dan weet je dat alvast, mochten ze je er naar vragen.’

‘Wat is er in Zwolle te doen?’

‘Niks, we hebben vrij reizen met de trein.’

‘Hoezo, vrij reizen. Hebben we een prijs gewonnen?’

‘Zoiets. Er moet me nog iets te binnen schieten. Ik verzin nog wel wat. Zojuist heb ik op mijn iPhone wat huiswerk gedaan, zodat ik een beetje weet hoe Zwolle eruit ziet en wat er te doen is. Leuke binnenstad. Wel een hele tippel naar het centrum. Beetje afhankelijk waar je naar toe loopt. Het duurt al gauw een kwartier. Het centrum is helemaal omringd door water. Waarschijnlijk een oude stadsgracht, die ze in de middeleeuwen gebruikten om de vijanden buiten de poorten te houden. Over geschiedenis gesproken. Weet je wel dat jij historie hebt geschreven?

‘Nee, hoezo?’

‘Je bent de eerste die me op m’n iPhone belt. Ik schrok ervan.’

‘Heel fijn,’ klinkt het sarcastisch in mijn oor. ‘Maar vertel eens hoe is het op Texel?’

‘Terschelling. Ik zit op Terschelling. Het is makkelijk te onthouden. We hebben 5 Waddeneilanden. Texel, Vlieland, Terschelling, Ameland en Schiermonnikoog. Afgekort tv-tas. Dat kun jij zelfs onthouden.’

‘Ja, ja. Maar hoe is het weer. Heb je al leuke dingen gezien? Wanneer moet je voetballen?’

‘Het is lekker weer. 26 graden, weinig wolken. Vanmiddag mijn fiets opgehaald, die ik heb gehuurd in West-Terschelling. Zo heet die plaats. Naar mijn hotel gefietst. Is eigenlijk een Bed and Breakfast. Ze willen graag hotel worden. Ze zeggen tegen iedereen dat het Hotel de Kievit is. Er zijn 8 kamers. Volgend jaar gaan ze verbouwen. Willen ze het verdubbelen.

Ik heb al wel veel gefietst, naar een wrakkenmuseum geweest. Het strand gezien en de vuurtoren beklommen. ’t Is lekker druk hier. Verder gaat het goed. Trouwens, voordat ik het vergeet. Ik hoef hier niet te voetballen. Morgen begint mijn cursus dierentolk.’

‘Dierentolk,’ klinkt het verbaasd aan de andere kant. ‘En dat voetbalweekend en die trainer die me zou bellen?’

‘Leugentje om bestwil. Kon je je ook niet verpraten. Hoe is het verder bij jou?’

‘Nou lekker. Bedankt voor het vertrouwen. Ik krijg je nog wel. Hier gaat het zo zijn gangetje. Het is ook lekker warm, maar ik ga hangen. Mijn moeder komt eraan.’

‘Goed, zie je maandag, dan vertel ik je hoe leuk we het hebben gehad in Zwolle. Ha, ha.’

Nou, dat was even leuk. Het geluid van de ringtone klinkt goed. Wel schrikken als je plotseling de melodie hoort. Het liedje dat ik voor DJ heb gereserveerd, klinkt dus echt als hij belt. Goed om te weten. Als mijn moeder belt, hoor ik The Eagles met Hotel California. Mocht mijn vader bellen dan is het I can’t get no satisfaction van de Rolling Stones. Verder ben ik nog niet met het toekennen van ringtones aan contactpersonen, zoals dat heet. Na de cursus doe ik er nog een paar. Maar nu eerst slapen.

De Cursus

De cursus volg ik in Midsland. Dat is maar een paar minuten fietsen van het hotel. Mia Kijkuit is gediplomeerd dierentolk. Ze heeft een mooie boerderij net buiten het dorp. De cursus wordt gegeven in de deel. Op de deel, zoals je eigenlijk moet zeggen. Veel hout, balken en schuine wanden of plafonds. Het is maar net hoe je het bekijkt. Hier werd vroeger het vee gehouden. Veel kleine ramen op ooghoogte. Net te hoog voor de koe om er doorheen te kijken. En wat ooit staldeuren zijn geweest, zijn nu twee reusachtige glazen deuren. Zo krijg je veel licht in een ruimte met kleine ramen. Het lijkt origineel ingericht. Veel rieten stoelen. Een paar houten tafels. Plavuizen vloer, die in de winter verwarmd is. Verder zie ik tafelkleedjes en veel boerenbont met daarboven pitrietlampen. Als ik binnenkom zijn de anderen er al.

We zijn met ons vijven. Eén man, drie vrouwen en ik. De man is huisman en heet Sjoerd. Sportief uitziend type, kalend voorhoofd en de rest van zijn zwarte haar strak achterover gekamd, vastgehouden in een staartje. Redelijk gebruind gezicht. Waarschijnlijk genoeg tijd om naar de zonnebank te gaan of het strand. Er is ook een huisvrouw, moeder van drie kinderen, aardig stevig, knotje en een lange, wijde rok. Dan een, hoe zal ik het noemen, carrièrevrouw. Zo’n mantelpakje, tamelijk slank en half lang permanentachtig haar. De laatste is een alternatieve geneester uit Drenthe: ‘Ik ben maar op de klompen gekomen, toen ik hoorde dat de cursus op een boerderij was.’

Naar mij kijken ze in het begin een beetje vreemd.

‘Weten je ouders dat je hier bent?’ roepen ze in koor.

‘Mijn ouders en ik zijn hier op vakantie. Het is mijn verjaardagscadeau.’

Dat vinden ze leuk aan hun glimlach te zien.

‘Goed’, zegt Mia. ‘Zeg maar Mia. Dat is net zo makkelijk. Jij ook Robbin. Misschien is het handig om je even voor te stellen. Zo weet iedereen hoe je heet en wat je doet. Hoeft niet te uitgebreid, dat werkt het prettigst. Begin jij maar, Robbin.’

‘Nou, ik ben dus Robbin met twee b’s. Volgens mijn moeder omdat mijn vader bij de gemeenteambtenaar stotterde van de zenuwen en niet oplette toen mijn naam met twee b’s werd geschreven. Volgens mijn vader omdat hem dat aan BB doet denken. Brigitte Bardot, de Franse filmster uit de jaren zestig.’

‘Ja, ja, die kennen we wel,’ hoor ik Sjoerd de huisman zachtjes zeggen.

‘Toevallig ben ik vandaag ook nog jarig,’ lieg ik. ‘Ik ben nu veertien en ga naar de Havo. Ik zit in de derde klas en het gaat redelijk. Ik wil later dierenarts worden.’ Weer een leugentje, maar het klinkt wel interessant. ‘Oh ja, ik kom uit Wichmond. Dat ligt in de Achterhoek, in Gelderland. Jullie zullen benieuwd zijn waarom een jongen van 14 geïnteresseerd is in communicatie met dieren. Dat komt omdat ik op de radio een dierentolk uit Zutphen hoorde vertellen over haar boek dat ze had geschreven over ervaringen van andere dierentolken. In het boek staan verhalen van gesprekken met dieren. De presentatrice van het programma wilde ook enkele dingen weten over haar eigen katten. Ze had foto’s meegenomen en de dierentolk legde de hand op de foto’s en vertelde enkele dingen. Onder andere dat de presentatrice als ze thuis was hard de trap op liep naar de zolder. Als daar dan een kat lag, schrok die kat van het lawaai. De presentatrice moest toegeven dat dat weleens gebeurde. Ze zei, dat ze niet in de gaten had dat een kat daarvan kon schrikken. Ze zou het niet meer doen. Toen ik dat hoorde dacht ik: dat wil ik ook. Vandaar dat ik nu hier ben.’

‘Weet je nog hoe die dierentolk heette,’ vraagt Mia.

‘Volgens mij heette ze Piek Stor. Maar ik kan het mis hebben. Want dat is wel een bijzondere naam.’

‘Nou, het zal eerder iets zijn zoals Mieke Snor,’ zegt Sjoerd, die wel van flauwe grapjes lijkt te houden.

Iemand die niet van zo’n flauw grapje houdt, is Mieke, de alternatieve geneester, zij heeft een beetje een snorretje. Ze kijkt niet blij na die opmerking van Sjoerd. Mia praat er snel overheen.

‘Nee,’ zegt Mia. ‘Volgens mij is dat haar naam en heb ik weleens over haar gehoord. Dank je wel Robbin. Nou jij, Sjoerd was het, hè? Je bent toch al lekker aan het praten’, zegt Mia tegen de huisman.

‘Ja, ik ben Sjoerd. Ik kom uit Zaandam. Mijn vrouw heeft een goede baan, ik doe het huishouden en de kinderen. Mijn vrije tijd breng ik zoveel mogelijk buiten door. Ik ben 42 en ik wil graag met de cursus de dieren bij mij in de buurt leren begrijpen.’

‘Dank je wel Sjoerd.’ Mia kijkt naar Ans.

‘Ik ben Ans,’ zegt de carrièrevrouw. ‘Ik hoef mijn leeftijd toch niet te zeggen, hè?’

‘Nee,’ zegt Mia, ‘is niet echt nodig’.

‘Nou, ik ben ICT consultant en ik werk in Amsterdam. Geen kinderen, wel een lat-relatie.’

Voordat Mia haar kant kan opkijken, neemt Gerda het van Ans over.

‘Volgens mij is mijn leven wat overzichtelijker,’ zegt de huisvrouw. ‘Ik ben Gerda. Bijna veertig en heb drie kinderen. Mijn man werkt bij een uitgeverij en ik doe vooral het huishouden en wat vrijwilligerswerk. Ik kom uit Harderwijk.’

Hier schrik ik even. Met een moeder die ook Gerda heet, voel ik me betrapt. Mijn wenkbrauwen beginnen lichtelijk te zweten. Niemand die in de gaten krijgt dat er een klein schokje door me heen gaat, als Gerda haar naam noemt. Gek idee, dat deze vrouw dezelfde naam heeft als mijn moeder.

‘Dan blijf ik over,’ zegt de alternatieve geneester. ‘Mijn naam is Mieke. Ik heb een eigen praktijk alternatieve geneeskunde. Daar is de cursus dierentolk een fijne aanvulling op. Ik woon op het platteland in Drenthe in een leuk boerderijtje. Niet zo mooi als die van jou hoor Mia. Maar ik ben er heel tevreden mee. Rond de boerderij lopen kippen, een haan, twee konijnen, drie katten en een hond. En soms haal ik het paard van stal om een eind te rijden over de Drentse hei. Mochten jullie geïnteresseerd zijn in mijn leeftijd. Ik ben 52 jaar,’ zegt ze allemaal zonder adem te halen.

Nog een iets langere zin en we hadden BHV op haar toe kunnen passen. Die afkorting hoorde ik laatst van mijn vader. Bij zijn bedrijf moesten twee nieuwe mensen op BHV, Bedrijfs Hulp Verlening. Hoe groter het bedrijf, hoe meer mensen op BHV. Uiteindelijk moest er een premie op komen te staan, want niemand wilde. Iedereen die zich aanmeldde kreeg netto 100 euro. Met die premie hebben ze de komende jaren genoeg vrijwilligers.

‘Mooi, nu we elkaar een beetje kennen, zal ik even het woord nemen,’ begint Mia. ‘Jullie hebben gemerkt dat je allemaal een andere achtergrond, opleiding of levenservaring hebt. Dat is verder geen probleem omdat je voor de cursus dierentolk geen specifieke opleiding nodig hebt. Interesse en liefde voor dieren is heel belangrijk. Ook spirituele interesse kan in je voordeel werken. De cursus heb ik, zoals jullie weten, gespreid over twee dagen. Als je morgen naar huis gaat, dan ben je in theorie dierentolk. Maar net als met het rijbewijs moet je heel veel leren. Vooral veel praktijkervaring opdoen. De ene keer zal het beter gaan dan de andere keer. Soms zul je niet helemaal begrijpen wat een dier bedoelt, omdat het nu eenmaal niet in onze taal spreekt. We moeten de beelden, de gevoelens en de indrukken op ons in laten werken en die vertalen naar onze eigen taal. Je zult merken dat we veel kunnen leren van de dieren. Ik leer nog elke dag van ze. Hoewel ik alweer zo’n 10 jaar les geef, valt me steeds weer iets nieuws op. Ik laat jullie niet aan je lot over. Na de cursus houden we contact met elkaar. Jullie onderling en met mij, zodat je je ervaringen kunt delen. Of om advies te vragen of om suggesties aan de anderen te doen. Pas als ik het gevoel heb dat je het kan, dan laat ik je los. Ook daarna kun je bij me terecht met vragen of opmerkingen.

Morgenmiddag aan het eind van de cursus zul je al contact kunnen leggen. Met je eigen dieren zal dat wat moeilijker gaan, omdat je emotie in de weg kan staan. De foto’s die jullie hebben meegenomen van je huisdieren worden onderling geruild, zodat je geen contact gaat leggen met je eigen dier, maar met een dier van je medecursist.’

‘Oh, jammer,’ hoor ik een paar vrouwen zeggen.

Ik vind het zelf ook wel jammer. Ik wil zo snel mogelijk weten wat Quin en Jip van mij en elkaar vinden. Vindt Jip het eigenlijk wel leuk dat Quin erbij is gekomen? En waarom sproeit Quin nog steeds? En waarom miauwt hij zo zacht? Och, ik heb wel honderd vragen.

‘Ik begrijp dat jullie dat jammer vinden. Je moet echter flink veel ervaring hebben om met je eigen dieren te kunnen communiceren. Dat gaat niet vanzelf. Dat duurt gewoon een tijdje.

Niet getreurd. Jullie zullen snel genoeg merken hoe het is om met dieren te ‘praten’. Tot nu toe hebben al mijn leerlingen het geleerd. Ik ga ervan uit dat jullie het morgen ook kunnen. Daar durf ik wat om te verwedden.’

‘Ik hou wel van een wedje,’ zegt de huisman.

‘Nou, Sjoerd, laten we dat maar niet doen. Ik wil dat je met plezier naar huis gaat en niet eerst langs de slijter om een doos wijn voor mij te halen. Stel dat je de boot mist. Dat willen we toch niet?’

De dames gniffelen een beetje. Sjoerd wil nog wel wat zeggen, maar laat het erbij.

‘Goed. Wat houdt de cursus in. Jullie begrijpen dat het contact met dieren een licht spirituele vorm van communicatie is. Je begeeft je op een ander niveau dan dat wij met elkaar praten. Je zegt niet tegen een dier: Hoe gaat het met jou? En je krijgt ook geen antwoord terug van: Goed, en met jou? Het contact met dieren gebeurt in beelden, gevoelens en indrukken. Zo moet je ook contact leggen met een dier. Zo min mogelijk woorden gebruiken en zoveel mogelijk beelden. Eerst moet je je concentreren, zorgen dat je in een vorm van trance komt. Het is als bij een radiozender. Je moet de juiste frequentie te pakken zien te krijgen. Als iemand aan je radio heeft gezeten en je favoriete zender staat er niet meer op, dan ga je met de knop op zoek naar een geluid dat je bekend voorkomt. Dat kan de soort muziek zijn of de stem van een presentator. Op dat moment weet je gewoon dat je de juiste zender te pakken hebt. Zo gaat dat ook met communiceren met dieren. Het vergt een flinke mate van concentratie, je afsluiten en je verdiepen in het dier. Het helpt als je een foto van dat dier bij je hebt, zodat je een soort fysiek contact kunt maken door je hand op de foto te leggen. Als je bijvoorbeeld wilt weten of een dier zich bij je thuis voelt, roep je het beeld op van je huis, de kamer waar het dier veel is. Je programmeert als het ware een beeld waar het dier op moet reageren. Zo zouden er spontaan beelden in je hoofd moeten komen. Die beelden kunnen duidelijk maken wat het dier voelt. Je moet die beelden vertalen in onze eigen spreektaal, zodat je het voor jezelf of een ander kunt verwoorden. Voordat het zover is moeten jullie een aantal concentratieoefeningen doen. Met die oefeningen moet je leren een bepaald frequentieniveau vast te houden. En dat vasthouden is vaak het moeilijkste. Hier heb je enkele voorbeelden.’

Mia geeft ons een klein boekje waarin wordt uitgelegd hoe het beste een mate van concentratie of meditatie bereikt kan worden. Het boekje bevat tientallen oefeningen, die de basis leggen waarmee we de methode leren om te communiceren met dieren. De oefeningen moeten er voor zorgen dat er geen gedachten meer zijn in je hoofd. Het hoofd moet helemaal ‘leeg’ zijn, zegt ze steeds. Pas daarna kunnen we ons concentreren op de frequentie van de dieren. Maar je leert natuurlijk veel meer, zoals je verplaatsen in een dier. De cursus zal niet alleen binnen worden gehouden. We gaan ook naar buiten. We gaan met foto’s van dieren werken en met de dieren die hier rond Mia’s boerderij leven.

‘Uiteindelijk zullen jullie verbaasd zijn over je eigen mogelijkheden. Je gaat niet eerder weg nadat we meetbare informatie van de dieren hebben losgekregen. We moeten alle vooringenomen kennis over dieren vergeten. Probeer zo neutraal mogelijk met een dier te communiceren. Denk niet dat een kat dom is, omdat die vaak in hetzelfde trucje trapt. Of dat een uil heel slim is, alleen maar omdat wij mensen dat denken. Niet dat een uil nou zo dom is hoor, we moeten wel alle vooroordelen van ons afzetten. Daarna kunnen we open op ons doel afgaan. Je moet fouten durven te maken. Niet bij elk contact zul je begrijpen wat er bedoeld wordt. De een zal het sneller leren dan de ander. Wees niet bevreesd als het bij jou niet een-twee-drie lukt. Veel oefenen is belangrijk, ook na de cursus. Hoe meer je oefent, hoe beter het op den duur zal gaan. Je zult er veel tijd in moeten stoppen om deze cursus een succes te laten worden. Ik ben ervan overtuigd dat dat bij jullie wel goed zit, anders was je niet helemaal naar Terschelling gekomen om hier met wildvreemden tegen dieren te gaan zitten praten. Laten we maar aan de slag gaan.’

We verdelen ons in drie groepjes van twee. Mia neemt mij onder haar hoede. De huisman is samen met de carrièrevrouw. De alternatieve geneester oefent met de huisvrouw. De rest van de ochtend onderbreken we alleen voor een kopje kruidenthee en eigengemaakte cake. De kruidenthee blijkt van echte brandnetels te zijn gemaakt. Ik wist niet dat je daar ook al thee van kon zetten. Het is niet echt lekker, de pauze is wel fijn. Even je hoofd op andere gedachten. Hoewel we de hele ochtend proberen om ons hoofd leeg te krijgen. Wat blijkt dat ineens moeilijk te zijn. Elke keer als ik het oefen, gaan er allerlei gedachten door me heen: het weer, de iPhone, hoe zal mijn moeder reageren als ze er achter komt dat ik niet bij DJ ben geweest? Ze blijven maar komen al die gedachten. Aan het eind van de ochtend lukt het me om een paar minuten gedachtenvrij te zijn. Uiteindelijk moet ik met een leeg hoofd contact zoeken met een dier. Op dit moment heb ik nog niet echt het idee of dat gaat lukken.

Mia heeft voor de lunch gezorgd en we blijven met z’n allen op de boerderij eten. Het wordt een lange middag. Met nog meer (concentratie)oefeningen, praktijkvoorbeelden en ander lesmateriaal. Aan het eind van de dag zijn we allemaal uitgeblust. We zijn blij dat het zes uur is en dat we mogen ontspannen. Ieder gaat naar zijn hotel of camping. De carrièrevrouw zit in het duurste hotel van West Terschelling. De huisvrouw en de alternatieve geneester staan op een camping in de buurt, camping Veldzicht in Midsland. De huisman zit in de Walvisvaarder, een hotel in Terschelling Lies. Ik fiets zogenaamd naar mijn ouders die een huisje hebben aan West aan Zee. Dat had ik beter moeten voorbereiden. Nu moet ik een heel stuk omrijden voordat ik naar Baaiduinen kan. Ze mogen niet weten dat ik alleen op het eiland ben. Gelukkig is het vandaag weer heerlijk weer. Met erg veel tegenzin fiets ik daarom niet richting West aan Zee. Het valt trouwens mee, de dames gaan een heel andere kant op. De huisman is al met zijn auto vertrokken. En Ans is met haar huurauto volgens mij al in de buurt van West Terschelling. Het zal me verbazen als ze de cursus met goed gevolg beëindigd. Ze lijkt me niet helemaal geconcentreerd. Mieke, de alternatieve geneester, was op een bepaald moment zo in trance, dat Mia haar er bijna niet meer uit kon krijgen. Ze zag niets of niemand meer. Sjoerd wilde al een emmer water halen. Mia kon dat nog net verhinderen.

‘Dat is levensgevaarlijk. Als Mieke zo plotseling wakker wordt dan kan ze in een stuip schieten.’

Sjoerd probeerde grappig te zijn door te zeggen: ‘Als ze ons maar niet raakt.’

Geen van de vrouwen kon het waarderen. Door zacht op haar in te praten heeft Mia uiteindelijk Mieke uit haar trance gehaald.

‘Die zal vanavond een lekker kopje hoofdpijn hebben,’ fluisterde Sjoerd tegen mij.

Ik durfde niks terug te zeggen. Straks krijg ik ook nog boze blikken van de dames op mij gericht.

Nu ik richting Baaiduinen aan het fietsen ben, besluit ik om naar West Terschelling te gaan. Volgens mij hebben ze daar een McDonald’s. In hotel De Kievit zijn ze waarschijnlijk al druk aan het eten en ik heb niet zoveel zin om daar in mijn eentje aan te schuiven.

In West Terschelling kan ik geen McDonald’s vinden, het wordt weer gewoon een frietje met, deze keer met een nasischijf met pindasaus.

Terug in mijn hotelkamer zap ik langs alle tv-kanalen. Na een actiefilm gekeken te hebben, besluit ik nog wat concentratie oefeningen te doen.

Ik vergeet bijna mijn moeder te bellen. Per slot van rekening had ik beloofd om te vertellen hoe het in ‘Zwolle’ was. Ik neem de gegevens over Zwolle nog even door in mijn hoofd en bel haar op. Vertel haar vol enthousiasme wat ik vandaag allemaal gedaan heb in Zwolle. Probeer na een paar minuten het gesprek af te kappen, omdat ik bang ben iets verkeerds te zeggen.

Nou dat ging goed. Volgens mij heb ik mijn mond niet voorbij gepraat. Uiteindelijk tegen mijn moeder gezegd dat ik heb besloten om zogenaamd niet even langs huis te gaan om met de katten te spelen. ‘We waren te laat terug uit Zwolle.’ Klinkt goed. Zo lijkt het alsof ik echt in Zwolle ben geweest!

In Wichmond legt mijn moeder ook de telefoon neer.

‘En? ‘Vraagt mijn vader. ‘Hoe hebben ze het?

‘Wel leuk volgens mij,’ zegt mijn moeder.

‘Zullen we ze morgenmiddag bezoeken. Gaan we met ze lunchen. Nu ben ik een keer een weekend thuis, zit Robbin het hele weekend bij zijn vriendje.’

‘Denk je dat dat een goed idee is? Twee van die jongens, die eindelijk een weekend alleen zijn, zonder dat hun vader en moeder over hun schouders meekijken? Het idee spreekt me wel aan om erheen te gaan, maar ik weet zeker dat je Robbin er geen plezier mee doet.’

‘Maar als hij morgenavond thuis komt, dan ben ik al weer weg,’ sputtert mijn vader tegen.

‘En waar haal je zo snel oppas vandaan voor Marit en Charlie?’

‘Goed, goed,’ zegt mijn vader. We blijven thuis. Ga ik maandag wat later naar het werk.’

Intussen heb ik op Terschelling natuurlijk niet in de gaten dat mijn plannetje bijna in duigen was gevallen.

Na het gesprek met mijn moeder zit ik te twijfelen of ik DJ zal bellen om hem op de hoogte te brengen van het gesprek.

Op dat moment gaat mijn telefoon. Het is DJ. Zou ik nu al telepathische gaven ontwikkelen? Nog even en ik hoef helemaal geen telefoonkosten meer te betalen. Als ik iemand wil bellen, denk ik aan die persoon en vervolgens bellen ze mij. Dat zou mooi zijn.

DJ vraagt hoe het was in Zwolle. Het duurt even voordat ik hem opnieuw duidelijk heb gemaakt, dat we samen zogenaamd naar Zwolle zijn geweest. Hij en ik.

‘Oké, oké. Ik check alleen maar even. Je weet nooit. Straks is je moeder ook in Zwolle geweest.’

Een gedachte waar ik zelf nooit op zou zijn gekomen. In ons telefoongesprek van zojuist, heb ik niet begrepen dat zij toevallig in Zwolle is geweest. Na wat slap geouwehoer, hang ik op en ga slapen. De hele nacht droom ik van Quin en Jip. Ze willen me iets duidelijk maken, maar ik begrijp ze niet. Wat ze ook doen. Zelfs met een spelletje hints lukt het ze niet om mij iets uit te leggen. Als ik wakker word, probeer ik de droom te onthouden. Misschien dat Mia het kan uitleggen.

Half negen stipt ben ik op de boerderij. De anderen zijn er al.

‘Goedemorgen,’ klinkt Mia vrolijk. ‘Allemaal uitgeslapen?’

Het valt me mee dat Ans, de carrièrevrouw, ook aanwezig is en zelfs op tijd. Misschien heb ik me toch in haar vergist.

Iedereen mompelt goedemorgen terug en we beginnen met een kop thee. Deze keer rooibos. Net zo min te drinken als de brandnetel. Doe mij maar een colaatje. De koelkast van Mia zit boordevol drankjes maar cola zit er niet bij.

Na de thee besluit Mia ons weer in groepjes van twee te splitsen. Nu ben ik met de alternatieve geneester. Ze blijkt heel vriendelijk en begripvol te zijn wanneer het mij in eerste instantie niet lukt om een juiste mate van concentratie op te brengen. Ik blijf afgeleid door geluiden om me heen. Joelende kinderen op de fiets die naar het strand gaan, de koe die loeit, moet zeker zijn melk kwijt, een hond die blaft. Ik merk dat het vooral dieren zijn die me uit mijn concentratie houden. Zouden ze niet willen dat ik straks met ze ‘praat’? Mijn maatje Mieke blijft er bijna weer in. Dat wordt nog wat als ze straks thuis op haar boerderij in Drenthe moet oefenen. Ze heeft Mia al wel verzekerd dat ze het in het begin in aanwezigheid van haar man zal doen, zodat hij haar er eventueel weer uit kan praten. Aan het eind van de ochtend moeten we de twee concentratiemethoden oefenen waar we ons het meest prettig bij voelen. Alle andere kunnen we vergeten.

‘Uiteindelijk heb je er maar één nodig,’ zegt Mia. ‘Die andere oefeningen moesten je helpen om de juiste te vinden.’

Aan het eind van de ochtend lukt het om meer dan 5 minuten mijn concentratie vast te houden en aan niets te denken. Ondanks de vage, verre geluiden blijft mijn gedachte op zwart. Ik hoor het wel, het beïnvloedt niet mijn concentratie. Dat is wat Mia bedoelde. Zelfs in een storm, in een voortrazende trein moet je je kunnen blijven concentreren. Of in een vliegtuig met veel huilende kinderen. Die concentratie moet je onder alle omstandigheden vast kunnen houden. Nou, het lijkt erop dat me dat gaat lukken.

Tussen de middag blijven we weer met zijn allen bij Mia lunchen. De vrouwen maken omeletten. Ik zonder kaas.

‘Nee, liever geen kaas,’ zeg ik gauw. ‘Ik krijg uitslag van kaas’. Dat is mijn smoes meestal. Als ik zeg dat ik het niet lust, willen ze dat ik het probeer, want het is zo lekker. Zodra ik met uitslag en jeuk op de proppen kom, tonen ze begrip en laten ze me verder met rust. We krijgen ook allemaal een beker karnemelk.

‘Doe mij maar water,’ roep ik verschrikt. ‘Van alle melkproducten mag ik alleen melk hebben, de rest is allergie.’

Sjoerd de huisman drinkt mijn beker leeg. Hij houdt er wel van; zo’n mooie witte kring om zijn mond.

Na de lunch gaan we naar buiten. We moeten proberen om contact te leggen met één van Mia’s dieren. Ik weet niet precies welke ik zal kiezen en kom uiteindelijk bij de haan terecht. Ik ga bij de haan in het kippenhok zitten, sluit mijn ogen en denk aan niets. Alles is zwart. Nu probeer ik de gedachten van de haan op te zoeken. Ik beeld me in dat ik langs de zenders ga van zo’n ouderwetse radio. Daar kun je aan draaien en dan zie je een streepje bewegen. Hoe ik ook draai en beweeg, ik hoor geen haan kraaien. Ook niet bij de VARA op drie. Na een kwartier geef ik het op en loop naar Mia.

‘Het lukt me nog niet,’ zeg ik beteuterd.

‘Geeft niet,’ zegt Mia, ‘probeer het eens bij een groter dier. Ga maar naar die koe toe.’

De koe staat een heel eind verder in de wei. Het is een rustige plek en er is geen schaduw. De zon doet goed haar werk. Ik voel me een beetje zweterig. Bij de koe aangekomen weet ik niet precies wat ik moet doen. Ga ik zitten? Blijf ik staan? Plotseling gaat de koe door z’n knieën alsof zij me uitnodigt te gaan zitten. Ik ben zeer verbaasd. Heb ik nu al contact gemaakt met de koe zonder dat ik me er bewust van ben? Ik ga naast de koe zitten met mijn rug tegen haar zijkant, mijn knieën opgetrokken en mijn hoofd tussen mijn benen. Ik doe mijn handen op mijn achterhoofd, zo heb ik iets minder last van de zon. Ik doe mijn ogen dicht en concentreer me op niets, een leegte, het heelal. Na ongeveer tien minuten probeer ik contact te zoeken met de koe. Ik probeer het plaatje in haar hoofd te projecteren dat we met elkaar in deze wei zitten. En warempel ik krijg een beeld terug. Althans dat denk ik. Is het haar beeld of is het mijn beeld? Ik probeer een ander beeld van de omgeving naar haar toe te zenden: mijn hotel. Ik probeer de koe duidelijk te maken dat ik daar slaap. Nu krijg ik een duidelijk beeld van de koe van een stal met stro. Ik probeer dat beeld vast te houden en te onthouden wat ik allemaal zie. Het is een ruime stal waar minstens vier koeien in kunnen. Ik zie nog een andere koe. Een roodbont. Mijn praatmaatje is zwartbont. Ik zie ze samen in de stal. Ze gaan allebei zitten. Ik wist niet dat koeien zo vaak gingen zitten. Als ik langs een weiland rij, zie ik nooit koeien zitten. Ik besluit te stoppen en op zoek te gaan naar de stal om te zien of die in het echt er ook zo uitziet als de koe mij in haar gedachten heeft laten zien. Het lukt me nauwelijks om uit het hoofd van de koe te komen en mijn concentratie op te heffen. Na een paar minuten val ik om en doe mijn ogen voorzichtig open. Met moeite ga ik staan. Alles voelt zwaar. Alsof ik de koe heb gedragen in plaats van een kort contact. De stal is aan de andere kant van de boerderij. Als ik bij de staldeur sta zie ik dat het van buiten en van binnen precies zo is als het zojuist in mijn gedachten is geprojecteerd. Ik probeer na te gaan of ik de stal gisteren al heb gezien en het me toen niet is opgevallen. Ik kan me niet herinneren dat ik aan deze kant van de boerderij ben geweest.

Ik vertel Mia mijn vooruitgang en ze lacht naar me.

‘Het begin is er.’

Langzamerhand komen nu ook de anderen naar ons toegelopen. Niemand is echt tevreden over zijn ervaringen. Alleen Mieke klinkt positief. Zij heeft een heel lang gesprek gehad met een schaap. Sjoerd lijkt jaloers. Hij heeft met geen enkel dier contact gehad.

Mia is niet ontevreden. ‘Laten we ons hoofd eerst eens helemaal leeg maken en een lekker kopje thee gaan drinken. Dan geef ik jullie nog wat tips om de conversatie met de dieren op gang te brengen en proberen we het straks nog een keer.’

Het lijkt wel of Mia ons elke keer een ander smaakje wil laten proeven. Nu is het groene thee, hoewel die er geel uitziet.

‘Het lijkt op uilenzeik,’ zegt Sjoerd.

‘Als het maar niet zo smaakt,’ flap ik er per ongeluk uit.

‘Nee,’ zegt Mia, ‘groene thee is gezond. Het schoont je lichaam en je hoeft het niet zo heet te drinken.’

Ik merk het. Ik dacht eerst dat het een foutje was van Mia. Deze lauwe thee heeft als voordeel dat je het heel snel weg kan drinken. De smaak is niet zo heftig als die brandnetelthee. Ik wacht een tijdje en slik het in een paar slokken weg.

We gaan weer met z’n allen naar buiten. Iedereen loopt naar een dier. Er blijkt in de verte een ezel te staan, die is niet van Mia. Ze roept me achterna dat ik het mag proberen, dat het een moeilijk dier is om contact mee te leggen. Door haar tips lukt het me na een tijdje om een beeld van de ezel op te vangen. Het is niet spectaculair. Hij laat me zien wat hij eet. Dat had ik zonder cursus ook wel geweten. Sommigen vertellen Mia hun vorderingen en ze is niet ontevreden. Onze Sjoerd heeft nu ook contact gehad met een dier. Hij was naar de koe toegegaan. Ik vraag aan hem hoe het ging.

‘Je krijgt de groeten. Of je morgen weer met haar komt praten. Ze vond het gezellig met je.’

Hij heeft natuurlijk het enthousiaste verhaal gehoord over mijn praatje met de koe. Ik zeg tegen hem dat ik voor de afvaart wel even met haar wil kletsen. Niet dat ik dat doe natuurlijk. Ik ben niet gek.

Iedereen is tevreden. We hebben allemaal min of meer beelden gezien en contact gelegd met één of meer dieren. Mia is blij verrast dat het ons allemaal is gelukt. Ook Sjoerd.

‘Als jullie straks weggaan, krijg je nog wat informatie van me mee. Hoe je de oefeningen moet vervolgen. Jullie mogen eventueel over drie maanden terugkomen voor een eendaagse vervolgcursus en om bij te spijkeren. We houden sowieso contact. Jullie zijn echt een hele fijne groep.’

‘Ja, ja, dat zal wel,’ fluistert Sjoerd naar me. ‘Dat zal ze wel tegen elke groep zeggen.’

Toch klinkt Mia echt enthousiast en ik besluit haar te geloven. We gaan nog even wat fris drinken. Wisselen onze e-mailadressen uit en beloven elkaar elke week van onze vorderingen op de hoogte te houden.

‘Blijven oefenen, hoor,’ zegt Mia vrolijk. ‘Hoe meer je oefent hoe sneller je resultaat krijgt. Want dat een ezel gras eet, dat weten we allemaal wel!’

Hoe weet zij, dat dat mijn gesprek met de ezel was? Of heeft ze al de dieren in de omgeving zo geprogrammeerd dat het net lijkt of wij met ze kunnen communiceren na twee dagen. Ik besluit, als ik thuis kom, direct met de hond van de buren te gaan praten. Nu wil ik het zeker weten of ik beelden kan ontvangen en kan communiceren met dieren.

Bij het afscheid krijg ik van alle vrouwen een zoen. Het valt me op dat Sjoerd gretiger is dan ik. Voor mij hoeft dat niet, dat gezoen met die ouwe vrouwen, Sjoerd vindt het wel gezellig, geloof ik.

‘Heb ik jou al gehad?’ vraagt hij voor de tweede keer aan Ans.

‘Ja, Sjoerd, het is goed zo,’ draait Ans snel van hem weg.

We gaan allemaal op pad. Het maakt nu niet meer uit als iemand ziet dat ik niet naar West aan Zee ga. Ik zie ze voorlopig toch niet meer. Met een paar minuten loop ik de Kievit binnen. Even kijken hoe laat mijn boot vertrekt. De laatste gaat om acht uur. Ik lees dat in de winter de laatste afvaart op zondag om half zes is. Ik hoef me dus niet te haasten, maar verlaat het hotel. Ik wil nog even wat eten in West Terschelling voordat ik de boot opga. En ik moet mijn fiets inleveren.

Om half acht loop ik de boot op. Heb ik mooi een paar uur de tijd om het gesprek met mijn moeder voor te bereiden. In de trein bel ik wel met DJ. Als ik in Zutphen ben aangekomen, bel ik mijn moeder om te zeggen dat ik eraan kom. Ik moet dan wel in het donker door dat stukje bos totdat ik thuis ben. Voor deze keer vind ik het niet erg. Het cursusweekend was de moeite waard. En binnenkort kan ik met mijn twee katten praten. Dan maar even een stukje fietsen in het donker. Dat heb ik er wel voor over.

Op de boot merk ik dat het weer iets is omgeslagen. De wind is toegenomen en de veerpont schommelt heftiger dan op de heenweg. Ik besluit om buiten te gaan staan om zo te voorkomen dat ik misselijk word. Zo lang het niet regent, moet dat lukken. Een paar jaar geleden zijn we met mijn ouders naar Amsterdam geweest. Het is me gelukt om in elk voertuig, dat ons vervoerde, over te geven. Dat begon al op de heenweg toen ik hals over kop de auto uit moest om langs de kant van de weg mijn kadetje met Capri-Sonne uit te spugen. Om van mijn tante in Amsterdam naar het centrum te gaan, gingen we met de tram. Dat heb ik precies acht minuten volgehouden. De hele avondmaaltijd tussen de stoelen. Terug met de taxi dan maar. Mijn moeder had voor de zekerheid een plastic zakje meegenomen. Op honderd meter afstand van het huis van mijn tante zijn we gaan lopen. Ik heb het er toen net in kunnen houden. De volgende dag naar Schiphol. Vanaf het Centraal Station met een speciale bus. We kwamen net niet tot de parkeerplaats. Het laatste stukje zijn we weer gaan lopen (en ik weer overgeven). Toen mijn maag op Schiphol wat tot rust was gekomen, zijn we met de trein teruggegaan. Die schommelde heel erg. Ik redde het tot aan Amsterdam-Zuid. De rest - je raadt het al - zijn we gaan lopen. Steeds weer hetzelfde liedje. In een plantsoen heb ik toen mijn maag geleegd. Aan overgeven ben ik gewend. Als ik in bed lig en het is zover, dan wacht ik tot er een bittere smaak in mijn mond komt en dan snel naar de WC. Op het moment dat ik in de WC sta kan ik het zo in de pot gieten. Daarna moet ik wachten tot een tweede keer en een derde keer en daarna mijn mond spoelen en naar boven het bed in.

Mijn ouders hebben uiteindelijk de metro niet geprobeerd. Ik zei nog voor de gein, laten we de fietstaxi nemen. De chauffeur vond het te gek om ons vijven te vervoeren. Mijn vader probeerde het door te zeggen, dat het drie jonge lichte kinderen waren. De fiets-taxichauffeur trapte er niet in. De rest van het weekend hebben we zoveel mogelijk gelopen. Ook de tocht in de rondvaartboot hield ik niet vol tot het eind.

Daarom ga ik voor de zekerheid op het dek van de veerboot naar Harlingen staan. Af en toe een beetje heen en weer lopen. En dan maar hopen dat ik niet mijn maaginhoud moet doorspoelen.

Het is me gelukt. Door rondjes om de passagierscabine te lopen heb ik alles binnen gehouden. Vanaf de boot loop ik rechtstreeks naar het perron waar de trein al op mij wacht. Tijdens het lopen op de boot heb ik het verhaal nog een keer doorgenomen, dat ik aan mijn moeder ga vertellen, niet wetende dat mijn vader thuis is. Als de trein het station uit is, bel ik met DJ. Ik vraag hem of hij toevallig contact heeft gehad met mijn ouders. ‘Nee, moest dat dan?’ vraagt hij zich bezorgd af.

‘Nee, het zou kunnen dat mijn moeder gebeld heeft. Of dat mijn vader bij je voor de deur stond. Hij heeft wel vaker van die trucjes. Op die manier denkt ’ie mij te verrassen. Dat doet hij ook, maar niet in positieve zin. Hij zegt dan dat hij bang is dat ik hem mis. Maar het zal wel eerder andersom wezen.’

Oké, ik verwacht vanavond laat pas thuis te zijn. Vanaf het station fiets ik meteen naar huis. Het gesprek met mijn moeder moet zo kort mogelijk zijn, anders ga ik me van vermoeidheid verpraten. Morgenvroeg wil ik als eerste naar de hond van de buren. Kijken wat hij het weekend heeft uitgevreten.’

‘Gaat die hond je dat vertellen dan?’ vraagt DJ ongelovig.

‘Dat weet ik nog niet. Dat hangt ervan af hoeveel ik op de cursus geleerd heb.’

‘Wat voor soort cursus was het ook alweer?’

‘Dat heb ik je al honderd keer gezegd. Een cursus om met dieren te communiceren. Dat mag alleen niemand weten. Anders ben ik bang dat mijn ouders erachter komen. Daarom heb ik gezegd dat ik het afgelopen weekeinde bij jou heb gelogeerd en dat we gisteren naar Zwolle zijn geweest. Mooie stad, vond je niet?’

‘Ik weet het niet. Ik vond het wel veel water en huizen,’ zegt DJ onverwacht.

‘Je wilt me toch niet zeggen dat je naar Zwolle bent geweest, hè?’

‘Ja, natuurlijk. Anders weet ik toch niet wat ik erover moet vertellen!’

‘Waarom heb je me dat niet verteld?’

‘Omdat je me er niet naar gevraagd hebt.’

‘Met wie ben je geweest?’

‘Met mezelf. Ik kan moeilijk aan mijn moeder vragen of ze voor jou wil spelen.’

‘Ik sta versteld van je. Daarom heb ik speciaal iets voor je meegenomen van Terschelling.’

‘Wat is het?

‘Dat zie je morgen wel. ’k Zie je,’ en ik hang op.

In Zutphen aangekomen loop ik naar mijn fiets, die onder het Stationsplein staat geparkeerd in een grote fietsenstalling die overvol is en waar ik mijn fiets heel moeilijk uit die hoge rekken krijg.

Rond twaalf uur kom ik thuis en wil meteen naar bed.

‘Ho, ho. Je kunt wel denken dat je zo maar zonder iets te zeggen naar bed kunt gaan, ik heb je twee dagen niet gezien,’ roept mijn moeder verontwaardigd. ‘Kom eens hier.’

‘Ik wilde alleen even mijn tas naar boven brengen,’ lieg ik.

‘Ja, dat zal wel. Ik ken mijn Pappenheimers. Hier komen.’

Met mijn vrolijkste glimlach loop ik de kamer naar binnen. Tot mijn grote verbazing zit mijn vader in zijn makkelijke stoel met elektrische rugleuning. Normaal ligt hij half te slapen. Nu is hij klaarwakker. En eigenlijk had ik verwacht dat hij al naar Amsterdam zou zijn voor zijn wekelijkse vergadering morgen heel vroeg.

‘Zo, zo,’ zegt hij een beetje geheimzinnig, ‘vertel eens: hoe was het bij DJ.’

Mijn hart klopt in mijn keel. Ik dacht dat hij zou zeggen. ‘Hoe was het op Terschelling?’

‘Heerlijk weekend gehad. Lekker gedaan waar we zelf zin in hadden. Geen gezeur van ouders die constant iets willen. Veel en weinig gezien. Zaterdag naar Zwolle geweest en vandaag Rund zum Hause gebleven.’ Rund zum Hause is een slechte Duitse uitdrukking, die we bij ons thuis gebruiken als we bedoelen dat we de hele dag rond het huis zijn blijven hangen.

‘Je kunt toch wel iets meer vertellen?’ probeert mijn moeder me wat langer aan de praat te houden.

‘Nou wat wil je weten? Welke smaak ijs ik heb gehad in Zwolle? Amarenen met slagroom in een bakje en de slagroom onderop, anders kan ik niet goed bij het ijs. Was lekker, maar ja, in Zwolle hebben ze ook een goede Italiaanse ijsmaker,’ gok ik.

‘Heb je nog iets leuks gezien? Ben je nog naar de film geweest? Met welke meisjes hebben jullie afgesproken?’ vraagt mijn vader.

‘Ik voel dat ik een kleur krijg. Dat is goed, dan lijkt het alsof ik de waarheid spreek. ‘Geen meisjes. Het hele weekend met z’n tweeën. Als je het niet erg vindt, ga ik naar bed. Praten we morgen verder. Trusten.’ Gauw weg, snel naar boven, voordat ze nog meer vragen op me afvuren.

Ruzie

De volgende ochtend slaap ik lang uit in de hoop dat mijn vader al weg is en mijn moeder niets meer vraagt over het weekend. Het eerste wat ze vraagt als ik beneden kom is: ‘Hoe was het op Terschelling?’

Ik word weer rood. Nu is het vervelender. Op deze manier verraad ik mezelf.

‘Hoe bedoel je, Terschelling?’

‘Ik heb vanochtend je tas gepakt om je kleren eruit te halen om te wassen, er zat allerlei informatie over Terschelling tussen.’

‘Oh, dat hebben we bij een VVV-kantoor opgehaald,’ probeer ik nog.

‘Ook dat cursusboekje over dierentolken?’

‘Dat kwam ik tegen. En naar aanleiding van jullie cadeau - dat boek over die dierentolk, weet je wel - heb ik die cursus meegenomen.’

‘En die Brandaris,’ blijft mijn moeder volhouden. ‘Heb je die ook bij dat VVV-bureau gekocht?’

‘Ja, waar moet ik het anders vandaan halen?’

‘Nou, waar je ook dat kaartje voor de overtocht van de boot, dat bewijs van de verhuur van de fiets, en de rekening van hotel Kievit hebt gehaald,’ klinkt mijn moeder nu toch echt boos.

‘Oké, oké. We zijn een dagje op en neer geweest. DJ wou een Waddeneiland van dichtbij zien. Hij was er nog nooit geweest.’

‘Zo, zo. Dus jullie zijn in één dag op en neer gereisd. En toch heb je een treinkaartje met twee datums erop.’

Oei, nu kan ik het echt niet meer volhouden. Ik ben zo stom geweest om, moe als ik was, direct in bed te duiken, zonder eerst al het ‘bewijsmateriaal’ op te bergen. Ik had niet verwacht dat ze al meteen zo vroeg op mijn slaapkamer zou zijn.

‘Wat doe je dan ook zo vroeg op mijn slaapkamer? Laat een mens toch gewoon eerst rustig uitslapen.’

Nu is mijn moeder echt boos. ‘Je vertelt me het hele verhaal jongetje, anders kom je een half jaar het huis niet meer uit.’

‘Nou, kijk,’ begin ik aarzelend, ‘ik had gehoopt dat jullie me een cursus dierentolk zouden geven op mijn verjaardag. Als jullie me bijvoorbeeld een tegoedbon hadden gegeven voor zo’n cursus, had ik het allemaal zelf geregeld. De contacten had ik al gelegd. Ik hoefde alleen nog maar te betalen. Toen ik dat boek kreeg - wat ik trouwens heel leuk vind - dacht ik dat de cursus door mijn neus geboord werd. Omdat ik het afgelopen half jaar folders heb rondgebracht, had ik genoeg geld gespaard om het zelf te betalen. Ik had alles al uitgezocht. Het enige wat ik hoefde te doen was de tickets kopen en een weekend vrij houden om de cursus te volgen op Terschelling.’

‘Dus je wilt me vertellen, dat je helemaal in je eentje heel Nederland bent doorgereisd. Met de trein èn met de boot?’

‘En twee keer met de fiets,’ vul ik aan met trots.

‘Probeer nou niet zo bijdehand te doen, want het staat er heel slecht voor voor jou, vriend. Je mag van geluk spreken dat ik nog geen gelegenheid heb gehad om je vader hierover te spreken. Hij is uiteindelijk vroeg naar Amsterdam gegaan toen hij vermoedde dat jij weleens heel lang in je nest zou blijven liggen. Daar zal nog een hartig woordje over gesproken worden. Voorlopig kom jij de deur niet meer uit.’

‘Ook niet naar de buren? Ik had beloofd om Tobi uit te laten,’ lieg ik. Als me dat niet lukt, gaat al meteen mijn eerste dierenconversatie de mist in.

‘Alleen de buren. En meteen direct weer naar huis als je de hond hebt uitgelaten. Geen thee, geen cola bij de buren, meteen weer naar huis.’

‘Goed, ik zal het de buurvrouw zeggen, dat ik direct weer naar huis moet.’

We blijven heel even zwijgend tegenover elkaar staan. Net of mijn moeder haar volgende zet overdenkt.

‘Ga voorlopig naar je kamer. Dan ga ik een passende straf verzinnen. Met alleen huisarrest kom je er deze keer niet vanaf.’

De vorige keer dat ik een week huisarrest had, was omdat ik ’s avonds zonder iets te zeggen het huis uit was gegaan en pas laat weer thuis was gekomen. Mijn ouders dachten dat ik boven huiswerk aan het maken was. Toen mijn moeder me een glas cola kwam brengen, was ik er niet. Ze begreep er niets van.

Ik heb later nog proberen uit te leggen, dat ik daadwerkelijk met mijn hoofd om de deur van de kamer had gekeken en iets had gezegd in de trant van dat ik even naar buiten zou gaan. Ik was ervan overtuigd dat ze begrepen hadden dat ik niet thuis was. Mijn huiswerk was immers af.

Natuurlijk wist ik dat ze dachten dat ik huiswerk aan het maken was. Dat was ook de bedoeling. Moet mijn moeder me weer zo nodig cola komen brengen. Elke keer als ze onverwacht aardig is, word ik gesnapt. Zo kan ik nooit eens iets uithalen met zo’n aardige moeder. Hoewel, het zal wel een tijdje duren voordat ze weer aardig tegen me doet. Ik ben benieuwd hoelang ik deze keer thuis moet blijven. Ik gok op een maand. Langer zou tegenvallen, korter is mooi meegenomen.

Later in de week als mijn vader thuis is, krijgen we de hele discussie opnieuw. Zo kwaad heb ik mijn vader nog nooit gezien. Hij vindt het onverantwoordelijk en gevaarlijk. ‘Er had van alles kunnen gebeuren.’ Heeft hij wel een beetje gelijk in. Ik probeer ze uit te leggen hoe slim ik gereisd heb. Steeds net gedaan of ik bij een gezin hoorde. ‘Op Terschelling had ik gezegd, dat ik met jullie op vakantie was. Niemand had wat in de gaten. Ze vonden het zelfs leuk dat ik die zaterdag jarig was.’

‘Maar je was helemaal niet jarig!’ schreeuwt mijn moeder.

‘Ja, dat weten wij. Dat wisten zij niet.’

‘Moet je goed horen,’ begint mijn vader, ‘Je blijft voorlopig een maand thuis. Vanuit school meteen hierheen. Geen afspraken. Geen televisie. Geen iPhone.’ (Oei!) ‘Alleen maar huiswerk en huisarrest.’

‘Vinden jullie dat niet erg zwaar,’ probeer ik. ‘Het heeft jullie niks gekost en jullie hebben een heerlijk weekend gehad zonder mij.’

Dat had ik dus niet moeten zeggen.

‘Ik wilde zelfs nog naar jou en DJ toe gaan afgelopen weekend, om gezellig met zijn vieren uit eten te gaan. Had ik het maar gedaan, dan had ik je linea recta van dat verdomde eiland gehaald.’

‘Vinden jullie het dan niet goed, dat ik interesses heb en initiatieven toon? Ik moet me toch ook ontwikkelen?’

‘En dan ga je het halve land door crossen om aan zo’n halve gare cursus mee te doen? Praten met dieren. Laat me niet lachen.’

‘Hebben jullie toen je jong was nooit zoiets gedaan. Per slot van rekening heb ik jullie genen, dus de wil moet er toch ergens zijn. Ik heb het niet van een vreemde, hoor ik jullie altijd zeggen als ik weer eens iets gedaan heb.’

‘Deze keer heb je het wél van een vreemde,’ hoor ik mijn moeder vanuit de keuken. Ze is thee gaan zetten. Ze houdt het nooit lang vol, zo’n ruzie, want dan begint ze medelijden te krijgen. Ze vindt het vervelend voor ons, maar dat wil ze niet laten blijken. Haar ergste boosheid was een week geleden, toen ze de spullen vond in mijn tas. Nu doet ze kwaad voor mijn vader, eigenlijk is zij al bijna niet meer boos.

‘Begrijpen jullie het dan niet,’ ga ik in de tegenaanval. ‘Als kind heb je geen gemakkelijk leven. Je mag niks. Je moet van alles. Je moet naar school. Dan meteen huiswerk maken. Je moet vroeg naar bed, anders krijg je slaaptekort. Je moet weer vroeg opstaan, want ja, het is drie kwartier fietsen naar school. Je krijgt een klein beetje zakgeld. Je hebt amper vrije tijd. Want je moet ook nog twee keer trainen in de week en op zaterdag een wedstrijd voetballen. Ik mag niks zelf beslissen. Nu doe ik dat een keer en is iedereen boos op me en moet ik zelfs een maand thuis blijven.’

‘Je moet niet vergeten dat we allemaal jong zijn geweest. Wij moesten ook allemaal dat ‘moeten’ van jou. We doen het voor je bestwil. Straks als je op jezelf woont en eventueel een vrouw hebt, dan kun je zelf doen wat je wilt. Zolang je bij ons in huis bent, hou je je aan onze regels. Trouwens als je eenmaal voor jezelf moet zorgen, zul je merken dat er ook erg veel is dat je moet. Dus je moet niet denken dat wij zo’n relaxed leventje hebben en dat jij een gevangene bent in je eigen huis. Nou ja, de komende maand in ieder geval wel,’ gaat mijn vader tekeer.

‘Begrijpen jullie dan niet een klein beetje wat ik bedoel. Ik wil zo graag met Quin en Jip praten. Ik wil zo graag weten wat er in hun omgaat.’

‘Doe normaal,’ zegt mijn vader, ‘denk je werkelijk dat die dieren jou iets willen vertellen. Die willen alleen maar eten en slapen. Ga jij nou niet zitten wachten tot ze jou al hun zonden opbiechten. Dat zal nooit gebeuren.’

‘Nou, dan moet jij eens afwachten, afgelopen weekend heb ik contact gehad met een koe en een ezel.’

‘Hoor je dat Gerda? Hij heeft contact gehad met een ezel. Heb je zeker in de spiegel gekeken. Laat me niet lachen, domoor.’

Ik geef de moed op. Ik zal eerst met bewijzen moeten komen, voordat ik mijn vader kan overtuigen. Dat kan nog lang duren als ik niet naar buiten mag om met dieren te praten. Voorlopig hou ik mijn mond, zo komen we niet verder.

‘Goed,’ besluit ik, ‘dan ga ik toch lekker huiswerk maken.’

Ik maak me snel uit de voeten voordat mijn vader iets naar mijn hoofd gooit. Normaal gesproken doet hij dat uit de gein, vandaag zou het maar zo een vliegende schoen kunnen zijn. Later heeft hij er weer spijt van natuurlijk. Die bult op mijn hoofd doet langer pijn dan zijn spijt duurt.

Oude verhalen

Zoals elke maand gaat ook deze maand voorbij. Hoewel hij langer leek te duren dan normaal. Na twee weken vindt mijn moeder het goed dat ik stiekem de iPhone gebruik. Mijn vader mag niet weten dat ik toestemming van haar heb. Dus als hij thuis is gaat mijn telefoon uit. Dat is lastig, mijn vader is meer thuis dan we gewend zijn de laatste tijd. Toch lukt het me om enkele e-mailtjes en sms’jes te versturen. Het eerste e-mailtje gaat naar Mia, mijn cursusleidster. Misschien dat ze me iets meer kan vertellen over Quin en Jip. Zolang ik niet de ervaring heb met andere dieren lijkt de conversatie met mijn eigen katten niet te lukken. Natuurlijk vaak geprobeerd, maar totaal geen respons gekregen. Ook de andere mensen van de cursus gemaild. Eigenlijk zouden we elkaar minimaal één maal per week mailen. Sinds ik terug ben gekomen van de cursus heb ik niks van me laten horen. Mia vindt dat vreemd. Ik heb haar verteld, dat ik problemen heb met mijn telefoon en haar zodoende geen berichten kon sturen. En dat ik afhankelijk ben van de computer van mijn vader. Die heeft een laptop en die neemt hij meestal mee naar zijn werk. Dat is natuurlijk niet zo. De pc mocht ik ook niet gebruiken tijdens mijn huisarrest.

Thuiskomen, huiswerk maken, eten, huiswerk maken, slapen. Twee weken lang is dat mijn ritme. In het verleden - toen we nog geen pc hadden - ging ik met de laptop van mijn vader aan de haal. Ik was achter zijn wachtwoord gekomen. Terwijl hij het intypte, stond ik achter hem en telde de aanslagen. Hij maakte het me wel moeilijk. Het waren er zestien. Welke gek heeft nou een wachtwoord van 16 letters en/of cijfers. Toen kreeg ik een briljant idee. Als ik nou eens de namen van zijn drie kinderen achter elkaar zou typen: RobbinCharlieMarit. Verder dan de r van Marit kwam ik niet. Het wachtwoord in de computer moest dus met twee letters minder geschreven worden. Mijn vader kennende, schrijft hij onze namen weleens verkeerd. Als ik nou: RobinCharlyMarit zou typen. Dat zijn zestien letters. Ja hoor, net zo makkelijk. Valt me toch tegen van mijn vader. Of ... hij heeft het expres gedaan. Om mensen die de namen van zijn drie kinderen kennen op het verkeerde spoor te zetten. Hoe dan ook, ik was in zijn laptop. Dat is alweer twee jaar geleden. En al die tijd heb ik stiekem zijn laptop gebruikt om op internet allerlei dingen op te zoeken. Ik mag dan wel lui zijn, ik ben zeker zo nieuwsgierig. Voordeel is dat ik een fotografisch geheugen heb. Dus het mapje dat ik op zijn computer had aangemaakt om allerlei internetbestanden in op te slaan, zou ik bijna niet nodig hebben. Jammer genoeg laat mijn geheugen mij in de steek als een tekst langer is dan drie pagina’s. De laatste drie pagina’s onthou ik. En natuurlijk telefoonnummers, gezichten, adressen en ga zo maar door. Zo lang ze maar niet langer zijn dan drie pagina’s. Een half jaar geleden ben ik gestopt met het gebruiken van mijn vaders laptop. Hij kreeg een nieuwe en ook een nieuw wachtwoord. Die heb ik nog niet gekraakt. Ik heb net op tijd mijn bestanden via een usb-stick veilig kunnen stellen. Daarom kan ik mijn ouders vaak versteld doen staan met mijn kennis. Het meeste heb ik van het internet. Alles wat je wilt weten is er op te vinden. Je hoeft slechts een klein beetje moeite te doen. Het werd wel gevaarlijker om zijn laptop te gebruiken. Hij nam hem steeds vaker mee naar zijn werk. Of hij nam zijn laptop mee naar een afspraak en kwam ’s avonds weer thuis. Ik heb me wel afgevraagd waarom hij de afgelopen twee weken meer thuis is geweest dan anders. Misschien om te controleren of ik wel thuis bleef en mijn huiswerk deed. Hoewel het me niks zal verbazen als hij minder weg is geweest om wat vaker bij ons (mij) te zijn. Hij heeft nog nooit zoveel met me gesproken als in de afgelopen twee weken. Ook over zijn eigen jeugd. Dan blijkt dat hij wel gekke dingen heeft meegemaakt. Hij vertelde over die keer dat hij met een groep vrienden elk jaar ging skiën. Meer dan twintig jaar hebben ze het volgehouden. Langzamerhand werd de groep kleiner omdat de jaren gingen tellen en gezinnen groeiden, die de tijd van sommigen opslokten. Hij vertelde over één van de eerste keren dat ze naar Davos in Zwitserland gingen. Daar werkte een vriend als kok. En hem gingen ze opzoeken. Ze sliepen in een herberg op bedden van stro. ’s Ochtendsvroeg gezamenlijk ontbijten om half negen want om tien uur ‘verplicht’ boven op de piste staan. Het maakte niet uit hoe laat ze de avond daarvoor naar bed waren gegaan of hoe dronken ze waren geweest. Elke ochtend half negen precies werd de elandkop in de ontbijtzaal gegroet. Elk lid van de groep werd bij het ontbijt er doorgehaald. Niemand uitgezonderd. Dus was het ook niet zo erg als je al zo vroeg voor gek stond. De skiliftbedienden waren op hun hoede. Zodra mijn vader en zijn vrienden in de stoeltjeslift zaten, werd er via de intercom al geroepen dat die Gruppe er aankwam. Het bleek dat ze in korte tijd berucht waren geworden vanwege hun onconventionele manier van skiën. Slechts één van de veertien had ervaring. De rest had nog nooit les gehad en was nog nooit wezen skiën. Toch deden ze tikkertje op de ski’s en hielden ze elke dag de Open Zutphense Kampioenschappen, waarbij van de hoogste top tot het laagste dal moest worden geskied. Het heette de Open Zutphense omdat er een jongen uit Rotterdam meedeed.

Op een avond had vriend Josh, degene die in Davos werkte, kaartjes geregeld voor de ijshockey Europacupfinale tussen Davos en CSKA Moskou. Ze namen allemaal een fles sterke drank mee: gin, rum, wodka, champagne, cognac. Ieder had zijn eigen voorkeur. Na de finale zou er feest zijn op de ijsvloer. De doeltjes werden weggehaald en lange houten tafels met houten banken kwamen er voor in de plaats. Ook grote barbecues en biervaten met een tap erin geslagen werden er neergezet. De Russen wonnen de wedstrijd en de vrienden wachtten geduldig af totdat zij het ijs op konden. Na een klein half uur was het zover. Ongeveer de helft van het aantal toeschouwers was gebleven om nog een feestje te bouwen. Omdat mijn vader en zijn vrienden zoveel sterke drank met zich meesleepten en een vreemde taal spraken, dacht een aantal bezoekers dat zij het Russische team waren. Van al die drank had mijn vader trek gekregen en liep op een gegeven moment naar de barbecue. Met een karbonade in de hand kwam hij weer bij de groep terug en zag één van zijn vrienden levensgroot E. Jagger achterop een dure witte wintersportjas schrijven van een sjieke dame. Van de J maakte hij een paraplu. Hij kreeg er zelfs geld voor. ‘Waarom doet Eduard dat?’ vroeg mijn vader.

‘Ze denken dat wij die Russen zijn,’ zei een andere vriend. ‘Ze willen dat we overal handtekeningen op zetten. ’t Is een gekkenhuis.’ En lachend verdween hij naar de tap.

Mijn vader zag al gauw dat het flink uit de hand liep. Iets verderop schreef iemand Wilhelmina Kuttje (met twee t’s) op een rug. In die tijd luisterden ze naar Wim T. Schippers met zijn radioprogramma Ronflonflon met Jacques Plafond bij de VPRO en daar kwamen allerlei typetjes voorbij. Wilhelmina Kuttje was er één van. Plafond sprak iedereen aan met ‘joe’, de tussenvorm van u en jou. Het was in die tijd een heel populair programma en mijn vader en zijn vrienden waren grote fans van Jacques Plafond. Vandaar dat het niet uit kon blijven dat er een handtekening werd gezet met Wilhelmina Kuttje. Ook mijn vader werd een aantal keren gevraagd om een handtekening te zetten. Op laarzen, programmaboekjes, skibroeken. Er was zelfs een rijke dame die haar truitje omhoog deed om op haar lichaam een handtekening te laten vereeuwigen.

‘Helaas niet door mij,’ zei mijn vader met een quasi somber gezicht. ‘Zij was goed bedeeld.’

Wat hij daar mee bedoelde, begreep ik niet.

Mijn vader kreeg langzamerhand het gevoel in een film te zijn beland waarbij elk moment de waarheid boven water zou komen en ze een hele horde boze Zwitserse fans achter zich aan zouden krijgen. Hoe moesten ze uitleggen dat ze niet de Russische kampioenen waren. Hij vond het tijd worden om alle drukte te verlaten. Maar waar hij ook heen liep, overal was er wel een van zijn vrienden die handtekeningen uitdeelde of proostte met de Zwitserse fans. Hij zag Eric boven op een tafel staan met een hele grote pul bier in zijn hand. Een Zwitser schreeuwde: ‘Hoe zeg je proost op z’n Russisch?’ Dat wist Eric niet. Het eerste woord dat hem te binnenschoot was: ‘Gap’. En alle Zwitsers die om hem heen stonden, riepen luidkeels ‘Gap!’ Teruggekeerd naar de groep waar het allemaal begon vroeg een Duitser aan mijn vader hoe zijn naam was en op welke plek hij had gespeeld. Hij wist geen enkele naam van de Russen, griste het wedstrijdboekje uit de handen van de Duitser en wees een naam aan. ‘Dan heb je helemaal niet gespeeld’, zei de Duitser. Mijn vader verontschuldigde zich, mompelde iets over een verloren leesbril en schoof zijn vinger naar een andere naam. ‘Nee,’ zei de Duitser en wees naar Eduard. ‘Dat is hij.’ Pas bij de derde naam had hij meer geluk. De Duitser was dronken genoeg om het misverstand snel te vergeten. Mijn vader voelde zich steeds minder op z’n gemak. Hij besloot terug te gaan naar het hotel voordat een horde Zwitsers gehakt van hem en zijn vrienden wilde maken. Inmiddels was iedereen zo dronken geworden en verspreid over de ijshal dat hij in z’n eentje richting hotel schuifelde. Midden op de ijsbaan van Davos zag hij een andere vriend, Rudolf, schaatsbewegingen maken en tegen iedereen, die het niet horen wilde, schreeuwen dat hij een bekende schaatser uit Nederland was. Gelukkig begrepen de Zwitsers dat ook niet.

Omdat een deel van de groep de volgende dag naar huis ging, besloten de vier overgebleven vrienden die zaterdagavond opnieuw naar de ijshal te gaan. Er zou een feest zijn op schaatsen. De schaatsen waren bij de ijshal te huur. Diezelfde dag, terwijl ze wilden afrekenen in een restaurant, zei de ober dat er al voor hen was betaald ‘door die mijnheer daar.’ En hij wees naar de andere kant van het restaurant waar een dikke Duitser zijn duim omhoog stak en riep: Europameister!

Daarop besloten mijn vader en de drie overgebleven vrienden niet naar het ijsfeest te gaan die avond. Ze zouden weleens mooi door de mand kunnen vallen. Geen van vieren waren het goede schaatsers. Die avond in hun hotel werd ook nog tweemaal een drankje door een bezoeker betaald.

In plaats van het laat te maken, vonden ze het beter om vroeg naar bed te gaan.

Gek, dat mijn vader dat verhaal nog nooit eerder heeft verteld. Misschien vond hij me er niet oud genoeg voor. Wel een leuk verhaal. Hij had veel meer ski-verhalen, die zou hij ooit weleens vertellen. Nu was ik aan de beurt om met een verhaal over de brug te komen, zei hij. Maar ja, wat heb ik nou meegemaakt. Mijn grootste avontuur leverde me meteen een maand huisarrest op. Misschien moest ik iets verzinnen om te kijken hoe mijn vader daar op zou reageren.

‘Ik kan je natuurlijk heel veel leuke verhalen vertellen,’ lieg ik. ‘Volgens mij ken je dat verhaal van de kleuterschool nog niet. Ik zat in de tweede klas, als dat zo heet tenminste. We waren buiten aan het spelen in de zandbak. Aan het eind van de middag vroeg de juffrouw of we alle spullen wilden pakken en verzamelen. De juffrouw telde alles. Eén schepje ontbrak nog. Alle kinderen gingen fanatiek op zoek en doken met hun handen in het zand. Iedereen moest en zou het schepje vinden. Het toeval wilde dat ik de gelukkige was. Ik hield het schepje triomfantelijk boven mijn hoofd. Alle kinderen begonnen aan me te trekken. Ze wilden allemaal het laatste schepje naar de juffrouw brengen en een complimentje ontvangen. Eigenwijs als ik was, rukte ik me los en liep keihard langs de juffrouw op weg naar de plek in school waar al het speelgereedschap werd opgeborgen. Ik dacht: ik zal en ik moet dat schepje zelf naar de plek brengen. Iedereen achter me aan. Ik sprintte naar de zijkant van de school. Liep de school in, smeet het schepje naar rechts in de bergruimte en bleef in paniek doorhollen omdat iedereen nog steeds achter me aanzat en niet in de gaten had dat ik het schepje al weg had gegooid. Door die hele lange gang, langs alle lokalen totdat ik aan het eind bij de glazen voordeur kwam. Ik was zo verblind door paniek, dat ik keihard tegen die deur liep. Meteen stond ik stil. Een andere juffrouw vatte me in de kraag en nam me mee naar de lerarenkamer. Een jongen, die van de andere kant was komen rennen, had een stukje glas in zijn hoofd. Wonder boven wonder had ik geen schrammetje. De jongen werd verzorgd en kreeg een pleister. Ik kreeg een uitbrander. Het was aan het eind van de dag, we konden meteen naar huis. Voor de school stond de halve klas me op te wachten. Ik dacht dat ze me wilden lynchen, dus ging ik er weer als een speer vandoor. Ik heb het er zonder kleerscheuren vanaf gebracht, was er van ondersteboven. Ik kan me niet meer herinneren wat er de volgende dag op school is gebeurd.’

‘Oh, dat verhaal,’ zegt mijn vader. ‘Dat heeft je moeder al eens aan me verteld. Heb je niet een verhaal dat ik nog niet ken.’

Shit, denk ik, hoe kent hij een verhaal dat ik voor het grootste deel verzonnen heb?

‘Als je een verhaal nog niet kent, is het niet de bedoeling, dat ik het je nou vertel. Dan krijg ik alsnog straf met terugwerkende kracht.’

‘Nee,’ antwoordt mijn vader. ‘Zo flauw ben ik nou ook weer niet.’

‘In mijn jonge leven heb ik nog niet zoveel meegemaakt.’

‘En vriendinnetjes’, probeert mijn vader. ‘Heb je nog geen vriendinnetje gehad?’

‘Ja, wat noem je een vriendinnetje,’ zeg ik zo nonchalant mogelijk. ‘Op de kleuterschool was daar Heleentje Zomer. Maar ja hoe serieus is dat op de kleuterschool. Op de lagere school heb ik vier jaar met Ineke de Wolf gegaan. Die heb ik alleen maar gezoend. Geen film, geen lange fietstochten en al helemaal geen vakanties samen. Dat is dus ook geen interessant verhaal.’

‘En nu dan,’ blijft mijn vader proberen. ‘Hoe zit het met de meisjes.’

‘Op dit moment heb ik een oogje op Ditmare. Een leuk meisje. Lange zwarte krullen. Ik heb nog geen woord met haar gewisseld. Ze is me veel te knap. Ik heb geen zin om een blauwtje te lopen.’

Ik ga mijn vader natuurlijk niet vertellen waar ik de zomeravonden doorbreng (als ik geen huisarrest heb). Voetballen achter de flat waar een vriend woont en we een van de kelderboxen hebben ingericht als ‘hol’. Gordijnen, matrassen en na het voetballen leuke meisjes. Die verhalen krijgt hij voorlopig van mij niet te horen. Afgelopen voorjaar had ik daar nog een pijnlijke ervaring. Ik zat op mijn fiets met mijn vrienden te ouwehoeren, terwijl ik steun zocht met mijn hand in een deurpost, toen opeens een van de meisjes keihard langs me heen liep en de dikke houten deur dicht smeet. Met mijn hand ertussen! Precies aan die kant waar de scharnieren hingen. Gelukkig zaten de scharnieren niet meer helemaal vast door al dat onbenullige slaan met de deuren wat wij deden. Daardoor hoopte ik dat mijn vingers er nog aan zouden zitten. Dat meisje wilde de deur niet open doen, omdat ze bang was dat we haar zouden pakken en op haar donder zouden geven. Toen is DJ in blinde paniek helemaal om de flat heen gelopen om aan de voorkant naar binnen te gaan. Hij belde aan op alle nummers. Een bewoner deed voor hem de voordeur open en even later kon hij mijn pijnlijke hand bevrijden. Daar ben ik hem nog steeds dankbaar voor. De vingers van mijn rechterhand zaten er nog aan. Wel zaten er deukjes in van mijn wijsvinger tot mijn pink. Alleen mijn duim was heel, die zat niet tussen de deur. Ik ben nog nooit zo snel naar huis gefietst. Mijn moeder deed meteen mijn hand onder de kraan en belde de dokter. Volgens mij ben ik flauwgevallen, voordat ik het wist zat ik bij mijn vader in de auto op weg naar onze huisarts. Het was gelukkig niet ernstig. Geen blijvende schade. Een dik verband om mijn vingers en voorlopig mijn rechterhand niet gebruiken. Over een week terugkomen. Toen de schrik over was, begonnen mijn vingers vreselijk pijn te doen. Daar kreeg ik pijnstillers voor. Je kunt het nog steeds iets zien. Kleine deukjes, ook die zullen verdwijnen, heeft de dokter gezegd.

‘Nee,’ zeg ik nogmaals tegen mijn vader. ‘Echt een leuk verhaal heb ik niet. Zodra ik iets meemaak, ben je de eerste die het hoort. (Maar niet heus). Vertel eens iets over je werk. Ik weet alleen dat je bij een reclamebureau werkt.’

‘Zo’n twintig jaar geleden ben ik vanuit Zutphen naar Amsterdam vertrokken om te solliciteren. Ik had allerlei voorbeeldteksten gemaakt, want ik wilde copywriter worden. Dat is degene die de teksten schrijft van een reclameboodschap. Na twee weken wachten werd ik aangenomen als junior copywriter. Ik mocht teksten uitwerken. In de praktijk kwam het erop neer dat ik de teksten van de copy director mocht uittypen. Dat was nog net voor de komst van de computer. Ik heb toen vele uren achter de typemachine doorgebracht. Op een gegeven moment mocht ik met de junior vormgever advertenties, folders en brochures in elkaar zetten op advies van de copy director, de art director en de account director. Ja, ja, ze hadden daar veel directors. Director betekent in veel gevallen dat je de baas bent over een kleine afdeling. Na verloop van tijd bleken de andere junior en ik ook goed in het zelf maken van een advertentie. Als we namelijk iets hadden uitgewerkt van de directors, maakten wij meestal zelf ook een voorbeeld. Zo werden wij uiteindelijk copywriter en grafisch vormgever. We beschikten nog niet over onze eigen accountman. We kregen kleine opdrachten. Langzamerhand werden die groter en groter. Zo mochten we onze eerste radio commercial maken. We kregen langzamerhand belangrijkere klanten en dan sta je opeens in een studio een tv commercial op te nemen. Dat wat je zelf hebt geschreven en bedacht gaan andere mensen uitspreken en acteren. In het begin was dat heel vreemd, dat went gauw. En het gekke is dat als de commercial eenmaal klaar was, we niet meer het gevoel hadden dat we naar ons kindje keken. Het was een op zichzelf staand iets geworden. Helemaal onafhankelijk van wie dan ook.’

‘Kun je een voorbeeld geven van wat je zoal gemaakt hebt?’ vraag ik.

‘Nou, ik heb in die twintig jaar al zoveel gemaakt dat ik het meeste al niet meer weet. Ik heb nog wel een paar voorbeelden van dingen die het niet gehaald hebben. Zo heb ik eens helemaal op eigen houtje een pagina grote dagblad advertentie gemaakt voor Brio. Dat was een margarine. Met de slogan Carnaval in Brio. Je zag een pan met stukjes biefstuk in de vorm van een gezicht en allemaal feestelijke paprika- en champignonstukjes erom heen. Een heel vrolijk gezicht had ik er van gemaakt: Carnaval in de pan. De advertentie zou rond de carnaval geplaatst moeten worden. Brio vond het niet passen in het concept en de strategie waar ze op dat moment mee bezig waren.’

‘Ik begrijp het ook niet zo goed, geloof ik.’

‘We hebben niet alleen in Nederland carnaval. Ook in Duitsland en bijvoorbeeld in Brazilië vieren ze het heel groot. Eén van de bekendste steden in Brazilië is Rio de Janeiro. Elk jaar zie je op tv beelden van het carnaval daar. Allemaal feestende mensen met weinig kleren aan, want als het bij ons nog behoorlijk koud is, is het bij hun al lekker warm. Vandaar Carnaval in Brio: Brio de margarine en Rio de Janeiro. Werd dus afgekeurd. Iets anders wat nooit de schappen van de supermarkt heeft gehaald, was een slogan voor een frisdrankenfabrikant. Ze wilden voor hun sinas meer de nadruk leggen op gezond en natuur. Het toenmalige accountteam was er druk mee bezig en ik verzon de slogan Sinas: De zon in je glas. Ik vond het wel lekker klinken. De meeste mensen associëren zon met iets positiefs. Zonlicht, vakantie en een lekker temperatuurtje. Ik weet niet waarom ze het niet gebruikt hebben. Ik heb het in ieder geval nooit terug gezien. In die tijd was ik goed in slogans maken die het grote publiek nooit te zien kreeg. Voor Biotex maakten we de slagzin: Biotex. Week in week uit. Biotex was een voorwasmiddel en werd gebruikt om de ergste vlekken te behandelen. Vroeger noemden ze dat ‘in de week zetten.’ Dus bedacht ik ‘Week in, week uit.’ Ik vond het zelf wel goed klinken. Het gaf aan dat je het elke week kunt gebruiken en dat het een voorweekwasmiddel was. Helaas, dat was geen succes.

Wat ik me herinner is de eerste campagne die ik ging doen met een collega art director en account director. Ik was inmiddels weer terug in Zutphen en moest nieuwe klanten vinden en bestaande klanten tevreden houden. Mijn eerste campagne was voor een schoonmaakbedrijf uit Deventer. Dat heette De Zon. Daar heb ik heel veel voor bedacht, onder andere de slogan: De Zon. Een verschil van dag en nacht. Ik vond het goed klinken. Voordat De Zon er geweest was, was het smerig. Daarna blinkend schoon. Vroeger zei men: Wat schoon, hè? Het is een verschil van dag en nacht. Dat zei mijn oma altijd. Mijn oma zei vaak gekke dingen die ik niet begreep. En nog steeds niet snap. Bijvoorbeeld als er iets over Frankrijk op televisie was, zei ze: Casquenade Simontrue. Sous les tois de Paris. Ongeloagen Westerholt. Ik weet niet eens hoe ik het moet schrijven. Zij had dat ooit een keer gehoord en ze gebruikte het om ons, kleine kinderen, te verbazen. Ze zei ook weleens: Cè vlie onter teur teur. Eén pij pij. ‘Weet je wat dat betekent?’ zei ze triomfantelijk.

‘Nee, zei ik dan.’

‘Er vlogen zes vliegen onder de deur door en er was één bij bij.’

Tot op de dag van vandaag weet ik niet wat ze daarmee bedoeld heeft. Ook mijn moeder is het vergeten.’

‘Ik hoor jou nooit van dat soort crazy zinnen zeggen.’

‘Zulke zinnen komen ook niet in me op,’ antwoordt mijn vader. ‘Als ik een beetje dronken ben, begin ik te zingen, niet zulke gekke dingen te zeggen. Voor mijn werk moet ik soms iets geks bedenken, maar nooit zo gek als mijn oma verzon. Ze heeft nog wel meer van dat soort onzin gezegd, dat heb ik niet onthouden. Er zijn ook simpele uitdrukkingen die ik zelf riep als jongetje en nooit begreep wat ik uitbraakte. Zo liepen mijn klasgenootjes van de lagere school en ik heel vaak te schreeuwen als we een meisje tegen kwamen: Kudt met dt. D d’r af, ik d’r op. Pas toen ik eind twintig was en het per toeval weer door mijn gedachten schoot, begreep ik het pas. Kun je nagaan. Dat heeft minstens twintig jaar geduurd voordat ik begreep wat voor soort onzin ik toen uitkraamde.’

Ik begrijp het ook niet, maar dat zeg ik maar even niet.

‘Hoe ging het verder op je werk,’ probeer ik het oorspronkelijke onderwerp weer op te pakken.

‘Toen ik weer terug was in Zutphen, ging ik samenwerken met een art director die in Amersfoort woonde en een account director uit Baarn. Meestal spraken we af in Apeldoorn of Amersfoort. Soms in Baarn en een heel enkele keer in Zutphen. Een keer in de week reden we naar Amsterdam om te vergaderen en om de werkweek uit te zetten, zodat we wisten waar me mee bezig zouden gaan. Na een paar jaar wilde ik wat directer contact met de klanten en ben ik account director geworden. Inmiddels ben ik verantwoordelijk voor het oosten van het land. Dat gaat van Drenthe tot en met het noorden van Limburg. Nu wil het bedrijf zich wat nadrukkelijker positioneren in het noorden. Ze willen een vestiging in Leeuwarden. Er is een kleine kans dat ze mij dat daar willen laten runnen.’

‘Dan moet je nog verder reizen,’ zeg ik.

‘Dat hangt ervan af. Misschien gaan we een poosje in de buurt van Leeuwarden wonen.’

‘Als dat ‘in de buurt’ maar niet te ver van Zutphen af is. Anders moet ik ook nog naar een andere school,’ blik ik somber vooruit.

‘In principe is het voor een paar jaar. Zodra de vestiging staat, mag ik mijn woonplaats bepalen en hoef ik niet meer in de buurt van Leeuwarden te wonen.’

‘Je kunt toch ook alleen in Leeuwarden gaan wonen? Je reist nu ook al veel. Van Amsterdam naar Enschede en van Assen naar Venlo. Dan kun je Friesland er ook bijnemen.’

‘Nee,’ zegt mijn vader. ‘Als ik het word, dan is het de bedoeling dat ik elke dag op kantoor ben in Leeuwarden om de mensen aan te sturen, zoals dat heet. Zover is het nog niet. Misschien komt er helemaal geen vestiging in Leeuwarden. Of kiezen ze iemand anders.’

Het gesprek is een kant op gegaan waar ik helemaal geen zin in heb. Volgens mij zijn de twee vervelendste dingen in je leven als je ouders gaan scheiden en als je gaat verhuizen. Ik moet er niet aan denken om helemaal naar Leeuwarden te gaan. Dat is bijna net zover als Harlingen en daar doe je een paar uur over. Dan zie ik DJ ook niet meer zoveel. En heb ik helemaal geen kans meer bij Ditmare. Kan ik wel wat vaker oversteken naar Mia op Terschelling. Maar ja, die heb ik niet zoveel meer te vertellen. Die praat vooral met dieren in plaats van mensen. Tijdens onze cursus had ze het erover dat ze liever met dieren in contact stond dan met mensen. Ze was ooit erg teleurgesteld door een man en daarom had ze zich teruggetrokken op het eiland, hoorde ik haar zeggen tegen Mieke, de alternatieve geneester. Af en toe ontving ze gelijkgestemden, die ook in contact wilden komen met dieren. Een weekend vond zij lang genoeg. Ik moet er niet aan denken als ik helemaal niet meer met mensen zou kunnen praten. Het lijkt me leuk om met dieren te kunnen communiceren, om alleen maar met dieren te praten, wordt het leven wel heel erg saai. Dieren maken weinig mee. Als je onze katten ziet. De hele dag in de vensterbank. Het hoogtepunt is als ze een vogel of een hond zien. Dan sluipen ze langs het raam alsof het echte tijgers op jacht zijn. Springen ze hoog tegen de ruiten op. Jip krijgen we amper naar buiten. Afgelopen winter was het te koud voor de dame. Ze stak haar hoofd buiten de deur en maakte meteen weer rechtsomkeert. Quin, die blijft langer weg. Als er sneeuw ligt, is hij sneller binnen. En als er een pad is geveegd, blijft hij dat heel mooi volgen. Ook al betekent dat dat hij iets om moet lopen. Liever geen koude pootjes. Hoewel we hem afgelopen winter een keer een hele week kwijt zijn geweest. Was mijnheer op jacht gegaan in de weilanden om ons huis. Hij kwam met een vogel en een muis thuis. Als geschenk voor ons. Jip doet dat met een pluche nijlpaard. Ze maakt dan een heel vreemd geluid en weten wij al hoe laat het is. Dan moeten we naar haar toelopen. Voor haar ligt het nijlpaard. Ze kijkt je aan alsof ze wil zeggen: Kijk eens, dat heb ik toch maar mooi voor je meegebracht. Het gekke is dat het altijd hetzelfde nijlpaard is en dat ze hetzelfde gezicht op zet. Ik vraag me af of ze is vergeten dat ze dat de vorige keren ook deed. Ik kan niet wachten totdat ik met haar kan praten.

Ik zal toch weer eens contact met Mia opnemen. Ze heeft nog niet gereageerd op mijn e-mail waarin ik haar gevraagd heb of ze voor mij contact kan zoeken met Jip en Quin.

Van Sjoerd en Mieke heb ik wel een berichtje gehad. Sjoerd is al verder dan ik. Hij heeft met verschillende dieren uit de buurt gepraat. Ook met een slak. (Zegt ’ie). Hij beweert dat de slak het niet erg vindt dat hij zo langzaam voortbeweegt. Sterker nog. De slak zegt dat de mensen en andere dieren veel te snel gaan. ‘Iedereen heeft haast tegenwoordig. Laten we met z’n allen gewoon weer wat meer tijd nemen. Pak je rust.’ De slak lijkt wel een voetbaltrainer. Die van ons roept dat ook vaak in de pauze. ‘Jullie lopen als gekken achter die bal aan. Zo hou je nooit twee helften vol. Kijk jullie daar eens zitten. Een kopje thee drinken is nog te veel moeite. Je moet je rust pakken. Niet verstoppen, op het juiste moment je rust pakken. Daar is iedereen bij gebaat. Zo kom je de hele wedstrijd door. Verdeel je krachten. Laat je niet opjagen door de tegenstander.’

En zo praatte die trainer de hele rust vol en waren we aan het begin van de tweede helft weer helemaal vergeten wat hij allemaal gezegd had. Ik onthield dat ik mijn rust moest pakken. Dat deed ik maar al te graag.

Mijn vader is inmiddels opgestaan en naar boven gegaan. Het praten over het werk deed hem realiseren dat hij nog een paar dingen moest afmaken.

Ik bedenk me dat zijn moeder - mijn oma - ook weleens iets zei wat ik raar vond. Toen ik uiteindelijk wist wat ze bedoelde, was het niet zo raar meer, had ik het in eerste instantie niet goed begrepen. Mijn oma hield van snoepen en lekker eten. Dan zei ze altijd: ‘Dat smaakt naar meer.’ Dat vond ik heel gek. Want ik dacht dat ze een ‘meer’ bedoelde. Een See zoals de Duitsers zeggen. Ze bedoelde natuurlijk gewoon dat ze nog iets lustte van die lekkernij. Gek, eigenlijk, dat ik dat heel anders interpreteerde.

Zo staat er in het najaar altijd een bord langs de weg. Daar staat heel groot opgeschreven ‘maaien’. Ik heb jarenlang gedacht dat ze bedoelden dat we op moesten letten voor maaien: de larven van insecten. Dat misverstand ontstond ook omdat ik heel lang geen maaimachines zag in de buurt van die borden. Ik vond het heel raar dat automobilisten moesten oppassen voor die kleine larven. Groot was mijn verwondering toen het kwartje viel en ik een maaimachine bezig zag in de buurt van zo’n bord, die het gras aan het maaien was .

Nu mijn vader naar boven is heb ik mooi de tijd om mijn e-mail te checken op mijn iPhone. Probleem is alleen, dat ik niet weet waar mijn moeder dat ding heeft neergelegd (verstopt). Als mijn vader thuis is legt ze hem voor de zekerheid uit mijn buurt. Ik trek mijn stoute schoenen aan en ga naar boven naar mijn vader.

‘Pa, het is nu ruim twee weken dat ik huisarrest heb. Die maand maak ik mooi af, is het misschien mogelijk dat ik mijn telefoon kan gebruiken. Ik ben zo afgesloten van de buitenwereld.’

‘Laten we afspreken dat je de komende week je mobiel één uur per dag mag gebruiken. Volgende week verlengen we dat tot twee uur. Dan ben je niet zo afgekickt als je hem weer 100 procent in je bezit hebt,’ zegt mijn vader tot mijn verrassing.

Ik ren naar beneden naar mijn moeder en vraag haar waar ze hem heeft neergelegd.

‘Op een plek waar jij nooit zult kijken,’ zegt ze lachend, ‘onder in de wasmand. Ik heb hem netjes in een doosje gedaan, hoor.’

Gelukkig maar, want ik moet er niet aan denken dat hij smerig of nat zou zijn geworden.

Terug op mijn slaapkamer zie ik dat ook de andere mensen van de cursus me één of meerdere mailtjes hebben gestuurd. De meesten vragen zich af of ik van de aarde verdwenen ben. Ik mail ze allemaal netjes terug met de mededeling dat ik voor straf de computer en mijn mobiel niet mocht gebruiken. Ik vraag aan Mia of ze er nog aan gedacht heeft contact te zoeken met Jip en Quin. Naar de dames stuur ik een cc mailtje. Sjoerd krijgt een aparte van me. Eén waarin ik opschep dat ik al veel vorderingen heb gemaakt met de vlo van de hond van de buren. Dat hij het zo leuk vindt om van de hond af te springen en het als een grote uitdaging ziet om er weer op te klimmen. Ik ben benieuwd of Sjoerd er intrapt. Morgen mail ik hem dat het een geintje is. Eerlijk gezegd heb ik nog geen enkel contact gehad met welk dier dan ook. Niet overdag en niet in mijn slaap. Hoe ik ook probeer om met Jip en Quin te communiceren, het lukt me niet. Het wordt tijd dat ik weer naar buiten mag. Op een paar boerderijen hier in de buurt zou ik heel goed kunnen oefenen. Straks staan alle dieren weer op stal, dan wordt het wat lastiger. Ik kan moeilijk naar een boer toe gaan en hem vragen of ik met Bertha III mag praten.

‘Ja, buurman. Gewoon even kijken of ze tevreden is. Of ze op tijd gemolken wordt en wat ze ervan vindt dat ze straks naar de slacht gaat.’

Ik zie de boer al kijken. ‘Als je niet binnen twee tellen weg bent, dan prik ik je aan mijn hooivork.’

Nee, het wordt nu echt tijd dat ik naar buiten kan. Volgende week ga ik proberen om wat langer buiten te blijven. Maar nu eerst mijn huiswerk en dan vroeg naar bed.

Laatste week huisarrest

In tegenstelling tot de eerste twee weken vliegt de derde week huisarrest voorbij. Mijn vader is iets vaker weg, zonder laptop. Dat komt goed uit. En ik heb de hele dag mijn iPhone op zak.

Het ongelofelijke is gebeurd: ik heb een paar woorden met Ditmare gewisseld. Dat leverde meer frustratie dan tevredenheid op. Ook had ik een gekke droom. Ik was bezig met een verhuizing. Elke keer als ik een doos in de verhuiswagen zette, was er een andere doos verdwenen. Terug in huis stond de verdwenen doos weer netjes op z’n plek. Zo heb ik tientallen malen dezelfde dozen in de verhuiswagen gezet. Midden in de nacht werd ik plotseling en heel vermoeid wakker.

Dat ik nou ook al in mijn slaap moe word. Het moet toch niet gekker worden. Ik doe al graag niks. Dan zou de droom de ideale plek moeten zijn om nog iets te doen zonder moe te worden. Je kunt er lekker bij blijven liggen en de volgende dag ben je het vergeten. Dit is even wat anders. Ik hijg zelfs. Het lijkt wel of ik ziek word.

Nadat ik een glaasje water heb gedronken, struikel ik over het speelgoed van Marit. Ik vloek binnensmonds. Niemand mag me horen, en ga weer terug naar bed. Quin glipt achter me langs ook de slaapkamer in. Het begint al aardig fris te worden. Zou die rare droom door het proefwerk maatschappijleer komen dat ik morgen heb? Ik begrijp er niets van, maar slaap weer snel in.

De volgende ochtend regent het. ‘Mag ik met de bus?’ vraag ik.

‘Hoe kom je dan in Baak?’ krijg ik een tegenvraag van mijn moeder.

‘Jij mag me brengen. Neem je meteen Charlie en Marit mee.’

‘Dat wordt lastig. Je zusje hoeft niet naar Baak en je broertje ook niet. En ik moet al om half negen in Vorden zijn, dat is de heel andere kant op.’

‘Dan ga ik met je mee naar Vorden. Stap ik daar op de bus.’

‘En hoe kom je vanavond weer thuis?’

‘Misschien krijg ik wel een lift van een van de vaders van mijn klasgenootjes,’ probeer ik. Ik zie al dat mijn moeder dat geen goede oplossing vindt.

‘Ga jij maar lekker met de fiets. Je hebt vorig jaar in de herfst een mooi regenpak gekregen. Daar word je niet nat in.’

Nee, ik loop daar wel voor gek mee. Nou ja, ik heb het geprobeerd. Volgende keer beter. Als een plastic monster rij ik naar school. Door de te grote capuchon, die constant voor mijn ogen waait en de harde tegenwind rij ik meer naast dan op de weg. Zelfs op deze manier kom ik uiteindelijk bij school aan. Snel achterom naar het fietsenhok en dat regenpak uit. Het ding heeft ook plastic schoenen, zodat alleen een gedeelte van mijn gezicht zeiknat is. De rest is wonderbaarlijk droog. Ik heb wel de hele dag nodig om uit te rusten. Het lijkt wel of we in Nederland altijd met de wind tegen fietsen. Helemaal als je op zo’n lange, kale dijk rijdt. Dat proefwerk maatschappijleer komt dus niet zo goed uit vandaag. Ik ben veel te moe. Het maakt niet uit met wie ik erover begin. Niemand wil het proefwerk uitstellen. Ze hebben het allemaal geleerd. Ook Jan Willem natuurlijk. Hij zit bijna elke les naast me. Met hem heb ik afgesproken dat we bij Duits om de beurt het huiswerk leren. Die leraar heeft er de gewoonte van gemaakt om elke dag een schriftelijke overhoring te geven en daar krijgen we ook een cijfer voor dat meetelt voor ons rapport. Belachelijk, maar niets aan te doen. Elke keer mag één van de leerlingen een aantal vellen papier pakken van de stapel die hij in z’n hand houdt. De proefwerkpapieren die de leerling heeft gepakt, deelt hij uit. Als het laatste velletje bij de laatste leerling uitkomt, pakt hij alle papiertjes weer terug en krijgen we helemaal geen overhoring. Ook geen mondelinge. Dat gebeurt ongeveer twee keer per jaar. Tenminste, vorig jaar is dat twee keer gebeurd. Deze leraar is de enige die een elf geeft. Voor de normale overhoring van het opgegeven huiswerk, krijgen we een tien. Dan geeft hij drie tot vijf algemene vragen over Duitsland, waar meestal niemand een antwoord op weet. Toch is het me gelukt om dit jaar een tien-plus te halen. Zal me waarschijnlijk nooit meer lukken, daarom heb ik hem ingelijst. Mijn moeder was zeer verbaasd dat je bij ons op school een elf kon halen.

‘Het lijkt wel een sprookje,’ zei Charlie die graag fantasieverhalen leest.

Om terug te komen op Jan Willem, mijn vriend, mijn maatje in het Duits. De afspraak is dat we om de dag het huiswerk Duits leren. Omdat ik weet dat hij elke dag alles erin stampt. En omdat hij weet dat ik dat niet doe, kijk ik altijd bij hem af. Eén keer werd hij heel erg kwaad en ging hij met de rug naar me toe zitten. Hij had er genoeg van. Hij wilde niet meer dat ik afkeek, omdat ik nooit het huiswerk deed. Doordat hij met z’n rug naar me toe zat kon hij heel moeilijk schrijven. En kon ik onder zijn arm door toch nog alle antwoorden zien. Vanavond ga ik beslist Duits leren. Mag Jan Willem bij de volgende schriftelijke overhoring afkijken. Dat doet hij niet, maar is hij voorlopig wel weer tevreden.

Deze leraar Duits is het als enige tot nu toe gelukt om me naar de rector te sturen nog voordat ik de boeken uit mijn schooltas heb gepakt. Ik was druk bezig met praten, toen hij met z’n blaadjes langs kwam. ‘Robbin waar zijn je spullen? Ik zie geen boeken, ik zie geen pen.’

‘Ik mag toch geen boeken pakken. We krijgen toch een schriftelijke overhoring?’

Zo’n klein zinnetje was al te veel voor hem. Waarschijnlijk had hij slecht geslapen. Net als ik afgelopen nacht. Dat doet me er trouwens aan denken dat ik nog een proefwerk heb, maatschappijleer. De hele les meningen van anderen aanhoren. Daar heb ik geen zin in. Het wordt tijd dat ik eens langdurig ga spijbelen van dat hele maatschappijleer. Biljarten lijkt me een leuk tijdverdrijf. Maar vandaag niet.

Het blijft de hele dag regenen. Dinsdag is de langste schooldag van de week en bestaat uit negen lesuren. Als ik eindelijk om half vijf naar huis mag, is het droog geworden en hoef ik mijn regenpak niet aan.

Aan het eind van de week, op vrijdagavond, probeer ik mijn vader zover te krijgen dat het huisarrest is afgelopen. Ik heb tijdens het eten koken al een balletje opgegooid bij mijn moeder.

‘Ma, ik raak mijn populaire positie op school kwijt. Niemand wil meer met me praten. Alleen DJ nog. Ze vinden me niet meer gezellig nu ik elke dag meteen naar huis ga en ze me in het weekend ook niet zien. Kun jij niet een goed woordje voor me doen bij papa?’

‘Hoeveel dagen zijn er al voorbij?’ hoor ik mijn moeder op een te vrolijke manier zeggen.

‘Eenentwintig dagen,’ zeg ik zonder blikken of blozen.

‘Nee,’ zegt mijn moeder, nog steeds vrolijk. ‘Je straf is op maandag begonnen. Maandag tot en met vrijdag is vijf dagen. Het is nu vrijdag. Samen is dat negentien dagen van de achtentwintig. Als je me nu meteen kan zeggen hoeveel procent er nog overblijft, doe ik een goed woordje voor je.’

‘Tweeëndertig procent,’ bluf ik.

Mijn moeder is stomverbaasd en pakt het rekenmachientje erbij.

‘Dat klopt,’ zegt ze ongelovig. ‘Ik weet niet hoe je het hebt gedaan, ik zal kijken wat ik voor je kan doen... volgende week.’

Net voordat ik mijn mond open wil doen om te protesteren, zegt ze: ‘Grapje.’

Mijn moeder heeft vaak van dit soort sommetjes als ik haar iets vraag. Niet zo heel vaak, maar vaak genoeg om van te voren op te zoeken hoeveel procent ik nog van mijn straf moet uitzitten; tweeëndertig procent. Dat klinkt wel veel. Hopelijk zegt ze dat niet tegen mijn vader.

Na het eten is mijn vader in een zeer goede bui. De kans dat hij directeur wordt van de nieuwe vestiging van zijn reclamebureau in Leeuwarden is groter geworden. Wij, de kinderen, weten dat nog niet, ik hoor wel steeds vaker de plaatsnaam Leeuwarden voorbij komen. Daar word ik onrustig van. Ik moet er niet aan denken om zover weg te gaan wonen. Hoewel dat natuurlijk wel gek klinkt, want als je ergens woont is dat je thuis en woon je dus niet ver weg. Als je er niet woont is het wel ver weg. Deze theorie is mij te ingewikkeld. Eén ding weet ik wel: verhuizen zal nooit mijn hobby worden. En als het aan mij ligt, ga ik nooit verhuizen. Eén huis is meer dan genoeg.

De kans op zijn nieuwe baan werkt nu wel in mijn voordeel, want mijn vader zegt dat het huisarrest na het weekend is afgelopen. Nog een weekend niet voetballen, niet naar mijn vrienden, niet in de buurt contact zoeken met dieren en geen Ditmare waar ik nonchalant langs het huis zou kunnen lopen. Dat doe ik samen met DJ natuurlijk, anders valt het op dat ik haar leuk vind. DJ vindt haar ook leuk. Hij is echter al afgehaakt. Ik heb tegen hem gezegd, dat ik met haar gepraat heb en dat ze hem een hele leuke jongen vindt, maar mij leuker. Niet dat ze dat ooit heeft gezegd, dat geeft mij wat meer ruimte om met haar aan te pappen.

De maandagmorgen na het te lang durende weekend ben ik nog nooit zo blij geweest dat ik naar school mag.

Eindelijk zijn we af van dat verplicht thuis zitten. Als je er niet over nadenkt valt het mee. Als je weet dat je niet weg mag, dan wil je juist. Ik had zelfs ’s avonds door de regen willen lopen. Als ik maar het huis uit kon.

De verhalen over Leeuwarden worden steeds sterker en afgelopen zondag hebben we het er voor het eerst met het hele gezin over gehad.

‘Wat vinden jullie ervan als we gaan verhuizen?’ had mijn vader plompverloren na het eten gevraagd.

Charlie en Marit, die nog van niets wisten, begonnen spontaan te huilen. Bij mij stonden de tranen ook in de ogen. Het zal toch geen werkelijkheid worden? Alsjeblieft, dat kunnen ze me niet aandoen.

‘We gaan in een heel mooi plaatsje buiten Leeuwarden wonen: Marsum heet het. Ze hebben daar ook een school en Robbin kan naar Leeuwarden fietsen. Dat is korter dan van hier naar Zutphen. Volgend weekend gaan we een dagje naar Friesland, huizen kijken.’

‘Ho, ho,’ roep ik verbaasd. ‘Wordt dit niet overlegd met de kinderen. Zijn wij de gegijzelden die zonder pardon verplicht naar een vreemd land moeten.’

‘Nou, nou,’ zegt mijn vader. ‘Dat klinkt wel erg ver: vreemd land.’

‘Zover klinkt dat niet,’ zeg ik. ‘Duitsland is van hier uit dichterbij.’

‘Ja, jongens, het is niet voor eeuwig. Zodra het bedrijf goed loopt en we voldoende klanten hebben, mag ik weer bepalen waar ik woon en hoef ik er maar een dag in de week te zijn,’ probeert mijn vader ons gerust te stellen.

‘Ja, maar stel dat het niet loopt. Dan zitten we eeuwig vast in een verlaten landschap,’ probeer ik lekker negatief te klinken.

‘Het wordt geen verlaten landschap,’ zegt mijn moeder. ‘Het zal net zo iets worden als waar we nu wonen. Gewoon tegen het dorp aan in een vrijstaand huis of boerderijtje. Daarom gaan we zaterdag kijken. Op internet hebben we wat huizen uitgezocht en die willen we gaan bekijken.’

‘Dat kan ook zonder ons. Jullie beslissen toch zelf. Waarom moeten wij mee?’ Ik zie de bui al hangen. Ben ik komend weekend weer niet vrij.

‘Als jij op Marit en Charlie past, dan mag je lekker thuis blijven. Met thuis blijven bedoel ik ook thuis blijven. Dus niet naar je vrienden,’ klinkt mijn moeder opeens een beetje kwaad.

Ik geef me gewonnen en besluit de zaterdag al mokkend door te brengen. Misschien komen ze tot het inzicht, dat het helemaal geen goed idee is om zover weg te gaan voor een andere baan bij hetzelfde bedrijf. Wat is daar nou leuk aan. Hij kan gewoon hetzelfde blijven doen in Wichmond. Volwassenen, ik begrijp er niets van. Ik hoop niet dat ik later zo onbegrijpelijk word als ik kinderen heb.

Ze zeggen dat ze van je houden en dan gaan ze dit soort dingen doen. Dingen waarvan ze weten dat de kinderen er fel op tegen zijn. Maar wel gewoon dóen. Hadden ze net zo goed geen kinderen kunnen nemen, hadden ze ook niet drie blokjes aan hun been gehad. Hadden ze nu vrij rond kunnen lopen, gaan en staan waar ze willen. En dan lekker in dat vreemde gat wonen. Zo mopper ik nog een tijdje door terwijl ik al weer lang en breed op mijn kamer zit. De kans wordt erg groot dat ik na de kerstvakantie niet meer bij DJ in de klas zit. Wat een verschrikkelijke gedachte. Niet meer met al mijn vrienden geintjes uithalen, voetballen, achter de meisjes aan. Niets meer. Mijn leven wordt een ramp. Nooit meer leuke dingen doen. Kan ik nooit meer DJ plagen. Er is niemand op deze wereld die zo vaak in dezelfde grappen trapt. Zonder DJ is er helemaal niks aan. Hij maakt mijn schoolleven nog enigszins draaglijk. Door hem put ik de moed om ernaartoe te gaan. Als ik weet dat ik weer iets leuks heb bedacht om hem in de boot te nemen. Zonder DJ in de klas kan ik net zo goed niet naar school gaan. Maar goed, voorlopig is het nog niet zover. Misschien vinden mijn ouders geen geschikt huis om in te wonen. Of worden alle plannen vanwege de crisis in de ijskast gezet. Dat hoor ik weleens op tv. De plannen worden in de ijskast gezet. Ik ben benieuwd bij wie ze die plannen in de ijskast zetten. Moet een hele grote ijskast zijn. Hoelang blijven die plannen goed in de ijskast. Komt er een houdbaarheidsdatum op? De plannen zijn goed tot 1 januari. Na die datum graag bij het grofvuil zetten.

Bah, volwassenen altijd met hun plannen. Nooit eens iets leuks doen. Altijd maar bezig om iets nieuws te verzinnen. Al mopperend val ik in slaap om de volgende dag nog steeds chagrijnig wakker te worden. Ik wil bijna weer beginnen, bedenk ik me dat ik dan de hele dag een slecht humeur heb en dat wil ik niet. Want vandaag ga ik serieus op zoek naar dieren. Eerst kort naar school en dan de boer op.

Diezelfde middag ben ik direct na de laatste les naar huis gereden. ‘Geen tijd,’ heb ik tegen DJ gezegd. ‘Ik ga eindelijk contact zoeken met de dieren in de buurt. Morgen vertel ik je wel of het is gelukt. Als jij het huiswerk maakt, heb ik wat meer tijd om met de dieren te praten. Dan schrijf ik het morgenvroeg van je over.’

‘Daar wil ik een heel spannend verhaal voor terug,’ zegt DJ die niet gelooft dat je met dieren kunt communiceren.

‘Oké, beloofd.’ Als het me niet lukt vanmiddag, verzin ik gewoon een verhaal.

Het eerste dierengesprek?

Het is een heerlijke middag, weinig wind en een flauw zonnetje begroet me als ik buiten kom. Ik kan niet wachten om de wei in te gaan. Om zo snel mogelijk te beginnen, eet ik zelfs het brood onderweg naar de dieren op. In het weiland van de buren zie ik drie paarden. De koeien staan vandaag erg ver weg. Daar langs de rand van het bos mijmert een paard met lange zwarte manen, dat in z’n eentje met de kont in de zon en zijn hoofd naar de bomen staat. Zo probeert hij nog net een beetje schaduw op zijn hoofd te krijgen. Ik besluit naar dat paard te gaan.

Het zou makkelijker zijn als je met je gedachten zo’n dier kon roepen. Dan hoefde ik niet helemaal om die wei heen te lopen. Ik ken de paarden niet goed genoeg om dwars door de wei te struinen. Straks willen ze me niet en komen ze achter me aan. Klein voordeel: ik heb nu wel de tijd om mijn appel op te eten voordat ik bij het paard ben. Jammer dat we nog geen kennis hebben gemaakt met de boer, dan had ik geweten hoe het paard heette.

Ik draai om het mooie zwarte dier heen en besluit iets schuin voor hem in het gras te gaan liggen. Zo lig ik precies met mijn gezicht in de zon en kan ik contact maken met het paard. Ik zie dat het een hengst is en af en toe stapt het met de schaduw mee, zodat zijn hoofd in de schaduw blijft. Ik lig heerlijk in de zon, grasspriet tussen de tanden. Ik moet me proberen te concentreren, doe mijn ogen dicht en denk aan de oefeningen die ik bij Mia op Terschelling heb geleerd. Dat lijkt alweer eeuwen geleden en sindsdien heb ik er amper gebruik van gemaakt. Tot nu toe heb ik nog geen geluk gehad door dat huisarrest. Mijn ontspanningsoefening lukt goed. Ik maak mijn gedachten vrij en kom in een soort niets. Alleen de adem door mijn neusgaten voel ik nog. Opeens begint het paard met me te praten. Althans zo lijkt het. Ik zie de mond niet bewegen, maar vang woorden op. Anders dan tijdens de cursus.

‘Zo, jongetje, lig je daar lekker met je luie kont in het gras. En mij hier de hele dag in die hete zon laten staan.’

‘Wat kan ik doen om het prettiger voor je te maken,’ schrik ik op. Ik begrijp er niets van. Is dit de echte manier waarop dieren met je communiceren? Dan heb je dus een gewoon gesprek? Net als doctor Doolittle in die film. Die kon ook echt praten met de dieren.

‘Kan ik iets voor je doen?’ herhaal ik. ‘En hoe heet je eigenlijk.’

‘Ik heet Merrie en niet lachen want ik ben een hengst, maar dat had je waarschijnlijk al gezien. De dochter van de boer vond het leuk om mij Merrie te noemen. Zie je het voor je als ze me ’s avonds de stal in willen hebben. Dat ze Merrie roepen! Die andere drie lachen me altijd uit. Daarom sta ik hier eenzaam en alleen. Ik wil niets meer met ze te maken hebben. En de stal ingaan doe ik niet. Ik kijk wel uit. Dat gehinnik de hele tijd van die dames achter me. Als het tijd is om te fokken zijn ze opeens wel aardig. De rest van het jaar zien ze me niet staan. Maar genoeg gezeurd. Je vroeg wat je voor me kunt doen.’

‘Ja,’ zeg ik.

‘Je mag morgen wel een emmer vers water voor me meebrengen. Dan heb ik eens een keer mijn eigen water en hoef ik niet te drinken uit die bak waar die andere drie in zitten te lebberen.’

Bah, dat klinkt wel vies, denk ik.

‘Goed, ik neem morgen wel een emmer vers water voor je mee.’

‘Wie is dat dan?’ vraagt het paard.

‘Wie?’ vraag ik.

‘Dat meisjes-mens dat daar aankomt,’ zegt het paard.

Ik kijk over mijn schouder en zie de lange, donkere krullen van Ditmare op me afkomen. Ik voel meteen een steen in mijn maag.

‘Hallo,’ roept Ditmare van ver.

‘Hoe kom jij hier?’ Stel ik een beetje een domme vraag.

‘Je moeder zei dat je hier was.’

‘Mijn moeder?’ roep ik verbaasd. ‘Hoe weet mijn moeder dat ik hier ben?’

‘Ze had je de wei in zien lopen. Ze dacht dat je hier ergens zou zijn,’ zegt Ditmare vrolijk. Het lijkt of ze in een hele goede bui is. Misschien komt dat omdat ze mij hier helemaal alleen aan de rand van de wei tegenkomt.

‘Was je in de buurt?’ vraag ik.

‘Ja en nee. Ik moest in Baak wat ophalen en toen dacht ik: volgens mij woont Robbin in Wichmond. Toen ben ik hierheen gereden. Ik wilde weleens zien waar je woont.’

‘Nou, dan moeten we weer terug. Kan ik je het huis laten zien.’

‘Dat hoeft niet per se hoor. We kunnen ook later terug. Zie ik het wel een andere keer,’ zegt Ditmare tactisch. Het lijkt of ze liever hier met me wil zijn. Wat een moeilijke keuze. Net nu ze hier zo plotseling voor me opduikt, heb ik contact met Merrie.

Het paard kijkt sloom voor zich uit. Alsof hij het gesprek tussen Ditmare en mij niet hoort en zich er ook niet voor interesseert. Ditmare komt naast me liggen in het gras. Ze ziet er heel mooi uit zo in het late zonlicht. Ik realiseer me dat ik niet precies weet wat ik tegen haar moet zeggen. Dat hoeft ook niet, plotseling kust ze me. Ik doe mijn ogen dicht en net als ik wil beginnen met genieten, lijkt het wel alsof ze met haar natte tong over mijn gezicht gaat. Ik schrik op. Ik kijk in de ogen van het grote hoofd van Merrie of hoe het paard ook mag heten. Bij het zien van dat grote hoofd zo dicht bij schrik ik voor de tweede keer en realiseer me dat ik alles heb gedroomd. Er is geen Ditmare in de buurt. Dus zal het gesprek met Merrie ook wel gedroomd zijn. Ik baal. Weer geen succes. Plotseling realiseer ik me dat het misschien wel de grote tong van Merrie was die ik voelde. Ik pak meteen mijn zakdoek en ga uitgebreid mijn gezicht droog maken. Straks meteen onder de douche.

Ik begin te twijfelen of ik het ooit zal leren. Het is moeilijker dan ik had gedacht toen ik terug kwam van de cursus. Ik sta op om weg te gaan. Klop het gras van mijn kleren. Kijk nog even naar het paard en hoor in de verte het woord ‘water’. Ik kijk om naar het paard en zie dat Merrie naar me kijkt. Het lijkt wel of hij lacht. Oei, denk ik. Morgen toch maar voor de zekerheid een emmer water meenemen. Misschien heb ik dan toch een praatje gemaakt met de zwarte hengst.

Het eerste echte gesprek?

Thuis wil ik meteen onder de douche gaan, herinner me dat ik mijn mail wil bekijken en besluit om de waterstralen te laten voor wat ze zijn en alleen mijn gezicht te wassen. Daarna meteen naar mijn slaapkamer om de mail te openen. Ik heb drie e-mailtjes: twee van Mia en één van Sjoerd.

Eens even kijken wat Mia me heeft geschreven. Ze heeft contact gehad met Jip en Quin!

Jammer dat je niet telefonisch bereikbaar was, dan had je nog wat vragen kunnen stellen en had ik betere antwoorden voor je gehad, schrijft Mia. Ik heb wat algemene indrukken van de katten gekregen. Hopelijk ben je daar ook blij mee.

Ik begin te lezen: Als oudste kat wil Jip graag de baas spelen in huis. Sterker nog, zij vindt dat het haar huis is. Ze begrijpt niet waarom haar niet wordt verteld wanneer jullie het huis uit gaan en hoe laat jullie weer thuiskomen. Jip vindt het niet erg dat Quin er bij is gekomen, maar voor haar had het niet gehoeven. Ze was in haar eentje ook heel tevreden. Quin moet zijn plaats weten, want Jip is de baas. Zij lijkt een beetje de freule en hij van arbeidersklasse. Ze vindt Quin lomp. Quin wil te vaak spelen en daar houdt ze niet van. De reden waarom ze hyperventileert als je haar meeneemt in de auto is omdat ze niet weet waar je haar naar toe brengt en ze kan niet zo goed tegen autorijden.

Oh, dan lijkt ze op mij, denk ik.

Quin weet dat hij niet mag sproeien, maar kan het niet laten. Aan de ene kant heeft hij een beetje last van zijn nieren en blaas, en aan de andere kant vindt hij het ook wel stoer om iets te doen wat niet mag. Quin is een beetje bang voor Jip, daarom loopt hij zo stijfjes met zijn achterpoten. Net of hij zich niet helemaal kan geven. Je moet er rekening mee houden dat Quin slechts twee jaar is. Jip is ruim vier en zij wil echt graag de baas zijn en voelt zich ook de baas. Quin vindt het leuk als Jip meer met hem speelt. Jip antwoordt daarop dat ze het zal overwegen en hem iets meer zal betrekken in haar leven, maar zij blijft de baas in huis, schrijft Mia.

Nou, Jip vertelt wel erg vaak dat ze de baas wil zijn. Daar zal ik toch wat meer aandacht aan moeten besteden. Ik heb liever dat de katten min of meer gelijkwaardig met elkaar omgaan. Zal een moeilijke klus worden.

Ik mail Mia meteen terug. Hier ben ik al heel blij mee. De komende week ga ik zelf proberen om contact te krijgen met de katten.

We moeten dus meer vertellen waar we heen gaan. Ik zal vragen of we dat echt moeten vertellen of door middel van gedachten aan haar moeten doorgeven. De andere mail van Mia is ook gericht aan de andere cursisten. Ze vraagt of we vorderingen maken en of het nuttig is om binnenkort weer bij elkaar te komen. Ze schrijft, dat het niet per se bij haar hoeft te zijn. Ze wil ook ergens in Amersfoort of Harderwijk afspreken zodat het voor iedereen ongeveer evenveel reistijd is. Het lijkt me leuk om elkaar weer te zien. Ik weet alleen niet of ik mijn ouders zo gek kan krijgen om een dag naar Harderwijk te gaan. Zoals mijn oma altijd zei: Nee heb je, ja kun je krijgen. Vanavond eens een balletje opgooien.

Sjoerd schrijft dat hij wonderbaarlijke vorderingen maakt. Het gekke is dat zijn communicatie met kleine dieren beter gaat dan met grote. Hij was vorige week in dierentuin Artis in Amsterdam om willekeurig met dieren te praten. Het grootste dier waar hij contact mee kreeg was een haai. Deze zandtijgerhaai was zich niet bewust van het feit dat hij een gevaar is voor mensen. Hij kreeg elke dag gewoon zijn eten en had geen behoefte om andere vissen, dieren of mensen aan te vallen. Sjoerd had ook een gans gesproken en verder allemaal kleinere dieren en insecten. Hij begreep er niets van dat hij zo makkelijk in verbinding stond met een vlieg die van zijn brood at en een wesp die in zijn colaglas zwom. Hij heeft de wesp gewaarschuwd dat die niet zomaar in een glas moest vliegen omdat hij dan kon verdrinken of opgesloten kon worden, omdat mensen die bang zijn voor wespen een bierviltje op het glas leggen. De wesp begreep totaal niet waarom men bang voor hem zou moeten zijn. De vlieg vond het leven heerlijk. Zoveel overvloed. Overal waar mensen zijn laten ze eten liggen. Van kruimels tot hele maaltijden. Hij had gewoon te weinig tijd om alles wat hij zag op te eten. Hij had zijn familie in het buitenland al bericht gestuurd, dat ze moesten komen. Want hij kon het niet allemaal op. ‘En het was zonde om allemaal weg te gooien.’ Omdat hij zoveel keuze had, vloog hij voornamelijk naar zoete dingen: toetjes, snoep en ijsjes kregen zijn voorkeur. Zo ging Sjoerd nog een tijdje door.

Balen, ik ben best wel een beetje jaloers op Sjoerd. Hij heeft al heel veel contact gehad, terwijl hij tijdens de cursus niet zo goed ging. En ik heb tot nu toe nog niet echt kunnen communiceren en tijdens de cursus lukte het me aardig. Mijn enige succes is het paard van vanmiddag en ik weet niet eens of dat wel echt was. Misschien dat ik morgen meer te weten kom wanneer ik een emmer water ga brengen.

Ik stuur zowel Mia als Sjoerd een mail. Ik overdrijf het succes met het paard een beetje, vertel er wel bij dat ik morgen verder zal gaan met de conversatie en hoop morgenavond iedereen een mail te kunnen sturen met mijn succesverhaal.

Nu moet ik echt aan mijn huiswerk beginnen. Hoewel ik mijn gedachten er niet zo goed bij kan houden. Ik denk de hele tijd aan Ditmare en het paard dat wel of niet tegen me heeft gepraat. De hele nacht lig ik te woelen in bed. Draaien, draaien, denken, denken. Van welke kant ik het ook bekijk, ik weet niet hoe ik het aan moet pakken met Ditmare. Het paard breng ik gewoon een emmer water en merk dan wel wat hij daarvan zal zeggen. Hopelijk komt het gesprek dan vanzelf op gang.

De volgende dag fiets ik in een recordtempo van school naar huis. Ditmare heb ik de hele dag niet gezien. Ze zal toch niet ziek zijn? Eerst naar het paard. Ik pak een oude emmer uit de schuur en loop moeilijk met de zware emmer naar buiten. Nog voordat ik aan het eind van de tuin ben, gooi ik de helft van het water eruit. Ook de halfvolle emmer is te zwaar. Ik zet de emmer neer en haal mijn fiets op. Met de fiets aan de hand en de emmer op de bagagedrager loop ik naar het paard toe. Gelukkig staat hij dichterbij dan gisteren, toch nog alleen. Het is iets minder warm, hopelijk heeft Merrie zin in water. Ik zet de emmer aan de andere kant van de afrastering neer en ga twee meter terug weer in het gras liggen. Dan bedenk ik me. Nee, ik moet blijven zitten. Voordat ik het merk lig ik weer te slapen en weet ik nog niet of ik heb gepraat met Merrie de hengst. Ik doe mijn concentratieoefening, ga met m’n ogen dicht ‘kijken’ naar het paard en begin gedachten naar Merrie te sturen.

‘Heb je zin in water? Ben je vandaag weer in je eentje in de wei? Kan ik nog iets anders voor je doen?’

Plotseling krijg ik het gevoel dat er beelden en gedachten naar me terugkomen. Het lijkt wel of het paard zegt: ‘Niet zoveel vragen tegelijk. Ik weet al helemaal niet meer wat je me het eerste hebt gevraagd.’

Maar het feit dat Merrie uitgebreid water uit de emmer staat te slurpen heeft mijn eerste vraag al beantwoord. Hij lijkt het lekker te vinden. Heb ik al gezegd dat ik zelf liever cola drink? Mijn opa laat me af en toe sterke drank proeven, maar ik moet ervan hoesten. Echt lekker vind ik het niet. Mijn vader heeft me een keer een slokje bier gegeven. Dat vond ik zo bitter, dat ik dat meteen weer heb uitgespuugd, in een kamer vol visite. Dat was de eerste keer dat ik een knal voor mijn kop heb gekregen van mijn vader. Die zich daarop meteen weer verontschuldigde en met een rood hoofd de kamer uitging om een doekje te pakken.

‘Sorry, mijn schuld. Ik had je geen bier moeten geven en al helemaal geen klap,’ zei mijn vader vol schuldgevoel. Eigenlijk vond ik het wel grappig. Ik had nog nooit in een volle kamer zomaar een mond vol uitgespuugd. Die gezichten van mijn ooms en tantes! Sommige vol verbijstering, andere vertoonden toch een glimlach.

Merrie probeert door te komen: ‘Waar ben je met je hoofd? Ik hoor je niet meer.’

‘Sorry Merrie. Trouwens heet je nog steeds Merrie?’

‘Vanochtend nog wel toen ik met mijn hoefijzer tegen de staldeur stond te schoppen. Ik wilde de wei in. De boer verwachtte de hoefsmid om mijn hoefijzers te vernieuwen, maar die had een haastklus en mij waren ze vergeten, dus begon ik een beetje lawaai te maken. Toen riep de boerin: ‘Merrie maak niet zo’n herrie!’ ‘Toen wist ik dat ik nog altijd Merrie heette en dat ze me gehoord had. Even later liep ik lekker in het zonnetje naar de wei. De andere drie paarden negeerden me zoals gewoonlijk. Vandaag had ik daar niet zoveel moeite mee, omdat ik wist dat je me vers water zou komen brengen. Normaal gesproken moet ik altijd weer terug naar de stal. Naast de stal staat mijn bak met water. De koeien kunnen in hun wei wel water drinken. Daar heeft de boer speciaal voor hen een trog gemaakt. Maar omdat wij met z’n vieren zijn, moeten wij de hele dag op en neer lopen. Met die warmte, zoals gisteren, is dat best wel vermoeiend. Ook voor een paard zoals ik.’

Hoewel Merrie niet zo letterlijk met me praat - ik krijg beelden door - lijkt het net of ik woord voor woord van Merrie in mijn hoofd krijg geplant. Ik ben verbaasd en blij en wil voorlopig bij Merrie blijven. Ik doe mijn ogen open om te zien of de situatie is veranderd. Dat ik bijvoorbeeld niet weer lig te dromen. Ik zit nog steeds met mijn rug tegen de boom, nu drie meter van het stroomdraad dat mij van het paard scheidt. Merrie kijkt me recht in mijn ogen aan, is even gestopt met drinken. Het lijkt wel of hij naar me lacht. Ik zie veel grote tanden. Ik doe mijn ogen weer dicht en stel opnieuw een vraag. Zo gaat dat meer dan een uur door. Ik krijg heel veel over Merrie te weten. Wanneer hij de merries drachtig moet maken, hoeveel veulens hij al heeft geproduceerd. Hele familieverhalen. Sommige wil ik eigenlijk niet horen. Over dat drachtig maken bijvoorbeeld. Dat zijn de verhalen waar ik nou net niet op zit te wachten. Ik besluit thuis meteen zoveel mogelijk van het gesprek op te schrijven en een verkorte versie naar mijn medecursisten en Mia te sturen. Ik ben trots en gelukkig. De eerste stap is gezet. Ik heb met Merrie afgesproken, dat zolang het weer het toelaat, ik hem in de wei zal komen bezoeken.

Ik ben zo vervuld met het nieuws dat ik het wel aan iemand moet vertellen. Ik bel DJ.

‘DJ, ik heb met Merrie gesproken.’

‘Met wie?’ zegt hij verbaasd afwezig, met zijn hoofd in zijn huiswerk.

‘Met Merrie,’ zeg ik ongeduldig. ‘De hengst van de buren.’

‘Wat? Een hengst die Merrie heet? Wat had hij te vertellen?’ DJ wil weleens weten wat voor fantasieverhaal ik heb bedacht om hem op de mouw te spelden. ‘Een hengst die Merrie heet, laat me niet lachen.’

‘Hij heeft me zijn hele levensverhaal verteld. Hij weet zelfs dat als hij te oud wordt om veulens te produceren, dat hij dan naar de slacht moet.’

‘Wat vindt hij daarvan?’ vraagt DJ ongelovig.

‘Hij heeft er vrede mee. Hij weet dat dat zijn taak in het leven is. Sommige worden springpaarden, andere trekpaarden en hij moet voor nageslacht zorgen. Geen probleem. Bijzonder, hè?’ zeg ik enthousiast.

‘Neem je me nou in de maling?’

‘Nee, echt. Ik zweer het je,’ probeer ik DJ te overtuigen. ‘Je mag wel een keer met me mee. Gaan we een vraag stellen waar we geen antwoord op weten en vragen we aan de boer of het klopt. Bijvoorbeeld of er ooit een miskraam is geweest en wat er toen met het veulen is gebeurd. Dat weten wij nu niet. Krijgen we een antwoord en zou de boer hetzelfde moeten zeggen. Wat vind je daarvan?’

‘Oké,’ zegt DJ, ‘dat wil ik meemaken. Ga ik nu verder met mijn huiswerk en begin ik ook alvast met dat van morgen. Hoef ik morgen niet meer zoveel te doen en fiets ik na school met je mee naar Merrie. Trouwens, je kunt meteen aan de boer vragen hoe dat paard heet en waarom hij altijd alleen in de wei staat, zover van die andere paarden.’

Hoewel DJ niet gelooft dat ik heb gepraat met een paard, vindt hij het verhaal wel zielig dat Merrie altijd alleen in de wei staat, en niet in de buurt van de andere drie.

Ik gooi mijn telefoon op bed en loop meteen naar mijn moeder. Ik moet mijn verhaal aan nog iemand vertellen. Mijn moeder is in de keuken bezig met het avondeten.

‘Kom je me helpen?’ zegt ze plagend. Ze weet dat als ze me iets moet laten doen waar ik een heel grote hekel aan heb, ze me dan aardappelen moet laten schillen, stofzuigen of afwassen. Dat is altijd de straf die ik krijg als ik weer eens iets gedaan heb. Iets wat ik heel normaal vind, maar waarvan mijn ouders zeggen dat het niet door de beugel kan.

‘Misschien,’ zeg ik geheimzinnig. ‘Dat hangt ervan af hoe je reageert op het verhaal dat ik je ga vertellen.’

‘Oké,’ zegt mijn moeder achterdochtig. ‘Wat heb je nu weer uitgespookt.’

‘Ik heb met Merrie gepraat.’

‘En? Is dat een leuk meisje uit je klas?’ vraagt mijn moeder geïnteresseerd.

‘Nee, Merrie is één van de paarden van de buren. Dat paard dat altijd alleen staat in de wei. Ik heb gevraagd waarom die andere drie niet bij hem staan.’

‘Nou?’ doet mijn moeder alsof ze geïnteresseerd is. Ze wil graag dat ik de aardappelen ga schillen.

‘Die andere drie, die willen hem niet.’

‘Ja, dat had ik ook kunnen bedenken,’ zegt mijn moeder.

‘Nee, serieus. Ik heb de hele middag gesproken met Merrie.’

‘Merrie?’ kijkt mijn moeder verbaasd op.

‘Ja, de hengst Merrie. En morgen ga ik aan de boer vragen of hij echt zo heet. En als dat zo is, heb ik echt gepraat met Merrie.’

‘En wat had Merrie te vertellen?’

Ik vertel zo goed als alles wat ik met Merrie die middag besproken heb. Mijn moeder kijkt geïnteresseerd, ik heb de indruk dat ze het niet helemaal geloofd.

‘Morgen ga ik met DJ naar hem toe, dan stel ik een paar vragen die alleen de boer kan beantwoorden en die wij niet weten. Maar heb ik wel het bewijs.’

‘Laat het me maar weten,’ zegt mijn moeder lachend. ‘Dan mag je nu de aardappelen schillen.’

Het bewijs

De volgende middag staan DJ en ik, allebei met een rood hoofd van de zenuwen, op het erf van Boer Garrits. Er is niemand te zien. We lopen naar de voordeur en bellen aan.

‘Goeiemiddag, ik ben Robbin van hiernaast. Nou ja, daarginds.’

Ik wijs richting ons huis.

‘Mag ik u een paar vragen stellen over het paard dat daar in de wei staat?’

‘Ga je gang,’ zegt de boerin.

De boer is in de stal de koeien aan het melken. We zullen het met de boerin moeten doen. Die zal toch ook wel de antwoorden weten?

‘Hoe heet het paard, dat daar meestal alleen in de wei staat?’

‘Merrie.’

Ik kijk glunderend naar DJ en vraag: ‘Maar het is toch een hengst?’

‘Ja, maar mijn dochter vond het leuk om hem Merrie te noemen.’

‘En de andere paarden?’ vraag ik.

De boerin geeft geduldig antwoord op al onze vragen. Dan zegt ze dat ze de boer moet gaan helpen in de stal en groet ons. Via de paardenwei lopen we allebei naar mijn huis.

‘Nu zou ik het moeten geloven,’ zegt DJ.

‘Natuurlijk moet je het geloven. De boerin heeft op alle vragen de juiste antwoorden gegeven. Ik bedoel, de antwoorden die ik heb doorgekregen van Merrie.’

‘En jij wist het echt niet?’ vraagt DJ nog steeds ongelovig.

‘Nee, deze keer ben ik serieus. Ik neem je graag in de boot. Nu kan ik alleen maar lachen om het resultaat. En niet om jou,’ schreeuw ik het uit. ‘Ik kan praten met dieren!’

DJ is onder de indruk. Hij twijfelt nog wel. ‘De volgende keer stel ik de vragen aan een ander dier. Een dier waar je nog niet mee hebt gepraat en dat ik uitkies. Vervolgens gaan we naar de eigenaar van het dier, niet deze boerin, en dan kijken we of de antwoorden kloppen.’

‘Oké,’ zeg ik. Na twee gelukte gesprekken voel ik me nu al onoverwinnelijk. Vanavond ga ik het met mijn eigen katten proberen. Eerst met Quin, daar heb ik het meeste mee.

‘Wanneer spreken we weer af?’ vraagt DJ.

‘Tot aan het eind van de week blijft het droog,’ zeg ik. ‘Laten we vrijdag na school doen. De rest van de week heb ik te veel huiswerk. We zouden naar de kinderboerderij kunnen gaan. Daar ken ik niemand. En daar kun jij een dier uitkiezen. Het zou wel heel toevallig zijn als ik met hem of haar heb gesproken.’

‘Oké, zie je morgen op school.’ DJ fietst op zijn ‘bananenfiets’ naar huis. DJ heeft een fiets met een lang zadel. Zo eentje waar je met zijn tweeën achter elkaar op kunt zitten. Een fiets zonder bagagedrager.

‘Dat vinden de meisjes veel fijner,’ zegt hij altijd. Volgens mij heeft hij nog nooit een meisje achterop gehad. Het ziet er wel grappig uit zo’n lang geel zadel en zo’n groot rond stuur waardoor DJ ook bij zichzelf achterop kan zitten.

Het gesprek ’s avonds met Quin gaat minder voorspoedig dan ik gehoopt had. Af en toe heb ik het gevoel dat er iets ‘doorkomt’ ik durf het nog niet zeker te weten. De gesprekken met Jip en Quin moeten even wachten tot ik meer ervaring heb met andere dieren. Voorlopig oefenen op grote dieren en dan alsmaar kleiner. Als ze uiteindelijk de grootte van een kat hebben, kan ik het weer eens proberen met mijn eigen katten.

Op vrijdagmiddag op de kinderboerderij verlopen de gesprekken veel beter. De beheerder wordt zelfs een beetje achterdochtig als hij hoort wat ik allemaal weet te vertellen over de dieren.

‘Hoe weet jij dat jongetje?’ vraagt de beheerder wantrouwig.

‘Dat heeft mijn vriend zojuist verteld,’ lieg ik en ik ga er snel met DJ vandoor.

‘Wanneer spreken we weer af?’ vraagt DJ enthousiast. Hij begint te geloven dat ik echt met dieren kan communiceren.

‘Dit weekend kan ik niet,’ zeg ik teleurgesteld. ‘Morgen gaan we naar Marsum, huizen kijken. De kans zit erin dat we gaan verhuizen.’

‘Wat?’ zegt DJ geschrokken.

‘Oh ja, dat heb ik je nog niet verteld. Door al dat gedoe met die dieren is dat erbij ingeschoten. Het zou kunnen dat we in de kerstvakantie weg zijn.’

‘Dat is al over twee maanden!’

‘Ja, mijn vader wordt waarschijnlijk directeur van een nieuwe vestiging in Leeuwarden van het bedrijf waar hij werkt. Dan moeten we daar een paar jaar naar toe.’ Ik word weer misselijk bij de gedachte. Maar probeer me groot te houden tegenover DJ.

‘Nou, dan moeten we het daar na het weekend uitgebreid over hebben. Als je ouders een mooi huis hebben gezien, wordt het zekerder. Dan kun je mij er meer over vertellen. En moeten we plannen maken, hoe we dit het beste oplossen.’

‘We kunnen dit niet oplossen,’ zeg ik met een triest gezicht.

‘Dan lopen we weg,’ zegt DJ strijdvaardig. ‘Hebben we gewoon schijt aan. We lopen net zo vaak weg, totdat je vader en moeder weer terug verhuizen.’

‘Dat wordt wel vermoeiend,’ zeg ik lachend. ‘Elke keer de benen nemen. Ik denk dat mijn vader me na de tweede keer laat opsluiten. Of ik krijg zo’n gps-chip mee, dat ’ie precies weet waar ik ben, of zo’n enkelband. Nee, ik denk niet dat weglopen de beste oplossing is. We kunnen hooguit afspreken, dat we elkaar in de weekeinden zien. Jij een weekend bij mij. Dan slaan we over. Dan ik een weekend bij jou. Slaan we weer over en dan jij weer bij mij, enzovoort. Dan houden we toch goed contact en blijf ik ook op de hoogte van wat er op school gebeurt.’

‘Hoe moet dat dan met Ditmare?’ vraagt DJ.

‘Daar komt geen schot in. Dat schiet niet op. Dat is een doodlopende weg,’ overdrijf ik. ‘Zo, duidelijk? Mag jij je kans grijpen.’

‘Maar ze zag toch niks in mij?’

‘Dan moet je haar van gedachten laten veranderen als ik er niet meer ben. Als ik niet voor je voeten kan lopen, maak je veel meer kans. Uit het oog uit het hart. Ze gaat je vanzelf leuk vinden. Maar dan moet je haar niet meer van die ongeinige moppen vertellen. Daar knapt ze op af, heeft ze me verteld,’ lieg ik weer eens voor zijn bestwil. Want die moppen zijn echt slecht.

‘Kom we gaan naar huis.’

Marsum en Frankrijk

De hele weg naar Marsum zit ik met mijn oortelefoon in naar de muziek te luisteren die in mijn iPhone heb opgeslagen. Wat is het toch een handig ding. Ik kan er maar niet over uit. Ik wil het wel honderd keer herhalen: Foto’s, filmpjes, muziek, internet, e-mail. Je hebt je eigen kleine computer bij je en je kunt er ook nog mee bellen. Met de nieuwe 4 serie zelfs met het gezicht van de beller erbij, video-chat heet dat. Dan moet de ander ook een 4 serie hebben. Je kunt elkaar dan zien als je belt.

In Marsum gaan we vier huizen bekijken. Nou ja, huizen, twee boerderijen en twee villa’s. We doen het meeste lopend. Marsum is niet zo groot. Op z’n Fries heet Marsum: Marsum, heeft mijn moeder uitgelegd. Nou, denk ik: Als het Fries zo simpel is, is het nog wel te leren ook. Niet dat ik dat zou willen. Ik wil geen Fries leren en al helemaal niet verhuizen. Tijdens de discussie voorafgaand aan mijn huisarrest had ik het al gezegd tegen mijn ouders: Kinderen mogen niks, maar moeten des te meer. Wie verzint er zoiets? Verhuizen in de kracht van je leven. (Heb ik ooit eens op tv gehoord.) Ik moet glimlachen om mijn eigen gedachten. Al gauw kijk ik weer chagrijnig voor me uit en zie het Poptaslot. Mijn moeder is op slag verliefd. Het is een soort kasteeltje en één van de weinige bezienswaardigheden van het dorp. Tenminste als je ervan houdt. Ik vind het maar niks. Mijn moeder wil ernaartoe om te kijken of je naar binnen kunt. Gelukkig zegt mijn vader dat ze daar nog tijd genoeg voor krijgt ‘als we hier eenmaal wonen.’ Mijn moeder kijkt teleurgesteld, dus wordt het tijd om haar te verbazen. Ik pak mijn mobiel en kijk op Wikipedia wat er over Marsum en het Poptaslot wordt verteld.

‘Mam,’ roep ik. ‘Zo interessant is dat Poptaslot niet hoor. Het enige wat ‘we’ ervan weten is dat het ook Heringastate wordt genoemd. Even ten westen van Marsum hebben we de Marsummermolen, die is in 1903 gebouwd en werd gebruikt als poldermolen. Ten zuidwesten staat de in 1888 gebouwde poldermolen Terpzigt, de kleinste spinnenkopmolen van Nederland. Meer mag ik je niet vertellen over Marsum. Dat kun je zelf uitzoeken als we hier wonen.’

Mijn moeder kijkt zo verbaasd dat haar mond openvalt. ‘Hoe weet jij dat allemaal?’

‘Ik heb zo mijn bronnen,’ zeg ik geheimzinnig en stop snel mijn telefoon in mijn jaszak.

Na een kort bezoek aan Leeuwarden, dat steeds dichter naar Marsum toegroeit, zo te zien aan de nieuwbouw, rijden we aan het eind van de middag weer naar huis.

Op de terugweg is mijn vader in een vrolijke bui. Hij heeft precies het goede huis gezien. (Het boerderijtje aan de noordkant met ruimte voor paarden. Mijn vader heeft inmiddels het verhaal van mij en mijn gesprekken met dieren gehoord van mijn moeder. Hij moest lachen maar probeert mij wel serieus te nemen. ‘Zo’n jongen toch midden in zijn puberteit.’)

Hij kan niet wachten tot hij thuis is, dan wil hij meteen op internet een afspraak regelen.

‘Had je nu maar een iPad gekocht, hè?’ plaag ik hem. ‘Dan had je meteen een afspraak kunnen maken. Straks ben je te laat.’

‘Ik wacht tot april,’ zegt mijn vader zonder blikken of blozen. ‘Ze verwachten dan dat er met de nieuwe generatie twee camera’s opzitten en ik hoop dat je er ook handsfree mee kunt bellen. Dat doet me denken aan vroeger.’

Oh nee, denk ik, daar gaan we weer.

‘Dat was in mijn tijd wel anders. Toen had je nog niet zo’n makkelijke iPhone, smartphone of iPad.’

Het afgelopen jaar heeft hij me meer van dit soort verhalen verteld. Het lijkt wel alsof hij vindt dat ik nu oud genoeg ben om naar die onzin te luisteren, droom ik langzaam weg. Ik heb die verhalen natuurlijk al vaak genoeg gehoord op verjaardagen en oudejaarsavonden. Mijn vader gaat gewoon door.

‘Ik stond op vakantie uren in de rij om te kunnen telefoneren. Om er tenslotte achter te komen dat ik niet genoeg kleingeld bij me had. Was ik na twee minuten alweer uitgepraat. Nou was dat niet zo heel erg. Ik belde meestal naar huis om te zeggen dat ik goed was aangekomen. Nee, Robbin, deze keer geen grapjes over mijn gewicht, omdat je ooit (vorige maand) een foto van me hebt gezien waar ik een beetje te dik was. Dat kwam omdat ik met mijn vrienden in Zuid-Frankrijk aan het werk was. (Daar hebben we Frankrijk weer, zucht ik in mezelf.) We hadden overdag niet veel tijd om te eten. ’s Ochtends begonnen we met een grote café au lait. Wij noemden dat een grand crème. Pieter, je weet wel, die vriend waar ik elk jaar naartoe ga en die nog steeds in Zuid-Frankrijk woont, die had in die tijd een excursie-bureau in Croix Valmer met vestigingen op meerdere campings.’

Nou ja, denk ik: vestigingen! Het waren gewoon caravans. Het maakt niet uit, hij praat toch gewoon door.

‘Nou, bij die Pieter logeerde ik de hele zomer en hielp hem met de excursies. Hij kocht elke ochtend een grote rol Choco-Prince. Dat zijn van die ronde biscuit-koeken met chocola of witte crème van binnen. Als ontbijt aten we elke ochtend, de hele zomer lang, een paar van die koeken en dronken twee grote koppen koffie. Overdag snoepten we vooral, maar we aten ook ‘gezond’, zoals chips en pinda’s. Aan het strand kon je van die lekkere gesuikerde pinda’s kopen. Hoewel ik die zomers weinig aan het strand kwam. Het was de hele dag werken. Eerst van negen tot één. Dan pauze. Het was meestal zo warm in die caravan, dat ik ging zweten als de temperatuur boven de 32 graden kwam. Op het laatst had ik geen thermometer meer nodig. Zodra er druppels op mijn wenkbrauwen verschenen, wist ik hoe laat het was. Oftewel hoe warm ik werd. Waar was ik. Oh ja, de pauze in de middag duurde tot vier uur. Daarna werkten we tot minimaal zeven uur door. Meestal werd het later. Voor ’s avonds organiseerden we ook nog strandbarbecues. Regelden we kaartjes en vervoer naar popconcerten in Nice, Cannes en St. Raphaël. En we hebben heel veel jonge toeristen naar disco’s gebracht.

Tijdens die middagpauze was het zo warm dat ik meestal in de caravan bleef slapen. Zo kwam er weinig van eten terecht. Gingen we om vier uur naar de kantine van de camping om een crêpe te eten, dat is een kleine pannenkoek - daar heeft Pieter zijn huidige vrouw leren kennen - we aten vaak friet of een hamburger of een kleine pizza. Nou ja, je hoort het wel. Alles wat dik maakt en lekker is. Elke avond gingen we naar een restaurant. Meestal eerst douchen, het was er altijd zo warm, dat als je gedoucht had, je de rest van de avond een handdoek nodig had. Je bleef zweten. Op een gegeven moment zijn we toen ’s ochtends gaan douchen. Was het nog niet zo warm. ’s Avonds in die restaurants aten we meestal pizza of biefstuk met friet of steak haché. Het was allemaal even vet en lekker. Heel vaak zaten we daar in onze boxershorts, onze onderbroeken, omdat we ’s avonds niet meer gingen douchen. Elke avond bleef het tot heel laat warm. Zo’n hele zomer had ik geen lange broek aan. Soms een korte broek, meestal liepen we in onze boxers. Ook op de motor of in de auto. En omdat Pieter meestal reed op de motor en ik achterop zat, wezen de meisjes weleens naar zijn broek. In het begin hadden we dat niet in de gaten. Op de motor in een boxershort komt per ongeluk je pielemaus te voorschijn. Die dames keken hem zo tegen zijn navel aan. Toen we daarachter kwamen, deden we toch maar vaker een korte broek erover aan als we met de motor weggingen.

Als je de hele dag vet en ongezond eet, kom je vanzelf een paar kilo aan. We noemden onszelf in die tijd de dikke Duitsers. Die kilo’s zijn er inmiddels af. Hoewel, ik heb Vincent alweer een tijdje niet gezien, het kan maar zo, dat hij langzaam weer is dichtgegroeid. Die hield wel van een wijntje. In Zuid-Frankrijk had hij een friettent en later een supermarkt op dezelfde camping als waar ik werkte. In die periode hebben we mensen leren kennen uit Valkenswaard, die daar een paar jaar eerder een restaurant waren begonnen. Pieter had het excursiebedrijf van Rogier overgekocht. Vincent werkte in de supermarkt met Marian, de vrouw van Rogier. Heel aardige mensen.’

‘Wat voor excursies verkocht je dan?’, vraag ik, want mijn vader drijft te ver af van het oorspronkelijke onderwerp en dan zit ik tot aan Wichmond naar dat verhaal te luisteren. Ik ga met een paar vragen proberen om hem kort te houden. Als hij over Frankrijk begint is hij niet meer te stoppen. Eigenlijk maakt het niet uit. Hij zegt nooit zoveel, maar als hij begint, duurt het en duurt het. En is er op het laatst geen touw meer aan vast te knopen.

‘Elke dag hadden we een excursie. Ik weet niet meer precies welke dag bij welke excursie hoorde. Er waren veel bestemmingen: Cannes, Nice, Monaco, Ventimiglia. Dat is een Italiaanse plaats net over de grens bij Monaco waar we op de vrijdagen naar een hele grote markt gingen. Onder andere met heel veel spullen van leer. We bezochten de parfumfabrieken in Grasse en de Gorges du Verdon. Dat is een soort Franse Grand Canyon. Hoge rotsen en diep liggende rivieren. Mooi natuurlandschap. Kon je lekker met een kano varen.

Alles waar vervoer voor nodig was, dat regelden we. Mensen die moesten worden opgehaald in Lyon of die naar het vliegveld in Nice wilden. ’s Ochtends haalde ik vaak toeristen van een bepaalde camping op die een excursie hadden geboekt. Ik bracht ze naar de camping waar een verzamelopstapplaats was. ’s Avonds bracht ik ze weer terug. Zo konden we sneller mensen van meerdere campings in een bus mee laten gaan. Op een gegeven moment hadden we contacten op acht campings. Er moest vaak iets geregeld worden om iedereen op tijd in die bus te krijgen.

Ik heb er drie zomers gewerkt, slechts één keer ben ik gids geweest op zo’n excursiebus. Dat was toen onze beste hostess Madeleine onverwacht ziek werd, wat een charmante meid was dat. Die wond iedereen rond haar vinger. Nadat Pieter haar had ontmoet bleef hij steeds maar zeggen, ravissant, ravissant ... Dat deed hij wel vaker met nieuwe Franse woorden die hij had geleerd. Maar in dit geval sloeg hij de spijker op zijn kop. Madeleine was inderdaad ravissant. En zoals de Amerikanen zeggen over een aantrekkelijke vrouw: she’s a piece of candy, was zij een complete snoepfabriek. Zij was echt ...’

‘Ja, ja. Die verhalen over Madeleine kennen we nou wel. Maar je had het over je eigen ervaring als gids op een touringcar.’

‘Sorry, ja, die Madeleine. Goed, verder met de reis. Moest ik dus van alles vertellen over de dingen die we onderweg tegenkwamen. Maar ja, ik was nog nooit met zo’n touringcar mee geweest. Ik wist er net zo weinig van als de mensen in de bus. Ik had niet veel te vertellen. En om van een blaadje op te lezen vond ik niks, dus verzon ik meestal maar wat. In die bus zat ook een Duits echtpaar en zij klaagden dat ik niets in het Duits vertelde. Ik zei, ik spreek geen Duits. Dat zei ik in het Nederlands. In die tijd had ik geen zin om met Duitsers te praten. Ik was nog steeds kwaad dat Oranje de finale van het WK voetbal in München van die Duitsers had verloren. Dat was de grootste teleurstelling in mijn jonge leven. Ik ben er inmiddels overheen gegroeid,’ glimlacht mijn vader.

‘Heb je veel mensen leren kennen in die tijd,’ probeer ik maar weer eens een vraagje tussendoor.

‘Veel mensen van de verschillende reisorganisaties waar ik mee heb gewerkt. Vooral Engelsen en Schotten. Ik herinner me Angela Dunbar uit Glasgow. Een heel mooi meisje met donker haar. Ze droeg een heerlijk geurtje, Paris van Yves Saint Laurent. Een meisje om verliefd op te worden. Alleen al die geur! Helaas heb ik niet lang genoeg met haar gewerkt.’

‘Laat mama het maar niet horen.’

‘Oh, je moeder kent al die verhalen. Ze heeft ze al vaak genoeg moeten aanhoren. Met Angela ben ik een keer midden in de nacht naar Lyon gereden. Zij werkte bij een Engelse touroperator en zij moest toeristen ophalen. De bus van haar maatschappij ging naar Barcelona. De mensen die naar Croix Valmer gingen, hebben wij toen in de buurt van Lyon overgenomen. Tijdens die busrit probeerde ik haar uit te leggen hoe gek het leven in elkaar zit. Zo zit je acht uur lang samen in een bus elkaar van alles en nog wat te vertellen en zo zie je elkaar nooit meer. Dat klopt ook nog. Na die zomer heb ik haar nooit meer gezien. Zij had contact met George Michael. Een Engelse zanger die in St. Tropez op vakantie was. Ken je die?’

‘Nee, nooit van gehoord,’ zeg ik.

‘Hij is tegenwoordig ook meer in het nieuws vanwege drank en drugs, maar Angela schepte op, dat ze een paar keer met hem uit was geweest. Ze wist toen nog niet dat hij homo was, haha.

Ik heb zelf ooit naast Elton John gestaan op de parkeerplaats bij St. Tropez. Ik stond bij de hefboom te wachten om mijn kaartje in de automaat te doen en ik zag een hele mooie open donkerblauwe Rolls Royce Corniche. Meestal heb ik meer oog voor de auto dan voor de persoon die erin zit. Het duurde nogal lang en hij stond in de andere baan, niet zover van me af, ook zijn kaartje in de automaat te doen. Hij keek me zo in de ogen. Ook homofiel, goede zanger, had toen al een vriend, dus wij maakten geen kans. Ken je die? Elton John?’ vraagt mijn vader opnieuw.

‘Nee, nooit van gehoord,’ herhaal ik mezelf.

‘Luister maar eens op YouTube. Daar vind je ze wel terug. In die tijd was Benny and the Jets van Elton John één van mijn favorieten. De familie Johnson, die ik al vele jaren daarvoor had leren kennen op camping Selection in een ander deel van Croix Valmer, die had dat liedje op hun cassetterecorder staan in de auto. De familie heeft twee dochters en met één van hen ben ik veel opgetrokken toen ik voor het eerst in Zuid-Frankrijk op vakantie was. Dat was onder andere ook met Pieter en Vincent. De Johnsons hadden een paar cassettebandjes in de auto. Soms ging ik ’s avonds met de familie mee naar St. Tropez en als er weer een favoriet van de hele familie voorbijkwam, dan riepen ze in koor: Yet another family favorite. Ik herinner me dat er een nummer bijzat van de Dire Straits. Ken je die?’

‘Nee.’

‘Is maar goed ook. Daar heb ik nooit wat aan gevonden. Ze hadden ook de Allessi Brothers met Oh Lori. Dat nummer heb ik na die vakantie grijs gedraaid. Verder You and I van Stevie Wonder.’

‘Die ken ik wel. Niet dat nummer.’

‘Kan ik me voorstellen. Het is een rustig nummer. Waarschijnlijk iets te rustig voor onrustige jou.’

‘Zo onrustig ben ik nou ook weer niet. Ik zit heel rustig naar je te luisteren. Nog even en we zijn al bijna thuis,’ zeg ik een beetje gepikeerd. Gek woord eigenlijk gepikeerd. Zou het werkwoord pikeren zijn? Dat ga ik meteen thuis opzoeken. Want voordat ik mijn iPhone kan pakken gaat mijn vader weer verder.

‘Voordat ik afdwaal. We hadden het over mensen die ik daar heb leren kennen. Iemand die ik me goed kan herinneren is Robby. Eén van de vele Engelsen die in de zomer in Zuid-Frankrijk werkten. Je moet weten dat op de een of andere manier veel van die Engelsen in de gevangenis hadden gezeten. Hoe ze precies op die plek in Zuid-Frankrijk zijn terechtgekomen weet ik niet. Maar die Robby vertelde eens een leuke anekdote. Toen hij moest voorkomen bij de Rechtbank, kreeg hij het laatste woord. De verdachte krijgt dan de mogelijkheid om zijn zegje te doen. Niet dat het hem zal vrijpleiten, maar je kunt dan jouw kant van het verhaal laten horen. Het enige wat hij toen zei was: ‘Beam me up, Scotty!’

In die tijd had je een hele populaire science fiction serie, Star Trek. Was ook geliefd in Nederland. De serie kent heel veel fanatieke volgers, die noemen zichzelf Trekkies, die elk jaar een fandag houden en helemaal verkleed die dag bijwonen. Beam me up, Scotty! was zo’n zin die veel gebruikt werd door de fans. Bijna in elke aflevering geeft Captain Kirk het commando aan de chief engineer, Montgomery ‘Scotty’ Scott, als hij weer terug getransporteerd wilde worden naar het moederschip Starship Enterprise. Captain Kirk was op een plek buiten de Enterprise, op een kleine planeet bijvoorbeeld, en dan teleporteerde Scotty hem weer terug op het moederschip. Vandaar Beam me up, Scotty. Het was zo’n bekende uitdrukking geworden dat veel mensen het gebruikten en ook Robby, tijdens zijn pleidooi. Het heeft hem niet geholpen. Hij moest gewoon de gevangenis in.’

‘Zullen we nu even naar muziek luisteren?’ vraag ik een beetje ongeduldig. ‘Ik zoek thuis die liedjes wel op, zal ik je laten weten wat ik ervan vind. Als we niet naar Marsum gaan, mag je me meer over Frankrijk vertellen.’

‘Dan ben ik bang, dat het lang zal duren voordat ik daar nog iets over vertel,’ klinkt mijn vader een beetje teleurgesteld. Naast zijn werk en voetbal is Frankrijk een geliefd onderwerp.

Mooi, denk ik. Als we toch naar Friesland moeten, heb ik voorlopig geen gezeur over Frankrijk meer aan mijn hoofd.

Elfstedentocht

Maandagochtend zit ik alweer vroeg op m’n fiets. Ik heb DJ het nodige te vertellen over mijn trip naar Marsum en dat de verhuizing nu echt dichterbij komt.

‘Mijn vader heeft gisteren meteen via internet een afspraak gemaakt om een boerderij te bezichtigen,’ zeg ik tegen DJ. ‘Hij is zelfs al een paar keer, zonder dat ik dat wist, in Leeuwarden geweest om het pand te bekijken waar zijn bedrijf zich gaat vestigen. Het ziet er niet goed uit voor ons DJ. Misschien moeten we toch maar weglopen.’

‘Nee,’ zegt hij. ‘Je had gelijk. Weglopen is niet de oplossing. Voorlopig moeten we het houden bij de bezoekjes eens per twee weken. Is het al echt helemaal rond?’

‘Zodra het huis is gekocht, gaan mijn ouders plannen maken voor de verhuizing. Ze willen voor de kerstvakantie over zijn, zodat we twee weken hebben om aan Marsum te wennen. Dat is een klein plaatsje ten westen van Leeuwarden. Waarom ze nu per se naar Marsum willen is mij een raadsel. Het is nog kleiner dan Wichmond en dat is al een gat van niks. Je moet niet te hard rijden als je de bebouwde kom nadert, ben je te laat met remmen en rijd je er alweer uit. Daar hebben ze in Marsum iets op gevonden, zag ik. Je hebt er van die verkeersluizen, drempels en rotondes. Je rijdt heel langzaam het dorp in, dan keihard door de Skoalstraot en weer langzaam eruit. Ik heb er nog geen winkel gezien. Maar ja, we zijn ook voornamelijk buiten Marsum wezen kijken: twee villa’s en twee boerderijen. Helemaal niks. Mijn ouders vonden het fantastisch. Hoewel ik merkte bij mijn moeder dat ze het vervelend vindt voor ons. Charlie en Marit hebben de hele tijd gehuild op de terugweg. Was een gezellige sfeer in de auto, nadat mijn vader weer eens heel lang over zijn geliefde gespreksonderwerp, Frankrijk, had verteld. Je weet wel, hij moet altijd zo nodig laten weten dat hij daar gewerkt heeft en dat hij daar vrienden heeft wonen. Alsof wij dat nog niet weten. Maar goed, hoe was jouw weekend?’

‘Heel goed,’ zegt DJ. ‘Ik heb met alle geiten van de kinderboerderij gesproken. Ik wist niet dat die zo konden lullen.’

‘Dat meen je niet!’ klinkt het verrast uit mijn mond.

‘Geintje. Jij weet toch wel beter. Ik kan amper met mijn ouders praten. Laat staan met geiten. Alleen met een paar van die geiten bij ons in de klas. Voor de rest is het naadje. Nee, saai weekend. Huiswerk, voetballen, huiswerk, naar bed en nog een paar andere dingen. Niet echt een weekend die we in ons plakboek van hoogtepunten moeten bewaren. Ik heb dat weekend al door gekruist en kijk alweer uit naar het volgende. Als je het me nog een keer zou vragen, ben ik het al vergeten.’

‘Nou, dan kun je mij de hand schudden,’ zeg ik. ‘Ik ben nog nooit zo lang aan één stuk door chagrijnig geweest. Het lukt me net niet om kwaad te worden op mijn ouders, ik zou wel een mooie ruit in willen trappen. Dat gerinkel, daar krijg ik een goed humeur van. Dat klinkt zo mooi.’

‘Ja,’ zegt DJ. ‘Net als die vriend van je vader. Dat verhaal heb ik een keer gehoord tijdens een verjaardag bij jou thuis. Die vriend deed dat toch met zijn hak. Zo’n grote etalageruit van Jamin. Kwam zo naar beneden. Ik had dat geluid graag willen horen.’

‘Dan moet je op YouTube ‘glasgerinkel’ intypen,’ zeg ik. ‘Ik heb al heel wat van die filmpjes op mijn vaders computer staan. Hoewel ik niet weet of ik mijn vader altijd kan geloven met die sterke verhalen van hem. De ene keer is het een etalageruit, dan hebben ze weer aan de handrem van een trein getrokken, zodat de trein stil kwam te staan op de oude IJsselbrug bij Zutphen. Dan hoor ik weer dat ze hebben gevochten in een discotheek. Dan weer heel veel gedronken. Je moet hem eens vragen naar de nitro’s die Eduard Jagger voor hem maakte. Dat was een of andere mix waarvan je ontplofte. Hij wist precies dat hij na drie glazen genoeg had. Nou dan weet jij wel wat ik bedoel. Of ik het allemaal moet geloven is een tweede. Hoewel hij het verhaal over dat glasgerinkel al minstens drie keer heeft verteld op een verjaardag. Dan zou het waar kunnen zijn. Hij heeft me ook verteld dat ze met die groep vrienden gingen skiën in Kaprun - dat ligt geloof ik in Oostenrijk - en dat er de hele week in een disco een grote tafel voor veertien personen was gereserveerd. Op initiatief van een ober van de Baumbar, zo heette die tent. Het maakte niet uit hoe laat ze daar kwamen. De hele disco was propvol, maar er was altijd plaats als zij met z’n veertienen binnenkwamen. Ik kan het haast niet geloven dat een disco midden in het winterhoogseizoen veertien mannen de ruimte geeft om te komen wanneer ze willen en dan zo’n grote tafel gereserveerd houden. Je kunt er nauwelijks lopen, maar de heren hebben hun eigen tafel.’

‘Nein, da können Sie sich nicht setzen. Das sind die Plätze der vierzehn Holländer.’

‘Ik zie dat niet gebeuren,’ zeg ik. ‘Dat er zo’n grote uitsmijter iedereen bij die plekken kan weghouden. Mijn vader vertelde dat ze elke avond goed waren voor 1400 gulden omzet. Dat is zo’n twintig jaar geleden. Toen kostte een biertje nog geen twee gulden. En nu twee euro. Dan moet je dat bedrag met ruim 2 vermenigvuldigen. Wil jij geloven dat ze elke avond voor meer dan 1500 euro aan drank opmaakten?’ vraag ik aan DJ, zonder een antwoord te verwachten.

‘Het vervelende is,’ ga ik verder, ‘dat ik dat vaker heb gehoord. Ook die vrienden vertellen een soortgelijk verhaal.’

‘Zouden ze de verhalen van te voren afspreken?’ vraagt DJ zich af.

‘Dat lijkt me sterk. Dan moet iedereen elke keer onthouden welke versie van welk verhaal de juiste is. Ik heb ook al eens gehoord dat ze aan werden gezien voor de ijshockey Europa kampioen uit Moskou. Ook zo’n verhaal waarvan ik niet weet of ik het moet geloven.

Twee jaar geleden was er een periode, dan kwamen ze veel bij elkaar. Een paar van die vrienden werden toen 50 en werden de vriendschapsbanden weer wat aangehaald. Ze zijn ook een paar keer bij ons thuis geweest. Als je het over oude koeien hebt. Dan zijn de sloten hier te klein. Ze zijn erger dan vrouwen. Het ene verhaal nog mooier dan het andere. Het lijkt wel of ze allemaal wel een keer karatekampioen en kickbokskampioen zijn geweest. Je begrijpt natuurlijk, dat heb ik opgezocht op internet. En ik moet zeggen, ik kwam heel vaak de naam van Kris en Kars Scharenheuvel tegen en van Eric Mentink. Trouwens over die laatste weet mijn vader een leuk verhaal. Moet je maar eens vragen als je hem ziet.’

‘Wanneer zie ik je vader nou?’ zegt DJ. ‘Binnenkort zijn jullie weg.’

‘Mijn vader wil met ons uit eten vlak voordat we naar Friesland vertrekken. Dan zeg ik wel, dat ik wil dat je meegaat. Kun jij bij hem gaan zitten. Jij zorgt ervoor dat hij oude verhalen vertelt. Ik zit aan de andere kant van de tafel. Hoef ik het niet allemaal aan te horen. Voordat je het weet krijg je een paar verhalen over Zuid-Frankrijk op je bord. Daar zouden ze met z’n allen een aantal zomers hebben gewerkt. Kun jij het allemaal over hebben met mijn vader. Praat ik mooi met mijn moeder over iets anders.’

‘Dan moet je mij dat helpen herinneren,’ zegt DJ. ‘Die namen kan ik niet onthouden.’

‘Ja, is goed.’ zeg ik. ‘Het zou zelfs leuker zijn als de verhalen gelogen zijn, dan kreeg ik vaker verschillende versies te horen. Ze gaan meestal over hetzelfde. Ze roepen ook altijd dat ze een keer een boek moeten schrijven over hun leven, omdat ze zoveel gekke dingen hebben meegemaakt. En toch nooit in de gevangenis hebben gezeten. Dat vind ik ook zo twijfelachtig. De volgende keer als mijn vader een glaasje te veel op heeft, zal ik hem uithoren. Kijken of ik hem kan verleiden om te zeggen dat hij ooit in de bak heeft gezeten, of één van zijn vrienden.’

De schoolbel klinkt.

‘Kom, laten we naar binnengaan.’

We slenteren de school in en doen ons best om het hoofd bij de les te houden. Een keer wordt DJ eruit gestuurd, omdat hij net doet of hij een muis in de klas ziet. Hij glijdt over de grond en tussen de banken door. Iedereen moet lachen. Ook Ditmare. Als DJ het later vertelt, ben ik wel een beetje jaloers. Dat ik nu net niet met aardrijkskunde bij DJ in de klas zit. Dan had ik ook bij Ditmare in de klas gezeten en had ik haar een beetje in de gaten kunnen houden.

De weken gaan sneller voorbij dan we zouden willen. De gesprekken met de dieren gaan steeds beter. Ik mocht zelfs naar Harderwijk. Mijn vader bracht me met de auto (schuldgevoel?) en haalde me aan het eind van de middag weer op. Het was leuk om iedereen weer te zien. De sfeer was nu meer ontspannen en iedereen vertelde mooie verhalen over de dieren waar ze mee gepraat hadden. Sjoerd spande natuurlijk de kroon. Bij hem weet je het nooit of hij het meent of niet.

‘Ik heb een spin in huis,’ zei hij. ‘Ik heb die spin eens haarfijn uitgelegd, dat ik er niet van gediend ben dat hij vliegen in en om mijn huis zit op te eten. Hij mag blijven maar dan geen andere insecten meer eten. Dat vond ’ie goed. Nu heb ik de eerste vegetarische spin van de wereld in huis. Elke dag geef ik hem eten. En ik heb een dealtje gesloten met de muggen bij mij op de slaapkamer. Ze mogen alleen mijn vrouw steken. En ik wijs aan waar. Nog nooit zoveel gelachen als de laatste tijd. We hebben bij ons thuis tot begin oktober muggen gehad. Waarschijnlijk omdat ze het zo goed hadden bij mij. Je moet weten dat mijn vrouw over de 100 kilo weegt. Dat is heel veel bloed voor die lieve beestjes.’

Ik denk er het mijne van. Volgens mij krijg je niet meer bloed als je dikker wordt. Maar het is een leuk verhaal.

Mieke, de alternatieve geneester, hoeft niet te lachen om het verhaal van Sjoerd. Op de één of andere manier vindt ze die Sjoerd een rare kwast. Sinds hij die opmerking over Mieke Snor heeft gemaakt mag ze hem niet meer zo. Terwijl ze hem in eerste instantie wel een mooie man vond. Althans zo leek het. Niet haar type, zei ze aldoor, maar wel elke keer naar hem kijken. Ze had best weleens een dag op haar boerderij met hem door willen brengen. Gezellig keuvelend met de dieren. Maar nu niet meer. Na dat akkefietje was ze meteen genezen. ‘Moest ze haar mening bijstellen,’ zoals ze dat noemde.

Gerda, de huisvrouw, had ook zo’n bijzondere ervaring gehad. Ze was naar het Dolfinarium geweest in Harderwijk. De zeeleeuw is haar favoriete dier. Meestal lopen de mensen meteen door naar de dolfijnenshow. Zij blijft altijd hangen bij de zeeleeuwen. Nu kon ze eindelijk met ze communiceren en vertellen dat ze haar lievelingsdieren waren.

‘Jullie zijn veel leuker dan die verwaande dolfijnen,’ had ze gezegd. ‘Weet je wat er eentje toen zei? Hij zei: Ik krijg er een kleur van! Hij werd helemaal donkerblauw. Had ik nog nooit gezien. Fantastisch was dat. En omdat Sjoerd me toch niet zou geloven, heb ik er een foto van gemaakt.’

Ze geeft de foto aan Sjoerd.

‘Hé, dat is een zwart-wit foto! Dat is niet grappig,’ zegt Sjoerd teleurgesteld.

‘Dacht je nou echt dat een zeeleeuw blauw zou kleuren?’ lacht Gerda.

Gelukkig heb ik nog net mijn mond dicht kunnen houden als ik Sjoerd rood zie worden. Ik dacht ook dat ze werkelijk een foto had gemaakt van een blauwe zeeleeuw.

Aan het eind van de middag nemen we vrolijk afscheid van elkaar. Sjoerd heeft het Gerda vergeven en zelfs Mieke lijkt Sjoerd weer wat aardiger en menselijker te vinden. We spreken af dat we in het voorjaar met z’n allen een weekendje naar Terschelling komen om sterke - vooral mooie, waargebeurde - verhalen te vertellen. Iedereen krijgt drie kussen. Ook ik moet eraan geloven. Ik sta mijn gezicht nog af te vegen als mijn vader eraan komt.

‘Hoe was het?’ vraagt hij.

‘Echt heel leuk,’ zeg ik. ‘Iedereen had bijzondere verhalen te vertellen. Van sommige wist ik niet of ze echt waren of niet, het was leuk om naar te luisteren. Het meest frappante vond ik nog dat Ans, de carrière-vrouw, gestopt is met haar goede baan en nu een winkel heeft in esoterische spullen. Wat dat ook mag zijn.’

‘Dat zijn spullen die in essentie duiden op kennis die slechts voor ingewijden toegankelijk zijn. Het heeft met spiritualiteit te maken. Net als dat dierentolken van jou. Dat jij dat nog niet hebt opgezocht op internet,’ plaagt mijn vader me.

‘Nou, dat dus. En ze heeft een beginnende praktijk als dierentolk. Mensen kunnen haar bellen als ze vragen hebben over hun huisdier of als ze iets meer willen weten over een dier. Bijvoorbeeld als jij al heel lang wilt weten hoe een leeuw zich voelt in een dierentuin. Dan gaat ze met je mee en dan vertelt ze je dat. Grappig, hè?’

Mijn vader knikt geïnteresseerd, maar denkt er het zijne van. Hij is er niet van overtuigd dat mensen met dieren kunnen praten. Als zijn zoon er plezier in heeft, wil hij wel geïnteresseerd doen.

Ik vertel de hele terugweg over de verhalen die ik gehoord heb. Klink zelfs enthousiast. Mijn vader heeft me, sinds het nieuws over de verhuizing, niet meer zo vrolijk gehoord. Hij laat me lekker mijn gang gaan en voor we het weten zijn we weer thuis. Ik vertel nog een verkorte versie van mijn belevenissen aan mijn moeder. Charlie en Marit zijn totaal niet geïnteresseerd. Marit speelt met haar poppenhuis en Charlie doet spelletjes op internet.

De volgende ochtend realiseer ik me dat het nog maar één week is en dan is het kerstvakantie. Dat betekent dat we aan het eind van de week uit eten gaan. En dat we zaterdag gaan verhuizen. Volgende week zaterdagavond lig ik in een ander huis. Wel in hetzelfde bed, maar dat zal toch heel anders liggen.

De week gaat traag voorbij. Het lijkt wel of Ditmare het vervelend vindt als zij hoort dat ik ga verhuizen. Shit, net nu ik wat meer met haar aan de praat raak, moet ik weg.

Afgesproken dat DJ vrijdagavond meegaat naar het restaurant. Ik weet al niet meer waarover DJ met mijn vader moest praten. Hopelijk weet ik het vrijdag weer. Het heeft voor het eerst gevroren vannacht. Dit jaar verwachten ze een witte Kerst. Die had ik veel liever in Wichmond gezien. In de afgelopen twee jaar was dat nog niet gebeurd. De weermensen voorspellen een strenge winter. Veel vorst en veel sneeuw. De eerste geluiden over een Elfstedentocht doen alweer de ronde. Sommigen zeggen dat er misschien twee worden gereden deze winter. Aan het eind van het jaar en als de kou aanhoudt willen ze in maart nog een keer. Dan heb je twee Elfstedentochten maar wel in twee verschillende jaren. De ijsmeesters van de Elfsteden-commissie zijn er nog niet uit. Het risico zou kunnen bestaan dat er in december volgend jaar opnieuw een Elfstedentocht zou zijn, dat die niet officieel geldt omdat er in datzelfde jaar al een Elfstedentocht is gereden. Het is alweer veertien jaar geleden dat de laatste ‘tocht der tochten’ is verreden. In de krant lees ik dat sommige bekende schaatsers verbolgen zijn, omdat ze zijn uitgeloot. Wel lid van de club, maar niet mogen schaatsen. Er mag slechts een beperkt aantal leden meedoen. Heel Nederland op z’n kop. Ze zitten zelfs bij De Wereld draait Door om hun verhaal te vertellen. Een paar dagen later horen we dat ze toch mee mogen doen. Elk jaar hetzelfde liedje. Bij het eerste nachtvorstje roept heel Nederland alweer dat er een Elfstedentocht moet komen. Ik zie het wel als ik eenmaal in Marsum ben. Ik weet nog niet of ik naar de start zou gaan in Leeuwarden. Ik ken daar de weg niet zo goed en heb nergens meer zin in. Alleen de gesprekjes met de dieren in de buurt en mijn twee katten houden me op de been. Ik weet nu al veel meer van mijn katten Quin en Jip. Ook bijvoorbeeld waarom Jip twee jaar geleden is weggelopen, toen we verhuist waren. Zij was verdwaald in haar eigen huis. Ze dacht dat we ons allemaal hadden vergist in dit nieuwe huis en was op zoek naar het oude ‘echte’ huis. Gelukkig vond mijn vader haar langs de weg twee dagen later. Ze was moe en uitgehongerd, dus wilde ze wel mee naar huis. Toen hebben we haar twee weken binnengehouden. Dat is meestal de tijd dat ze hun geurtje overal verspreid hebben en dan zijn ze gewend en verdwalen ze niet meer in hun eigen huis en de omgeving.

Vrijdagavond precies om zeven uur staan we bij DJ voor de deur. We gaan eten in een restaurant in Vorden, Bakker heet het, en mijn vader heeft om half acht afgesproken.

In dat restaurant ben ik nog nooit geweest. Als mijn vader naar binnengaat, roept hij meteen. ‘Hier ben ik als kind heel veel geweest, uitgebreid eten met de familie van mijn oma en opa.’

Ik knipoog naar DJ. Hij begrijpt wat ik bedoel en hij gaat naast mijn vader zitten. Althans, mijn vader zit aan het hoofd van de tafel, DJ op de hoek daarnaast. Ik zit tegenover mijn vader. Het is best een grote tafel. Ik hoop dat ik weinig van de gesprekken van mijn vader met DJ meekrijg. Ik heb DJ ingefluisterd dat hij niet te hard moet praten. ‘Hoe harder je tegen mijn vader praat, hoe harder hij terug praat. Liever niet te veel lawaai, dan hoef ik het niet te horen.’

Nadat we besteld hebben, zie ik DJ naar mijn vader draaien en hem een vraag stellen. Ik hoor de vraag niet, dat begint dus goed. Mijn vader begint meteen te lachen en hardop te praten: ‘Je hoeft hier niet te fluisteren hoor DJ. De andere mensen horen je toch niet.’

Dat klopt, denk ik. Maar jou hoor ik anders wel!

Voordat ik met DJ het restaurant ben binnengegaan, heb ik hem gezegd wat hij moest vragen. ‘Vraag maar naar dat verhaal over Eric Mentink in de trein naar Saalbach-Hinterglemm.’

‘Zal ik je niet een ander verhaal vertellen,’ hoor ik mijn vader zeggen. ‘Dat is eigenlijk een kort en teleurstellend verhaal.’

DJ heeft onthouden dat hij moet doorvragen. Als mijn vader eenmaal dat verhaal verteld heeft, krijgt hij genoeg inspiratie om de hele avond te vullen.

‘Nou goed,’ zegt mijn vader. ‘We gingen met een man of twaalf naar Hinterglemm. Het bleek uiteindelijk een uitzonderlijk slechte winter te zijn. Het was zo extreem warm dat de temperatuur aan het eind van de week tot bijna twintig graden was gestegen, en dat ’s nachts! Ik heb nog nooit zoveel groene sneeuw gezien. In het begin van de week konden we tot een uur of vier skiën. Dat werd steeds minder. Op het laatst stapten we al om half één van de latten af. Het was gewoon niet leuk meer. Skiën door plassen water was het aan het eind van de week. Daar heeft Haas Vlakker een flinke smak gemaakt. Hij was nat tot op zijn onderbroek. ‘Vlugger’ noemden we hem altijd. Eén van de meest gestelde vragen aan hem was: ‘Kan het niet een beetje vlugger?’ Mijn ski-capaciteiten waren nou niet om naar huis te schrijven. Maar ...’

‘Eric Mentink,’ roep ik.

‘Oh ja,’ schrikt mijn vader een beetje op. ‘Ik dwaal af. We waren met de trein gegaan. En toen we op het laatste station moesten uitstappen, was dat altijd een heel gedoe. De meesten van ons hadden eigen ski’s bij zich, skistokken, tassen, koffers, rugzakken, fototoestellen, camera’s. Meestal maakte er iemand een film. Eric die was op een bepaalde manier vergeetachtig. Altijd kleine spullen kwijt: rijbewijs, fietssleutel, portemonnee, autosleutels, zonnebril. Nou ja, alles wat je kwijt kunt raken, was hij altijd kwijt. Hij had meerdere zonnebrillen en autosleutels, zodat hij altijd wel iets binnen handbereik had. Toen we daar aankwamen op dat laatste station en iedereen druk bezig was om alles zo snel mogelijk op het perron te zetten, had iemand Eric’s portemonnee gevonden en ook al zijn tas op het perron gezet. Toen alle spullen op het perron stonden en iedereen was uitgestapt, riep hij opeens. ‘Heeft iemand mijn tas gezien? En mijn portemonnee? Mijn zakken zijn leeg!’

Eduard Jagger zei, dat hij zijn portemonnee in de trein had zien liggen. Hij weer snel de trein in. De conducteur keek naar ons of iedereen op het perron stond en wij riepen allemaal in koor: Ja, Sie können los fahren of iets van gelijke strekking. De deuren gingen dicht en de trein vertrok met Eric erin. Iedereen rolde over het perron van het lachen toen hij voor het raam verscheen. Zo goed en zo kwaad als het ging hebben we hem uitgezwaaid. De chauffeur van de bus die ons van Zell am See naar Hinterglemm zou rijden, begreep er niets van. Hij moest twaalf mensen ophalen en hij zag er maar elf. We hebben hem lachend uitgelegd dat de twaalfde nog in de trein zat en later zou komen. Wat ons betreft konden we gewoon gaan rijden.’

‘Maar jullie hebben dus niet meer op het perron gewacht tot hij terugkwam?’ vroeg DJ ongerust.

‘Nee,’ zei mijn vader. ‘En nu komt het teleurstellende van het verhaal. Wij hadden gehoopt dat hij minstens een halve dag weg zou blijven. Dat hij niet precies wist waar het was en dat hij ook niet wist waar hij naartoe moest. Het was nog niet de tijd van de mobieltjes, dus hij kon geen contact met ons maken. Dat was juist het mooie. Toen wij een paar uur later allemaal aan het uitrusten waren van onze nachtelijke treinreis werd er op de deur geklopt. En wat denk je? Eric! Dat kun je je niet voorstellen. Iedereen baalde. Had hij gewoon een taxi genomen. De naam van het hotel en de plaatsnaam waar we logeerden had hij onthouden. Was hij slechts drie uur later dan wij in het hotel aangekomen. Ondanks de slechte sneeuw hebben we daar nog wel gelachen. Dat was de week dat we een wedstrijd deden. De winnaar met de meeste punten kon de gele trui winnen, de verliezer kreeg de witte trui. Vanaf dag twee skiede er iemand in de gele en iemand in de witte trui. Je begrijpt, dat de kleur van die truien aan het eind van de week niet meer te herkennen waren.’

‘Wat moest je doen om die trui te winnen,’ vroeg DJ.

‘Er waren verschillende onderdelen. Degene die het laatst naar bed ging kreeg extra punten. Als je als eerste bij het ontbijt was, kreeg je bonuspunten. Voor de meeste afdalingen kreeg je punten. Hoe vaker, hoger en langer, er kon overal punten mee verdiend worden. De meeste glazen bier op een avond leverde veel punten op. De meeste punten kon je verdienen met ‘kotsen en doorgaan’. Vertel dat maar liever niet aan je ouders.’

‘Had je daar dan beter niet over kunnen beginnen?’ zegt mijn moeder met een chagrijnig gezicht.

‘Het blijft onder ons,’ roep ik, om de boel op te jutten.

‘Nou,’ zegt mijn vader, ‘kotsen en doorgaan is zoals je het zegt. Degene die moest overgeven van de drank en daarna meteen weer een biertje nam kreeg extra punten.’

‘Hoe werd dat gecontroleerd?’ vraagt DJ geïnteresseerd.

‘Ik weet niet of ik het heb gehad over Eduard Jagger?’

Maar al te vaak, denk ik.

‘Ja,’ zegt DJ, ‘De man van de handtekening en de cocktails.’

‘Oh,’ zegt mijn vader. ‘Dus je kent het verhaal van Davos en het ijshockeystadion ook al.’

DJ knikt.

‘Nou, die Eduard dus, dat was de man met de portemonnee. Hij betaalde alles van het geld dat we hadden ingelegd. Hij was ook degene die met de overgever naar het toilet moest om te controleren of het allemaal echt gebeurde. Hij hield alle punten bij. Behalve de punten van degene die het laatst naar bed ging. Dus daar werd weleens mee gesjoemeld.’

‘Wie heeft er uiteindelijk gewonnen?’ vraagt DJ.

‘Dat weet ik niet meer. Ik weet wel dat ik als tweede ben geëindigd. Ik was aan een flinke inhaalslag begonnen. Als de vakantie twee dagen langer had geduurd dan had ik zeker die gele trui mee naar huis genomen.’

‘Ja, ja,’ zeg ik ongelovig.

‘Goed,’ zegt mijn moeder, ‘zullen we nu eerst eens gaan eten voordat de soep koud wordt?’

Mijn vader kijkt een beetje schuldbewust naar mijn moeder, toch vindt hij het prachtig om over het verleden te praten. Ik hoop niet dat ik zo word. Al die oude verhalen, volgens mij vindt niemand daar iets aan.

‘En wat voor herinneringen heeft u aan de etentjes met uw familie hier in het restaurant,’ vraagt DJ zogenaamd geïnteresseerd.

‘Nou,’ zegt mijn vader, zonder te kijken naar mijn moeder. ‘Ik weet nog goed dat we hier met een hele grote familie zaten. Ook nog een paar zussen van mijn oma. Ik was zelf ongeveer van jullie leeftijd. Eén zus van mijn oma woonde in Amsterdam. Twee keer per jaar kwam ze met haar zoon bij ons. Een keer met de verjaardag van mijn oma en later in het jaar met die van mijn opa. Haar zoon had een kroeg in de Warmoesstraat. Dat is een straat in Amsterdam die grenst aan de Wallen. Heb je daar van gehoord, DJ?’

‘Nee,’ zegt DJ quasi nonchalant.

Toevallig hebben we het daar laatst nog met z’n tweeën over gehad.

‘De Wallen,’ gaat mijn vader weer verder, ‘is waar de dames van plezier werken, de hoeren, die het doen met mannen voor geld.’

‘Ja, ja, nou weten we het wel,’ roept mijn moeder boos.

‘Die neef van mijn moeder,’ gaat mijn vader onverstoorbaar verder, ‘had daar in die buurt een kroeg. En in die kroeg werkten ook animeermeisjes. Dat zijn ook meisjes van plezier, die voornamelijk de gasten aangenaam bezighouden. Vooral door die gast veel rondjes te laten betalen. Bij mijn neef vonden ze het niet erg om voor wat geld met je mee naar boven te gaan. Nou goed, dat soort verhalen horen jullie later wel.’

Je moest eens weten, denk ik.

‘Maar die moeder van hem, Tante Tonny, die werkte daar af en toe als animeermeisje. Zij was toen 69 jaar. Je had de gezichten moeten zien van mijn familie. Iedereen schaamde zich dood, behalve ik natuurlijk. Jonge jongen als ik was. Ik vond het fantastisch. Ze vertelde er wel bij dat ze niet met die mannen naar bed ging. Meestal waren ze te dronken om nog iets te doen, zei ze. De mannen hadden dan voor iets betaald waar ze nooit van zijn levensdagen van hadden genoten. Bij het tweede diner dat jaar met de hele familie, vertelde ze dat ze verkering had en weer aan de pil was gegaan. Niemand geloofde het omdat ze al zo oud was. Ze zei dat ze een Surinaamse vriend had van 40 jaar. En haar zoon beaamde dat. Dus moesten we haar wel geloven. Toen vertelde ze dat ze was geopereerd aan haar blinde darm. ‘Kun je het je voorstellen,’ zei ze, ‘op mijn leeftijd? De jonge arts had moeite met me te scheren van onderen. Hij was bang mij in verlegenheid te brengen. Toen zei ik, maakt niet uit hoor dokter, op een goede renbaan groeit geen gras. En hij kreeg me toch een kleur, die dokter.’ Opnieuw durfde niemand van mijn familie te lachen, dus hield ik maar mijn mond. ’s Avonds heb ik het nog dunnetjes over gedaan met mijn ouders toen we er weer over begonnen.’

DJ kijkt vragend naar mijn vader, maar durft de vraag niet te stellen.

We zijn inmiddels toe aan het toetje. Mijn vader heeft al aardig wat drankjes op. Voordat mijn moeder zich echt begint te schamen, zegt ze: ‘Ik denk dat ik maar terugrijd.’

‘Best,’ zegt mijn vader.

‘Misschien is het leuk als je DJ nu iets laat vertellen,’ klinkt mijn moeder niet al te vrolijk.

‘Ja, maar ik heb nog niet zoveel leuke verhalen meegemaakt,’ zegt DJ geschrokken, die heeft niet zoveel zin om te vertellen, maar liever wil luisteren. ‘Ik luister liever.’

‘DJ,’ zegt mijn moeder, ‘je bent veel te aardig. Als je genoeg hebt van die verhalen, moet je het maar zeggen, dan zetten we gewoon een andere plaat op.’

De avond eindigt net zo rustig als hij begonnen is. Mijn vader begint slaperig te worden van de drank. DJ komt bij mij in de buurt zitten en ruilt met Charlie. Mijn moeder vertelt iets over haar vrijwilligerswerk. We beginnen slaap te krijgen.

‘Van mij mogen we wel weg,’ zeg ik, ‘Tellen we tot één.’

‘Tot één tellen?’ vraagt DJ.

‘Ja, een vriend van mijn vader zegt dat altijd. Hij heeft dat al zo vaak gezegd. Nu zegt hij alleen nog maar ‘één’ en dan weet zijn vrouw - en vroeger zijn vrienden - genoeg.

‘Wat heeft je vader toch rare vrienden,’ lacht DJ.

‘Dan heb je mijn familie nog niet eens gezien,’ wordt mijn vader plotseling wakker.

‘Dan is het nu tijd om te gaan,’ zegt mijn moeder vlug.

In de auto klaagt mijn moeder nog een beetje tegen mijn vader, dat hij dat ene verhaal niet tegen DJ had moeten vertellen, want ‘daar zijn die jongens toch veel te jong voor!’

Aan de glimlach op DJ’s gezicht te zien, vond hij het allemaal prachtig. We nemen uitgebreid afscheid van mijn vriend.

‘Tot volgende week,’ zeg ik.

‘Ja, tot volgende week.’

Maandag na de kerst komt DJ meteen al een week logeren. Dat geeft voor mij een beetje het gevoel alsof ik thuis in Wichmond ben.

De volgende ochtend is de verhuisploeg al vroeg aanwezig. Mijn moeder legt uit wat waar in moet en laat ze dan hun werk doen. Wij gaan met onze eigen auto alvast vooruit. Morgen rijden mijn ouders alweer terug om te kijken of alles is meegekomen. De katten zijn onrustig. Ze weten dat we gaan verhuizen, dat heb ik ze al verteld. Katten houden niet van onrust. Ze houden niet van visite en al helemaal niet van visite die alles van zijn plaats haalt en met zware schoenen en luide stemmen lawaai maakt in huis.

Bijna de hele reis miauwt Jip op een klaaglijke manier. Marit wil haar graag in haar armen nemen. Mijn moeder is bang dat de kat van haar afspringt en onder het gaspedaal terecht komt.

‘Daar is ze toch veel te groot voor,’ zeg ik. ‘En trouwens, ik heb haar verteld dat ze rustig moet blijven zitten.’ Mijn moeder is niet over te halen en de katten blijven in hun grote getraliede bench.

In onze nieuwe woning in Marsum blijken al heel wat spullen te zijn gebracht. Mijn ouders hebben een halve nieuwe inrichting gekocht. We kunnen al wel zitten. Koken kan nog niet, dus moeten we eten halen.

‘Hè, wat vervelend,’ zegt Charlie, die het liefst patat en pizza eet. ‘Doe mij maar een patatje oorlog.’

‘Nee,’ zegt mijn vader, ‘we gaan naar de Chinees.’

‘Waarom nou altijd weer die Chinees,’ klaagt mijn moeder. ‘Laat die kinderen eens een keer beslissen. Trouwens, ze hebben hier helemaal geen Chinees in Marsum.’

‘Jawel,’ zegt mijn vader triomfantelijk, ‘Ik heb er al één gezien.’

Maar omdat de meesten toch gewoon ‘friet met iets erbij’ willen, wordt het patat.

Quin is weg

‘Weet iemand waar Quin is?’ vraag ik op de woensdagochtend na onze verhuizing. ‘Volgens mij heb ik hem sinds maandag niet meer gezien.’

‘Nou je het zegt,’ antwoordt mijn moeder. ‘Ik heb hem ook al een paar dagen niet gezien. Jip heb ik gisteravond boven zien liggen.’

‘Misschien is hij geschrokken van het slechte weer,’ zeg ik. ‘Hij heeft nog geen sneeuw en extreme kou meegemaakt. Misschien herkent hij het hier niet en is in paniek naar buiten gevlucht.’

‘Nou,’ zegt mijn moeder, ‘ik zou eerder denken dat hij boven op zolder ligt. Ik zou in ieder geval niet meteen naar buiten vluchten. Het is me veel te koud buiten. Ik zou lekker bij de kachel gaan liggen als ik een poes was.’

‘Ja, maar je bent geen poes,’ reageer ik een beetje bits, ‘en katten doen de dingen nu eenmaal anders dan mensen.’

‘Met zulk weer als dit zou het mooi zijn als je er helemaal niet uit hoeft. Gewoon lekker je boodschappen thuis bestellen en heerlijk aan huis laten bezorgen,’ mijmert mijn moeder.

‘Dan ben je niet op de hoogte van de voordelen van internet en smartphones,’ zeg ik, nog steeds een beetje bozig. ‘Ik kan via mijn iPhone bestellen wat ik wil. De boodschappen bij Appie, een pizza of Chinees. En ze brengen het allemaal aan huis.’

‘Dan moet je me dat toch eens leren,’ zegt mijn moeder. ‘Zolang ik niet precies weet waar de winkels zijn, is het wel prettig om niet uren te hoeven zoeken.’

‘Dat hoeft ook niet,’ zeg ik. ‘Op mijn telefoon kan ik aangeven welk soort winkel ik zoek. Mijn telefoon wijst me precies waar de dichtstbijzijnde winkels zijn. De snelste route, hoelang het lopen of rijden is en wat de afstand is.’

‘Waarom heb ik van jouw vader dan nog niet zo’n mooie telefoon gekregen?’ reageert ze verbaasd.

‘Omdat hij zelf niet weet wat je er allemaal mee kunt doen. Hij belt alleen maar. Afgelopen zomer heb ik met DJ op een terras mijn telefoon uitgeprobeerd. We hebben eerst een pizza besteld en laten brengen en op het terras opgegeten. Dat beviel ons heel goed. Toen de pizza op was, hebben we het café gebeld waar we op het terras zaten. Zei ik ‘twee cola graag, we zitten op jullie terras.’ Je had die verbaasde gezichten moeten zien van de mensen die bij ons op het terras zaten. De eigenaar was niet zo blij met onze actie. Die baalde. Hij zei: ‘Als straks iedereen dat gaat doen, dan ben ik meer aan het bellen dan bestellingen opnemen.’ Hij bleef maar klagen dat we zo lui waren en dat de maatschappij verloederde. Zeg ik tegen hem, ‘Ja, we zijn lui, maar ook efficiënt. Als jij ervoor zorgt dat we op tijd onze drankjes krijgen, hoef jij niet te bellen met de mensen op je terras.’ Toen werd hij me toch kwaad. Hij begon nog net niet te schelden. Zeiden wij voor de gein: ‘Als je zo doorgaat dienen wij een klacht in bij de politie’.

‘Hoezo klacht?’ zei de eigenaar, ‘Jullie moeten niet zo lui zijn.’

‘Zeg ik: ‘We kunnen een klacht indienen bij de politie wegens belediging van een klant in functie.’ Dat grapje vond hij helemaal niet leuk. We zijn nog net niet weggestuurd. Het kwam er op neer dat we voorlopig niet meer hoefden te komen. Nou, dat kwam goed uit, de school begon weer en sindsdien hebben we geen tijd meer gehad om naar de stad te gaan. Trouwens het weer was in het weekend meestal te slecht of te koud. En niet te vergeten dat ik drie weken binnen heb gezeten.’

Ik had me nog zo voorgenomen om niet te veel tegen mijn moeder te praten. Heb ik mijn mond toch weer voorbij gepraat. Voorlopig moet ik haar niet vertellen wat ik gedaan heb of wat ik ga doen. Het ziet ernaar uit dat ik Quin ga zoeken. Eerst ga ik heel grondig het hele huis door. Op zolder is hij niet. Ik zie dat de vlizotrap omhoog is. Voor de zekerheid kijk ik op zolder en roep ik hem, maar ik hoor of zie niks. Op geen van de slaapkamers en kasten is hij te vinden. In de kamer en de keuken had ik al gekeken en in de kelder ligt hij ook niet. Hij moet buiten zijn en waarschijnlijk al twee of drie dagen. In ieder geval twee nachten. Misschien is hij er wel vandoor! In deze kou en sneeuw. Ik moet er niet aan denken. Ik krijg er pijn in mijn buik van als ik hem in gedachten stijf bevroren ergens in een weiland zie liggen.

Op dat moment loopt Quin echter vastberaden richting het zuiden. Naar de plek waar de verhuizing begon. In het nieuwe huis had hij het al snel gezien. Geen lekkere geurtjes, buiten veel te koud en te wit. Thuis, daar was het prima. Lekker warm, grote groene weilanden met paarden en Merrie de hengst. Drie aan de ene kant van het weiland en Merrie aan de andere kant. En in de verte koeien. Af en toe een veldmuisje om op te peuzelen. Het leven was daar zo gek nog niet in dat mooie groene land. Nu ploetert hij door de sneeuw. Soms kan hij helemaal niet zien waar hij heen gaat. In eerste instantie is hij richting een riviertje gelopen. Hij struint langs een grote rivier naar het zuiden. Zijn instinct zegt hem dat hij die kant op moet om uiteindelijk bij het mooie huisje in de wei te komen. Wel in de buurt van het (bevroren) water blijven lopen. Zo neem je meestal de kortste route en val je ook niet op. Hoewel, op dit tijdstip van de dag is het heel erg druk op het water. Allemaal mensen met messen onder hun voeten. Ze glijden snel over het ijs. Sommigen gaan langzamer dan hij. Het lijkt of hij er meer moeite voor moet doen dan normaal om vooruit te komen. Gelukkig heeft hij het niet koud. Zijn wintervacht beschermt hem tegen de grootste kou, alleen de onderkant van zijn pootjes beginnen een beetje pijn te doen. Hij is al in iets scherps getrapt en het lijkt of ze langzaam beginnen te bevriezen. Vanavond moet hij op zoek naar onderdak, een hol of een oude schuur. Een hooimijt zou fijn zijn. Al mijmerend zwoegt Quin door de sneeuw. Voor hem is er niets herkenbaars. Geen molens, huizen of andere gebouwen. Alleen maar sneeuw, sneeuw en nog eens sneeuw.

Ik heb mijn besluit genomen nu ik Quin niet in huis heb gevonden. Ik ga op zoek. Dat moet echter wel goed voorbereid worden. Het is op het ogenblik min 8 overdag en tot min 14 ’s nachts. Als ik daar in mijn eentje loop, moet ik wat voorzorgsmaatregelen treffen. Ik besteed de hele woensdag aan inkopen doen voor mijn barre tocht. Met pijn in het hart koop ik een nieuwe telefoon. Als ik op pad ben om Quin te zoeken, kan ik mijn eigen iPhone niet gebruiken. De politie zou meteen via het gps-signaal kunnen zien waar ik me bevind. Dan hebben ze me zo te pakken. Dat is niet erg als ik tegen die tijd Quin gevonden heb. Voordat het zover is, wil ik mijn rode vriend zoeken. Over rode vriend gesproken. Ik moet DJ ook waarschuwen. Het zou erg fijn zijn als we met z’n tweeën zouden kunnen zoeken.

In de telefoonwinkel koop ik een telefoon en een sim only kaart met 25 euro beltegoed. Dat moet genoeg zijn. Eigenlijk hoef ik alleen contact te houden met DJ. Als we verdwaald zijn of niet meer verder kunnen, kan ik met mijn iPhone mijn ouders bellen en de politie het gps-signaal laten zoeken.

Ik heb een rugzak nodig. Iets te drinken en te eten. Vooral van die repen waar je een tijdje geen honger van krijgt. Vanavond en morgenvroeg veel eten, dan kan ik de hele donderdag met weinig eten toe. Vrijdag begint de Elfstedentocht. Hopelijk heb ik Quin dan al weer gevonden, want het wordt erg druk in Friesland met schaatsers en toeschouwers.

Een zaklantaarn, lucifers en een apparaatje om mijn telefoon op te laden zonder stopcontact heb ik ook nodig. Zodra ik - aan het eind van de middag - weer thuis ben, ga ik naar mijn kamer en bel Mia. Het contact dat ik kreeg met Quin bestond alleen uit sneeuw. Veel wit en een paar schaatsers. Hij is in de buurt van een rivier of kanaal. Zou Mia weten waar hij is en welke kant hij op gaat?

Mia heeft gelukkig nog de foto’s van de katten. Ze pakt die van Quin en concentreert zich.

‘Sneeuw, veel sneeuw,’ zegt ze.

Zover was ik ook al gekomen, denk ik.

Maar dan ziet Mia meer: ‘Ik zie een kerktoren, twee kerktorens. Dat kan Sneek zijn. Hij zou in de buurt van Sneek dichtbij het water kunnen zijn. Waarom zou hij naar Sneek willen?’ vraagt ze.

‘Dat weet ik niet. Heeft hij in twee of drie dagen al zo’n grote afstand af kunnen leggen met dit slechte weer? Dat is meer dan 30 kilometer. Onder normale omstandigheden doe je daar al ruim 6 uur over,’ zeg ik.

‘Ik krijg meer door,’ zegt Mia. ‘Hij is zelfs al voorbij Sneek. Ik zie een hele grote witte vlakte. Dat moet het IJsselmeer zijn. Ik herken Urk. Ik zie Urk. Ik voel dat hij heel moe is en verzwakt. Hij heeft de afgelopen drie dagen weinig gegeten en geslapen. Eén pootje doet zeer. Hij loopt een beetje mank.’

‘Maar Urk,’ zeg ik, ‘dat is wel 75 kilometer (ik heb snel op mijn iPhone gekeken). Daar doe je, als je fit bent, al meer dan 16 uur over.’

‘Hoe weet je zo snel hoeveel kilometer dat is?’ vraagt Mia.

‘Oh, dat gok ik,’ lieg ik een beetje. ‘Ik ben nogal goed in afstanden. Ik ga morgenvroeg meteen met de trein naar Kampen en dan probeer ik hem tegemoet te lopen. Dank je wel, Mia. Ik hou je op de hoogte.’

Ik kijk op de kaart van Nederland, die ik al met een vooruitziende blik gekocht heb, en zie dat er een klein beekje van Leeuwarden naar Sneek loopt. Rond Sneek heb je wel erg veel water. Knap dat zo’n kat de juiste weg kiest richting Lemmer. Hij had via het kanaal zo naar Emmeloord kunnen lopen en meteen rechtdoor naar Kampen. Waarom heeft hij voor de kustroute via Urk gekozen? Misschien krijg ik dat ooit nog te weten. Nu zou hij op de weg naar Kampen moeten zijn. Hoe kan ik hem ooit vinden langs het water tussen Kampen en Urk. Hoe weet ik welke route hij volgt? Ik moet meteen DJ bellen, kan hij morgen ook met de trein naar Kampen komen.

Voor Quin is het niet zo vanzelfsprekend om de route via Urk te nemen. In eerste instantie wil hij rechtdoor. Hij wordt achterna gezeten door een boer en twee wilde honden. De boer heeft een emmer water naar hem gegooid, omdat hij bij het kippenhok aan het rondneuzen was. Gelukkig heeft het water alleen zijn staart geraakt, die wordt toch al aardig stijf en koud. En met zijn verzwakte achterpoot wordt het steeds moeilijker om vooruit te komen. Quin denkt aan het huis waarvandaan hij was weggelopen. Is het wel zo’n goed idee geweest om te vertrekken? Hij kan nu niet meer terug. Maar hij hoopt wel dat ik contact met hem zal zoeken. Hij heeft kort beelden uitgewisseld met een heel aardige vrouw. Hij weet niet of ze in contact staat met zijn baasje. De vrouw, dat is Mia natuurlijk, heeft geluk gehad. Quin heeft haar toegelaten tot zijn gedachten. Hij heeft net een rustplek gevonden en besloten daar de nacht door te brengen. Net voorbij Urk bij een boerderij staat een hele berg ingekuild gras. Het voedsel voor de koeien van de boer deze winter. Er zit een gat in het plastic en Quin heeft een holletje gemaakt in het oude gras. Het is warm, lekker donker en niemand kan hem daar vinden. Net op het moment dat hij een dutje wil doen, komen er beelden binnen van een onbekende vrouw. Hoewel, onbekend. Volgens hem heeft zij al eerder contact met hem gezocht. Dat kan hij zich niet meer zo goed herinneren.

In dit holletje wil hij proberen zo lang mogelijk te slapen. Zo kan zijn staart ontdooien en krijgt zijn pijnlijke poot rust. Morgen in alle vroegte, nog voordat al het verkeer op gang komt, wil Quin weer op pad. Langs het Ketelmeer en voor het Zwarte Meer naar rechts naar Kampen. Niet dat Quin weet hoe al die waters heten en hoe hij moet lopen, zijn gevoel stuwt hem de goede kant op. De kant van heerlijk groene weiden en warme zon en vier hele leuke paarden.

Ik heb inmiddels DJ aan de telefoon. ‘Weet je nog dat je het hebt gehad over weglopen, als ik zou moeten verhuizen?’ vraag ik aan DJ.

‘Ja, vaag,’ zegt DJ. ‘Hoezo?’

‘Morgenvroeg ga ik er vandoor.’

‘Ga je terug naar Wichmond?’

‘Nee, ik ga op zoek naar Quin. Die is verdwenen. Waarschijnlijk is hij op weg naar Wichmond.’

‘Hoe weet zo’n kat hoe die moet lopen?’ vraagt DJ verbaasd.

‘Dat noemen ze instinct,’ zeg ik. ‘Aan een postduivenhouder vraag je toch ook niet hoe het kan dat wedstrijdduiven, die naar Spanje worden vervoerd in een vrachtwagen, binnen een dag weer op hun duiventil zitten? Of dat een walvis een halve oceaan over zwemt om te paren en weer helemaal naar zijn geboorteplek terugzwemt? Dieren hebben dat instinct om - zonder dat wij mensen dat begrijpen - hun weg terug te vinden. Of het nou door de lucht is, in het water of over de weg. Die dieren zijn een stuk slimmer dan wij mensen. Wij hebben een kaart nodig of tegenwoordig een TomTom. En dan nog rijden mensen blindelings een heg in of, erger, zomaar het water in.’

‘Daar zullen ze nu geen last van hebben,’ zegt DJ. ‘Alles is bevroren. Ik ben al twee dagen aan het schaatsen. En eigenlijk heb ik morgen een afspraak met Ditmare om op de Grote Gracht te gaan schaatsen. Zo’n kans krijg ik nooit weer.’

‘Je moet doen wat je niet laten kunt,’ voel ik me jaloers worden.

‘Nee, maar ik ga het regelen,’ verdedigt DJ zich. ‘Alleen heb ik niet meer zoveel tijd om het af te zeggen.’

‘Ja, en je moet ook nog het nodige kopen en meenemen. Want het kan zijn dat we een paar dagen zoet zijn met het zoeken naar Quin.’

‘Hoe weet je waar je moet zoeken? Die kat kan in heel Nederland zitten.’

‘Nee,’ zeg ik. ‘Ik weet uit betrouwbare bron, dat Quin morgen in de buurt van Kampen zal zijn. Daar moeten we elkaar ontmoeten.’

‘Dan moeten we niet te vroeg afspreken, als ik nog van alles moet kopen.’

‘Denk in ieder geval aan een nieuwe sim only telefoon en dat je je eigen telefoon uitzet. Wel meenemen voor noodgevallen, zodra je weggaat uitzetten,’ waarschuw ik.

‘Ja,’ zegt DJ, ‘dan kan ik niet zo vroeg in Kampen zijn. Dat wordt waarschijnlijk wel twee uur.

‘Goed,’ zeg ik, ‘Ik wacht rond twee uur op het station van Kampen op je. Wat ga je trouwens tegen je ouders zeggen?’

‘Niks,’ zegt DJ. ‘Met een beetje geluk ben ik ’s avonds weer thuis. Mocht het wat later worden, een paar dagen of zo, dan heb ik voor de zekerheid een papiertje op mijn slaapkamer gelegd. Dat zien ze pas tegen de tijd dat ik naar bed moet. Ze denken dat ik de hele dag ga schaatsen.’

‘Mooi,’ zeg ik, ‘We moeten niet meteen de eerste dag al paniek hebben. Dat moeten we zoveel mogelijk zien te voorkomen. Ik leg ook een briefje op mijn kussen, dat ik Quin ben gaan zoeken. En dat ze zich niet ongerust hoeven te maken. Omdat ik kan communiceren met dieren, zal de zoektocht niet zo lang duren. Dan worden ze meteen met de neus op de feiten gedrukt. Of ik kom terug met Quin en moeten ze wel geloven dat ik contact kan leggen met dieren of ik ga helemaal niet meer naar huis. Ik heb ook geen zin meer om dat gezeik van mijn ouders aan te horen, dat ze niet geloven dat ik het kan. Voor mezelf heb ik het al vaak genoeg bewezen. Ook Mia en Sjoerd hebben harde bewijzen. Mijn ouders willen er gewoon niet aan. Ik kan praten als Brugman.’

‘Als wie?’ vraagt DJ.

‘Als Brugman. Dat zegt mijn moeder meestal, omdat wij zo slecht luisteren. Dan zegt ze: ‘Ik kan praten als Brugman, jullie luisteren toch niet.’ Ik heb het ooit opgezocht. Het was een pater uit de vijftiende eeuw, die hele vurige preken hield en zo van Philips de Goede een nieuw klooster mocht bouwen. Wie Philips de Goede is, weet ik niet.’

‘Als we die kat niet vinden, kunnen we altijd nog samen naar een warm land gaan. Afgezien van het schaatsen (hier moest DJ weer aan Ditmare denken en de afspraak die hij moest afzeggen) vind ik aan al die kou niet zoveel aan. We kunnen hier niet eens skiën, niet dat ik dat kan trouwens. Bij wijze van spreken.’

‘Oké,’ zeg ik, ‘laten we dan bij wijze van spreken morgen rond twee uur afspreken op het station in Kampen.’

‘Weet ik,’ zegt DJ, ‘dat heb je net ook al gezegd.’

‘Toch nog even voor de zekerheid. En trouwens, bel me op dat nieuwe nummer, hè? Op mijn iPhone krijg je geen gehoor na morgenvroeg acht uur.’

Robbin gaat op zoek

Die nacht was een zeer onrustige nacht voor me. Het liefst was ik de vorige avond direct om zes uur vertrokken. Ik weet per slot van rekening waar Quin zich ongeveer bevindt. Misschien gaat hij wel weer verder deze nacht en is hij morgen voorbij Kampen, dan lopen we elkaar mis. Hoelang gaat het duren voordat ik Quin zal vinden? Misschien is hij al wel dood tegen die tijd. Mijn maag krimpt ineen bij die gedachte. Het is moeilijk in slaap vallen. Ik droomde dat Quin in de vroege ochtenduren in een wak was gelopen en hulpeloos met zijn twee voorpootjes aan de rand van het ijs hing. Met die vragende ogen keek hij omhoog, zoals hij altijd kijkt als hij wil eten, maar ook als hij iets gedaan heeft wat niet mag. Zoals een plasje tegen mijn schooltas. Plotseling veranderde Quin in Leonardo DiCaprio in die film, hoe heette die ook alweer, oh ja, de Titanic. Aan het eind van de film hangt Leonardo aan een ijsschots en laat hij los en overleeft zijn geliefde zonder hem de grootste scheepsramp van de geschiedenis. Het zweet begon te plakken bij de gedachte hoe het met Quin zou zijn. Ik hoopte dat hij ergens in een schuur zou liggen te wachten op me.

Uiteindelijk viel ik weer in slaap en droomde toen, gek genoeg, over schoolvoetbal. De twee keer dat ik kampioen was geworden. De eerste keer in de zesde groep, de tweede keer in de achtste groep. Mijn moeder stond langs de zijlijn. Zij kwam altijd kijken. Ze miste geen wedstrijd: niet van school en ook niet van mijn voetbalclub. Weer of geen weer, mijn team had altijd minstens één toeschouwer. Ook die keer dat het zo verschrikkelijk regende en zij met de rug naar de regen toe en de paraplu op de hele wedstrijd daar is blijven staan. Zelfs nog aanmoedigen, terwijl die paraplu door de harde wind niet echt veel bescherming bood. En toen ik kampioen was geworden en met mijn team naar de cafetaria ging om het te vieren, kwam mijn moeder speciaal langs om zelf gemaakte zakjes snoep voor het hele team te brengen. Dat was toch ook mijn moeder. Altijd langs de lijn en ook nog snoep brengen voor iedereen. Ja ze is dus niet alleen de moeder die niet wilde geloven dat ik kan praten met dieren. Ik werd met tranen in mijn ogen wakker. Misschien ben ik toch iets te hard geweest voor haar. Niet iedereen denkt zoals ik, denk ik. Het is beter dat ik niet voorgoed wegloop. Als het niet lukt Quin te vinden, zorg ik gewoon dat ik aan het eind van de kerstvakantie weer thuis ben. Dan kan ik naar school alsof er niks gebeurd is. Hoewel, niks gebeurd! Ik moet er niet aan denken dat ik naar een vreemde school moet, in een vreemd huis thuiskom en ook nog zonder mijn kat.

Ik val weer in slaap. Het is inmiddels kwart over drie. En weer droom ik. Nu is het een verhaal dat mijn vader ooit heeft verteld. Niet over Frankrijk of over wintersport, maar over zijn opa. De opa van mijn vader. In de droom ben ik mijn vader en loop ik met de opa van mijn vader in Amsterdam. Ik ga toelatingsexamen doen op de Universiteit van Amsterdam, ik wil Frans gaan studeren. Maar ik ben moe. Het is net in de periode dat ik nachtdiensten draai in de frietfabriek in Steenderen. Mijn vader brengt me ’s avonds om elf uur en haalt me ’s morgens om acht uur weer op. Wat een luxe, denk ik in mijn droom. Een vader die je naar je vakantiebaantje brengt en ook weer ophaalt. Dat zou mijn vader nooit doen, die is nooit thuis. Hoewel, om ons aan het idee te laten wennen dat we gaan verhuizen, was hij opeens opvallend vaak thuis. Het kan dus wel! Ik droom verder. Ik ben moe. Ik ben niet gewend aan die nachtdiensten. Al twee weken lang en ik moet nog een hele week. Ik loop met mijn vermoeide hoofd door Amsterdam.

Mijn opa zegt: ‘Kom, we gaan naar Rinus zijn café in de Warmoesstraat. Even een kopje koffie drinken en naar de meisjes kijken.’

Ik kan niet lang blijven. Ik moet mijn toelatingsexamen doen.

‘Weet je waar het is, jongen,’ vraagt mijn opa. ‘Ja, het is niet zover,’ zeg ik.

‘Ik wacht hier op je,’ glundert mijn opa bij de aanblik van zoveel mooie vrouwen.

‘Goed,’ zeg ik, ‘dan pik ik je straks hier in het café wel weer op.’

Ik ben ongeveer vier uur weg. ‘Kunnen we nog net langs Madame Tussauds,’ zegt mijn opa.

‘Wat is dat? Madame Tussauds?’ vraag ik.

‘Een wassenbeeldenmuseum,’ antwoordt mijn opa. ‘Daar staan allemaal beroemde mensen. Net of ze echt zijn, allemaal van was.’

Bij Madame Tussauds op de Dam is het niet meer zo druk zo vlak voor sluitingstijd. Nog een uurtje en ze gaan dicht. Mijn opa kan me veel vertellen, de meeste wassen beelden herken ik niet. Dan ziet mijn opa een beeld, dat een beetje op hem lijkt. Hij gaat er naast staan en beweegt zich niet. Sommige mensen blijven staan kijken. ‘Ik vind deze oud-premier Van Agt niet zo goed lijken,’ zegt een vrouw. En ze blijft staan om het beeld van dichtbij te bekijken.

‘Boe,’ zegt mijn opa.

De vrouw valt van schrik van de kleine verhoging waar het beeld op staat. Ze verstuikt bijna haar enkel, maar het gaat goed. Ze kan nog net haar been naast het andere zetten, zonder zich te verzwikken.

‘Sorry,’ zegt mijn opa. ‘Ik had u niet gezien.’

‘Maar u zegt boe,’ zegt de vrouw.

‘Ik wilde mijn kleinzoon laten schrikken,’ hoor ik zijn leugentje om bestwil.

‘Is al goed,’ zegt de vrouw. ‘Ik heb er niks aan overgehouden.’

‘Gelukkig maar,’ zegt mijn opa en glimlacht naar mij.

Als ik wakker word ben ik een beetje in verwarring. Ik heb de opa van mijn vader nooit gekend, het leek net of ik hem al jaren kende. Wat een gekke droom. Waarom nu juist die droom? Ik blijf er lang over nadenken, maar kom er niet uit. Tenslotte val ik weer in een diepe, droomloze slaap. De wekker maakt me om acht uur wakker.

Gelukkig dat ik de wekker heb gezet,’ denk ik. Na zo’n nacht weet je niet wanneer ik wakker zou zijn geworden. Ik zou zomaar te laat zijn gekomen in Kampen.

Drie uur eerder is Quin opgestaan en uit zijn holletje in het kuilgras gekropen. Zijn staart voelt weer warm aan. Alleen zijn achterpoot is stijf en gevoelig en bloedt een beetje. Zo vlak buiten Urk, midden in de wei, is het pikkedonker. Het is zwaar bewolkt en het lijkt erop dat het vandaag weer gaat sneeuwen. Morgen wordt de Elfstedentocht geschaatst, maar Quin (en ik) zal daar niks van merken. Morgen is hij al in de buurt van Kampen of nog verder. Hij kruipt helemaal naar buiten en hoort een hond in de verte. Het is nog te vroeg om door zijn baasje te worden uitgelaten. Misschien is deze hond verdwaald. Quin voelt zich niet geroepen om op onderzoek uit te gaan en de hond te helpen, nadat hij gisteren bijna door een hond was gebeten. Hij voelde de tanden van de hond in zijn vacht. Hoeveel haar had het gescheeld of hij had hem echt gebeten. Een paar millimeter en het was raak geweest. Een beet van zo’n vieze hond zou hem heel ziek kunnen maken. Hij wist niet hoelang het zou duren voordat hij thuis was. Het leek al veel langer dan de drie nachten die hij er op had zitten. Twee koude en een warme. Gelukkig was deze laatste nacht, de warme nacht. Toch zou hij een moord doen voor een lekker hapje eten. Zou hij terug durven lopen naar de boerderij en kijken of er wat hondenbrokken lagen bij het hok van de hond? Misschien was er wel een versuft veldmuisje, dat hij zo met één klap de zijne kon maken. Nog lekker een beetje warm. Het musje dat hij gisteren had gegeten, was bevroren geweest. Daar zat geen smaak of kraak aan. Bevroren mus was geen lievelingsgerecht geworden. Hij had de helft laten liggen, want hij had het er koud van gekregen. Het lag hem echt koud op de maag. Nee, voor Quin alleen nog min of meer warme hapjes, geen bevroren lekkernijtjes meer. Kon hij net zo goed een hap sneeuw nemen.

Quin neemt de gok. Hij gaat terug naar de boerderij en zoekt naar voedsel. Het is stil bij het hondenhok. Hij loopt erheen. Er is geen hond. Wat gek. Een hond moet de wacht houden op zo’n boerderij. Plotseling stormt de waakhond vanachter de hooischuur op hem af. In een wilde poging de hond te ontwijken, springt Quin in een paal en klimt een stukje omhoog. De hond springt naar hem, maar komt niet hoog genoeg. Door het geblaf wordt de boer wakker: ‘Wie is daar?’ De boer heeft zijn bril niet op en het is nog pikkedonker. Hij heeft zijn jachtgeweer blindelings gepakt en schiet in het wilde weg. Zijn vrouw wordt wakker van het lawaai. De hond begint te janken.

‘Hou je bek, schreeuwlelijk,’ gaat de boer te keer tegen de hond. De hond heeft hagel in zijn kont van het schot van de boer. De hond druipt al jankend af naar zijn hok. De boer schiet nog een keer. Hij mist de hond, die zich schuilhoudt in zijn hok, hij schampt Quin die uit de paal valt en een gil geeft.

‘Rot kat,’ schreeuwt de boer kwaad en hij schiet nog een keer. Hij richt op het geluid van de hond en de kat, nu raakt hij niets. Quin is al achter het hondenhok gaan zitten en hoort de hond hijgen. De hond is er slecht aan toe. Als de boer niet gauw gaat kijken, legt de hond echt het loodje. Quin voelt aan de vacht van zijn achterpoot. Hij weet niet zeker of er een stukje hagel in zit, het doet wel pijn. Zonder eten, wel met meer pijn, verlaat hij het erf en loopt hinkend langs het IJsselmeer richting Kampen.

Ik probeer me zo normaal mogelijk te gedragen, die ochtend van de dag dat het allemaal gaat gebeuren. Niet te vrolijk, niet te triest. Niet te snel, niet te langzaam. Hoe doe ik dat normaal eigenlijk? Gek, dat je dat niet weet. Waarschijnlijk omdat je er nooit bij stilstaat, hoe je doet. Je doet het gewoon. Jezelf zijn gaat een mens meestal wel gemakkelijk af. Zolang je er niet over hoeft na te denken, nu denk ik steeds: Doe ik normaal of val ik op. Ik kijk constant naar mijn moeder om te zien of haar iets opvalt aan me. Ik probeer zo min mogelijk te praten. Ik vraag niet waar mijn vader is. Die zal wel naar zijn werk zijn. Alles in goede banen leiden. Dat is precies wat ik vandaag ga doen. Ik moet en zal Quin vinden, zodat alles weer in goede banen is. Maakt niet uit welke banen, als het maar goede banen zijn. Na het ontbijt vraagt mijn moeder: ‘Ga je morgen naar Leeuwarden naar de start van de Elfstedentocht kijken?’

‘Nee, niet naar de start,’ zeg ik, ‘Dat is me veel te vroeg. Ik ga eerst uitslapen, daarna zie ik wel. Misschien ga ik wel naar Bartlehiem.’

‘Dat is toch veel te ver?’ draait mijn moeder zich naar me om.

‘Valt wel mee,’ zeg ik. ‘Het ligt een stukje voorbij Leeuwarden. Hopelijk is het daar niet zo druk.’

‘Het is daar veel te klein, staan jullie daar met z’n allen op die brug. Moet je flink proppen en word je verdrongen in de massa,’ zegt mijn moeder ongerust.

‘Geen probleem, ga ik gewoon buiten Bartlehiem een plekje zoeken, daar waar minder mensen zijn. Ga ik op het ijs staan, kan ik de schaatsers van dichtbij zien. Hoeveel pijn ze hebben. Dan roep ik ‘Je bent er bijna. Alleen nog tegen de wind in naar Dokkum en terug.’

‘Dat vind ik niet leuk als je dat doet,’ reageert mijn moeder.

‘Nou, hadden ze niet aan zo’n lange tocht moeten beginnen. Er wordt altijd zo hysterisch over gedaan. Alleen omdat er een paar gekken 200 kilometer gaan schaatsen, moet ik vriendelijk blijven. Ik vind het juist wel leuk om ze een beetje ‘aan te moedigen,’’ lach ik.

‘En dat vind jij leuk?’ vraagt mijn moeder verbaasd. Het valt haar op dat ik anders ben dan anders. En nooit zo negatief als ik nu ben. Zou ik de kat dan toch missen?

‘Nee, hoor,’ zeg ik, ‘Ik vind het heel leuk dat die mensen de moeite nemen om mij een leuke dag te bezorgen, ik zal aardig tegen ze zijn en stukken warme worst aanbieden.’

‘Dat hoeft nou ook weer niet,’ zegt mijn moeder. ‘Waar haal je dat geld vandaan?’

‘Ik heb geld in mijn spaarpot. Dat is dat geld voor het goede doel. (Dat goede doel ben ik zelf.) Kan ik zelf ook nog een hapje nemen.’

Sinds gisteren is de spaarpot van mij helemaal leeg. Ik heb er de rugzak en de complete inhoud van gekocht en een paar dure laarzen, want ik verwacht niet dat ik over schoongeveegd ijs of mooie met pekel bestrooide wegen zal lopen. Het zullen wel weilanden en uiterwaarden worden. En er zit geen warme worst in mijn rugzak, dat hoeft mijn moeder niet te weten.

Na het ontbijt ga ik voor de zoveelste keer mijn rugzak checken. Zit alles erin? Ben ik nog wat vergeten? Andere belangrijke vraag is: Hoe kom ik ongezien met die rugzak langs mijn moeder? Zij zal ongetwijfeld vragen waar dat heen moet met die rugzak. ‘Rugzak? Hoe kom jij aan die rugzak?’ Ik hoor het m’n moeder zo zeggen. Ik besluit om de rugzak uit het raam te gooien op een strategisch tijdstip, zodat mijn moeder het niet ziet en de rugzak niet toevallig vindt als ze naar buiten loopt. Dan zeg ik nonchalant dat ik naar Leeuwarden ga. ‘Kijken naar de voorbereidingen van morgen. Ik wil kijken of er bekende Nederlanders rondlopen.’

De rugzak is helemaal onder de sneeuw verdwenen. Die ligt daar goed, die vindt niemand. Nu moet ik zelf nog zien te verdwijnen. Het tactische moment is al na een half uur als mijn moeder het dorp in gaat op zoek naar een supermarkt. Ik heb nog geen tijd gehad om het dorp te bekijken. Met mijn iPhone zou ik binnen een paar minuten mijn moeder uit de brand kunnen helpen, nu is ze tenminste een tijdje weg. De wegen zijn moeilijk begaanbaar. In het dorp is niet gestrooid en op sommige plekken is de sneeuw hoog tegen de huizen gewaaid. De straten zijn glad en grillig. Soms makkelijk begaanbaar. Soms nog niet met de fiets aan de hand door te lopen.

‘Robbin, ik ben het dorp in,’ hoor ik mijn moeder roepen.

‘Oké, waarschijnlijk ben ik al weg als je terugkomt. Ik ga zo naar Leeuwarden, kijken hoeveel camera’s ze bij de start neerzetten.’ Daar is geen woord van gelogen. Ik ga daadwerkelijk naar Leeuwarden en ik ga echt kijken naar de opstelling van de camera’s bij de start. Wat ik er echter niet bij vertel, is dat ik doorloop naar het station om vervolgens met een enkeltje Kampen uit Leeuwarden te verdwijnen. Misschien wel voorgoed. Op dit moment heb ik totaal geen zin om weg te gaan, als ik denk dat het voorgoed is. Aan de andere kant kan ik het niet verdragen dat Quin daar in de kou pijn ligt te lijden. Terwijl ik degene ben die hem kan helpen. Ik heb mezelf inmiddels overtuigd: als er iemand is die Quin kan helpen ben ik het wel. Als ik straks in Kampen aankom, ga ik meteen mentaal contact zoeken met hem. Het zou toch fantastisch zijn als we elkaar vanavond al gevonden hebben. In mijn hart weet ik beter. De kans dat ik al meteen op Quin in kan zoomen precies weet waar hij is, is heel erg klein. De kans is sowieso niet groot om hem te vinden. Ook al weet je dat hij in de buurt van Kampen moet zijn. Waar in de buurt? Hij kan vannacht veel vorderingen hebben gemaakt. Hij kan een andere weg hebben gekozen. Hij kan in het IJsselmeer zijn verdronken. Shit, daar heb ik nog niet eens bij stil gestaan. Stel dat Quin zich vergist en het IJsselmeer wil oversteken en verdrinkt in een wak. Dan zal ik hem nooit meer vinden en ben ik gedoemd de rest van mijn leven op zoek te zijn. Dan loop ik daar, in de omgeving van Kampen, over 60 jaar met oude, versleten kleren en een hele lange grijze baard. En zeggen de mensen tegen elkaar: ‘Kijk, daar heb je die oude Robbin Stoelenmatter. Hij zoekt al meer dan 60 jaar naar zijn kat. Die zal nou toch wel een keer dood moeten zijn.’

Ik krijg het koud bij de gedachte. En niet alleen bij de gedachte. Het is heel koud. De thermometer in de tuin wijst min 12 aan. Kouder dan de weermensen verwacht hadden, dat is niets nieuws. Bij een vijfdaagse voorspelling verandert de verwachting voor de vijfde dag vijf keer totdat die vijfde dag vandaag is en is er een totaal andere voorspelling voor in de plaats gekomen dan vijf dagen geleden. Ik heb me altijd afgevraagd waarom er een vijfdaagse weerkaart bestaat als die toch nooit klopt. Alleen bij een hittegolf, kan ik het zelf ook. Op die manier heb ik geen weermensen nodig.

Ik zoek mijn rugtas. Die blijkt moeilijker te vinden dan ik dacht. Het huis ziet er van de buitenkant zo helemaal verpakt in sneeuw van alle kanten hetzelfde uit met dat rieten dak dat bijna tot aan de grond komt, en die dakkapellen. Waar is mijn slaapkamer ook alweer? Ik loop om het huis en zie dat ene raam op een kier staan. Aha, dat is mijn slaapkamerraam. Ik zie dat de sneeuw daar op de grond er heel iets anders bij ligt. Ik voel met mijn handen in de sneeuw en raak de zak. Zo, nu is er geen weg meer terug: we gaan op zoek. Ik pak mijn fiets en glibber het dorp uit. Op het fietspad tussen Marsum en Leeuwarden is goed gestrooid. Er ligt alleen een klein laagje verse sneeuw dat op de bevroren pekel is blijven liggen.

In Leeuwarden is het een drukte vanjewelste. Ik zie mensen met plastic glazen bier, Jägermeister en Berenburger. Ik zou ook wel een glaasje lusten, als ik het zou lusten. Het is er koud genoeg voor. Ik heb ooit gelezen dat te veel alcohol in het bloed niet goed is tegen de kou. Je valt in slaap en bevriest. Daar is geen enkele antivries tegen opgewassen.

Op het station is het drukker met aankomende reizigers dan met vertrekkende. Daar had ik al enigszins op gehoopt. Ik zit alleen in mijn coupé. Krijg ik tenminste ook geen vragen naar mijn hoofd geslingerd, waarom ik juist op deze dag met een rugzak uit Leeuwarden vertrek. ‘Morgen is de Elfstedentocht.’ Je zou wel gek zijn om nu te vertrekken. Een feest dat te vergelijken is met carnaval, de kermis en het winnen van het WK voetbal samen. Oh, wat waren ze er dichtbij geweest afgelopen zomer. Nu even niet aan voetbal denken.

Buiten Leeuwarden probeer ik me te concentreren op Quin. Het monotone geluid van de trein en de eenzaamheid en stilte in de coupé zorgen ervoor dat ik beelden zie. Een groot breed bevroren water en in de verte een kerktoren. Van welke stad zou die kerk zijn? Kampen? Goed onthouden. Als ik in Kampen aankom meteen kijken of het dezelfde kerktoren is. Ik krijg een gevoel door. Het gevoel van pijn, kou en een soort van verdwaaldheid. Zou Quin verdwaald zijn? Als dat het geval is, dan kan hij zomaar de verkeerde kant oplopen en dan ben ik hem kwijt.

De reis naar Kampen verloopt voorspoedig. Ik heb het gevoel gekregen dat ik heel goed contact met mijn vriend heb gehad. Jammer dat ik niet precies weet waar hij zich bevindt. Zijn het beelden van nu of zijn het beelden uit mijn geheugen. Dat zal ik aan Mia vragen, of dat ook kan. Zie je de huidige beelden of kun je ook naar zijn geheugen kijken? In dat geval wordt het alleen maar moeilijker. Op het station in Kampen is het niet druk. Het zal geen probleem zijn om DJ te vinden. Ik weet precies op welk perron hij aankomt. Het is hetzelfde perron waar ik zojuist ben aangekomen, perron 1. En DJ komt op exact hetzelfde tijdstip aan als ik, namelijk 13.59 uur. Ik heb het drie keer nagekeken op ns.nl. De trein uit Zutphen komt om 13.59 uur aan in Kampen. De trein uit Leeuwarden wordt in Zwolle stoptrein en komt ook aan op perron 1 om 13.59 uur. Dat moet een heel lang perron zijn of de tijden op de site kloppen niet.

DJ sluit zich aan

DJ hoeft niet stiekem te vertrekken uit Zutphen. Hij heeft zijn moeder verteld, dat hij naar mij gaat om naar de voorbereidingen van de Elfstedentocht te kijken. We pakken morgen de start mee en is hij morgenmiddag weer thuis. Viert gezellig kerst samen met Didier en zijn ouders en gaat hij maandag weer naar Leeuwarden om de hele week bij mij te blijven.

‘Heb je zo’n grote rugzak nodig, voor één nacht?’ had zijn moeder gevraagd.

‘Daar zitten al vast wat dingen in die ik volgende week kan gebruiken, zoals mijn schaatsen en een extra paar schoenen,’ had hij geantwoord. Hij vond zichzelf erg bijdehand. Nog nooit had hij zo snel een goede leugen kunnen verzinnen om zijn moeder op de mouw te spelden. Afgezien van de schaatsen, die hij volgende week nodig zou kunnen hebben, had hij ook een paar extra schoenen in zijn rugzak zitten. Nou ja, het waren laarzen. Robbin had gezegd dat ze tot boven hun knieën door de sneeuw zouden moeten lopen. Dan zouden een paar stevige laarzen goed van pas komen. Ook dikke, lange skisokken had hij meegenomen. Er was niets zo erg als koude voeten. Slapen met koude voeten was hem nog nooit gelukt. En hij moest er niet aan denken om de hele dag met koude voeten door de sneeuw te moeten lopen. Het liefst had hij een voetverwarmertje meegenomen om zijn voeten constant op een heerlijke temperatuur te houden.

Zijn twee telefoons had hij in zijn jaszak gestopt. Welke moest uit en met welke moest hij mij bellen? In de trein zou hij tijd genoeg hebben om dat na te kijken. Hij had mijn nieuwe telefoonnummer opgeschreven en in zijn broekzak zitten. Ja natuurlijk, daar had hij de treinreis helemaal niet voor nodig. Hij moest mij op zijn nieuwe telefoon bellen. Onze oude telefoons zouden we voorlopig niet kunnen gebruiken.

Hij had geen oog voor het mooie sneeuwlandschap. Zijn gedachten waren bij de Grote Gracht en Ditmare. Precies op dit moment had hij met haar afgesproken. Hij had haar niet meer kunnen bereiken, waarschijnlijk stond ze daar nu, alleen. Hoelang zou ze op hem wachten? Wanneer zou ze in de gaten krijgen dat hij niet kwam opdagen? Die kans is mooi verkeken. Als hij ooit al een kans had gehad. In plaats daarvan ging hij met een vriend een kat zoeken. Een kat die ergens in de sneeuw ronddoolde. Een kat met wie zijn vriend kon praten. Nou ja, DJ was niet overtuigd. Hij begreep zichzelf niet eens. De eerste echte afspraak met het mooiste meisje van de school en hij gaat een onvindbare kat zoeken. Waarom moest hij eigenlijk mee? Hij kan niet praten met dieren. Hij weet niet eens waar noord en zuid is. Hoe zou hij ooit die kat kunnen vinden? Meegaan met een vriend die hij na de kerstvakantie misschien nooit meer zou zien. Hoe dom kun je zijn.

Hij schrok wakker; Zwolle. Hier moet hij eruit. Nog slaapdronken zoekt hij zijn rugzak. Net op tijd stapt hij uit. Op welk perron moet hij ook alweer zijn?

Ah, ik zie het al, denkt hij. Daar rijdt mijn trein naar Kampen.

Ik kan me wel voor mijn kop slaan, als ik erachter kom, dat DJ in dezelfde trein had moeten zitten als ik. Wij zouden dezelfde stoptrein van 12.49 uur hebben moeten nemen vanuit Zwolle. DJ is in geen velden of wegen te bekennen. Zou hij de stoptrein gemist hebben of is hij helemaal niet gekomen? Ik kan DJ niet bellen op zijn nieuwe nummer, dat heb ik nog niet. DJ kan mij wel bereiken via mijn nieuwe sim only telefoon. Ik twijfel of ik de stoptrein naar Zwolle terug zal nemen. En kijken of DJ op het perron in Zwolle staat. Ik weet echter niet of de stoptreinen elkaar kruisen of dat er één stoptrein heen en weer rijdt tussen Kampen en Zwolle. Ik besluit de volgende stoptrein uit Zwolle af te wachten. Zit DJ daar niet in, bel ik naar zijn eigen telefoon. Ik zal wel het risico lopen dat het gesprek te traceren is. Een groot risico is het niet, want we worden nog niet gemist. We kunnen nog bellen, volgens mij kan de politie ook een paar dagen terug kijken waar en wanneer er met de telefoon is gebeld en waar de telefoon zich bevond.

DJ vindt zichzelf een beetje dom. Niet opgelet, beetje geslapen en te laat voor de aansluitende trein. Wat nu. Zal hij Robbin bellen? Welke telefoon moet hij ook alweer gebruiken en welk nummer moet hij bellen? Wat had Robbin ook alweer gezegd? Oh, ja. ‘De iPhone zet ik om 8 uur morgenvroeg uit.’ Hij moet het nieuwe nummer van Robbin bellen. Waar is dat nieuwe nummer ook alweer? Hij weet nog dat hij de telefoon in zijn handen hield voordat hij de trein naar Zwolle instapte. Niet in de broekzak, niet in de jaszak. Hij zal het toch niet in zijn portemonnee hebben gestopt? Ja, hij had het in zijn portemonnee gestopt. Hij kijkt op de stationsklok. Er zijn alweer 7 minuten verstreken sinds hij op het perron stond om naar het telefoonnummer te zoeken. Robbin zal zich wel zorgen maken waar hij blijft. Even een plek opzoeken waar hij uit de wind kan bellen. Mogen de medereizigers wel of niet het gesprek horen? Al dat geheimzinnige gedoe is niks voor hem. Hij vergeet steeds wat hij wel of niet mag doen. Hij besluit dat het beter is dat Robbin weet waar hij is, dan dat een paar onbekende reizigers zijn gesprek zullen kunnen horen. Hij gaat in de restauratie zitten met een kop warme chocolademelk met slagroom en pakt zijn telefoon en het briefje met het nieuwe nummer van Robbin. Zijn vingers zijn aardig koud geworden van het zoeken naar een telefoonnummer op een tochtig en ijskoud perron.

Ik ben intussen een wachtruimte op het perron binnengegaan. Het is me net iets te koud buiten. Volgens de weersverwachting zal ik het nog lang genoeg koud krijgen. Zoveel mogelijk de warmte opzoeken als dat kan. Dit keer niet de rust pakken zoals de trainer altijd zei, maar de warmte opzoeken. Dat komt nu meer van pas. De stoptrein naar Zwolle vertrekt weer. Net als ik me zorgen ga maken hoe het verder moet, gaat mijn nieuwe telefoon over. Ik schrik ervan. Waar heb ik dat ding ook alweer gelaten? Ik moet opschieten anders krijgt DJ de voicemail en die heb ik nog niet ingesproken. Ik pak de telefoon.

‘Waar zit je?’ vraagt DJ.

‘Waar denk je?’

‘Kampen?’

‘In een keer goed. Je wilt toch niet zeggen dat je nu op hetzelfde perron staat als ik in Kampen?’ vraag ik.

‘Nee, sorry,’ klinkt DJ bedremmeld. ‘Ik sta nog in Zwolle. De trein kwam net iets te laat het station binnen. (Leugentje om bestwil.) De volgende stoptrein vertrekt om 14.19 uur dan ben ik om 14.29 uur in Kampen.’

‘Goed,’ zeg ik, ‘sta ik precies op dat tijdstip op het perron je op te wachten.’

Wat raar eigenlijk, waarom vertrekt die trein niet gewoon om tien voor half drie en is dan precies om half drie in Kampen?

Precies om één minuut over half drie arriveert de stoptrein uit Kampen mèt DJ. Ik ben heel blij DJ te zien en heb de neiging om hem te omhelzen. Maar bedenk me op tijd.

‘Wat zijn de plannen?’ vraagt DJ.

‘We gaan eerst naar een rustige plek,’ zeg ik. ‘Dan ga ik proberen om contact te krijgen met Quin en gaan we naar de plek waar we denken dat hij is. Misschien is het verstandig om te bellen met Mia.’

‘Wie is Mia?’ vraagt DJ.

‘Dat is de cursusleidster op Terschelling. Die heeft mij geleerd de juiste concentratie te vinden om met dieren in contact te komen. Laten we op zoek gaan naar de bibliotheek. Daar is het rustig. Jammer dat ik mijn iPhone niet kan gebruiken. We zullen naar een VVV-kantoor moeten.’

‘Herkende je nog iets van het station van Zwolle?’ vraagt DJ.

‘Nee,’ zeg ik, ‘Hoezo?’

‘Daar zijn we toch afgelopen zomer met z’n tweeën geweest, toen jij op Terschelling zat?’

‘Verrek, dat was ik helemaal vergeten. Ik had mooi even rond kunnen kijken. Had ik mijn moeder alsnog kunnen vertellen hoe het er daar uitzag, ha ha. Zal ze leuk gevonden hebben. Daar kom ik mooi niet meer op terug.’

In de stationshal vraag ik waar het VVV-kantoor en de bibliotheek zijn. Als ik terugkom bij DJ zijn de plannen gewijzigd.

‘We gaan niet naar de bibliotheek. Dat is een half uur lopen. Dan hoeven we ook niet naar het VVV. Aan de overkant van de stadsbrug heb je een restaurant, De Vijfsprong. Het ligt aan een plein en twee straten achter de kade. Dat is een paar minuten lopen. Gaan we meteen even iets eten. Ik heb inmiddels wel trek gekregen.

‘Ik heb in Zwolle al wat gegeten,’ zegt DJ.

‘Dan neem jij een lekker kopje thee,’ zeg ik plagend, wetende dat DJ geen thee drinkt.

‘Ik neem wel een cola.’

‘Kun je beter een kopje soep nemen. We gaan straks de kou in. Je wilt toch niet dat die cola bevriest in je buik?’

‘Tegen de tijd dat ik buiten sta, is de cola al lang uit mijn maag verdwenen. Als we een paar minuten wachten, ben ik het alweer kwijt voordat we de wei ingaan.’

‘Je klinkt net als onze trainer na de pauze,’ zeg ik.

‘We moeten doen alsof we met een wedstrijd bezig zijn, hebben we het minder koud.’

‘Eerst wat eten.’

‘Waar kan ik de heren mee van dienst zijn?’ vraagt de serveerster.

‘Oh, ze noemt ons mijnheer,’ zegt DJ gekscherend, denkend aan een oude McDonald’s reclame.

‘Doe mij maar een boerenomelet,’ zeg ik.

‘Nou, dan wil ik wel een groentesoep,’ vult DJ aan.

‘Oh ja,’ zeg ik, ‘ik wil ook wel een cola.’

‘Nou, doe mij dan ook maar een cola,’ zegt DJ tegen de serveerster en tegen mij: ‘Ik dacht dat cola te koud was?’

‘Voor jou is cola te koud als je alleen cola drinkt. Ik eet er ook nog wat bij.’

‘Ja, maar ik neem nou toch soep?’

‘Ja, maar dat wist ik daarstraks toch niet, dat je er wat bij zou eten?’ zeg ik. ‘Genoeg gezeurd, laten we een plan maken.’

‘Je zou toch bellen met Ria?’

‘Mia,’ zeg ik. ‘Goed dat je het zegt. Ga ik nu doen. Zoek ik na de omelet contact met Quin.’

Mia vraagt mij over een half uurtje nog een keer te bellen. Ze is net in gesprek met een schaap dat per ongeluk geschoren is en het koud heeft. Dan zorgt ze er voor dat ze contact heeft gehad met Quin.

‘Wat was er nou zo ‘boeren’ aan die omelet?’ vraagt DJ.

‘Weet ik niet,’ zeg ik. ‘Waarschijnlijk alles wat er bij zit en geen omelet is. Wat kwamen we tegen? Prei, ui, champignons, spekjes en paprika. Ach, het beestje moet toch een naam hebben.’

Na 25 minuten bel ik opnieuw met Mia. Ze ziet een snelweg. En het lijkt wel of Quin rijdt. ‘Ik zie een skyline, die eruit ziet als Zwolle, zegt Mia. ‘En hij rijdt door!’

Mia vertelt verder dat Quin nog steeds last heeft van zijn achterpoot en dat zijn pootjes bevroren of heel koud zijn. ‘Dat kan ik niet zo goed zien,’ zegt ze. ‘Hij heeft in water gestaan.’

‘Dank je wel, Mia,’ zeg ik. ‘We zoeken het uit. Als we hem vanavond niet gevonden hebben, bel ik je morgenvroeg. Hopelijk heb je dan een duidelijke aanwijzing waar hij zich op dat moment bevindt. Ik probeer straks zelf contact met hem te zoeken. Ik bel je.’

‘Hoe doet hij dat?’ vraagt DJ meer aan zichzelf. ‘Straks is hij eerder in Zutphen dan wij.’

‘Het lijkt wel of hij met een auto is meegelift,’ mijmer ik afwezig, niet goed luisterend naar DJ. ‘We kunnen weer terug naar Zwolle. Tegen de tijd dat we daar zijn, is Quin natuurlijk alweer een stuk verder. Wij moeten naar Wijhe gaan,’ zeg ik vastberaden. ‘Dan kunnen we hem daar opwachten.’

Dat is een goede gok, want Quin is zelfs alweer voorbij Zwolle. Hij ligt uit te rusten tegenover de Centrale Harculo, ook wel de IJsselcentrale, genoemd naar de voormalige eigenaar en bouwer. De centrale is in 1955 geopend en had oorspronkelijk vier schoorstenen. Later is er een vijfde bijgebouwd. Vanaf 2007 zijn er nog twee over, waarvan er één in gebruik is. Als ik mijn iPhone had kunnen gebruiken, had ik dit allemaal op Wikipedia kunnen lezen. Nu ben ik afhankelijk van informatie die de mensen van de stationsinformatie me geven. Ik wil zo min mogelijk tijd besteden aan het bezoeken van bibliotheken, zolang ik het gevoel heb dat ik achter de feiten aanloop.

Die ochtend, na het avontuur op de boerderij met de boer en de hond, is Quin zo snel mogelijk naar de waterkant gelopen richting Zwarte Meer. De snelweg waar hij overheen dacht te moeten, vormde een klein probleem. Er waren te veel auto’s die veel te snel reden. Het zou hem nooit lukken om zonder vachtscheuren aan de overkant te komen. Hij moest van de weg af naar beneden, dicht bij het water om zo onder het viaduct van de snelweg te lopen. Daarna kreeg je een verschrikkelijk saai stuk van 15 kilometer. Daar had hij bijna de hele dag over gedaan voor zijn gevoel. In werkelijkheid had hij er ongeveer zes uur over gedaan toen hij bij de Kamperweg aankwam, de weg van Emmeloord naar Zwolle. Hij was per slot van rekening ’s ochtends tegen zessen al bij de boerderij weggegaan. De Kamperweg was een probleem van een heel andere orde. Hij moest daar de brug over richting Kampen. De auto’s raasden langs hem heen. Om samen met honderden auto’s de brug over te gaan was een te groot risico. Hij liep naar beneden de dijk af naar het water. De afstand was veel te groot om te zwemmen. Toen hij uitgleed en met zijn voorpoten in het water terechtkwam, net waar kinderen met stenen een wak hadden gemaakt, wist hij het zeker. Het water was veel te koud. Zijn pootjes werden al stijf van het ijskoude water. Ook vandaag was het 10 graden onder nul. Met deze temperatuur en die koude pootjes zou hij niet verder kunnen. Zonder er bij na te denken zocht Quin een parkeerhaven op langs de Kamperweg. Met een laatste krachtsinspanning sprong hij op het laadgedeelte van een vrachtwagen. Daar ging hij onder een zeil liggen en begon fanatiek aan zijn poten te likken. Die moesten zo snel mogelijk weer op temperatuur komen, voordat hij helemaal niet meer kon lopen. Quin had geluk. Toen de vrachtwagen na een tijdje begon te rijden, reed hij de goede kant op, naar het zuiden. Hij kreeg genoeg tijd om zijn pootjes op te warmen en droog te likken. Hij keek voorzichtig onder het zeil door, zag alleen de zijkant van de laadbak. Hij zou onder het zeil vandaan moeten komen om te kunnen kijken. De vrachtwagen hobbelde voortdurend en Quin was bang dat hij van de vrachtwagen zou vallen. Precies op het moment dat Robbin en DJ elkaar op het station ontmoetten, reed de vrachtwagen met Quin langs Kampen. Op nog geen twee kilometer hemelsbreed van elkaar. Quin begon zich zorgen te maken. Met deze snelheid zou hij nooit van de vrachtwagen kunnen springen. Hij moest iets verzinnen om de vrachtwagen te laten stoppen. Hij begon aan de touwen te knagen waarmee het zeil op de vrachtwagen was vastgemaakt. Pas na een half uur begon er een stukje te klapperen in de wind. Hard genoeg om de vrachtwagenchauffeur te irriteren. Die was bang dat er iets van zijn laadbak zou vallen. Ergens ter hoogte van Wapenveld zocht de vrachtwagenchauffeur een parkeerplaats op om het zeil weer vast te maken. Nog voordat de chauffeur uit zijn cabine was, sprong Quin al van de laadruimte en onder de vrachtwagen. Hij wachtte totdat de vrachtwagen weer wegreed en hij alleen achterbleef. Nu op zoek naar de rivier, dacht hij. Dat was makkelijker gezegd dan gedaan. Ook nu weer stond er een snelweg tussen hem en de rivier in. Hij begon langs de snelweg te lopen om te zoeken naar een oversteekmogelijkheid. Na een paar kilometer was er een viaduct waar hij makkelijk overheen kon. Via de weg die hij volgde kwam hij uiteindelijk in Wapenveld terecht. Dat wil zeggen, aan de rand van Wapenveld. Het duurde heel lang voordat hij helemaal om het dorp was gelopen en bij de IJssel was aanbeland. Uiteindelijk vond hij een konijnenholletje met uitzicht op de verlichte elektriciteitscentrale. Het was inmiddels donker geworden en Quin was moe, zo moe dat hij geen zin meer had in het zoeken naar voedsel. Misschien dat er in het konijnenholletje wat eten lag en anders zou hij morgenvroeg eerst naar een boerderij gaan om te kijken of er daar wat van zijn gading lag. Nu eerst slapen.

De pontbaas

DJ en ik lopen terug naar het station. Onze rugzakken zijn zwaarder dan verwacht. Het lijkt wel of ze met elke stap ondraaglijker worden.

‘Ik kan niet wachten totdat ik weer in de trein zit,’ zegt DJ.

‘Waarom?’ vraag ik.

‘Die verdomde rugzak is me veel te zwaar. Mijn schaatsen en een extra paar schoenen zitten er ook in.

‘Waarom dat dan?’

‘Omdat ik mijn moeder moest doen geloven dat ik vandaag naar Leeuwarden ging en een stukje zou gaan schaatsen. Daarom.’

‘Zullen we die schaatsen in een kluisje stoppen op het station van Zwolle?’ zeg ik. ‘Als jij volgende week naar Leeuwarden gaat, dan kom je er weer langs en haal je ze uit het kluisje.’

‘Ja, maar als we volgende week Quin niet hebben gevonden, dan vergeet ik die schaatsen en ben ik nog verder van huis.’

‘Je moet het zelf weten,’ zeg ik. ‘Ik verwacht dat we aan het eind van de middag door de uiterwaarden van Wijhe lopen en dan had je maar al te graag die schaatsen in een kluisje in Zwolle gedaan.’

‘Nee, ik gok het erop, dat ik er niet te lang mee hoef te lopen,’ blijft DJ bij zijn antwoord.

In de trein kunnen we onze vermoeide schouders even rust gunnen. Het lijkt wel of we al dagen onderweg zijn. In werkelijkheid hebben we elkaar pas twee uur geleden ontmoet en moet de hele zoektocht nog beginnen. De enige ontbering is onze rugzak, we kunnen er veel profijt van hebben als we ’s avonds trek krijgen en er geen cafetaria in de buurt is. Of als we moeten overnachten en het enige wat een beetje warmte biedt, de deken uit onze rugzak is.

Nu we samen reizen lijkt de rit sneller te gaan. Op het station in Wijhe nemen we eerst wat te drinken en probeer ik contact te krijgen met Quin. Ik krijg ook de kade van Zwolle te zien, net als Mia, en een groot gebouw met twee pijpen. Schoorstenen of zoiets. Ik vertel het aan DJ en die zegt dat het gebouw lijkt op een elektriciteitscentrale die hij zag vanuit de trein vlak voordat hij in Zwolle arriveerde.

‘Jammer dat we dat niet op internet kunnen uitzoeken,’ zeg ik. ‘Ik loop langs het loket, stel dat er hier in Wijhe een bibliotheek met internet is.’

Even later ben ik bij de uitgang waar DJ op me staat te wachten. ‘We komen er bijna langs als we naar de IJssel gaan,’ zeg ik. ‘We kunnen even kijken of er iets over die centrale is te vinden op internet.’

Grappig, via Wikipedia in de bibliotheek lees ik hetzelfde als ik heb gehoord bij de stationsinformatie in Kampen. Ook hier staat dat de Centrale Harculo IJsselcentrale wordt genoemd. Dat het een elektriciteitscentrale aan de IJssel in de Overijsselse gemeente Zwolle is bij de buurtschap Harculo. En dat er sinds 2007 nog twee schoorsteenpijpen over zijn, waarvan er één in gebruik is.

‘Een elektriciteitscentrale met twee pijpen. Quin moet hier ergens in de buurt zijn. Laten we maar gaan.’

Buiten gekomen klimmen we onder onze rugzak en lopen richting IJssel.

‘We gaan eerst naar de pont,’ zeg ik. ‘Van daar moeten we besluiten wat we verder moeten doen.’

Het loopt tegen vijven als we bij de pont zijn aangekomen. Het is inmiddels donker.

‘Ik wil nu niet de moed opgeven,’ zegt DJ. ‘Wat zouden we hier in het donker bij de pont kunnen doen. Als de kat al in de buurt is, dan kunnen we hem nooit zien. Er is hier nergens licht. En om nu in het wilde weg met onze zaklantaarns te gaan schijnen, heeft ook geen zin, volgens mij.’

‘Ja, maar als we niets doen, moet Quin opnieuw een nacht in z’n eentje zien door te brengen.’

‘Robbin luister,’ zegt DJ. ‘Ik heb de afgelopen tijd een beetje over katten gelezen. Wat de kenmerken zijn, hoe ze kunnen overleven. Je moet niet vergeten: Het zijn geen mensen. Het is een inkoppertje, maar toch. Het zijn jachtdieren, ze kunnen tegen een stootje. Ze hebben een dikke wintervacht. En het feit dat je via je kat allerlei beelden krijgt te zien, betekent dat hij nog leeft.’

‘Ja,’ antwoord ik, ‘dat is wel zo, maar hij is ook gewond. Hij is niet gewend om dagen en nachten in de kou en door de sneeuw te lopen en weinig te eten. Het is een huisdier. Zijn voorouders waren jachtdieren en af en toe komen ze nog wel met een veldmuisje of een vogeltje thuis. Het echte jagen zijn ze verleerd. Voor Quin is het de eerste winter dat hij sneeuw ziet. En je moet niet vergeten, dat er veel sneeuw ligt. Het is dus moeilijk voor dieren om aan voedsel te komen. Ook voor katten.’

‘Oké, oké,’ zegt DJ, ‘dat neemt niet weg, dat we nu niks kunnen doen. We zijn toch een behoorlijk eind zuidelijk van de elektriciteitscentrale en als de kat daar in de buurt ligt, zullen we hem vanavond niet vinden. Probleem is alleen, waar gaan we overnachten. Hier bij de pont of in het weiland lijkt me geen goed idee.’

‘We kunnen aan de pontbaas vragen waar we de nacht kunnen doorbrengen. Misschien hebben ze hier in Wijhe wel een klein hotel. Wat baal ik, dat ik die iPhone niet kan gebruiken.’

Op mijn slaapkamer vindt mijn moeder het briefje op het kussen. Ik ben Quin aan het zoeken. Wees niet ongerust. Ik ben met een paar dagen weer terug. Mijn moeder krijgt de schrik van haar leven en belt meteen mijn iPhone. Ze krijgt een soort afgesloten geluid te horen en ze kan de voicemail niet inspreken. Nu wordt ze nog ongeruster. Ze belt mijn vader.

‘Dirk?’

‘Ja,’ hoort ze aan de andere kant van de lijn.

‘Met Gerda. Robbin is er vandoor.’

‘Wat?’

‘Hij is op zoek naar Quin.’

‘Hoe denkt die klootzak die kat te vinden in dit weer. Die kat is allang dood of hij lacht ons uit en geniet van zijn vrijheid.’

‘We moeten iets doen. Zal ik de politie bellen?’

‘Hoelang is hij al weg?’ vraagt Dirk.

‘Robbin zei dat hij vanochtend naar Leeuwarden ging om naar de voorbereidingen te kijken van de Elfstedentocht, morgen. Sindsdien is hij niet meer terug geweest. Zeg maar, vanaf 10 uur vanochtend.’

‘Ik ben bang dat de politie niks kan doen. Iemand moet tenminste 24 uur vermist zijn. Bel voor de zekerheid maar. Dan zien we daarna wel waar we moeten beginnen met zoeken. Vraag in ieder geval aan de politie, als zij niks kunnen doen, wat wij wel kunnen doen.’

Gerda belt de politie en krijgt inderdaad te horen dat een persoon minstens 24 uur vermist moet zijn. De politie adviseert haar om in de buurt te vragen of iemand mij gezien heeft. Ze zou de route kunnen fietsen waarvan zij denkt dat ik daar vandaag voor het laatst geweest ben. En daar informeren of ze haar zoon hebben gezien.

‘Neem een foto van uw zoon mee,’ zegt de politieman. ‘Dat praat makkelijker.’

Gerda belt opnieuw naar Dirk en vertelt hem wat ze gaat doen. Fietsen naar Leeuwarden. Onderweg goed uitkijken of ze me ergens ziet (liggen). Verder in het centrum bij de start aan de Bonkervaart en op het station informeren of iemand me gezien heeft. Met het hart in haar keel racet ze naar Leeuwarden.

Quin wordt wakker. Hij heeft heerlijk geslapen in zijn konijnenholletje. Het is nog donker. Dat is geen probleem. Zijn ogen zijn snel gewend aan de duisternis. Hij zal toch wat moeten eten. Sneeuw om te drinken is er genoeg, zijn maag knort onophoudelijk. Hij is er zelfs afgelopen nacht door wakker geworden. Hij dacht eerst dat het indringers waren en kroop direct naar buiten. Zodat hij meteen kon vluchten als dat nodig mocht zijn. Hij bleef het geluid horen en toen kreeg hij in de gaten dat hij het zelf was die stond te knorren. Hij zou er de buurt mee wakker kunnen maken, zo ging zijn maag te keer. Wat er ook gebeurt, eerst eten.

Het lukt Quin om in de buurt van het water iets bewegends naar binnen te krijgen. Hij had het zo snel op, dat hij niet precies wist wat het was. Het was wel lekker. Zijn kleine maagje was weer heerlijk voor een dag gevuld. Een nieuw probleem diende zich alweer aan. Hij moest op zoek naar een mogelijkheid om aan de andere kant van de rivier te komen. Hij is per slot van rekening aan de verkeerde kant van de IJssel. Hij krijgt het gevoel dat het niet meer zo lang zal duren voordat hij weer thuis is. Een gevoel dat nergens op gebaseerd is, omdat Quin de afstand niet kent en niet weet wat hem te wachten staat.

Hij probeert zo goed en zo kwaad als het gaat langs de waterkant te lopen in zuidelijke richting. Het zoeken naar eten heeft hem meer tijd gekost dan hem lief is. Het is inmiddels al licht geworden. Er vaart af en toe een boot voorbij. Elke keer schrikt hij en verstopt zich. Hij wil niet gevangen worden genomen of in een situatie terecht komen dat hij moet rennen. Want dat kan hij niet meer, rennen. Zijn achterpootje doet zo zeer dat hij meer hinkt dan loopt. Hoewel de kou van de sneeuw de pijn een beetje verzacht, is de sneeuw voor de andere drie pootjes iets te fris. Steeds vaker heeft hij het gevoel dat de kou er niet meer uit wil. Hij zal door moeten lopen. Hier in de sneeuw blijven is geen oplossing. Dan vindt niemand hem en komt hij nooit meer thuis. Soms heeft hij wel zin om te blijven liggen. Lekker op zijn rug met zijn pootjes in de lucht. Heerlijk gevoel. Even geen kou en druk op de poten. Maar ja, te lang op de rug is ook niet goed. Het lijkt wel of hij in de verte een boot ziet die niet van hem afvaart, van de ene kant naar de andere kant gaat. Heen en weer, heen en weer. Met die boot moet hij aan de overkant zien te komen. Dan zou hij eventueel weer kunnen rusten en morgen verder gaan.

Voor Gerda is het nog geen ochtend. Zij is net weer terug uit Leeuwarden. Niemand heeft haar zoon herkend. Ze is ten einde raad. Stel dat hij helemaal alleen ergens de nacht moet doorbrengen. Er kan van alles gebeuren.

Robbins vader weet even geen oplossing. Hij kan niet goed nadenken door de stress op zijn werk. Daar zit alles tegen wat maar tegen kan zitten. De verwarming doet het niet goed. Er zijn problemen met het licht. De systeembeheerder krijgt het nieuwe netwerk niet aan de praat. Afspraken met klanten lopen in ’t honderd omdat de wegen zo moeilijk begaanbaar zijn. En nu is die kleine klootzak er ook nog eens vandoor. Zo mag ik niet denken, gaat het door zijn hoofd. Die jongen is nu eenmaal gek op die kat. Waarom loopt zo’n kat ook weg? Verschrikkelijk beest. Jip blijft tenminste gewoon binnen. Zij heeft geen zin om in die kou naar buiten te gaan. Eén, twee minuten en dan ligt ze weer voor de kachel of in de vensterbank boven de radiator. Wat een leven. Hij zou er jaloers van worden. Als hij bedenkt dat een kat altijd afhankelijk is van iemand anders om zijn eten en drinken te krijgen, is hij ineens niet meer zo ontevreden over zijn stressbaan. Wat moeten ze met Robbin? Hoe kunnen ze contact met hem krijgen? Misschien dat zijn vriendje weet waar hij is.

‘Gerda, heb je al met die Dingeman gebeld? Zou hij weten waar Robbin is?’

‘Ja,’ zegt mijn moeder, ‘Dingeman is er ook vandoor. Hij had gezegd dat hij naar Leeuwarden zou gaan. Twee dagen. Met kerst weer terug en na het weekend weer naar Leeuwarden. Het lijkt erop dat ze met zijn tweeën Quin zijn gaan zoeken.’

‘Verdorie,’ zegt mijn vader, ‘we kunnen niets anders doen dan duimen draaien en hopen dat er niks gebeurt met die jongens.’

Die nacht liggen mijn ouders meer wakker dan dat ze slapen. De volgende ochtend belt mijn moeder meteen weer met de politie. Om tien uur heeft ze een afspraak op het politiebureau in Leeuwarden. Dan is het precies 24 uur geleden dat ik ben verdwenen en mogen ze proces verbaal opmaken.

Mijn vader gaat wel naar zijn werk, maar heeft zijn hoofd er helemaal niet meer bij. Het zou beter zijn als hij niet te lang op zijn werk blijft. Er zouden onnodige ruzies kunnen ontstaan nu hij zo ongerust is. Na een paar afspraken houdt hij het voor gezien en gaat weer naar huis. Hij wil weten of zijn vrouw al wat wijzer is geworden.

DJ en ik zijn ook wakker. We hebben heerlijk geslapen bij de pontbaas in huis. Zijn vrouw is een fervent schaatsster en al 10 jaar lid van de Vereniging de Friesche Elfsteden. Precies in dit jubileumjaar mag zij meedoen. Zij is al twee dagen in Friesland. Ze heeft de hele route al met de auto gereden. Veel uitgestapt om te kijken waar de moeilijke stukken zijn, waar ze moet klunen en waar ze uit moet kijken voor de wakken. De start en de eerste kilometers in het donker zullen het moeilijkste zijn.

‘En ze is al drie uur onderweg,’ zegt de pontbaas vol trots, ‘Ze mocht om vijf uur starten. Hopelijk heeft ze het moeilijkste gehad.’

Omdat de vrouw van de pontbaas niet thuis was, vond hij het wel gezellig dat de twee jongens bleven slapen, haha, wij dus.

We hebben hem verteld dat we een wandeltocht aan het maken zijn van Leeuwarden naar Zutphen. Ook een soort elfstedentocht maar dan met de benenwagen. We hebben gezegd dat het een project van school was. Dat klinkt meestal wat overtuigender. Twintig leerlingen die zich vrijwillig hebben opgegeven, zeggen we. De tocht moet ons leren om op een creatieve manier te reizen, te eten en te overnachten.

‘We mogen niet te veel geld opmaken,’ zegt DJ.

Dat heeft de pontbaas goed onthouden, want hij heeft ons genoeg laten eten gisteravond en tijdens het ontbijt moeten we flink doorhappen. Met fruit en allerlei koeken mogen we weer op pad.

‘Hoelang zijn jullie al onderweg,’ vraagt de pontbaas.

‘Al vier dagen,’ fantaseer ik, ‘Het valt niet mee elke avond weer een slaapplaats te vinden. Het toeval bracht ons bij u en dat is tot nu toe de beste nacht geworden. We hebben heerlijk geslapen en gegeten. We zullen u noemen in onze scriptie die we erover moeten schrijven.’

‘Veel succes,’ zegt de pontbaas. ‘Laat me weten of jullie hebben gewonnen.’

‘Dat is goed,’ zegt DJ ‘We sturen wel een ansichtkaart naar de pontbaas van Wijhe. Kijken of hij aankomt. De groeten!’

Met moeite houden we onze lach in.

‘Een vriendelijke man,’ zegt DJ, ‘maar een kaartje kan hij op zijn buik schrijven.’

‘Ach, wie weet,’ zeg ik. ‘Als we Quin mochten vinden, kunnen we hem een kerstkaart sturen met het echte verhaal erop. Hij heeft ons toch mooi een heerlijke nachtrust bezorgd. En lekker eten.’

De dierenarts

DJ en ik gaan weer terug naar de bibliotheek in Wijhe. We willen in alle warmte uitzoeken hoe we verder moeten. De weg ernaartoe is zwaar: Wielrenners noemen het vals plat, zo’n weg die ongemerkt naar boven gaat. Je wordt er moe van. Helemaal als de weg glad is en de wind koud om je oren waait. We doen allebei onze capuchon op en proberen ons de weg terug te herinneren naar de bibliotheek. Die blijkt vanmiddag pas om 2 uur open te gaan.

‘Het is half negen,’ zegt DJ. ‘We moeten een beslissing nemen.’ Tot twee uur wachten duurt te lang.’

‘We lopen een stukje terug,’ zeg ik, ‘en gaan zo dicht mogelijk langs de rivier richting de energiecentrale. Dat is volgens mij op dit moment onze enige mogelijkheid. Even ervan uitgaande dat Quin afgelopen nacht heeft geslapen en niet is gaan reizen.’

‘We zouden op de plek waar de pont aan wal gaat kunnen wachten tot Quin langskomt,’ oppert DJ, die niet zo veel zin heeft tot aan zijn knieën door de sneeuw te lopen. Hij heeft sowieso geen zin om buiten te zijn, laat staan om ook nog langs onbegaanbare oevers tegen de wind in een onzichtbare kat te zoeken. Hij geeft mij mijn zin. DJ weet hoe ongerust ik ben. En ik wil gewoon meer doen dan alleen afwachten.

‘Oké,’ zegt DJ. ‘We gaan tot ongeveer halverwege. Zodra we de centrale in het zicht hebben, stoppen we. We wachten een half uurtje. Hebben we dan nog niets gezien, lopen we weer terug richting Olst. Proberen we daar vanavond weer een slaapplaats te regelen.’

‘Zo zou je lekker op kunnen schieten,’ zeg ik. ‘Het is nu nog geen negen uur. Misschien zijn we vanavond al in Deventer.’

Ook ik weet dat dat nooit gaat lukken in dit weer en met deze ondergrond. We komen ongeveer twee kilometer per uur vooruit. We mogen blij zijn als we vanavond de hele afstand naar Olst kunnen afleggen.

Bij de pont zorgen we ervoor dat de pontbaas ons niet ziet. We hebben geen zin in moeilijke vragen. Juist als we van de weg af de weilanden ingaan om richting Zwolle te lopen, ziet Quin de pont.

Quin is vanuit zijn slaapplaats simpelweg zijn neus achterna gelopen. Na lange tijd ziet hij de pont eindelijk dichterbij komen. Hij weet al gauw dat hij dat ding moet hebben. Het vaart van de ene naar de andere kant. Hij wil naar die andere kant, maar verschuilt zich eerst een tijdje tussen het besneeuwde riet. De pont blijft een hele poos aan de andere kant van de rivier liggen. In deze kerstvakantie, en nog wel op de dag van de Elfstedentocht, zijn er niet veel klanten. Slechts een paar mensen wagen het erop om in dit weer de pont te nemen en op visite te gaan of boodschappen te doen. Nu de pont aanmeert aan de kant waar Quin zit te wachten, blijft hij de boot in de gaten houden om te zien wat er gebeurt. Hij ziet twee fietsers de boot opgaan. Na een paar minuten, net als de pont wil gaan varen, komt er nog iemand aanlopen met van die nordic walking stokken. De pontbaas ziet de vrouw nog net op tijd. Ze zwaait met haar stokken en probeert min of meer elegant op de boot te springen.

‘Hè, gelukkig,’ zegt ze. ‘Dan blijf ik in mijn ritme.’ De hele tocht naar de overkant loopt ze heen en weer. Driftig met haar stokken zwaaiend en irritant met de onderkant van de stokken op de metalen ondergrond van de boot tikkend. ‘Om de pas er goed in te houden,’ roept ze boven het geluid van de motor uit. Zodra de boot aan de overkant is aangemeerd, sprint ze bijna de helling op.

‘Fanatieke dame,’ zegt de pontbaas tegen de fietsers. Die horen hem niet en fietsen stoïcijns naar de dijk, slaan dan rechtsaf richting Olst.

Nu Quin heeft gezien wat de routine is van de pontbaas, besluit hij zo dicht mogelijk naar de afmeerplek te sluipen. Daar blijft hij wachten tot de boot weer terug is aan zijn kant. Dat zijn twintig koude minuten. Op de plek waar hij nu zit, heeft hij beschutting voor de boot, maar niet voor de wind. Zijn snorharen staan plat tegen zijn kop. Hij probeert zijn poten warm te likken, maar krijgt er slechts een koude tong van.

Er komt een fietser aan. Een oudere man met net zo’n grote snor als Quin. De snor van de man waait voor zijn ogen. Een grappig gezicht, niemand ziet het. De oude man moppert: ‘De volgende keer maak ik die snor vast met twee wasknijpers aan mijn pet. Ik word gek van dat gezwiep in mijn ogen.’

Quin sluipt achter de man aan aan boord. De oude man heeft niets in de gaten. Hij is zijn snorharen aan het fatsoeneren. Ze hangen een beetje slap naar beneden. Hij had er meer gel in moeten doen. Dan stonden ze tenminste fier omhoog, de harde wind trotserend.

Quin gaat achter het hokje van de pontbaas zitten op de rand van de boot. De wind doet de boot flink schommelen en Quin moet opletten dat hij niet alsnog in het water tuimelt. Het duurt veel te lang voordat de pontbaas besluit om weer terug te varen. De oude man begint te klagen. Hij maakt gebruik van zijn leeftijd en zegt dat het geen doen is om een oude man zo lang in de kou te laten staan. Als protest gaat hij luid zijn neus staan te snuiten. De pontbaas gaat over stag en start de motor. Quin schrikt van het geluid en kan zich nog net vastklampen aan de reling. Met een paar minuten is de boot weer terug aan de kant van Wijhe. Heel behendig glipt hij achter de twee mannen vandaan, die staan te bakkeleien, en sprint met drie poten aan wal. Zijn achterpoot is behoorlijk gehavend door de lange reis en de kou. Hij weet niet of hij het volhoudt tot aan huis. Eerst maar weer langs het water op zoek naar het zuiden. In de verte ziet hij kinderen schaatsen op de ondergelopen uiterwaarden. Zo te zien kan hij er met een grote boog omheen. Hij loopt echter lang zo snel niet meer. Het is meer slepen en hinken. Het voortbewegen is te vermoeiend met drie pootjes en te pijnlijk met een hinkend pootje. Af en toe blijft er een druppeltje bloed achter. Hij moet niet te veel bloed verliezen. Als hij flauw valt, door te veel bloedverlies, dan vriest hij gegarandeerd dood. Ook voor de komende nacht wordt weer strenge vorst verwacht.

DJ en ik hebben allebei een skibril opgedaan. Hoewel de wind niet echt midden in ons gezicht blaast, is het een stuk prettiger en warmer. Als we in de verte de centrale zien, stoppen we bij een hek. We doen onze rugzak af en gaan erop en tegen het hek aan zitten. DJ doet zijn twee paar handschoenen uit.

‘Moet je kijken,’ zegt DJ tegen mij. ‘Dat is nou een stukje teleurgestelde huid.’ En hij wijst naar de rug van zijn hand die helemaal gerimpeld is.

‘Wat zeg je?’ vraag ik. Door de harde wind hoor ik niet zo goed wat hij zegt.

‘Kijk eens naar dat stukje verfrommelde huid. Duidelijk teleurgesteld. Eén en al rimpel door de kou. En dat is nog maar een klein stukje van mijn lichaam. Kun je nagaan hoe teleurgesteld ikzelf moet zijn. Ik voel mijn handen bijna niet meer. Twee paar handschoenen en nog steeds koude handen. De kou trekt er helemaal doorheen. Ik zou me ook zo terugtrekken als ik zo teleurgesteld was.’

‘Wat lul je nou,’ zeg ik. ‘Je moet je handen in je zakken doen, dan heb je een driedubbele bescherming en is je huid zo weer zijn vrolijke zelf. Of zoals jij dat noemt, minder teleurgesteld.’

Nu we op onze rugzak tegen het hek aan zitten en een beetje proberen uit te rusten, denk ik na over onze trip. Is het wel zo verstandig geweest om Quin achterna te gaan? Zullen we hem ooit vinden? We zijn ongeveer een uur onderweg en het lijkt wel of de elektriciteitscentrale nog geen meter dichterbij is gekomen. Hoelang moeten we hier door de sneeuw langs de IJssel ploeteren. Misschien is het verstandig om te wachten tot Quin voorbij komt. Stel dat dat niet gebeurt. Stel dat hij al voorbij is of aan de overkant van de IJssel loopt? Aan de overkant kun je net zo goed de centrale zien liggen. Ik besluit om contact te zoeken met Quin. Ik zeg tegen DJ dat hij zijn mond moet houden, dat ik me ga concentreren. Ik sluit mijn ogen en begin aan mijn concentratieoefening. Ik glij weg in de duisternis en zie alleen maar zwart. Geen gedachten, geen geluid. De snijdende wind om me heen is niet meer te horen. Ik ben op zoek naar de gedachtengolven van Quin. Plotseling zie ik een pont. De pont ligt achter Quin. Het lijkt wel of hij met de pont heeft gevaren. Waar is hij nu? Aan deze kant van de IJssel of aan de andere kant? En welke pont is het? Zou het de pont van de pontbaas kunnen zijn waar wij afgelopen nacht hebben geslapen? Of is het de pont in Deventer of verder naar het zuiden? Ik kruip in het hoofd van Quin. Ik moet meer details hebben. Ik moet weten of Quin aan deze kant of aan de andere kant van de IJssel is. In gedachten laat ik Quin weer omkijken naar de pont. Ik neem de pont zo nauwkeurig mogelijk op. Dan zie ik het bekende ‘huisje’ op de pont. Het hok waar de pontbaas zijn boot bestuurt. Ik zie zelfs een man met een snor. Een belachelijk grote snor. Waarom zou Quin daar een man met een snor zien? Zou de man ook op de pont zijn geweest? Ik kom langzaam terug uit mijn meditatie.

‘We gaan terug,’ zeg ik vastbesloten tegen DJ. ‘We gaan vragen aan de pontbaas of hij vanochtend een man met een hele grote snor heeft overgevaren.’

‘Een man met een hele grote snor?’ vraagt DJ zonder een antwoord te verwachten. ‘Ik dacht dat snorren uit de mode waren?’

‘Dat doet er nu niet toe,’ zeg ik. ‘Ik heb een man met een snor gezien. Misschien loopt Quin al voor ons en is hij van de overkant met de pont naar deze kant gekomen. Ik ging ervan uit dat hij de centrale had gezien vanaf deze kant van de IJssel. Waarschijnlijk heeft hij aan de overkant gezeten. De vrachtwagen die ik tijdens mijn concentratie gezien heb, reed dus op de A50 over de Veluwe. Quin is er ergens af gegaan en naar de IJssel gelopen. Met de pont overgestoken en hij loopt nu richting Deventer. Als dat zo is, hebben we ruim twee uur achterstand op hem. We zijn al ruim een uur onderweg en moeten weer dat hele stuk terug naar de pont.’

DJ zucht en denkt: Was ik er maar nooit aan begonnen. Dan had ik vandaag al mijn tweede afspraakje met Ditmare. In plaats daarvan sta ik hier kou te lijden. En kan ik Ditmare wel vaarwel zeggen.

We nemen wat te eten uit onze rugzak en ploeteren weer terug door de sneeuw naar het pontje. De oostenwind waait steeds harder van de zijkant. De andere kant van ons gezicht krijgt het voor de kiezen. Het begint te sneeuwen.

‘Ook dat nog,’ zegt DJ,’ nu vinden we helemaal geen sporen meer van die kat. Als we ze al zouden zien.’

‘Laten we eerst zekerheid krijgen van de pontbaas of er vanochtend een snorremans op de pont was,’ zeg ik. Plotseling denk ik aan Mieke, door Sjoerd Mieke Snor genoemd. Zij zit lekker op haar boerderij in Drenthe op dit moment met een paar van haar dieren rond een groot, warm vuur te praten. Terwijl ik hier in de diepe sneeuw, met de wind schuin tegen en een snotneus, hoop dat ik op het goede spoor zit. Hoe zou ik ooit die verdomde kat terugvinden? Waarom moet die kat toch ook altijd naar buiten? Instinct, zeggen ze dan. Nou, ik ben er in ieder geval ingestonken. Ik loop hier in de kou met pijn aan mijn voeten en op mijn rug een belachelijk zware rugzak te sjouwen. Waarom eigenlijk? Ik weet niks van die kat. Voor hetzelfde geld ligt Quin alweer lang en breed thuis voor de kachel en loop ik hier te zweten in de kou. Hoe had ik ooit kunnen denken dat ik zou kunnen praten met dieren? Tot nu toe heeft Quin me niet echt geholpen. Een waardeloze kat, en dat is het.

Ik blijf nog een hele tijd onredelijk mopperen tegen mezelf en over de kat, totdat we plotseling de pont in het oog krijgen. Ook bij DJ zie ik bevroren zweetdruppels op het voorhoofd. DJ heeft het zelf niet in de gaten. Hij voelt zelfs de skibril niet meer. Door de moeilijke manier van lopen met zijn handen in zijn zakken heeft hij ook pijn in zijn rug gekregen. Het lijkt wel of de rugzak met de minuut groter wordt. Straks worden we eronder bedolven. Hij is blij dat we in de buurt van de pont zijn. Hij kan altijd nog besluiten om het weggetje naar de dijk te volgen. Naar het centrum van Wijhe lopen. De trein naar Zutphen nemen, dan is hij vandaag op tijd thuis om op te warmen, aan te sterken en lang uit te slapen. En morgen de hele dag warm voor de kachel. In plaats daarvan sloft hij achter mij aan terwijl ik met de pontbaas sta te praten.

‘Goedemorgen,’ zeg ik tegen de pontbaas.

‘Nou, zeg maar gerust goeiemiddag,’ zegt de pontbaas ‘Het is al na enen. Waar komen jullie trouwens vandaan?’

Ik begrijp dat mijn horloge het niet meer doet. We zijn veel langer dan twee uur onderweg geweest.

‘We hebben een heerlijke wandeling door de uiterwaarden gemaakt en gaan zo in Wijhe een lekkere warme chocolademelk drinken,’ zeg ik.

Het gezicht van DJ klaart op. Hij heeft wel zin in iets warms en dan snel naar huis.

‘Heeft u vanochtend een man met een hele grote snor overgezet?’ vraag ik.

‘Hij had niet alleen een grote snor. Hij was net zo chagrijnig als zijn snor lang was.’

‘Weet u hoe laat dat was?’

‘Nou,’ zegt de pontbaas, ‘niet precies, maar het was tegen negenen.’

‘Is de man hier afgestapt of aan de overkant?’

‘Nee, hier. Hij is daar ook de dijk opgelopen.’

De pontbaas wijst voor zich uit. Het is een aardige tippel als je naar de dijk wilt.

‘Oké, bedankt,’ zeg ik. ‘Nu gaan we echt weg. De groeten.’

‘Ga maar lekker iets warms drinken, jongens,’ zegt de pontbaas. ‘Het is berekoud. En al die sneeuwvlokken in je gezicht maken het er ook niet prettiger op.’

We lopen bij de pontbaas weg en ik fluister DJ in zijn oor: ‘We hebben een achterstand van vier uur. Maar Quin is vanochtend om negen uur met deze pont overgevaren. Hij heeft een man met een snor gezien. En de pontbaas heeft me bevestigd, dat die snorremans om ongeveer negen uur op de boot was.’

DJ kijkt mij verbaasd aan. Zijn gedachten schieten alle kanten op. Wel geloven. Niet geloven. Wel geloven. Niet geloven. Zou die gek dan toch met dieren kunnen praten? De ene keer gelooft hij het, de andere keer slaat de twijfel toe.

‘Dat betekent dat we hopeloos achter hem aanlopen,’ zegt DJ.

‘Nee,’ zeg ik. ‘Hij is gewond aan zijn achterpoot. Hij verliest een beetje bloed. Hopelijk zien we rode druppels in de sneeuw.’

‘Reken daar maar niet op,’ zegt DJ. ‘Het sneeuwt al meer dan een uur. Die druppels zijn al lang ondergesneeuwd.’

‘Ja,’ zeg ik, ‘maar het waait ook. Misschien zien we één druppel. Het zou kunnen dat we hem over honderd meter al tegenkomen. Dat hij de reis heeft opgegeven, dat hij niet meer verder kan met zijn zere poot.’

Slechts één kilometer verderop besluit Quin om weer verder te gaan. Hij heeft ongeveer twee uur gedaan over de laatste kilometer en is toen uitgeput onder de sneeuw gekropen, zodat de jongens en meisjes die aan het schaatsen zijn op de uiterwaarden hem niet kunnen zien. Zijn instinct zegt hem dat hij weer verder moet. Hij moet naar huis, zo snel mogelijk. Hoewel dat snel nu wel heel langzaam is geworden. Hij is een makkelijke prooi voor ieder die hem pakken wil. Met één poot slepend achter zich aan, hinkt hij voorzichtig door de hoge sneeuw. Hij kan er nog net overheen kijken. Soms is de sneeuw al zo hoog opgewaaid dat hij op goed geluk zonder zicht verder moet.

Van alle kinderen op het ijs heeft één meisje geen schaatsen aan. Ze mag niet schaatsen van haar ouders. Die zijn bang dat ze valt en wat breekt. ‘Alsof je zonder schaatsen niet onderuit kunt gaan,’ zegt een jongen met mooie Noren. En hij botst expres tegen haar op zodat ze uitglijdt en met haar knieën op het harde ijs terechtkomt. Ze wil eerst gaan schreeuwen, dan ziet ze iets oranje-roods in de verte. Het is moeilijk te zien omdat het nog steeds sneeuwt en het is ruim vijftig meter ver. Ze schenkt de schaatsende jongen geen aandacht en klautert voorzichtig op. Hij heeft gelijk. Ondanks het verse laagje sneeuw is het ijs spiegelglad. Als je niet oplet breek je zo een been of je pols of je schouder of je sleutelbeen. Dat is het rijtje dat haar vader noemt als hij het heeft over gladheid en vallen. Je kunt van alles breken,’ denkt het meisje. Ook als het niet glad is. Een mens heeft genoeg botten om te breken. Het is een wonder dat niet ieder mens ooit in zijn leven iets heeft gebroken. Vallen doen we allemaal wel een keer. Als je van de stoeprand valt. Of van de trap. Of haar vader let niet op met de tractor. Mogelijkheden genoeg om iets te breken. Dan wordt ze weer afgeleid door het rood in de sneeuw. Het beweegt. Ze weet niet wat ze moet doen. Durft ze ernaartoe te lopen of roept ze er een jongen bij? Die zal haar ongetwijfeld uitlachen, denkt ze. Haar nieuwsgierigheid wint het van haar onzekerheid. Ze besluit om erheen te lopen en te kijken wat het is. Iets roods of oranjeachtig dat langzaam beweegt. Zou het een dier zijn? Maar welk dier? Een kat? Een haas? Het oranje-rode ding beweegt zich heel langzaam van haar af.

Door de pijn en de concentratie om toch vooruit te komen, heeft Quin niet in de gaten dat het meisje dichterbij komt.

Ze is hem op tien meter genaderd en ziet aan de vacht dat het een kat is. De kat is meer wit dan rood vanwege alle sneeuw op zijn vacht. Ze ziet een paar druppeltjes bloed en schrikt. De kat is gewond. Ze moet hem verzorgen. Soms in het voorjaar valt er een jong vogeltje bij hun boerderij uit een boom. Die verzorgt ze ook totdat de kleine kan vliegen. Dat heeft ze al een paar keer gedaan. Ze heeft zich ook weleens bekommerd om een konijn dat was gebeten, waarschijnlijk door een vos. Haar vader was er het eerst bij geweest en wilde het dier de nek omdraaien. Toen had ze zo hard gehuild, dat haar vader van de weeromstuit had gezegd: ‘Verzorg jij hem maar. Als hij binnen een week niet aan de beterende hand is, maak ik hem alsnog af.’ Gelukkig was het konijn weer helemaal gezond geworden. Een kat, dat is heel wat anders. Een gewonde kat kan heel gevaarlijk zijn. Ze is op een meter genaderd. De kat schrikt. In plaats dat hij blaast of een hoge rug opzet, lijkt het wel of hij de moed heeft opgegeven. Hij valt letterlijk om van vermoeidheid en pijn.

Toen Quin het meisje had gezien, schrok hij zo van haar aanwezigheid, dat hij als reactie naar haar toe wilde springen om zich te verdedigen. Hij gleed uit in de sneeuw en viel als een blok om. Hierdoor schoot de pijn vanuit zijn achterpoot door het hele lichaam en kon hij zich amper bewegen.

Het meisje probeert hem voorzichtig op te pakken, hopend dat ze niet gekrabd zal worden. Voor de zekerheid pakt ze hem in zijn nekvel. Ze weet dat katten dan niet hun nagels kunnen uitstrekken. Ze ziet wat bloed aan zijn achterpoot en een wond. Ik moet naar de dierenarts, denkt ze. Naar dokter Jolink. Daar was ze met het konijn ook heen geweest. Probleem is alleen, hoe krijgt ze die kat langs al die schaatsende jongens, zonder dat ze haar de kat af willen pakken en ermee willen spelen. Dat betekent al gauw dat de jongens met de kat zouden willen ijshockeyen of voetballen en de kat dan als bal of puck gebruiken.

Ze besluit helemaal om de bevroren plas in de uiterwaarden heen te lopen en zo min mogelijk in het zicht te komen van de schaatsers. Dan valt de bult onder haar jas niet op, want ze heeft de kat inmiddels onder haar jas gestopt om hem wat meer warmte te gunnen en hem zo uit de wind te houden, die ze zelf koud in haar gezicht voelt striemen.

Quin geeft zich voorlopig over aan de situatie. Het lijkt alsof dit meisje geen kwaad in de zin heeft. Trouwens, hij is te moe en te zwak om zich te verdedigen. Eerst afwachten wat er gaat gebeuren.

DJ en ik zijn met hernieuwde moed met onze zoektocht naar Quin verder gegaan. We lopen zoveel mogelijk over de winterdijk. Daar is de sneeuw niet zo dik doordat de wind het daar verjaagt. In de verte zien we schaatsers.

‘We kunnen daar wel vragen of zij een kat hebben gezien,’ zeg ik.

‘Lijkt me sterk,’ antwoordt DJ. ‘Ze zijn aan het schaatsen. Die hebben geen oog voor een kat. Maar goed, vragen kan altijd.’

Hij wil mij niet ontmoedigen.

Na bijna drie kwartier zijn we de schaatsers dicht genoeg genaderd om de belangrijke vraag te stellen.

Het meisje is onder aan de zomerdijk beland. Niemand let op haar. De jongens zijn te druk met sneeuwballen gooien en tikkertje op de schaats. De meisjes proberen pirouettes te draaien ontduiken voortdurend de sneeuwballen. Het lukt Mette om met Quin ongemerkt de dijk op te klimmen. Quin heeft zich ondertussen iets omhoog gewerkt en kijkt nieuwsgierig om zich heen. Misschien is er een ontsnappingsmogelijkheid.

Op de dijk komt ze een meisje tegen dat van de andere kant van de dijk omhoog geklauterd is. Ze heeft schaatsen om haar nek. Mooie witte kunstschaatsen. Mette kijkt er jaloers naar.

‘Van wie is die kat?,’ vraagt het meisje.

‘Niet verder vertellen hoor,’ zegt Mette, ‘Deze kat is gewond, die heb ik in de uiterwaarden gevonden. Ik ga naar dokter Jolink. Dan kan hij haar opereren.’

‘Nou, veel plezier,’ zegt het meisje met de schaatsen, ‘Ik ga schaatsen.’

Mette loopt met Quin de dijk af naar huis toe. Zonder iets tegen haar ouders te zeggen pakt ze de fiets en rijdt ze naar het dorp. Omdat ze geen afspraak heeft moet ze wachten om tussendoor geholpen te kunnen worden. Mette maakt zich zorgen, het duurt allemaal wel erg lang en ze weet niet hoe gewond de kat is. Straks overlijdt hij in haar armen. Dat vindt ze een verschrikkelijke gedachte. Ze loopt opnieuw naar de assistente.

‘Deze kat is gewond,’ zegt ze. ‘Misschien wel heel ernstig. Kan ik nu echt niet geholpen worden? Ik ben zo bang dat hij doodgaat.’

‘Ik zal kijken wat ik voor je kan doen, Mette,’ zegt de assistente. ‘Even overleggen met de andere afspraken.’

De assistente loopt naar de wachtruimte. Even later komt ze terug en zegt dat Mette en de kat als volgende aan de beurt zijn.

‘Nou, dat ziet er niet best uit,’ zegt dokter Jolink. ‘Hij heeft een flinke wond. Er zit een stukje glas of steen in zijn poot, dat moet eruit. De wond is gaan ontsteken. Hij zal gehecht moeten worden. Is het jouw kat?

‘Dat weet ik nog niet,’ zegt het meisje eerlijk. ‘Ik heb hem gevonden.’

‘Wie gaat de rekening betalen?’ vraagt de dokter.

‘Zoete Lieve Gerritje,’ zegt Mette.

‘Zoete Lieve Gerritje?’ kijkt de dokter verbaasd op.

‘Ja,’ zegt Mette, ‘dat zegt mijn moeder als ze niet weet wie het gaat betalen.’

‘Nou, laat ik de kat eerst maar helpen, overleg ik later wel met je ouders hoe we dat gaan doen.’

‘Heeft iemand van jullie een rode kat gezien?’ vraag ik aan een paar schaatsers. Niemand heeft een rode kat gezien. Als we de meesten gesproken hebben en niemand de kat zegt te hebben opgemerkt, lopen we nog een eindje besluiteloos door.

Dan roept een meisje vanuit de verte: ‘Zoeken jullie een kat?’

‘Ja,’ schreeuwt DJ. ‘Een rooie.’

‘Ik heb niet goed gezien hoe de kat eruit ziet,’ zegt het meisje, dat tot bij de beide jongens is geschaatst. ‘Een vriendinnetje van mij heeft een kat gevonden en zij is ermee naar de dokter gegaan.’

‘Dank je wel,’ zeg ik verheugd. ‘Dat is goed nieuws. Niet dat ze naar de dokter is gegaan, maar dat ze hem heeft gevonden. Het is namelijk onze kat. We zijn hem kwijt geraakt toen we aan het wandelen waren vanochtend.’

‘Ga je altijd wandelen met je kat?’ vraagt het meisje.

‘Nee,’ zeg ik, ‘zonder dat we het wisten is hij ons achterna gelopen. Toen we het in de gaten kregen was hij al te ver van ons vandaan. Waar woont het meisje?’

‘In de boerderij meteen achter de dijk.’

‘Dank je wel,’ zegt DJ. Hij wil zo snel mogelijk weer verder, uit de kou en lekker naar een warme boerderij.

We schuifelen over het ijs naar de dijk.

‘Zullen we meteen doorlopen naar de dokter?’ vraag ik aan DJ.

‘Lijkt me geen goed plan,’ baalt DJ, die de warme boerderij niet uit zijn hoofd wil zetten. ‘We gaan naar de boerderij en daar wachten we op het meisje. Dan komt ze met een verzorgde kat. Kunnen we daarna meteen naar het station en naar huis. Ik heb honger.’

‘Je hebt toch eten bij je,’ zeg ik. Ik wil zo snel mogelijk naar Quin.

‘Ja, maar geen ingebouwde verwarming. Het is me hier veel te koud. Die achterlijke wind vindt alle kieren in mijn kleding. Laten we eerst ontdooien in de boerderij,’ klaagt DJ.

De boer van de boerderij heeft wel een dochter, zegt hij, maar weet niets van een rode kat. ‘Ik heb mijn dochter vanmiddag niet gezien,’ zegt de boer.

‘Mogen we hier op haar blijven wachten,’ vraagt DJ, die bang is dat we buiten moeten blijven staan, omdat de boer een beetje ongelovig kijkt.

‘Ik zal de dierenarts wel bellen of ze al weg is,’ zegt de boer. Dan kan hij meteen het verhaal verifiëren of we de waarheid spreken.

‘De assistente zegt dat ze een paar minuten geleden naar huis is gefietst met een rode kat,’ komt de boer weer terug bij de koude jongens. ‘Kom maar in de deel, dan kunnen jullie opwarmen.’

Ik kan mijn geluk niet op. Quin leeft en is op weg naar ons toe. Wat een geluk. Dan kunnen we gewoon morgen thuis eerste kerstdag vieren alsof er niets aan de hand is. Ik zal wel weer een maandje huisarrest krijgen, dat heb ik er wel voor over. Ik heb toch nog geen vrienden in Marsum. Dus dat maandje maakt ook niet uit.

Mette stopt Quin in het mandje dat ze achterop haar fiets onder de snelbinders heeft vastgemaakt. Ze laat de klep van het mandje iets open, zodat de kat naar buiten kan kijken en genoeg zuurstof heeft. Het begint alweer donker te worden door de dikke sneeuwwolken boven haar. Als dat zo doorgaat, moeten de schaatsers morgen eerst heel veel sneeuwruimen voordat ze weer hun ijzers onder kunnen binden. Ik ga wel sneeuwruimen. Schaatsen vind ik niks aan, maakt ze zichzelf wijs om niet te veel verdriet te hebben dat zij het enige meisje in het dorp is dat van haar vader niet mag schaatsen.

Ze heeft moeite om de dijk op te komen, tegen de wind en de snijdende sneeuw in en met het gewicht van haar mandje en de kat achterop. Ze kijkt zo vaak mogelijk achterom om te zien of de kat nog in zijn mandje zit. Bij de laatste bocht op de dijk naar haar boerderij toe, heeft ze al haar concentratie nodig om niet te vallen. De weg gaat meteen naar beneden en die is aardig glad. Ze twijfelt of ze zal afstappen, bedenkt dat het wel zal gaan als ze langzaam genoeg rijdt. Om de bocht te kunnen maken staat ze bijna stil, daarna gaat ze iets te hard naar beneden. Alles gaat goed. Ze zet de fiets tegen de boerderij.

Quin laat alles op zich afkomen. Vanaf het moment dat hij onder de jas zit bij het meisje heeft hij zich behaaglijk en warm gevoeld. Voorlopig geen sneeuwtochten meer, denkt hij, eerst eten. Op de boerderij heeft hij een paar brokjes gekregen van het meisje en bij de dierenarts mag hij zelfs zacht voedsel eten. Hij eet zo snel hij kan, voordat iemand zich bedenkt en het eten weer bij hem weghaalt. Het lijkt hem erg lang te duren bij de plek waar hij het zachte voedsel eet, dat vindt hij niet erg. Het is er lekker warm. Misschien krijgt hij straks nog wel wat. Minder prettig zijn de drie honden die in dezelfde ruimte als hij zitten te wachten. Als ze hem zien, heeft hij er de kracht niet voor om weg te rennen. Het meisje is opgestaan en niet lang daarna zijn ze bij iemand die naar zijn poot kijkt. Er wordt iets uitgehaald. Hij krijgt een spuitje. De man doet iets met een naald en draad, daarna wordt zijn pootje verbonden. Het gaat alweer een stuk beter. In het mandje voelt hij zich zo fit, dat hij naar een mogelijkheid zoekt om eruit te springen en zijn tocht weer voort te zetten. Hij heeft genoeg gerust en voldoende gegeten. Het is alweer helemaal donker. Hij kan mooi een stuk opschieten en later vannacht een hol zoeken. Als het meisje bijna stil staat om de bocht naar haar boerderij te nemen, springt Quin uit het mandje. Door de vaart die hij heeft glijdt hij door de sneeuw naar de rand van de dijk. Daar bedenkt hij zich geen moment en glijdt verder naar beneden. Alle schaatsers zijn al weg. Hij gebruikt de bevroren plas om snel dicht bij de rivier te komen en zijn weg te vervolgen. Voordat het meisje weet dat hij weg is, is Quin alweer onzichtbaar verdwenen in de nacht.

De deur van de deel gaat open en een huilend meisje komt binnen.

‘Wat is er?’ informeert de boer, die haar aan heeft zien komen.

‘De kat is weg,’ zegt Mette.

‘Die rode kat?’ vraagt de boer.

‘Ja,’ zegt Mette. ‘Ik heb hem in de uiterwaarden gevonden. Hij was gewond. Ik ben er meteen mee naar Jolink gegaan, die heeft hem verbonden. De kat is waarschijnlijk uit de mand gevallen of gesprongen,’ huilt Mette met lange uithalen.

‘Hoe zag de kat er precies uit?’ vraag ik.

Nu ziet het meisje pas de twee jongens die ook op de deel staan.

‘Hij was van boven oranje-rood en van voren wit met een heel klein lief wit sikje.’

‘Dat is Quin,’ baal ik. ‘We moeten meteen weg en hem zoeken.’

‘Die vinden jullie niet meer,’ zegt de boer. ‘Die kat kan al overal zijn. En het is veel te donker. Hier in de hele omgeving brandt ’s nachts geen licht. Het is veel te gevaarlijk om door de uiterwaarden te lopen en naar een kat te zoeken.’

‘Dan gaan we eerst naar de dokter,’ zeg ik. ‘Ik wil weten hoe ernstig gewond hij is en of hij ver kan komen met zijn verwonding.’ Ik bedank de boer en het meisje. De boer heeft uitgelegd waar we de dokter kunnen vinden in het dorp en zegt dat het beter is dat we naar huis gaan en morgen verder zoeken.

We hebben verteld dat we met een groep van Zwolle naar Deventer over de dijk aan het lopen zijn. ‘Een project van school,’ voegt DJ eraan toe. Maar zonder het te weten is de kat achter hen aangelopen. Toen ze het in de gaten kregen, was het te laat en waren ze hem kwijt.

‘Een waardeloos verhaal,’ zeg ik. ‘Daar trapt die dokter nooit in.’

‘We zullen zien of de dokter veel vragen stelt,’ zegt DJ. ‘We moeten zo veel mogelijk aan het woord blijven. Dan kan hij niks zeggen.’

Pension Ado

‘Was die leuke, rode kat van jullie?’ vraagt de assistente van dokter Jolink.

‘Ja,’ zeg ik. ‘We willen graag weten wat hij mankeert, want het meisje is hem kwijtgeraakt. Waarschijnlijk is hij uit haar mandje gesprongen.’

‘Wat ik van de dokter begreep, kan hij nog niet zoveel,’ zegt de assistente. ‘Hij is behoorlijk gewond aan zijn poot. De dokter heeft hem gehecht. De wond is verbonden. Als hij er te lang mee door blijft lopen laten de hechtingen los en gaat het weer pijn doen. De pijnstiller is met een uurtje of twee uitgewerkt.’

‘Wat raadt u ons aan wat we moeten doen,’ vraagt DJ, die hoopt dat ze zal zeggen: ‘Ga maar lekker naar huis’.

Volgens de assistente heeft het geen nut om nu te gaan zoeken. Het is veel te donker, te koud en het blijft sneeuwen. De sporen van de kat verdwijnen te snel onder de sneeuw. Door de pijnstiller kan de kat één à twee kilometer verder zijn gelopen. ‘Mits hij niet door al te hoge sneeuw moet ploeteren, dan is hij vijfhonderd meter verder. Maar ja, welke kant hij op is gegaan, is onduidelijk.’

Nou, denk ik, dat weet ik wel. Hij gaat gewoon richting Wichmond, maar dat kan ik niet tegen de assistente zeggen.

‘Oh ja,’ probeert de assistente, ‘de dokter vraagt nog wie de rekening gaat betalen?’

‘Dat doet mijn vader wel,’ zeg ik vlug om geen problemen te krijgen. Ik schrijf meteen het adres in Marsum op. Gelukkig ken ik dat al uit mijn hoofd anders had ik mijn iPhone aan moeten zetten. Dat wil ik liever niet. Ik ben veel te bang dat de politie ons via het gps-signaal kan opsporen. Eerst moeten wij Quin zien te vinden.

‘Wat zullen we doen?’ vraagt DJ. We staan weer buiten. Het is inmiddels etenstijd. We hebben allebei honger, ik twijfel nog: Toch gaan zoeken naar Quin of een hotel vinden?

‘Ik baal ontzettend,’ zeg ik. ‘Hadden we hem bijna teruggevonden, springt die stomme kat uit dat mandje. We zijn weer helemaal terug bij af. Als we hier in het dorp blijven slapen, kan hij alweer hopeloos ver weg zijn. Als we hem nu gaan zoeken en hij blijkt vlak bij de boerderij in een konijnenhol te liggen, zijn wij bijna in Deventer en zijn we kilometers ver van elkaar verwijderd. Beide gevallen lossen dus niets op. Vinden doen we hem waarschijnlijk niet in het donker. En als hij in de buurt is blijven slapen, vinden we hem morgenvroeg meteen nadat we weer op pad gaan. Het lijkt me het beste om hier ergens een hotel of zo te vinden. Ik ga morgenvroeg na het ontbijt weer contact zoeken met Quin. Hopelijk geeft hij me weer zo’n mooie hint en vinden we hem alsnog voordat we helemaal naar Deventer moeten lopen.

Het goede nieuws is dat hij leeft. Gegeten heeft en verzorgd is. Laten we hopen dat hij een goed plekje vindt voor de nacht. Morgen zien we wel weer verder. Heeft Olst eigenlijk wel een hotel?’

Het is niet zozeer een vraag waar ik een antwoord op verwacht, het antwoord van DJ is zeer verrassend.

‘We moeten ongeveer 400 meter lopen,’ bluft DJ.

Ik kijk hem met grote ogen aan. ‘Hoe weet jij dat?’

‘Ik zal ongetwijfeld van alles vergeten hebben in te pakken,’ zegt DJ. ‘Bijvoorbeeld een derde paar handschoenen. Ik heb voor de zekerheid van alle plaatsen die we zouden kunnen aandoen één hotel of pension met een routebeschrijving vanuit het centrum geprint. In Olst zit een pension in de Van Oldenbarneveltstraat. Ongeveer vierhonderd meter van de dierenartspraktijk.’

‘Ik kan je wel zoenen,’ klink ik opgelucht.

‘Bewaar dat maar voor iemand anders,’ springt DJ van me weg. ‘Kom we gaan lopen. Ik weet niet precies waar het is, zodra we iemand tegenkomen, vragen we het.’

Jolink, de dierenarts, heeft het verhaal van de assistente aangehoord en besluit om met het adres in Marsum te bellen.

‘Ik weet niet of ik er goed aan doe,’ zegt hij tegen haar. ‘Mijn gevoel zegt dat ik moet bellen.’

‘Met Stoelenmatter,’ klinkt het aan de andere kant.

‘Goedenavond, met dokter Jolink, dierenarts in Olst. Heeft u toevallig een kat die Quin heet?’

‘Ja,’ zegt mijn vader nieuwsgierig. ‘Hoe weet u dat?’

‘Uw zoon was vanmiddag bij me en hij zei dat u wel de rekening wil betalen van uw kat, Quin.’

‘Mijn zoon bij u? Hoe is het met hem? Waar is hij nu?’ klinkt het een beetje paniekerig uit de mond van mijn vader. De dokter hoort de stem van mijn vader nu wat zachter: ‘Gerda, hij zit in Olst!’

‘Weet u dat niet?’ zegt de dokter. ‘Uw zoon is toch met school een wintertrektocht aan het maken?’

‘Niet dat ik weet,’ zegt mijn vader. ‘Hij is weggelopen om zijn kat op te sporen. Sinds twee dagen weten we niet waar hij is.’

‘Dan ben ik blij dat ik gebeld heb,’ zegt Jolink. ‘Mette Roelofs kwam vanmiddag langs met een rode kat die ze gevonden heeft. De kat had een stukje hagel in zijn rechter achterpoot en een wond. Ik heb alles verzorgd en Mette is weer naar huis gegaan. Even later kwam uw zoon met een vriendje bij de assistente om te vragen wat de kat had gemankeerd. Inmiddels zijn ze alweer een uurtje weg. Ik weet niet waarheen.’

‘Hartstikke bedankt,’ zegt mijn vader. ‘Ik ga meteen de politie bellen. En stuur de rekening maar op.’ Dolgelukkig hangt hij op.

‘Snap je dat nou, Gerda?’ vraagt hij aan zijn vrouw. ‘Quin is in Olst en Robbin en DJ ook. Zou hij dan toch in contact staan met die kat?’

‘Ik begin het zo langzamerhand wel te geloven,’ zegt mijn moeder. ‘Het kan toch geen toeval meer zijn dat ze alle drie in Olst zijn gesignaleerd.’

‘We moeten meteen de politie bellen.’

De politie belooft een extra oogje in het zeil te houden in Olst en omgeving. Ze zullen uitkijken naar een rode kat en twee jongens van ongeveer 14 jaar met een rugzak.

‘Dat moet toch niet zo moeilijk zijn,’ zegt de agent in Deventer. Hij weet alleen niet dat de jongens voor dag en dauw weer vertrekken en voornamelijk langs de winterdijk van de IJssel zullen lopen en daarom bijna onzichtbaar zijn.

Pension Ado staat er groot op het huis.

‘Komen zeker uit Den Haag,’ zegt DJ, die iets meer geïnteresseerd is in voetbal dan ik en al helemaal weg is van ADO Den Haag, omdat zijn opa daar vandaan kwam.

‘Maakt niet uit,’ zeg ik, ‘als ze maar een kamer vrij hebben.’

Zoals zo vaak is er precies één kamer over. De jongens hebben het vermoeden dat het pension maar uit één kamer bestaat en dat het hele pension vrij was. Blijken er ’s ochtends aan het ontbijt toch nog tien mensen te zitten.

‘Wat komen die hier allemaal doen,’ vraagt DJ aan de dame die het ontbijt verzorgt.

‘Dat zijn allemaal schaatsers die de Elfstedentocht hebben gereden. De meesten komen uit Limburg en Zeeland. In Leeuwarden en omgeving was geen hotelkamer meer vrij. Daarom zitten ze nu hier en hoeven ze vandaag niet meer die hele lange weg terug.’

‘Ik had nog wel een vrije kamer geweten,’ fluister ik naar DJ, denkend aan mijn eigen lege slaapkamertje.

Hulzenbosch en Angenent hebben deze tocht niet gewonnen ondanks de welwillendheid van de Elfstedencommissie om ze alsnog mee te laten rijden. Het was voor ons een onbekende schaatser met een heel moeilijke naam die deze keer als eerste in Leeuwarden is gefinisht.

‘Ik heb dat nooit begrepen,’ zeg ik tegen DJ, ‘wat voor plezier mensen eraan beleven om een hele dag onder zware omstandigheden te gaan schaatsen om vervolgens als honderd-drieëntwintigste te eindigen. Dan heb je het gedaan. En wat dan nog. Mijn vader heeft ooit een halve marathon gelopen. Hij was meer teleurgesteld dan tevreden. Hij had helemaal niet het gevoel dat hij iets bijzonders had gepresteerd. Hij was een paar maanden aan het trainen geweest. Een vriend van hem, Brammetje, die fietste achter hem aan met eten en drinken. Zo had hij in Brammetje zijn persoonlijke verzorger. Na ruim twee-en-een-half uur was het afgelopen en had hij gezegd: ‘Dat hebben we ook weer gehad. Die hele marathon hoeft niet meer voor mij.’ Brammetje had het jammer gevonden, die vond het leuk om mee te fietsen. Die is zelfs een keer naar Italië gefietst. Dat zijn afstanden, die hoeven niet voor mijn vader. Wat dat betreft lijk ik op hem. Ik hou ook niet van lange afstanden. Die tippel vandaag langs de IJssel duurde mij al veel te lang. Mijn vader heeft trouwens een keer meegedaan met de Nijmeegse Vierdaagse. Doet ’ie ook nooit meer. Duurde hem drie-en-een-halve dag te lang. Zo lang heeft hij namelijk met blaren gelopen. Hij had zelfs een blaar rondom zijn kleine teen. En toch lopen er elk jaar weer zo’n veertigduizend mensen. Niet te geloven.

‘Doet jouw vader aan sport?’ vraag ik aan DJ.

‘Alleen de sporten die niet bewegen,’ zegt DJ lachend. ‘Hengelsport en denksport. De grootste afstand die hij in één keer aflegt is van de kamer naar de keuken om iets uit de koelkast te pakken. Meestal laat hij dat mijn moeder doen. Zelfs daar is hij te lui voor.’

‘Dat wij van die sportieve voetballers zijn,’ zeg ik. ‘Je zou dat haast niet verwachten met zulke vaders. Mijn vader heeft ooit gevoetbald, hij heeft geloof ik een been gebroken en is er meteen mee opgehouden.’

‘Trouwens,’ zegt DJ, ‘over sport gesproken. Hoe gaan we dit pension betalen? Ik kon niet zo heel veel geld pinnen.’

‘Voor vandaag gaat het lukken,’ zeg ik. ‘Hopelijk hoeven we morgen niet in een hotel te overnachten. Ik ga me na het ontbijt weer even concentreren op Quin. Misschien krijgen we een beeld waar hij nu is.’

Direct nadat mijn vader met de politie heeft gebeld om te vertellen dat wij waarschijnlijk in de omgeving van Olst zitten, belt hij met de vader van DJ. Het duurt een hele tijd voordat hij Henk heeft overtuigd om niet meteen naar ons te gaan zoeken.

‘Het heeft geen zin. Wees blij dat we weten waar ze ongeveer zitten en dat ze gezond zijn. Waarschijnlijk lopen ze richting Zutphen. Dus u kunt ze bij wijze van spreken opwachten,’ zegt mijn vader.

DJ’s vader zal ons niet opwachten, zijn ongeruste gevoel is iets minder geworden. We zijn al twee dagen onderweg. In principe zijn we niet weggelopen, maar zijn we een kat aan het zoeken, die we bijna hadden gevonden. Met een beetje geluk zouden we morgen terecht zijn. Volgens mijn vader zal het hooguit twee dagen duren. In die tijd zijn we van Marsum naar Olst gelopen. Die tijd doen we er maximaal over om van Olst naar Zutphen te lopen, zegt mijn vader tegen Henk. Hoewel hij zich dat niet kan voorstellen met dit weer, maar goed, we zijn in Olst gesignaleerd.

‘Laten we de rust bewaren,’ probeert mijn vader Henk op z’n gemak te stellen.

Dat vindt Henk heel moeilijk, hij windt zich nog weleens op over die zoon van hem. Didier is wat dat betreft compleet anders. Daar heeft hij nooit problemen mee, DJ is een heel ander verhaal. Elke week haalt hij wel wat uit. Vooral op school. Dat die jongen nog nooit is blijven zitten is een wonder.

Het wonder verveelt zich de volgende ochtend in de leesruimte van Pension Ado. Hij zit te wachten op het mirakel dat boven zit te communiceren met een kat. DJ blijft het eigenaardig vinden dat een mens in staat is om te zien wat een dier ziet. Of te horen wat een dier denkt. Zulke goede oren zal ik nooit krijgen, filosofeert hij.

Als ik de trap afkom heb ik een rood gezicht van opwinding.

‘We moeten ons haasten, Quin heeft zojuist de bevroren plassen verlaten en is onderweg. Hij loopt een stuk makkelijker, dus sneller. Het duurt minstens een half uur voordat we op die plek zijn. Op weg daarnaartoe moeten we besluiten of we over de dijk gaan lopen of langs de kant van de IJssel. Kom op.’

DJ gaat zuchtend naar boven om zijn rugzak te halen. Al zijn spieren doen pijn. Na één hele en een halve dag zwoegen in de sneeuw lijkt het wel of ze allemaal stijf zijn geworden. Hij voelt spieren waarvan hij nooit heeft geweten dat hij ze had.

Politie

Het half uur wordt veertig minuten. Dat is het nadeel als je te vaak een voetbaltraininkje overslaat. We hebben niet genoeg conditie om flink door te lopen. Juist onder deze omstandigheden hebben we de extra kracht nodig, die we tijdens veel voetbaltrainingen hadden kunnen opdoen.

‘Heb je nog geïnformeerd of de eigenaar van Pension Ado uit Den Haag komt?’ vraag ik aan DJ.

‘Nee,’ zegt DJ.

‘Wat nee?’ vraag ik. ‘Nee, niet uit Den Haag, of Nee, niet geïnformeerd?’

‘Nee, niet uit Den Haag,’ zegt DJ.

‘Oh. Waarom heeft het pension die naam dan?’

‘Ze hebben vaak overwinterd in Spanje,’ zegt DJ.

Hij zag het vraagteken op mijn gezicht.

‘Ik begrijp het ook niet. Misschien is het een grapje.’

‘Jammer, dat ik het niet kan opzoeken op mijn iPhone.’

‘Jij altijd met je opzoeken,’ zegt DJ quasi verontwaardigd. ‘Je moet journalist worden.’

‘Ja, ik kan er ook niks aan doen. Als ik iets hoor, lees of zie, heb ik al snel de neiging om het op te zoeken. Als filosofie niks wordt, kan ik altijd nog naar de school voor journalistiek. Onderzoeksjournalist lijkt me ook wel een mooi beroep. Kan ik gewoon thuis blijven en internet afstruinen. Trouwens, even heel iets anders. Ik heb erover nagedacht. Volgens mij kunnen we het beste langs de IJssel lopen. Dat is het meest moeilijk. Stel dat de dierenarts mijn vader heeft gebeld. En die heeft weer jouw vader gebeld. En die heeft weer de politie gebeld. Of ze hebben alle drie de politie gebeld. Dan zou het makkelijk kunnen, dat we een politieauto tegenkomen, die naar ons op zoek is. We moeten uitkijken dat we er niet tegenaan lopen.’

‘Dat moeten we sowieso,’ zegt DJ. ‘Ik loop liever niet tegen een auto aan.’

‘Lachen!’ zeg ik, ‘Maar niet heus. Heb je nog meer humor in huis, voordat ik achterover val van die grapjes van jou. Dan pak ik een kussen, voor ik me bezeer.’

‘Wacht maar tot we in het weiland lopen,’ zegt DJ, ‘laat ik je daar wel steil achterover vallen.’

We steken de bevroren plas van de uiterwaarden over en lopen moeizaam door de diepe sneeuw langs het snel stromende water van de IJssel. Het heeft die nacht tot zeer laat gesneeuwd. Op sommige plekken komt de sneeuw tot boven onze knieën. Het lijkt wel een witte woestijn.

‘Zo zullen we Quin niet makkelijk vinden,’ zegt DJ. ‘Waarschijnlijk loopt hij onder de sneeuw. Ik ben benieuwd of hij kan ademhalen. Als hij niks kan zien, loopt hij ons zo tegemoet.’

‘Nou als je af en toe een kat boven de sneeuw uit ziet springen, weet je waar je naartoe moet lopen,’ zeg ik.

‘Ik denk eerder dat hij het loodje legt,’ zegt DJ. ‘Waarschijnlijk heeft hij er de kracht niet voor om zo hoog te springen. En al helemaal de zuurstof niet.’

‘Ik zie nog geen spoor.’ Ik tuur over de besneeuwde uiterwaarden. Wanneer ik richting de dijk kijk, schijnt de laaghangende zon in mijn ogen op dit vroege uur. Als ik recht voor me uit staar heb ik er geen last van. ‘Dat wordt straks wel anders,’ denk ik. ‘Na het middaguur lopen we de zon tegemoet.’

Het is bijna negen uur. We hebben nog geen politieauto gezien. Op deze eerste kerstdag is het zo vroeg nog heerlijk rustig op de weg. Er zijn pas twee auto’s over de dijk gereden sinds we in de uiterwaarden lopen. Die hebben geen aandacht voor twee jongens met rugzakken. Die moeten hun ogen op de weg houden, want op de dijk is niet gestrooid.

Nu we alweer meer dan een uur langs het water lopen, begint DJ zijn pijnlijke spieren te voelen. Hij kan amper het ene voor het andere been zetten. De diepe sneeuw maakt het extra vermoeiend. Niet alleen moeten we daar continu doorheen waden. Ook kunnen we de oneffen ondergrond niet zien. Zo stappen we vaak mis. Met extra pijnlijke spieren als gevolg.

‘Zullen we ergens gaan rusten? Waar zijn we eigenlijk? Zouden we Quin al voorbij zijn?’

Ik word een beetje ongeduldig van al die vragen om rust.

‘Afhankelijk van het tijdstip dat Quin is vertrokken, lopen we met een vertraging van anderhalf uur achter hem aan.’

‘We kunnen hem beter opwachten in Deventer,’ zegt DJ, ‘Zoals we ook bij de elektriciteitscentrale wilden doen. Dat scheelt een paar kilometer kou.’

Ik begin me langzamerhand te ergeren aan dat gezeur. Ik ben ook moe en heb ook pijnlijke spieren. ‘Ik heb vanochtend niet goed kunnen zien hoe hij eraan toe is. Volgens mij heeft hij de hele nacht geslapen, ik weet niet hoe laat hij is vertrokken en met welke snelheid hij loopt. Misschien lopen wij wel twee keer zo snel.’

‘Ja, of twee keer zo langzaam,’ bromt DJ.

‘Als je het niet meer kunt volhouden, ga jij toch met de bus. Dan sluiten we hem als het ware in. Jij staat op de uitkijk in Deventer en ik kom via de IJssel naar je toe,’ zeg ik, mezelf afvragend waarom ik daar niet eerder aan heb gedacht.

‘Nee,’ zegt DJ, ‘ik heb geen zin om in mijn eentje daar ergens in Deventer in de kou te gaan zitten. Als jij er vanavond om acht uur niet bent, weet jij niet waar ik ben en ik weet niet waar jij uithangt. Als we elkaar uit het oog verliezen, wordt het helemaal zo’n zoektocht.’

‘Alsof het nu al niet een hele zoektocht is,’ ben ik verbaasd over DJ’s antwoord.

‘Nee,’ zegt DJ, ‘stel dat jij je enkel verstuikt of breekt. Of je valt en je komt vast te zitten. Leg mij dan maar eens uit ter hoogte van welke kribbe je ligt.’

‘Ik ben Jezus niet,’ lach ik. ‘Zo gauw lig ik niet in een kribbe.’

‘Ik bedoel die dingen daar,’ DJ wijst op een rivierkrib die de stroming van een rivier moet reguleren.

‘Ik begrijp wat je bedoelt,’ zeg ik. ‘Goed, dan blijven we bij elkaar, dit is ook niet de manier om succes te hebben. Het kan ook zijn dat Quin nu vlak langs de dijk loopt, omdat hier te veel sneeuw ligt.’

Quin loopt niet vlak langs de dijk. Hij loopt net als gisteren over de winterdijk. Iets wat hij beter begrijpt dan de jongens, die niet in de gaten hebben dat er een lage winterdijk langs de IJssel loopt waar de sneeuw iets minder hoog is als onder aan die dijk, waar de sneeuw zich soms wel een halve meter ophoogt. Hierdoor kan Quin iets makkelijker doorlopen dan zijn achtervolgers, met als gevolg dat de kat al tweeënhalf uur voorsprong heeft opgebouwd. Hij loopt al voorbij Terwolde, terwijl de jongens niet eens de helft van die afstand hebben afgelegd.

Hij heeft het verband inmiddels van zijn achterpoot afgelopen. De verdoving is al heel lang geleden uitgewerkt. De poot voelt aan alsof hij elke stap in gebroken glas zet, toch kan Quin het nog volhouden, al is het niet van harte. Op de grote plassen langs de dijk zijn een paar schaatsers te zien. Daar loopt Quin iets dieper door de sneeuw, zodat hij niet opvalt. Hij heeft genoeg kracht om snel weg te schieten als dat nodig is. Toch heeft hij liever geen confrontatie met mensen. Even vlug doorlopen, dan kan hij de hele middag rusten. Hopelijk is er vanavond in de buurt van een boerderij iets te vinden om te eten en te slapen.

Plotseling trek ik DJ omlaag. Die schrikt en begint te vloeken.

‘Sst,’ maan ik hem, ‘politie.’

DJ is stil en luistert totdat het geluid van een voorbijrijdende auto ook echt voorbij is gereden of is gestopt. Nu het zo na tienen is, begint het verkeer langzaam op gang te komen. Niet dat het echt druk is op de dijk, regelmatig komt er een auto langs. We weten niet zeker of de politieauto voorbij is. Misschien hebben ze ons gezien en wachten tot wij ons hoofd boven de dijk uitsteken.

‘Laten we nog maar even blijven liggen,’ fluister ik. ‘Kunnen we meteen uitrusten.’

DJ zegt niets, is wel blij met de rustpauze ondanks de spanning. Hij hoort niets, hij voelt wel wat.

‘Volgens mij zit ik met mijn voet in het water,’ fluistert hij.

Ik kijk achterom en zie DJ op zijn buik liggen met zijn benen heel dicht bij het water van de IJssel. ‘Het lijkt er wel op.’

‘Shit, ik moet heel snel mijn sok verwisselen. Maar als de politie er aankomt, kunnen we niet snel genoeg weg.’

‘Wacht, ik zal even kijken,’ zeg ik. Ik doe mijn rugzak af en schuif langzaam iets omhoog. Ik wil mijn muts afdoen, maar bedenk me. Of ze nu het bovenste deel van mijn hoofd of van mijn muts zien. Dat maakt niet zo veel uit. Ik probeer eerst recht voor me uit naar de dijk te kijken. Er staan wel wat auto’s geparkeerd, ik zie geen politieauto. Links en rechts zie ik geen politieauto. Ik richt me iets op om te kijken of er mannen in blauwe pakken op ons afkomen.

‘Ze zijn doorgereden,’ zeg ik. ‘Ik zie niks. Althans geen wouten.’

‘Mooi, ik ga snel mijn sokken uit doen. Vanmorgen net twee paar nieuwe aangedaan. Ik heb nog maar twee schone.’

‘Ga iets verder van het water af. Straks laat je ze in het water vallen.’ Ik trek zo goed en zo kwaad als het gaat DJ aan zijn capuchon weg van het water. Nu de afstand ongeveer twee meter is, ga ik weer kijken of er echt geen politie in aantocht was.

Door het schuilen voor de politieauto en het verwisselen van de sokken, hebben we ongeveer twintig minuten verloren.

‘Denk even mee,’ zeg ik tegen DJ. ‘We moeten een manier verzinnen om sneller vooruit te komen. Quin loopt op ons uit.’

DJ houdt zijn hand tegen zijn voorhoofd en doet net of hij zover mogelijk kijkt. Hij heeft een beetje last van de laagstaande zon die in de winter nooit echt hoogte krijgt.

‘Daarginds heb je volgens mij hele grote plassen. Ik zie veel schaatsers. Zullen we daar ongemerkt over heen schaatsen?’

‘Er is één probleem,’ zeg ik. ‘Ik heb geen schaatsen bij me.’

‘Misschien kunnen we wat lenen of huren,’ klinkt DJ hoopvol. ‘Of zelf iets maken.’

‘Ja, laten we een haas slachten en van de botten schaatsen maken,’ zeg ik plagerig.

We krijgen met moeite de rugzakken over onze schouders. De striemen die het gewicht van de rugzak heeft gemaakt in onze ruggen beginnen pijn te doen. Het duurt nog behoorlijk lang voordat we bij de plassen zijn. Het is er drukker dan we verwachten, en dat voor een eerste kerstdag. Je zou denken dat alle mensen onder de kerstboom zitten liedjes te zingen en kalkoen te eten.

‘Het is te druk om glijdend over de plassen te gaan,’ zeg ik. ‘Daarginds op de dijk zie ik een bushalte. Laten we maar tot vlak voor Deventer met de bus gaan. Dan lopen we van daaruit naar de uiterwaarden terug en hopen dat we Quin tegenkomen.’

De bushalte is een soort glazen hok waarvan de voorkant helemaal open is.

Ik heb een plan: ‘We vallen te veel op als we met z’n tweeën gaan staan wachten op de bus. Als de politie langs komt, zijn we de klos en vinden we Quin nooit meer terug. Ook als een van onze vaders eraan komt, moeten we ons vlug kunnen verstoppen. Als jij bij de halte gaat staan, blijf ik met de twee rugzakken onder aan de dijk zitten. Pas op het allerlaatste moment roep je me om in de bus te stappen. Als er een politieauto aankomt, moet je gewoon blijven staan en hopen dat ze doorrijden. Als je de auto van mijn of jouw vader herkent glij je van de dijk af zover mogelijk naar beneden. Ik blijf aan de overkant onder aan de dijk zitten met de twee rugzakken. Stel dat de politie wel stopt, mogen ze mij niet zien.’

‘Oké,’ zegt DJ, ‘het is hier boven op de dijk wel verdomd koud met die striemende wind in je gezicht.’

‘Ga dan achter het glas staan,’ opper ik, ‘Daar heb je ook goed zicht op de weg. Wel regelmatig naar links en rechts blijven kijken. Links kan mijn vader aankomen. Hij heeft een zwarte BMW Touring. Hoe de politieauto en dat wrak van je vader eruitzien, hoef ik je niet te vertellen. Waarschijnlijk haalt je vader het niet eens om voorbij Deventer te rijden. Heeft hij ooit weleens over de IJsselbrug gereden?’

Ik moet lachen, DJ vindt het geen leuke grap.

‘Mijn vader heeft verder gereden dan je denkt. Wat dacht je van vorig jaar. Zijn we met z’n allen naar Zeeland geweest met dat ding. Geen centje pijn.’

‘Oké, oké,’ brom ik, ‘Het is maar een geintje.’

Ik loop met de twee rugzakken naar de overkant en laat me van de dijk glijden. Het is nog een behoorlijke afstand. Hopelijk ben ik op tijd weer boven wanneer DJ me roept als de bus eraan komt. Met twee van die zware tassen een gladde helling op. Het zal me benieuwen hoelang ik er over doe. Het heeft geen nut om het te oefenen. Als het er echt om zal gaan, kan ik alsnog uitglijden. Daar moet ik niet aan denken, want hoe dan ook, we moeten de volgende bus halen.

DJ staat achter het glas uit de wind, maar staat wel in zijn handen te wrijven alsof hij zojuist iets heel bijzonders heeft bedacht. Een soort eureka houding is het. Ware het niet dat hij er een heel ander gezicht bij trekt. Een van kou en pijn vertrokken gezicht. Als blikken kunnen doden, zeggen ze weleens. Nou die blik van DJ is aardig dodelijk: Er hangt geen reistijdentabel in de bushalte. Het is niet duidelijk of dat er nooit heeft gezeten of dat vandalen het hebben weggehaald. Feit is dat het DJ allemaal veel te lang duurt. Nu kan hij ook niet zien hoe laat de volgende bus komt. Hij wil bijna naar mij lopen om te zeggen dat hij wel onderaan de dijk op de rugzakken wil gaan liggen om uit te rusten, als er een politieauto nadert. DJ krijgt het er plotseling warm van. Wat moet hij ook alweer doen, wegspringen of blijven staan? Hij twijfelt zo lang dat het te laat is om nog weg te springen. De politieauto is al gestopt en een agent loopt naar hem toe.

‘Goedemorgen,’ zegt de agent.

‘Goedemorgen,’ weet DJ niet zo snel iets anders te zeggen.

‘Heb je twee jongens gezien, ongeveer van jouw leeftijd, met rugzakken?’ vraagt de agent.

‘Nee,’ zegt DJ, ‘Ik heb de hele tijd geschaatst, ik vind het te koud. Ik ga weer naar huis.’

‘Waar heb je je schaatsen gelaten?’ vraagt de agent.

‘De schaatsen, die delen mijn zusje en ik altijd. Zij klaagt dat ze op Noren moet schaatsen en nooit eens een pirouette kan proberen. Mijn ouders kunnen geen twee paar schaatsen betalen,’ fantaseert DJ erop los. ‘Kijk, daar schaatst ze.’ En hij wijst in de richting van een groepje waar ook meisjes bij staan. Vanaf hun positie kan de agent niet zien of het meisje witte of zwarte schaatsen aan heeft.

‘Heb je een telefoon bij je?’ stelt de agent opnieuw een vraag.

DJ weet niet wat beter is om te antwoorden, ja of nee. Hij durft niet te lang te wachten, dus zegt hij maar ja.

‘Mocht je ze zien, wil je dan met de politie bellen?’

‘Jawel, wat voor nummer is dat?’ vraagt DJ.

‘0900-8844,’ zegt de agent, ‘Als je dat lastig vindt om te onthouden mag je in dit geval wel 112 bellen. Dat is ook nog gratis.’

‘Goed, ik zal er aan denken.’

‘Je ziet er koud uit,’ zegt de agent. ‘We rijden nu richting Olst. Als je er op de terugweg nog staat, kun je met ons mee rijden naar Deventer. Tenminste, ik ga ervan uit dat je daarheen moet, omdat je aan deze kant van de weg staat.’

‘Ja, dat klopt.’ DJ begint ondanks de kou een beetje te zweten. Het wordt echt hoog tijd dat de agent weer verder gaat, anders begint het op te vallen.

‘Laten we hopen dat de bus snel komt.’

De agent loopt weer naar de auto, stapt in, zegt wat tegen de andere agent. Die kijkt een keer om, wat DJ een paar extra zweetdruppels bezorgt, maar dan rijden ze weg.

Pfff, nog nooit zo warm gehad bij zulke lage temperaturen, denkt hij. Nu maar hopen dat de bus er eerder is dan de politie.

‘Was dat de politie?’ hoort hij mij vanaf de andere kant van de dijk roepen. DJ kijkt goed naar links en rechts en steekt de weg over om mij te antwoorden.

Deventer in zicht

Mijn vader heeft op die eerste kerstdag al vroeg met de vader van DJ overlegd wat ze zullen gaan doen. Bij DJ thuis zit het huis vol met visite.

‘Ik wil ook wel alleen zoeken,’ zegt mijn vader.

‘Nee,’ zegt Henk, de vader van DJ, ‘dat is gekkenwerk om helemaal uit Friesland te komen. Ik ben er veel sneller.’

‘Ja, maar,’ zegt Dirk, ‘je begrijpt toch wel dat ik iets ga doen vandaag. Dat ‘iets’ is in ieder geval naar Olst rijden en kijken of we ze daar kunnen vinden.’

‘Lukt het je om om elf uur in Olst te zijn?’ vraagt Henk.

‘Dat gaat wel lukken. Ik zit al bijna in mijn auto.’

‘Dan spreken we af bij de kerk in Olst. Dat is ongeveer in het centrum. Die kerk heeft een parkeerplaats. Daar wacht ik op je,’ zegt Henk die een vriend heeft wonen in Olst en zodoende aardig de weg weet in het dorp.

Dirk vertelt Gerda wat hij gaat doen. Hij zal regelmatig bellen om te vertellen of ze de jongens al hebben gezien. Dirk vindt de kat niet zo belangrijk. Die redt zich wel, waarschijnlijk. Hij stapt in de auto en rijdt om Leeuwarden heen naar de A32. Volgens zijn navigatiesysteem is hij rond half elf in het centrum van Olst. Dat is toch zo’n anderhalf uur rijden, denkt hij. Hij wil niet te hard rijden, maar merkt dat hij toch gaandeweg de teller op 150 kilometer per uur ziet staan. Hij laat het gas iets los tot 130. Dat is een mooie snelheid om zo snel mogelijk in Olst te zijn, zonder een al te hoge bekeuring te moeten betalen. DJ’s vader kan er al een stuk eerder zijn. Hopelijk gaat hij alvast overleggen met de dierenarts. Dat scheelt tijd. Als de vader van DJ nu ook weggaat, zou hij al tegen kwart voor tien in Olst kunnen zijn. Genoeg tijd om de arts te spreken. Hij belt de vader van DJ op om te overleggen.

Vijf voor half elf rijdt Dirk Olst binnen. Henk staat al op het parkeerterrein bij de kerk te wachten. Hij heeft de dierenarts gesproken.

‘Hij kon me niet veel meer vertellen, dan dat jij mij al hebt doorgegeven,’ zegt Henk.

‘Oké,’ zegt Dirk, ‘laten we even recapituleren. De jongens zijn gistermiddag laat bij de dierenarts geweest om te informeren naar de kat. Die kat is met een meisje mee naar huis gegaan en is zo goed en zo kwaad als het kon weer opgelapt. De kat is ervandoor gegaan. De jongens hebben waarschijnlijk hier in de buurt overnacht en zijn al een paar uur onderweg om de kat te zoeken. De vraag is nu, waar zouden ze hebben overnacht? Niet bij de dierenarts dus. We kunnen informeren bij die boer.’

‘Ik heb zijn adres gekregen van de dierenarts,’ zegt Henk.

‘Goed, dan gaan we eerst naar de boer. Rijden we met één of twee auto’s verder?’ vraagt Dirk aan Henk.

‘Laten we met twee auto’s rijden. Stel dat we ze in Deventer tegenkomen, moet één van ons tweeën eerst weer naar Olst om de auto op te halen.’ Henk loopt al naar zijn auto.

‘Dat is ook zo.’ Dirk opent het portier van de auto en voor hij instapt, zegt hij: ‘Ik rij achter jou aan.’

De boer vertelt dat hij voor het laatst contact heeft gehad met de jongens voordat ze naar de dierenarts gingen. Daarna heeft hij ze niet meer gezien, noch gesproken.

‘Misschien dom,’ zegt de boer, ‘ik heb ook geen telefoonnummer gevraagd.’

‘Dat had niet veel uitgemaakt,’ zegt Dirk, ‘Ze hebben hun telefoon uit staan. Wij krijgen ook geen contact met hen.’

De beide vaders overleggen wat hun strategie moet zijn. Is het handig om door Olst te rijden voordat ze richting Deventer gaan?

‘Ons probleem is, dat we helemaal niets weten. Afgezien natuurlijk van het feit dat ze hier ergens in de omgeving zouden moeten zijn. Stel dat ze de kat toch gevonden hebben gisteren, dan zouden ze nog ergens in Olst kunnen zitten,’ zegt Dirk.

‘Dat denk ik niet,’ zegt Henk. ‘Als ze de kat hebben gevonden, verwacht ik dat ze bellen om te zeggen dat ze met de eerste de beste trein naar huis komen.’

‘Daar kun je gelijk in hebben,’ beaamt Dirk. ‘Aan de andere kant zou het me niet verbazen, dat ze ons willen verrassen en plotseling voor de deur staan. Als dat zo is, zou mijn vrouw bellen en zijn we hier weer snel weg.’

‘Het lijkt me het beste om langzaam over de dijk te rijden. Af en toe te stoppen, vragen of iemand iets gezien heeft en anders hopen dat we ze ergens langs de weg zien lopen. We rijden door tot de spoorbrug in Deventer. Tegen die tijd moeten we ze toch hebben gezien.’ Henk is alweer op weg naar zijn auto. Bedankt de boer, zwaait naar de dochter en rijdt de dijk op, op zoek naar twee kleine jongens met veel te grote rugzakken.

Quin ziet Deventer in de verte al liggen terwijl hij een jachthaven nadert die min of meer tegen de IJssel aanligt. Hij is sneller vooruitgekomen dan de jongens. Zij lopen met de bus weer een heel stuk in op Quin. Hij loopt weer mank, het bloeden is nog niet begonnen. Waarschijnlijk is de wond dichtgebleven door de kou. Bijna de hele afstand vanaf Marsum heeft Quin in de sneeuw gelopen. Alleen de rit op de vrachtwagen en heel kort op de pont hebben hem iets warmere pootjes opgeleverd. (En de nachten natuurlijk.) Tot aan huis zal hij voornamelijk door de sneeuw moeten. Er is geen andere oplossing. Quin wil zoveel mogelijk mensen en andere dieren ontwijken, zodat hij zich niet hoeft in te spannen om te vluchten, of nog erger, om te vechten! De kracht neemt weer langzaam af. Hij moet nu toch echt gaan rusten. Hij wil proberen de jachthaven te halen en daar een rustig plekje op te zoeken. Zo vanuit de verte lijkt het daar vrij rustig. Quin heeft er nog niemand zien lopen.

DJ heeft het zweet op de rug staan. Het gesprek met de politieagent is hem niet in de koude kleren gaan zitten. Net als hij wil vertellen hoe hij de agent om de tuin heeft geleid met zijn zogenaamde zusje die aan het schaatsen was, komt de bus eraan. Tegelijkertijd teleurgesteld, omdat hij zijn verhaal niet kan afmaken, en opgelucht, omdat hij niet met de politieauto naar Deventer zal worden gebracht, stapt hij in de bus. Gelukkig heeft DJ zijn strippenkaart bij zich. Niet dat hij daar aan heeft gedacht, maar die zit gewoon in z’n portemonnee. Hij gaat vaak genoeg met de bus als hij geen zin heeft om te fietsen. En dat is vaker dan zijn moeder lief is.

We gaan achterin de bus zitten en DJ wil weer verder vertellen over zijn confrontatie met de politie.

‘Laten we eerst even overleggen,’ zeg ik. ‘Ik stel voor dat we vlak bij die jachthaven eruit gaan. Je weet wel, die langs de dijk ligt. Dan lopen we een stukje terug naar de uiterwaarden en gaan onderaan de dijk liggen wachten tot Quin aankomt lopen. Die kan nooit zo snel zijn gelopen, dat hij al verder is dan die plek.’

‘Als je het snel zegt, lijkt het allemaal heel makkelijk.’

DJ vindt het allang goed, hij wil zijn verhaal kwijt. Daar krijgt hij nu een paar minuten de tijd voor. De rit vanaf de bushalte tot de bushalte in Deventer duurt ongeveer vijftien minuten, als ze de chauffeur moeten geloven. (En waarom zou hij liegen?) DJ heeft ruim de tijd om eindelijk zijn verhaal af te maken, niet wetende dat hij onderaan de dijk bij Deventer nog genoeg tijd zou krijgen om nog meer verhalen te vertellen.

Zonder dat de vaders het weten zitten hun zoons een paar kilometer verderop in de bus richting Deventer. Dirk en Henk rijden langzaam over de dijk. Henk ongeveer vijfhonderd meter voor Dirk. Mocht Henk iets over het hoofd zien, dan hopen ze dat Dirk het wel in de gaten heeft. Ze komen ter hoogte van de grote plassen en de bushalte waar DJ en ik zijn opgestapt. Ze zien dat het al flink druk is op de plassen. Veel schaatsers. Er staat zelfs een kraampje met warme chocolademelk, worst en soep. Er zijn ook veel wandelaars met honden op de dijk. Ook al zouden ze harder willen rijden, door het verkeer en de vele wandelaars kunnen ze niet veel sneller dan 30 kilometer per uur. Veel auto’s proberen zo dicht mogelijk bij het ijs een parkeerplek te zoeken en die houden het verkeer flink op. Als ze de dijk helemaal af zijn gereden en de eerste rotonde in Deventer naderen, geeft Henk een teken om te stoppen. Bij de eerste de beste parkeerhaven na de rotonde beklagen ze zich allebei over hun pech.

‘Ze zouden toch niet nu al in het centrum van Deventer zitten?’ vraagt Henk zonder een antwoord te verwachten.

‘Ik rij nog een keer terug naar Olst en dan langzaam weer hierheen,’ zegt Dirk. ‘Als jij dan hier blijft wachten, kun je ze opvangen.’

‘Goed,’ zegt Henk. ‘Ik rij naar die jachthaven daarginds. Ik zie daar nog niemand, maar misschien zijn er mensen op de boten die iets gezien hebben. Ontmoeten we elkaar daar weer.’

‘Oké,’ zegt Dirk. ‘Ik verwacht met ruim een half uur terug te zijn. Succes.’

‘Ja, jij ook.’

Ze stappen allebei weer in hun auto. Henk rijdt een paar honderd meter verder en parkeert op de dijk bij de jachthaven. Hij kijkt eens om zich heen en denkt heel even in de verte een kat te zien, maar weet het niet zeker. Hij wil langs de boten lopen om te kijken of er mensen aanwezig zijn. Als hij straks zeker weet dat hij de kat nog een keer heeft gezien, wil hij Dirk bellen.

Dirk haast zich terug. Zodra hij weer op de dijk is naar Olst rijdt hij zo langzaam mogelijk.

Quin heeft een plekje gevonden in de jachthaven. Hij heeft wel willen rondkijken, het is er zo stil dat hij ervan uitgaat dat er niemand aanwezig is. Onder het botenhuis is een mooi hoekje, vlak boven het water. Groot genoeg voor hem om er te liggen. Beschut tegen de koude wind. En te klein voor een mens om te zien of daar iets ligt. Waarschijnlijk zal niemand op die plek onder het botenhuis kijken. Het gat waar Quin doorheen is gekropen is zo klein, dat een normaal denkend mens niet zou vermoeden dat daar een kat doorheen zou kunnen. Om zijn sporen te verdoezelen, heeft Quin op slinkse wijze door de sneeuw gerold. De sneeuw ziet eruit alsof er een paar meeuwen hebben gevochten om wat stukken brood. Dat kan natuurlijk helemaal niet. Niemand denkt eraan dat daar een kat kan hebben gelopen. Het is aan het eind van de ochtend. Quin begint een beetje trek te krijgen. Normaal gesproken loopt hij naar zijn bakje, dat altijd gevuld is met brokjes. Waarom is hij ooit uit dat huis vertrokken? Het is weer afwachten wat hij vandaag te eten krijgt. Als er al wat te vinden is. Hij moet het vanavond waarschijnlijk doen met het eten wat de mensen voor de vogels buiten neerleggen. Een beetje pinda’s, een beetje vet. Daar komt hij de nacht wel mee door, eerst slapen.

DJ en ik hebben ons inmiddels geïnstalleerd onderaan de dijk ten noorden van de jachthaven. Precies op het moment dat Quin zijn vacht tegen een stukje zeil aanschuift. Wij liggen op een plek achter wat struiken. Onzichtbaar vanaf de weg. Hooguit zouden onze voetstappen in de sneeuw ons kunnen verraden. Je moet wel heel erg goed kijken. Op het voetpad zijn meer sporen te zien. Ik heb voor de zekerheid meer sporen gemaakt die de dijk aflopen. Het is zelfs onduidelijk of het sporen van een hond of van een mens zijn. We hebben het vermoeden dat we daar, achter die struiken, voorlopig wel goed liggen. Met ons gezicht zo’n beetje in de zon, lijkt het aangenaam warm.

‘Je kunt ook overdrijven,’ klinkt DJ verbaasd, als ik iets zeg over de lekkere temperatuur. ‘Voorlopig heb ik koude handen en voeten. Ik krijg met moeite het papier van mijn reep.’

‘Dan moet je je handschoenen uit doen,’ lach ik, terwijl ik DJ zie prutsen. ‘Geef maar hier, dan kun je je handschoenen aan houden.’

We genieten van onze reep. De tweede reep is net zo lekker als de eerste.

‘Laten we de rest bewaren voor een andere keer, als we geen mogelijkheid hebben om aan eten te komen,’ zeg ik.

Daar heeft DJ nou zo’n hekel aan, hè. Aan dat soort opmerkingen. Dat wil hij helemaal niet weten. Hij gaat er voor het gemak van uit dat we vanavond ons thuis tegoed kunnen doen aan de warme hap en niet ergens in één of andere hooiberg een keiharde, gezonde reep zitten te nuttigen.

‘Mijn vader heeft hier ooit eens geslapen,’ zeg ik.

‘Waar? Hier waar wij nu liggen?’ grapt DJ.

‘Nou bijna. Nee. Hij ging met zijn vriend naar een feestje van een meisje dat ze kenden uit de tijd dat ze gingen stappen in Bathmen. Kun jij je voorstellen dat onze vaders ooit zijn gaan stappen?’

‘Nee,’ zegt DJ. ‘Gek hè? Ik kan me dat totaal niet voorstellen: mijn vader in de disco op zoek naar een goed gesprek.’

We lachen allebei.

‘En bij dat meisje - van dat feest - zouden ze kunnen slapen. Totdat de vader van dat meisje zei, dat hij dat toch niet zo’n goed idee vond. Het was al te laat om met de trein of de bus naar huis te gaan. Toen was er een ander meisje, ene Annemiek of zo, die zei dat haar ouders het nooit een probleem vonden als zij vrienden mee naar huis nam om te blijven slapen. Mijn vader en zijn vriend keken elkaar aan en dachten precies hetzelfde: Liever bij vreemde mensen slapen, dan midden in de nacht met een dronken kop helemaal naar huis lopen. Ze gingen met dat meisje mee naar haar ouders’ huis. Die mensen lagen nog niet in bed en het bleek een heel gezellige nacht te worden. Die nacht moest Mohammed Ali, de bekendste bokser uit die tijd, in de ring staan en uitkomen tegen een onbekende grootheid. De vader van Annemiek zei dat hij daar speciaal voor op zou staan. Toen zeiden mijn vader en zijn vriend, dat hij hun wel wakker mocht maken. Zaten ze om half vijf ’s nachts naar een bokswedstrijd te kijken met een flesje bier in de hand bij een wildvreemde kerel. Half zeven lagen ze er weer in en toen ze om elf uur de volgende ochtend dachten dat ze eens op moesten stappen, hadden die ouders heel verbaasd gekeken. Ze mochten, wat hun betrof, nog veel langer blijven liggen. Mijn vader en zijn vriend vonden het zulke leuke mensen, dat ze de volgende dag een bos bloemen hadden gestuurd. Ze kregen later zelfs een ansichtkaart uit Spanje van die ouders van Annemiek. Kun je nagaan hoe aardig sommige mensen kunnen zijn.’

‘Ik zie mijn ouders niet zo snel twee vriendinnen van mij, die ze niet kennen, onder één dak met mij laten slapen,’ zegt DJ.

‘Nee, als ik het alleen al zou voorstellen! Ik denk dat ze een rolberoerte zouden krijgen. Het voordeel is wel van al die verhalen dat, als zoiets ooit gebeurt, ik hem altijd aan zijn jeugd kan herinneren. Misschien dat hij het dan alsnog doet,’ mijmer ik.

‘Hoelang blijven we hier liggen?’ vraagt DJ.

‘Dat is een goeie vraag, waar ik nog niet zo één-twee-drie een antwoord op weet. We moeten ervan uitgaan, dat Quin hier langs moet komen. Ik denk niet dat hij achter ons langs loopt over de dijk heen. Mijn vermoeden is dat hij vóór ons langs het water of over dat stukje winterdijk aankomt lopen, misschien strompelen, we zouden hem moeten kunnen zien. Het is tegen half één. Als hij vanochtend rond acht uur is vertrokken zonder te stoppen, zou hij zo’n tien kilometer hebben kunnen afleggen. Misschien iets meer, ik denk dat zijn gewonde pootje dat verhindert. Ik schat dat hij ongeveer zeven à acht kilometer heeft afgelegd. Dat betekent dat hij ons nog net voor is. En dus liggen we hier voor niks te wachten en loopt hij weer op ons uit. Of hij zou ieder moment in ons blikveld moeten komen.’

‘Dus als ik het goed begrijp, hoeven we hier niet zo lang te liggen,’ zegt DJ.

‘Dat is het vervelende van onze situatie,’ antwoord ik. ‘We weten eigenlijk niks. Hij kan van alles en iedereen onderweg zijn tegengekomen. Hij kan pech hebben gehad en ergens vastzitten. Hij kan bij wijze van spreken al aan de andere kant van Deventer zitten als hij, net als wij, een lift heeft genomen. Met andere woorden: ik weet niet precies hoelang we hier moeten liggen. Het zal niet veel langer dan twee uur zijn. Nu ik hier toch lig, kan ik wel even kijken of ik contact met hem kan maken.’

Ik doe mijn ogen dicht. Probeer het me zo gemakkelijk mogelijk te maken en zink weg in een diepe concentratie. Hoe ver ik ook wegzink, ik krijg geen contact met de slapende Quin, die hemelsbreed nog geen vijfhonderd meter van ons vandaan ligt.

Na ruim een kwartier kom ik weer bij mijn positieven.

‘Ik ben heerlijk uitgerust, ik heb totaal geen contact gehad met die kat. Waarschijnlijk slaapt hij. Maar ja, waar dat zou moeten zijn, is mij een raadsel.’

‘Dus,’ zegt DJ, ‘als ik het goed begrijp zou het kunnen dat wij hier voor Jan Lul liggen, omdat mijnheer de kat zo nodig overdag moet slapen.’

‘Zo zou je het wel kunnen zeggen,’ ben ik teleurgesteld.

Dirk is inmiddels terug van zijn langzame rit naar Olst. Het toeval wil dat we allemaal dichter bij elkaar zijn dan we durven dromen. Jammer genoeg weet geen van ons dat de ander zo dichtbij is.

‘Nog steeds niks gezien,’ zegt Dirk.

‘Ik ben langs de boten gelopen hier in de jachthaven,’ zegt Henk. ‘Er zijn zelfs geen voetsporen. Niemand is hier geweest vandaag. Ik dacht dat ik een kat zag. Ook daar kon ik geen sporen van terugvinden. Alleen van een paar vogels die waarschijnlijk hebben geruzied om wat eten. Wat kunnen we nu nog doen? Waar zouden de jongens ongeveer moeten zijn als ze vanochtend rond acht uur zijn vertrokken?’

‘Ik weet niet hoe het zit met Dingeman,’ zegt Dirk, ‘Robbin is niet een liefhebber van vroeg opstaan. Misschien breekt nood de wet, het zal me niet verbazen als ze rond half negen zijn vertrokken. In deze tijd van het jaar heeft het geen zin om eerder op pad te gaan, want dan is het nog veel te donker. Dat betekent dat ze nu zo’n vijf uur onderweg zijn. Als je dan door die diepe sneeuw moet lopen, leg je ongeveer tien tot vijftien kilometer af. Ze zouden hier ergens in de buurt kunnen zijn. Maar ja, we hebben ze niet gezien. Dat betekent dat ze of veel verder zijn of hier nog niet gearriveerd zijn.’

‘Zullen we ons maar weer gaan splitsen,’ zegt Henk.

‘Dat lijkt me in dit geval het beste. Als jij over de IJsselkade rijdt tot aan de sluis. Die ken je, hè? Een stukje voorbij de oude brug.’

‘Ja,’ zegt Henk, ‘daar waar je eigenlijk Deventer binnenkomt vanuit Epse.’

‘Ja,’ zegt Dirk, ‘Ik ga nog een klein stukje terug tot aan de dijk. Daar ga ik de uiterwaarden in tot aan het water. Probeer ik langs het water te lopen om te zien of ik iets of iemand zie aankomen. Mocht dat niks opleveren, dan spreken we af bij de pont die op en neer naar de Worp vaart. Als je ter hoogte van de pont de stad inrijdt, kun je meteen je auto parkeren. Het is maar een paar meter teruglopen naar de IJsselkade. Ik heb daar een klant zitten. Als ik naar hem toe ga, zet ik daar altijd de auto neer.’

‘Goed,’ zegt Henk. ‘Laten we uiterlijk over anderhalf uur afspreken.’

Dirk knikt, glimlacht een klein beetje, en loopt alweer naar zijn auto. Hij heeft op weg hiernaartoe met zijn vrouw gebeld. Helaas heeft hij weinig nieuws voor haar. Er is geen teken van ons of de kat. Hij begrijpt er niets van. We moeten toch heel dichtbij zijn. Of er is iets met ons gebeurd of we zijn hen al ver vooruit. In beide gevallen weet hij niet wat hij moet doen. Vandaar dat hij per se naar het water wil. Hij wil kijken of hij voetsporen kan vinden.

‘We kunnen de stad in gaan en wat geld pinnen,’ oppert DJ, nadat hij alweer een tijdje de ogen dicht heeft gedaan en een paar verhalen van mij heeft aangehoord. Met de zon in ons gezicht heb ik verteld dat mijn oma altijd klaagde in het bejaardenhuis. Elke keer als zij ’s avonds tv wilde kijken, scheen de zon precies in haar tv-scherm. Ook al is het de hele dag bewolkt geweest. Het leek geen toeval meer. DJ begrijpt niet waarom ik dat verhaal vertel, totdat hij zijn ogen opendoet en ziet dat de zon al bijna onder is en het zonlicht hem probeert te verblinden.

‘Hoe laat is het?’

‘Vier uur,’ kijk ik op mijn horloge.

‘Hebben we geslapen?’ vraagt DJ.

‘Het lijkt er wel op. Anders kan ik niet verklaren waarom we zomaar meer dan twee uur in de tijd zijn opgeschoven zonder dat we ons hebben verveeld,’ lach ik.

‘Maar dan zijn we die kat weer kwijt,’ klaagt DJ.

‘Die zijn we toch al kwijt,’ zeg ik met een trieste glimlach. ‘Het is niet zo’n gek idee van jou om geld te pinnen. Kunnen we eventueel vanavond een hotelletje of Bed & Breakfast opzoeken.’

DJ moet er niet aan denken dat hij ook vanavond niet in zijn bed zal liggen. Lekker warm, lekker donker en dan de hele tweede kerstdag in zijn bed meuren. Heerlijk.

‘We kunnen wel,’ haal ik DJ uit zijn dagdroom, ‘hier in de buurt pinnen. Je hebt hier een klein winkelcentrum. Is minstens twintig minuten lopen. Daarna gaan we meteen door naar de pont. Beslissen we daar hoe we verder gaan.’

Quin rekt zich uit zoals katten dat wel vaker doen als ze een tijdje hebben geslapen. Eerst de ene achterpoot naar achteren en dan de andere. Oei, denkt Quin, die is nog steeds stijf en pijnlijk. Ik heb lekker kunnen slapen en uitrusten. Buiten is het bijna donker. Hij sluipt terug naar de kade. Het is er niet meer zo druk, er lopen nog wel mensen met honden aan de lijn. Hij besluit de straat over te steken en zo snel mogelijk tussen de flats door naar de spoorbrug te hinken.

Daar ziet hij de pont die van het centrum van Deventer naar de overkant, De Worp, vaart. Hij herkent het vaartuig. Het lijkt precies op dat ding waar hij gisteren mee heeft gevaren. Zover als zijn ogen het toelaten, ziet hij huizen, een grote brug en daar achter flats. Hij krijgt er geen goed gevoel bij. Er is veel verkeer op de IJsselkade en hij wil met zijn manke poot zo min mogelijk mensen en honden tegenkomen. Dus, waarom niet met de pont en dan via de andere kant van het water richting Zutphen. Quin weet dat hij aan deze kant moet blijven om uiteindelijk aan de goede kant in Zutphen te arriveren. Hopelijk is er verderop zo’n vaartuig om hem weer terug te zetten. Anders is er wel een brug. Hij herinnert zich een brug.

Quin gaat in de buurt van de pont zitten en wacht weer af. Net als bij de eerste overtocht. Anders dan de eerste keer besluit hij eerder de pont op te lopen. Het is niet druk en het wordt donker. Niemand heeft hem in de gaten. Ook de pontbaas niet. Quin gaat weer op eenzelfde soort plek zitten als op de boot bij Olst. Hij hoort de pontbaas iets zeggen in de telefoon, hoewel hij er niets van begrijpt.

‘Is goed schatje. Dit is de laatste vaart. Ik heb nog twee mensen aan boord, dan kom ik eraan. Morgen begin ik later en hou ik eerder op. Je hebt gelijk. Het is niet zo druk vandaag. Nog geen vijftig mensen. Even afdekken en dan ben ik met een half uurtje bij je.’

De pontbaas probeert zo luchtig mogelijk te praten. Die ochtend is hij min of meer met ruzie het huis uitgegaan. Zijn vrouw wil niet dat hij gaat werken op eerste kerstdag. Ze verwacht nog geen vijftig klanten op de pont. De pontbaas wil proberen om een extra centje te verdienen na een niet al te best jaar. ‘En vorig jaar was het ook al zo slecht,’ schreeuwde hij naar zijn vrouw. Hij had de deur achter zich dichtgeslagen en is naar de pont vertrokken. Hij probeert het met dit telefoongesprek weer een beetje goed te maken. Hij hoopt dat ze niet meer kwaad is. Hebben ze tenminste nog een gezellige avond.

Quin twijfelt op welk moment hij van de boot af zal springen. De twee mensen zijn inmiddels weg, de pontbaas is iets aan het afdekken met een groot zeil. Hij legt de boot aan de ketting en nog een ketting. Quin begrijpt niet zo goed wat er gebeurt, maar krijgt wel in de gaten dat de boot niet meer zal varen. Daarop besluit hij om voorlopig niet meer weg te gaan. Hij nestelt zich onder het zeil en bedenkt om halverwege de nacht verder te trekken. Hij zal op dat tijdstip minder opvallen en waarschijnlijk geen mensen tegenkomen. Zijn poot kan de rust goed gebruiken. Een paar keer is hij opgeschrikt door een blaffende hond of een remmende auto. Hij heeft zijn gewonde poot iets te veel belast vandaag. Ook Quin moet af en toe zijn rust pakken. Rond de boot is alles stil. De pontbaas is verdwenen en er zijn in de omgeving geen mensen meer. De vermoeide Quin voelt dat hij even kan gaan slapen. Als hij zich goed en wel onder en tegen het zeil heeft aangewerkt hoort hij gekras. Het lijken nageltjes over het zeil. Plotseling ziet hij een grote rat. Zijn haren gaan recht overeind staan en automatisch begint hij te blazen. De rat schrikt maar gaat niet weg. Hij blijft een tijdje naar Quin staan kijken. Quin weet niet goed wat hij moet doen. Het blazen heeft niet geholpen. De rat staat er nog steeds, waarschijnlijk ook na te denken over de volgende stap. Voordat Quin een beslissing moet nemen of hij met zijn gewonde poot de aanval zal kiezen, vlucht de rat. Aan de andere kant van het zeil is een hond verschenen. Niet zichtbaar voor de rat en Quin, maar wel te horen. De hond snuffelt aan het zeil precies waar de rat heeft gezeten. Voordat de hond goed en wel begint te blaffen is de rat verdwenen. De hond blijft nog even zoeken maar druipt af als zijn baasje naar hem fluit. Nu maar hopen dat de rat niet terugkomt, denkt Quin. Een beetje rust kan ik wel gebruiken.

De trip van DJ en mij naar de pinautomaat en door naar de pont heeft ruim een uur geduurd. Het loopt al tegen zessen. Het is al helemaal donker. We zien de boot aan de andere kant liggen.

‘Hij is al aangemeerd,’ zegt DJ. ‘Die komt niet meer deze kant op.’

‘Nee, daar ben ik ook bang voor.’ Ik kijk op mijn horloge. ‘Die is er vroeg mee opgehouden. Of ze mogen niet meer varen in het donker, dat kan natuurlijk ook.’

‘Dat is jammer.’ DJ haalt een A4-tje uit zijn rugzak. ‘Kijk, hier zouden we vanavond kunnen slapen. Kost maar 15 euro zonder ontbijt. Nu we gepind hebben kunnen we tot aan huis in Bed & Breakfasts slapen. Niet duur, toch warm. Probleem is dat we dan naar de overkant moeten lopen.’

‘Het gaat me te lang duren om op een bus te wachten. Dat risico is te groot.’ Ik kijk naar de brug. Zijn silhouet tekent zich af tegen de donkere lucht. Hij is niet ver weg, zijn lengte valt me tegen.

‘Ik weet dat je meteen onder de brug, aan de straatkant, omhoog kunt met een trap. Dat is aan de andere kant ook zo. Waar ligt jouw Bed & Breakfast, precies?’

DJ kijkt op z’n kaartje. ‘Hier precies tegenover. Als de pont nog zou varen, hadden we slechts een paar honderd meter hoeven lopen. Het ligt aan de Worp.’

Ik baal. ‘Nou, dan moeten we dat stuk maar omlopen. Zal wel weer een half uur duren, maar dan hebben we een warm bed. Kan ik weer inzoomen op Quin.’

‘Laten we eerst bellen,’ zegt DJ. ‘Voor het geval ze gasten hebben. Ik weet niet hoeveel kamers er beschikbaar zijn. En nu het kerstvakantie is... Misschien wil iemand hier een paar dagen doorbrengen.’

‘Ik zou niet weten waarom,’ zeg ik chagrijnig, ‘Wat moet je nou in deze tijd in Deventer? In de zomer kan ik het me nog wel voorstellen. Dan hebben ze allerlei leuke activiteiten. Het Dickens-festival is al eergisteren afgelopen. Maar goed. Bel maar. Anders zijn we weer een paar uur verder en is de kamer verhuurd.’

DJ doet zijn simkaart-telefoon uit. ‘Ze hebben drie kamers. Eén is er nog vrij. Die mevrouw vraagt of we het erg vinden als we allebei in hetzelfde bed moeten liggen.’

‘Wat heb je gezegd? Als het bed maar groot genoeg is?’

‘Geen probleem,’ heb ik gezegd. ‘Zolang we rustig kunnen liggen, vind ik alles goed. Het ontbijt is 5 euro per persoon extra. Zitten we voor 25 euro goed voor een nachtje.’

‘Laten we maar meteen gaan,’ zeg ik. ‘Ik heb geen zin om onze vaders of de politie hier tegen te komen. Ik ga aan de andere kant van de straat lopen. Als we bij de brug aankomen, ga jij eerst. Als je over bent kom ik. Mocht er een politieauto over de brug rijden, hebben ze minder snel in de gaten dat wij het zijn die over de brug lopen. Sleep voor de zekerheid je rugzak over de grond. Dan zien ze die waarschijnlijk niet.’

De tocht door de uiterwaarden heeft Dirk meer tijd gekost dan hij had verwacht. Op sommige plekken zakt hij tot boven zijn knieën in de sneeuw. Hij is blij dat hij een extra broek heeft meegenomen en zijn laarzen in de auto heeft liggen. Die komen goed van pas. Zijn gedachten dwalen af naar die keer dat hij bij de ouders van Annemiek sliep. Wat een aardige mensen waren dat. Hoelang is dat al weer niet geleden? Misschien al wel dertig jaar. Annemiek woont volgens hem in Zutphen. Hij heeft haar al jaren niet meer gezien. Hij denkt niet dat hij haar nog zou herkennen. Ook al zouden ze vandaag tegen elkaar op botsen in de sneeuw. Zijn been zakt plotseling weg. Hij staat met een been tot aan zijn heup in de sneeuw. Nu even niet meer aan iets anders denken. Anders loop ik in meer dan een sloot tegelijk. Zeven vindt hij wat veel. Een is meer dan genoeg. Hij laat zich achterover vallen en probeert zijwaarts uit het gat te komen. Dat is niet makkelijk. Hij kan zich nergens aan vasthouden en gaat een keer ‘kopje onder’. Na een minuut of tien, en nadat hij de sneeuw uit zijn haren heeft geschud, kan hij zijn tocht vervolgen. Nergens ziet hij sporen van twee personen die langs de winterdijk richting Deventer zijn gelopen. Hier zijn ze niet geweest, krabt Dirk zich achter zijn oor. Wat betekent dat? Als ze over de dijk waren gelopen, had ik ze wel moeten zien. Het zou kunnen dat ze de bus hebben gepakt. Robbin heeft geen buskaart of hoe dat ook heet tegenwoordig. OV-chip, rittenkaart, knipkaart? Het maakt hem niet uit. Met de bus betekent snelheid. Ze zijn hen voor geweest en waarschijnlijk al op weg naar Gorssel. Hij probeert zo snel mogelijk terug te lopen naar de auto. Maar ook de terugweg heeft zijn hindernissen. Twee maal struikelt hij over iets onzichtbaars. Hij is nu mooi gecamoufleerd. Veel witter kan hij niet worden. Straks eerst andere kleren aantrekken. Hij begint zich nat en koud te voelen.

‘Nog geluk gehad?’ vraagt Henk als Dirk uit de auto stapt. Ze hebben allebei achter de Sint Lebuïneskerk geparkeerd.

Dirk kijkt teleurgesteld. ‘Nee, niets gezien. Geen spoor. Waarschijnlijk ben ik een griep aan het oplopen. Ik ben een aantal keren diep in de sneeuw gezakt. Ik was helemaal wit. Gelukkig heb ik reserve kleding bij me. Maar ja, inmiddels is het al na drieën. Ik bedenk me dat ze een stuk met de bus kunnen zijn gegaan. Misschien zijn ze die kat aan de andere kant van Deventer aan het opwachten. Zullen we langzaam langs de IJssel rijden tot de nieuwe brug? We kunnen daar kijken of we de weilanden weer ingaan of bijvoorbeeld bij de sluis blijven wachten. Daar zouden ze overheen moeten komen als ze Deventer uit willen.’

‘Heb je enig idee waar ze de nacht doorbrengen?’ vraagt Henk.

‘Eerlijk gezegd niet,’ zegt Dirk. ‘Robbin is geen avonturier. Hij zal niet zo snel in de openlucht slapen. Maar dat hij al twee nachten van huis is om die verschrikkelijke kat te zoeken, had ik ook niet verwacht. Het zal me niet verbazen als hij zelfs dat voor die kat overheeft. Ik kan er niet bij met mijn verstand, die jongens gaan echt verder dan ik ooit zou vermoeden om die kat te vinden.’

Henk trekt een gezicht alsof hij heel moeilijk aan het denken is. ‘We weten niet waar ze de afgelopen twee nachten hebben geslapen. Wat ik in DJ’s computer heb gezien bij Geschiedenis, dat hij een heleboel adressen van Bed & Breakfasts heeft bekeken. Ze zouden daar gewoon de nacht kunnen doorbrengen. Hij heeft er twintig opgezocht. De vraag is natuurlijk: Waar zijn ze nu en waar gaan ze slapen? Dat kan in Deventer zijn maar ook in Wilp, Epse, Gorssel of toch in Olst.’

‘Heb je de adressen geprint?’ vraagt Dirk.

‘Nee,’ zegt Henk, ‘ik kan mijn vrouw bellen en haar vragen welke adressen DJ heeft geprint voor Deventer en omgeving.’

‘Goed, ik bel Gerda om te vragen of zij al iets meer gehoord heeft van de politie of van de jongens.’

Ze zijn ongeveer gelijktijdig klaar met hun gesprek.

‘En?’ vraagt Dirk.

‘We hebben pech,’ kijkt Henk teleurgesteld. ‘Mijn vrouw krijgt de computer niet aan de praat. Dat ligt niet aan haar, hoor. DJ is nogal handig met computers. Hij heeft me ooit eens verteld dat als de computer lang niet wordt gebruikt, hij automatisch uitgaat. Bij het opnieuw opstarten krijg je meteen een ander wachtwoord. Hij heeft het hele systeem aan me uitgelegd en dat het heel simpele wachtwoorden zijn. Een soort opeenvolging van woorden. Ik weet natuurlijk niet bij welk wachtwoord hij is. Die adressen daar kunnen we naar fluiten.’

‘Veel meer geluk heb ik ook niet,’ baalt Dirk. ‘Mijn vrouw heeft vanmiddag gebeld met de politie, zij hebben de jongens niet gezien. Laten we naar de A1-IJsselbrug rijden en daarna weer overleggen.’

Op het moment dat onze vaders bij de pont wegrijden, liggen DJ en ik in de flauwe zon te dromen. Quin is aan het wakker worden, het zou nog een half uur duren voordat hij naar de pont zal lopen.

‘Het lijkt wel of ze onzichtbaar zijn geworden,’ zegt Dirk meteen als hij de auto uitstapt. Ze staan op de carpoolplaats onder de A1-IJsselbrug.

Henk kijkt hoe laat het is: ‘De tijd dringt. Met een uur is het donker. Ik weet niet wat we nog kunnen doen. Wachten bij de sluis?’

Automatisch kijkt Dirk op zijn horloge: ‘Ja, laten we dat doen. Rij maar achter me aan. Ik weet waar je dicht bij de sluis kunt parkeren.’

Het half uur wachten en kijken bij de sluis duurt veel te lang. Ze weten niet meer wat ze moeten doen. Het begint al te schemeren.

‘Hoe vervelend en moeilijk het ook is,’ zegt Dirk, ‘we kunnen beter naar huis gaan. Over een half uur is het donker en kunnen we helemaal niks meer doen. Laten we hopen dat de jongens vanavond of morgenvroeg bellen, dan zijn we van onze ongerustheid af.’

Het liefst blijft Henk de hele nacht door Deventer lopen. Zijn gezonde verstand weerhoudt hem ervan. ‘Ja, waarschijnlijk is dat het beste. Als we ze overdag al niet kunnen vinden, wordt het in het donker heel moeilijk.’ Hij kijkt teleurgesteld voor zich uit. Van harte hopend dat we het niet te koud hebben. Hij weet wat voor een koukleum Dingeman is. Als kleine jongen schreeuwde hij al om een handdoek als in het zwembad de zon achter de wolken verdween. Hij is sindsdien niet veel veranderd. Dan bedenkt hij zich dat als Dingeman het echt heel koud zou hebben, hij allang naar huis terug was gegaan. Het is zijn kat niet. Puur uit loyaliteit voor Robbin is hij mee op zoektocht gegaan. Dingeman kennende zal hij die adressen die hij heeft opgezocht ook gebruiken. ‘Hopelijk heeft hij genoeg geld meegenomen om daadwerkelijk gebruik te maken van de logies-mogelijkheden. Henk is een beetje gerustgesteld. Drie nachten in de openlucht zou Dingeman nooit volhouden. Die adressen zou hij gebruiken, hoe dan ook.

‘Ik bedenk me net,’ zegt Henk, ‘dat het voor ons beter is om naar huis te gaan. De jongens zijn intelligenter dan wij vandaag zouden willen. Het is hen gelukt om zowel voor ons als voor de politie onvindbaar te zijn. Zelfs die kat hebben we niet gezien. Terwijl we ze toch, volgens mij, dicht op de hielen zaten vandaag. Ik ben bang dat ze echt niet gevonden willen worden. Het feit dat Dingeman die overnachtingsadressen heeft opgezocht, betekent met wel haast aan zekerheid grenzende waarschijnlijkheid, dat ze niet in de sneeuw liggen vannacht, maar in een warm bed en dat ze morgenvroeg een normaal ontbijt krijgen. Wij kunnen beter naar een warm bad en bed en een goede maaltijd gaan. Morgenvroeg overleggen we of we verder gaan zoeken of dat we ze met rust laten. Als ze drie dagen kunnen overleven dan moet een extra dag ook wel kunnen.’

‘Daar twijfel ik niet aan,’ zegt Dirk. ‘Probleem is alleen dat we niet weten hoe ze de dag zijn doorgekomen. Misschien liggen ze ergens in de sneeuw te bevriezen. Ik vraag me af of ik beter via de dijk terug had moeten lopen richting Olst totdat ik hun sporen in de sneeuw had gevonden.’

‘We weten dat ze tot de eerste bevroren plas zijn gekomen na Olst,’ zegt Henk. ‘Daar zijn ze naar de dijk gelopen en via de boer naar de dierenarts gegaan. Misschien zijn ze meteen op de bus gestapt en hebben we ze daarom niet gezien vandaag. Of zitten ze al hoog en droog op hun logeeradres. Slapen ze uit en gaan ze morgen relaxed weer op pad.’

Dirk schudt zijn hoofd: ‘Nee, relaxed zal Robbin niet zijn. Niet voordat hij die kat heeft gevonden. Hij zal morgen bijtijds opstaan en voor negen uur weer gaan zoeken. Hoewel hij af en toe mentaal in contact staat met die kat, is het hem nog niet gelukt om hem te vinden. Ik weet niet wat dat betekent. In Olst had hij hem bijna. Je zou denken, dat het hem vandaag had moeten lukken om die kat te vinden. Er is iets misgegaan. Maar wat?’

Henk begint het koud te krijgen: ‘Laten we morgenvroeg om acht uur overleggen wat we kunnen doen. Ook de politie heeft tot nu toe geen resultaat geboekt. We kunnen morgen niet de hele dag tussen Olst en Gorssel heen en weer rijden om naar die twee te zoeken. Die afstand is te groot. Morgen is de kans nog kleiner dat we ze zullen vinden.’

‘Oké,’ zegt Dirk. Totaal niet tevreden met hun zoekresultaat maar ook niet met de uitleg van Henk. Desnoods gaat hij morgen alleen op zoek. Hij begrijpt dat het geen zin meer heeft om in het donker verder te zoeken. ‘We gaan naar huis. Morgen zien we verder.’

Ze nemen afscheid met de afspraak dat ze precies om acht uur zullen bellen.

Dichtbij

In de auto laat Dirk de dag aan zich voorbij gaan. Hij let niet goed op de weg, het andere verkeer en de omgeving. Anders had hij een jongen van een jaar of 14 met een grote rugzak gezien, die met moeite de trap op loopt van een brug. Weliswaar loopt de jongen daar in het donker. Dirk staat stil bij het verkeerslicht op nog geen acht meter afstand.

Ik twijfel. ‘Is dat de auto van mijn vader?’ Ik kan niet zo goed zien wie erin zit, maar durf niet al te lang te kijken en te dichtbij te komen. Stel je voor dat het mijn vader is geweest en dat ik linea recta naar huis moet. Dan zou ik Quin nooit meer vinden, terwijl ik het gevoel heb dat we zo dichtbij zijn. Het licht voor rechtdoor springt op groen. De auto van, waarschijnlijk, mijn vader rijdt weg. Ik krijg de auto te zien die er naast staat om rechts af te slaan. Het is een politieauto. Instinctief kruip ik dichter tegen de muur aan en ga nog verder in de schaduw staan dan ik al stond. Rechtsaf betekent dat de politieauto de oprit van de IJsselbrug zou kunnen nemen. De brug die DJ en ik over moeten steken om bij de Bed & Breakfast te komen. Ik moet DJ waarschuwen. We moeten wachten om te zien of de poltieauto daadwerkelijk over de brug zal rijden. Ik loop snel de trap op. DJ is nergens te zien. Ik tuur over de brug. Volgens mij zie ik hem daar halverwege met de rugzak over de grond slepend. Achter me ligt de oprit. Ik gooi de rugzak in een donkere hoek en kijk achterom. In de verte, aan het begin van de oprit, zie ik de politieauto naderen. Er zijn verder geen auto’s op de brug. Hoe kan ik DJ waarschuwen? Niet dus. Op het moment dat de politieauto me voorbijrijdt, kan ik nog net in de schaduw van de metalen boog duiken. De auto rijdt in een rustig gangetje. Nu maar hopen dat DJ de auto op tijd opmerkt.

Op de brug heeft DJ gewacht totdat ik naar boven zou komen. Op dat moment ben ik afgeleid door de auto van mijn vader. DJ twijfelt: wel of niet wachten, wel of niet oversteken. Hij besluit om alvast te gaan lopen. Per slot van rekening moeten we toch over. Hij kijkt over de brug en draait zich om om te zien of er auto’s de oprit opkomen rijden. Het is stil en leeg. DJ begint te lopen met de rugzak over de grond slepend achter hem aan. Het is zo stil dat hij zelfs een vogel zou kunnen horen. Hij hoort niets. Pas als hij ruim over de helft is, klinkt er een zacht gebrom in zijn oren. Hij kijkt op en achterom. In de verte ziet hij een auto. Wat zal hij doen? Bukken? De schaduw opzoeken? Hij twijfelt. Waarom zou hij bang zijn voor één zo’n auto? Dan bedenkt hij zich dat het een politieauto zou kunnen zijn. Agenten zijn nog steeds op zoek naar hem en mij. De kans is niet zo groot dat het een politieauto is. Hij neemt het zekere voor het onzekere en gaat met zijn rug tegen de brug aanzitten. Zo zouden de inzittenden van de auto alleen zijn rugzak kunnen zien liggen. Hij zit achter een soort metalen schutting in de schaduw. Niemand die hem kan zien. De auto rijdt in een rustig gangetje voorbij. Het lijkt net of de chauffeur de voet van het gaspedaal haalt om langzamer te gaan rijden of misschien wel te stoppen. DJ houdt zijn adem in. Hij probeert te zien waar de auto rijdt, durft niet zo goed met zijn hoofd boven het metaal uit te komen. Hij hoort de chauffeur weer gas geven. Langzaam komt hij omhoog. In de verte ziet hij de politieauto naar rechts afslaan. De richting die zij ook willen gaan. Ongemerkt slaakt hij een grote zucht. Het lijkt of de muts op zijn hoofd warmer is geworden van de spanning. Hij loopt snel verder naar het eind van de brug. Zijn rugzak hobbelt achter hem aan.

De politieauto rijdt langs me heen richting DJ. Ik kan niet zien of DJ de auto in de gaten heeft. Wel vind ik dat als de agenten DJ zouden opmerken dat ik in de buurt moet zijn. Dan bedenk ik me hoe DJ de agent op de dijk heeft misleid. Ik houd in, blijf in de schaduw staan en hoop dat de agenten DJ niet zullen zien. De auto gaat langzamer rijden, (ik hou mijn hart vast) maar stopt niet. Hij rijdt door en aan het eind van de brug slaat hij rechtsaf. Zo snel mogelijk als mijn rugzak het toelaat ren ik naar DJ. Binnen vijf minuten ben ik bij hem aan de andere kant van de brug.

‘Heb je die politieauto gezien?’ vraag ik.

‘Wat dacht je dan, dat ik de enige auto op de brug niet zou horen?’

‘Ja, maar ik weet niet hoe moe je bent. Je hebt je muts op en een capuchon. Het kan toch dat je die hele auto niet hebt horen aankomen.’

‘Jawel. Ik heb de hele tijd vooruit en achteruit gekeken. Het schoot niet op. Ik ben blij dat ik het gedaan heb. Nu kon ik in de schaduw van een staander gaan zitten om ze voorbij te laten rijden. De auto ging op een gegeven moment iets langzamer, bleef gelukkig doorrijden.’

‘Laten we zo snel mogelijk naar het pension gaan,’ zeg ik.

‘Ja, maar we moeten nog wel voorzichtig zijn. De auto met de agenten ging ook de kant op waar wij naar toe moeten. En ik heb hem nog niet zien terugkomen. Het is niet ver meer, het zou lullig zijn als de agenten ons net bij de voordeur van het pension zouden oppakken,’ zegt DJ.

We lopen de trap van de brug af.

‘Hier moeten we oversteken en dan nog een paar honderd meter,’ kijkt DJ op zijn kaart.

‘Ik ga wel honderd meter achter je lopen. Als jij niet te snel gaat, kan ik je in de gaten houden. Als je bij het pension bent, kun je alvast aanbellen. Als ik niet op tijd ben zeg je, dat ik te moe ben om je bij te houden en dat jullie op mij moeten wachten.’

DJ begint te lopen. Niet heel erg snel, met zijn hoofd voorover en een grote bult op z’n rug. Ook hij is moe. Na een paar minuten pak ik de rugzak. Ik twijfel of ik hem zal slepen of dragen. Uiteindelijk heb ik hem op mijn rug gedaan. Het duurt een lange tien minuten voordat we samen voor de deur van onze overnachting staan.

De Bed & Breakfast heet Dichtbij.

‘Wel als je vanaf de pont komt,’ klaag ik vermoeid. ‘Maar niet als je dat hele stuk om moet lopen zoals we gedaan hebben.’

DJ heeft weinig te zeuren. Hij is blij dat hij z’n rugzak af kan doen en dat hij de politie te slim af is geweest. De dame die opendoet is allervriendelijkst. Ze vraagt zelfs of we al warm gegeten hebben.

‘Nee, we zijn door en door koud,’ grapt DJ. ‘Maar een warme maaltijd zou er wel ingaan. Wat staat er op het menu?’

‘Omdat het eerste kerstdag is, hebben we vandaag kalkoen met aardappelpuree en twee groenten,’ zegt de eigenaresse. ‘En als jullie willen ook nog een nagerecht. Chipolatapudding met marasquinsaus en slagroom.’

Ik kan mijn oren niet geloven. Dat is mijn lievelingstoetje. ‘Laten we gauw beginnen, voordat het koud wordt.’

De dame glimlacht en leidt ons naar de eetkamer. Net als de eigenaren van Pension Ado is ook zij ruim boven de vijftig. We vinden iedereen boven de 35 jaar zeer oud. Ik zeg altijd: Als je bij de veteranen mag voetballen, moet je wel heel oud zijn. Alleen dat woord al: veteranen. Alsof stokoude bejaarden nog aan voetballen doen. Levensgevaarlijk. Soms gaat mijn vader zaalvoetballen. Dan heeft hij drie dagen spierpijn. Onverantwoord. Luisteren, ho maar. Het is nog net een klein kind. Mijn moeder is bang dat hij wat breekt.

‘Ga maar zitten,’ zegt de eigenaresse. ‘Kom ik zo het eten brengen.’

Ik ben meteen weer bij de les. Kalkoen en chipolatapudding. Wat wil een mens nog meer. Ik weet een ding zeker: Vannacht zal ik goed slapen.

Net als Quin, die na de interruptie met de rat en de hond snel in slaap is gevallen. Hij ligt heerlijk beschut. De plek blijkt warmer dan gedacht. Hij merkt dat zijn poot minder pijn doet, als hij plotseling door de wind en het geklapper van het zeil wordt gewekt. Het instinct van Quin zegt hem, dat het een mooie tijd is om weer verder te gaan. Het is twaalf uur in de nacht van eerste op tweede kerstdag. Het is buiten heel rustig. Afgezien van de wind, die voor wat lawaai zorgt en de sneeuw doet jagen. Quin moet zich even oriënteren. Wat zegt zijn gevoel? Waar moet hij heen? Zonder te twijfelen stapt hij van de boot en richting de Worp. Vlakbij pension Dichtbij slaat hij linksaf op weg naar Wilp. Hij steekt de toerit naar de brug over en volgt verder de dijk. Het is een lange slingerweg. Nu hij niet langs het water hoeft of onder de winterdijk langs, is hij al om half twee in Wilp. De weg voorbij Wilp is wel erg recht en lang. Quin heeft het gevoel dat hij veel te ver van het water af is. Hij ruikt de IJssel niet meer. Om de goede kant op te gaan, moet hij weer naar links. Hij wil het water zien om te kijken of er een mogelijkheid is om naar de overkant te kunnen. Direct aan het begin van de lange rechte weg slaat hij linksaf. Hij voelt zich fit na de goede nachtrust. Heel vaag tintelt zijn achterpoot. Het is meer stijfheid dan pijn. Hij hoeft bijna niet meer te hinken. Het lijkt of het goed aan het genezen is. Wie weet kan hij zonder pijn het huis bereiken.

Binnen een half uur is hij bij de IJssel. Er is geen pont of brug te zien. Quin staat een tijdje besluiteloos aan de rand van het water. Hij weet dat hij naar rechts moet. Daar ligt het zuiden, zijn instinct doet hem linksaf slaan. Wat volgt, is een hele lange weg. Als Quin na ruim een uur bijna de moed heeft opgegeven ziet hij wat hij hoopte te zien. Eenzelfde vaartuig als waarmee hij al twee keer over de IJssel is gevaren: de pont naar Gorssel. Het is nog donker. Als Quin klok had kunnen kijken, had hij geweten dat het al ruim over drieën is. Ondanks de fitheid aan het begin van deze trip zijn de laatste uren vermoeiend geweest. Hij besluit te gaan slapen. Bij het krieken van de dag zal hij op zoek gaan naar voedsel. Hij kruipt in een holle boom langs het water en vindt wat nootjes. Waarschijnlijk achtergelaten door een eekhoorn. Wie de nootjes daar heeft verstopt, is voor Quin niet van belang. Hij kan meer eten dan hij gehoopt had. Misschien straks nog een klein hapje. Eerst rusten.

De nacht is onrustig voor de families Stoelenmatter en Jan. Vaak wakker, naar het toilet, water drinken, in de kamer aan de tafel zitten peinzen en voor de zoveelste keer naar bed. Het is een lange nacht, maar uiteindelijk doet de wekker zijn plicht, anders zouden beide ouders een gat in de dag hebben geslapen door het gebrek aan nachtrust.

DJ en ik hebben heerlijk gegeten en zijn vroeg naar bed gegaan. De eigenaresse heeft ons willen uithoren, waarom twee zulke jonge jongens tijdens de kerstdagen alleen op pad zijn. We vertellen kort iets over een weddenschap met onze ouders. Die ouders klaagden over onze onzelfstandigheid. Nu wij zover van elkaar wonen hebben de vaders gezegd, dat we geen nacht zonder onze ouders zouden kunnen overleven. Vervolgens hebben we elkaar opgebeld en gezegd, dat we een wandeltocht gingen maken van Leeuwarden naar Zutphen. Onze ouders kunnen dan zien wat we waard zijn. We zijn al drie dagen onderweg en verwachten er nog twee over te doen.

‘Zijn we per persoon wel honderd euro rijker,’ zegt DJ, die merkt dat hij steeds makkelijker fantaseert. Iets wat eerst alleen bij mij leek te horen, kan hij steeds beter. Misschien is het de voortdurende aanwezigheid van mij, dat hij langzamerhand mijn maniertjes begint over te nemen. Ik ben benieuwd wat ik van hem overneem.

‘Dat klinkt goed,’ zegt de eigenaresse. ‘Zo’n weddenschap wil ik ook wel, maar dan in de zomer. Het is me nu veel te koud om over die dijken te lopen.’

We wensen haar snel welterusten en zijn als de gesmeerde bliksem naar boven gehold.

‘Doe maar rustig aan hoor jongens,’ roept ze. ‘Het bed loopt niet weg.’

We hebben nog iets teruggeroepen wat ze niet heeft verstaan en zijn daarna muisstil. Waarschijnlijk zijn we als een blok in slaap gevallen.

Door onze vermoeidheid en het lekkere eten zijn we vergeten de wekker van onze telefoon te zetten. Het is al negen uur als DJ wakker wordt. Hij schrikt van het licht in zijn gezicht. Voelt zich een beetje schuldig omdat hij het niet erg vindt dat hij tot het licht heeft geslapen. Dat betekent dat het minstens half negen moet zijn. Hij maakt me wakker en kijkt op zijn horloge. Negen uur. We hebben bijna de klok rond geslapen. Heerlijk. En nu naar huis. Maar zover zal het niet komen vandaag, ben ik bang.

Voor Quin moet de dag nog beginnen. Het is vijf uur geweest. Midden in zijn nachtrust is hij gewekt door een eekhoorn, die zijn noten opeist. Dat is nog een heel gevecht geweest. Uiteindelijk druipt de eekhoorn af met de staart tussen de benen en kan Quin verder slapen. Niet zo goed als hij op de boot heeft gedaan, wel voldoende om redelijk uitgerust aan deze dag te beginnen. Voor katten maakt het niet zoveel uit of het dag of nacht is. Zowel overdag als ’s nachts kunnen ze makkelijk slapen. Het liefst gaan ze ’s nachts op jacht, maar overdag wil ook wel lukken.

Quin kijkt naar de pont. Het is te donker om het goed te zien. De boot ligt aan de overkant. De kant van Gorssel. Hij sluipt dichter naar het water. Doet voorzichtig zijn poot in het water. Nee, dat is te koud om te zwemmen. Hij schudt zijn poot om zo snel mogelijk het koude water van zijn vacht te krijgen. Hier is de IJssel niet zo breed, de stroom zou hem een heel eind terug richting Deventer voeren. Als hij het zou redden zou hij pas bij Epse aan land kunnen. Koud, moe en verkleumd en een paar kilometer in de verkeerde richting. Quin besluit te wachten. Iets waar katten heel goed in zijn. Ze kunnen minutenlang naar een vogeltje staren, heel lang op hun eten wachten of rustig in de vensterbank zitten, loeren wanneer je opstaat om in de keuken met het koken te beginnen. Ze kunnen ook heel ongeduldig zijn: als ze honger hebben bijvoorbeeld of naar buiten willen. Dan moet en zal die deur open. Nu heeft Quin zich er bij neergelegd, letterlijk, om te wachten tot de pontbaas zal verschijnen. Het wordt licht en het wordt later. Pas om tien uur komt er beweging aan de overkant. Quin rekt zich uit. Hij voelt zijn stijve spieren en pijnlijke botten. De boot begint lawaai te maken. Er hebben zich al enkele fietsers en wandelaars bij de boot verzameld. Als alle trossen los zijn, komt de boot in beweging. Langzaam trekt de dikke metalen draad de boot naar zijn kant. Quin heeft het gevoel dat hij direct tot actie moet overgaan. Zodra de boot aan wal is, wil hij zich op de boot verstoppen. Hij begint er al aardig routine in te krijgen. Een paar meter verderop is een mooi punt om niet om de boot heen te hoeven lopen. Hij kan direct aan boord en achter het huisje van de pontbaas gaan zitten. Het duurt even voordat de mensen van de boot af zijn. Er staan enkele nieuwe gasten te wachten. Daar is Quin voorzichtig achterlangs gelopen.

Nu hij op de boot zit, heeft hij opnieuw het geduld om te wachten. Dat wachten wordt op de proef gesteld. Ook voor de passagiers. De mensen die over willen, beginnen te klagen. Er zijn al tien minuten verstreken.

‘Waar wacht u nog op?’ vraagt iemand.

‘Ik moet me aan de regels houden,’ zegt de pontbaas, die het antwoord volledig uit zijn duim zuigt.

‘Welke regels?’ vraagt de man weer. ‘Die van tweede kerstdag? Die kan ik u ook wel geven. Zodra er klanten zijn, mag u overvaren. Makkelijker kan ik het niet maken.’

Morrend start de pontbaas de motor en brengt de zes mensen naar de overkant. Juist als ze een paar meter van de kant zijn, komt er nog een echtpaar aanfietsen. De pontbaas ziet ze en overweegt om, tegen zijn regels in, terug te varen. Het gezicht van de klager weerhoudt hem ervan om de twee mensen op te pikken. Dan moeten ze maar even wachten, denkt hij.

Quin is de eerste die van de boot afspringt. De mensen die hem zien reageren verbaasd.

‘Verrek een kat. Maken die ook al gebruik van de pont?’

De kat is al verdwenen tussen de struiken. Sommigen hebben niet eens gezien wat voor kleur de kat heeft. Niemand interesseert zich verder voor de kat. De pontbaas al in het minst, die met twee mensen terugvaart om daarna de twee laatkomers op te pikken.

Dirk Stoelenmatter heeft zijn wekker op vijf voor acht gezet. Hij zou Henk Jan precies om acht uur bellen. Overleggen wat ze die dag zouden gaan doen. Om acht uur precies gaat de telefoon over bij de familie Jan.

‘Goedemorgen,’ zegt Henk.

‘Ook goedemorgen,’ reageert Dirk. ‘Nog een beetje geslapen?’

‘Weinig,’ zegt Dingemans vader. ‘Veel liggen denken en woelen.’

‘Ik ook,’ zegt mijn vader. ‘Toch heb ik besloten vandaag niet af te reizen om de jongens te zoeken. Het heeft gisteren weinig uitgehaald. Ook de politie is ze nog niet op het spoor. Wij hebben naar mijn weten al het mogelijke gedaan. Ze willen gewoon niet gevonden worden. We moeten dus afwachten. Ik kan me voorstellen dat jij nog wel even richting Gorssel en Deventer gaat. Ik zou, eerlijk gezegd, niet precies weten waar we vandaag moeten zoeken. Ervan uitgaande dat ze gisteren Deventer hebben gehaald, zitten ze ergens tussen Deventer en Zutphen. En dan is de vraag: aan welke kant van de IJssel? Voor hetzelfde geld lopen ze langs Wilp en Voorst.’

Henk interrumpeert mijn vader. ‘Ik begrijp je goed, maar ik ga wel kijken vandaag. Bel me als je wat van ze hoort. Dan rij ik weer naar huis. Als ik wat hoor of zie, krijg je meteen van mij een telefoontje. Ik rij vandaag zo dicht mogelijk langs de IJssel tussen Epse en Zutphen. Misschien heb ik geluk.’

‘Oké,’ zegt Dirk, ‘hou me op de hoogte. Laten we hopen dat we vandaag iets van ze te horen krijgen.’ Hij hangt op.

Ik word met moeite wakker. Mijn hele lichaam slaapt nog. Alleen mijn gedachten ontwaken voorzichtig. Zelfs mijn ogen willen niet open. Het lijkt net of ik in een trance ben, waar ik niet uit kan komen. Ik probeer het trucje om op de uitademing op te staan. Misschien gaan mijn ogen dan vanzelf open. Ik adem flink uit, stap uit bed en val over mijn schoenen. Mijn ogen schrikken open. Toch nog gelukt. En nu weer terug in bed. Ik heb al besloten om mijn moeder vandaag te bellen. Ik ben er zeker van dat ik mijn vader gisteren heb gezien. Dat betekent dat ze meer ongerust zijn dan ik had verwacht. Mijn briefje is toch duidelijk geweest: Niet ongerust worden, ik ben Quin aan het zoeken. Ik zal het nog een keer zeggen. Het zou mooi zijn als ze haar voicemail aan heeft staan, hoef ik niet met haar te praten en kan ze me ook niet overhalen om terug te komen. Ik pak mijn simlockvrije telefoon. Gelukkig, ik krijg de voicemail. Vlug spreek ik een paar zinnen in, dat ze niet ongerust hoeft te zijn. Dat ik Quin bijna heb gevonden en dat ik denk uiterlijk overmorgen weer terug te zijn. Ik wil er nog aan toevoegen dat ik mezelf een maand huisarrest zal opleggen, laat dat achterwege. Ik ben bang dat ik te lang aan de telefoon ben en dat ze me kunnen opsporen. Ik weet alleen niet hoelang je kan bellen, voordat de politie weet waar je zit.

Na het telefoontje met DJ’s vader is Dirk weer in slaap gevallen. Het hele gezin slaapt nog, na deze onrustige nacht, als ik het nummer van mijn moeders mobiel bel. Ze worden er wakker van. Voordat ze de telefoon te pakken heeft, is er al weer opgehangen.

‘Weet jij hoe die voicemail werkt,’ vraagt Gerda aan Dirk.

Dirk pakt de telefoon aan en drukt een paar keer op het scherm. Hij luistert naar het bericht.

‘Dat is Robbin. Hij zegt dat we ons niet ongerust hoeven maken en dat hij verwacht met een paar dagen weer thuis te zijn.’

Mijn moeder krijgt tranen in haar ogen. ‘Laat me even luisteren.’

Dirk drukt weer op het scherm en Gerda luistert naar het bericht. Ze glimlacht van opluchting door haar tranen heen. ‘Het gaat goed met hem.’

‘Dat heeft hij niet gezegd,’ zegt Dirk.

‘Jawel, dat kan ik horen,’ zegt Gerda. ‘Hij heeft een bepaald toontje in zijn stem als hij ergens last van heeft. Hij klinkt alleen slaperig. Hij kan net wakker zijn geworden.’

‘Dan is het toch een goede beslissing om hem vandaag niet te gaan zoeken,’ zegt Dirk en stapt uit bed. ‘Ik loop naar beneden. Ik ga Henk Jan bellen.’

‘Zijn jullie al wakker?’ roept Ada, de eigenaresse van pension Dichtbij op de Worp in Deventer.

‘Shit,’ zegt DJ. ‘Zij is ook wakker. Wat zullen we doen?’

‘Aankleden en ontbijten,’ zeg ik. ‘We zien wel hoe we verder gaan vandaag.’

Ada staat ons al onderaan de trap op te wachten. ‘Ik heb lekkere eitjes voor jullie gekookt en warme croissantjes gebakken in de oven.’

‘Ik hoop niet dat de eieren te zacht zijn,’ fluistert DJ. ‘Ik heb er een hekel aan als dat geel over mijn bord glijdt.’

‘Dan eet ik hem wel op,’ fluister ik op mijn beurt. ‘Ik slurp hem zo naar binnen.’

DJ trekt een vies gezicht. Hij moet er niet aan denken om zo’n zacht ei naar binnen te moeten werken.

Ada gaat gezellig bij ons aan tafel zitten. De overige gasten zijn de deur al uit. Twee zijn er naar huis. Het andere stel is gaan schaatsen op de uiterwaarden bij Wilp.

‘Kunnen we gezellig praten,’ zegt Ada die graag nog meer van ons wil weten. ‘Waar komen jullie precies vandaan?’

‘Eigenlijk kom ik uit New York,’ begin ik. ‘Ik ben hier twee weken met mijn vader. Hij heeft afgelopen vrijdag meegedaan aan de Elfstedentocht. Ondanks dat we nu twee jaar in Amerika wonen, is hij nog steeds lid van de Vereniging Friesche Elfsteden. Toen hij begin van de week hoorde dat de Elfstedentocht doorging, zijn we als een haas vertrokken. Hij heeft hem uitgereden en is één-en-tachtigste geworden.

‘Gisteren vertelde je toch, dat je 100 euro zou winnen met een weddenschap?’ zegt Ada.

‘Dat is ook zo,’ zeg ik. ‘Ik vond dit ook een mooi verhaal. Ook al is het niet waar.’

DJ en ik beginnen te lachen. Ada probeert het ook, maar vindt het niet leuk dat ik een verhaaltje heb verzonnen.

‘En waar gaat de reis vandaag naar toe?’ vraagt ze om het gesprek weer op gang te brengen.

‘Eerlijk gezegd weten we dat nog niet. Ons uiteindelijke doel is mijn huis.’ Ik wijs naar DJ, die begrijpt dat ik niet de gehele waarheid wil vertellen.

‘Honderd meter voor we thuis zijn,’ zegt DJ, ‘bel ik mijn vader dat hij het weddenschapsgeld al klaar kan leggen. Het is alleen de vraag of we dat vanaf hier in één dag redden. Ons tempo ligt niet zo hoog met die rugzakken. En het lijkt wel of we constant wind tegen hebben.’

‘Zulke kleine jongens en zulke grote rugzakken,’ zegt Ada met medelijden in haar stem. ‘Wat zit er allemaal in?’

‘Toen we weggingen, hebben we er rekening mee gehouden, dat we eventueel in de openlucht zouden moeten slapen,’ zeg ik. ‘Dus hebben we een slaapzak, een deken, een plastic zeil om te zorgen dat die spullen niet nat worden. Extra kleding, een beetje voedsel, zaklantaarn, touw, zo’n beetje alles waarvan wij dachten dat we het nodig zouden hebben.’

‘Maar touw heb je toch niet nodig als je gewoon langs de weg naar huis loopt,’ zegt Ada op een vragende toon.

‘Dat zou je denken,’ zeg ik, ‘We hebben onze vaders beloofd dat we niet alleen de makkelijke route zouden lopen. Tussen elke grote stad moeten we ook langs de rivier op een winterdijk lopen. Daar moeten we een foto van maken, zodat we een bewijs hebben.’

‘Mag ik zo’n foto zien?’ vraagt Ada nieuwsgierig.

‘DJ wil jij het fototoestel pakken?’

DJ loopt naar boven en vraagt zich af welk fototoestel ik bedoel. Voor zover hij weet hebben we geen fototoestel bij ons. We hebben in ieder geval tijdens deze trip vergeten foto’s te maken. Hij zoekt in mijn tas en vindt zowaar een fototoestel. Hij loopt naar beneden en geeft het aan mij. Hij begrijpt niet hoe ik me hier uit zal redden.

‘Eens even kijken,’ zeg ik. Ik druk op het fototoestel om het aan te zetten. Zoek even tussen een aantal foto’s en laat Ada er één zien.

‘Leuk,’ zegt Ada. ‘Waar heb je die gemaakt?’

‘Dat is nog boven Zwolle,’ lieg ik. ‘Toen was het weer nog veel slechter dan nu.’

‘Laat mij eens zien,’ zegt DJ, die wil weten wat ik Ada heb laten zien. Hij ziet een foto van ons tweeën in de sneeuw. Het is een foto van vorig jaar op de Gorsselse Hei. Het had die nacht zo verschrikkelijk gesneeuwd. Het was ons bijna niet gelukt om daar te komen met de fiets. Het duurde de hele dag voordat we weer thuis waren, maar hebben wel verschrikkelijk gelachen. Dat die foto’s nu nog van pas komen. Goed dat ik ze niet heb gewist.

‘Willen jullie nog een lekker kopje thee?’ vraagt Ada.

‘Doe maar,’ zeg ik. ‘En dan moeten we zo vertrekken. Het kan weleens een lange dag worden.’

‘En als jullie je huis vandaag niet halen,’ vraagt Ada, ‘waar gaan jullie dan slapen?’

‘Dat weten we nog niet,’ zegt DJ. ‘Dat zal wel weer een Bed & Breakfast worden.’

‘Heb ik twee hele fijne adressen voor jullie,’ zegt ze. ‘Mijn twee zusters hebben ook allebei een pension. Misschien hebben jullie daar wat aan als je vanavond nog een plekje zoekt.’

‘Waar zitten ze?’ vraag ik.

‘De één staat in Eefde en de ander in Baak.’

‘Oh,’ reageren we tegelijk.

‘Die in Eefde heet Wawollie en die ander Wawillie,’ zegt Ada lachend.

We kijken elkaar verbaasd aan. ‘Wawollie en Wawillie?’

‘Ja, dat betekent ‘Wat moet je’ en ‘Wat wil je’,’ zegt Ada. Mijn zusters konden vroeger nogal zeuren en dan zei mijn vader altijd Wawillienoeweer. Toen ze hun Bed & Breakfast begonnen, vonden ze het een grappig idee om het zo te noemen. Ze zeggen tegen mij dat mijn pension Wamoj zou kunnen heten. Dat betekent ook Wat moet je? Mijn man, die vorig jaar is overleden, die vond dat niet positief genoeg. Hij was altijd zo positief. Ook toen hij zo ziek was. Hij zei’ ‘Je moet het pension Dichtbij noemen.’ Dichtbij Deventer en Dichtbij de mensen. Mooi, hè?’ Ze pinkt zowaar een traantje weg.

Voor ons is dit het teken om te vertrekken, voordat we nog meer onzin moeten aanhoren. Eer wij zo gek zijn om in een pension te gaan slapen dat Wawollie of Wawillie zou heten. We zijn bang dat we het niet zouden overleven met zulke eigenaardige eigenaressen.

‘Het is gezellig. Maar we moeten echt gaan,’ zeg ik.

We pakken onze rugzakken, die we al na het opstaan hebben ingepakt, betalen Ada, nemen afscheid en lopen naar de deur.

‘Het was heel gezellig,’ zegt DJ. ‘Als we nog zo’n wandeltocht maken, komen we zeker weer langs.’

‘Maar dan wel in de zomer,’ roept Ada. ‘Dan is het hier zo mooi groen.’

‘Doen we,’ schreeuw ik, als we al op straat staan. Tegen DJ zeg ik ‘Maar niet heus. Hier komen we dus echt nooit meer terug. Aardige vrouw. Lekker eten. Maar niet helemaal goed wijs.’

Onder de brug schuilen we voor de wind en de kou om te overleggen. Door al het gepraat van Ada hebben we daar geen tijd voor gehad en is het al flink laat geworden.

‘Het is al bijna elf uur,’ zegt DJ. ‘Straks kunnen we gewoon met de bus naar huis en zit die kat al op ons te wachten.’

‘Zover is hij nog niet,’ antwoord ik. ‘Ik heb vanochtend weer contact met hem gehad, toen ik terug in bed ging, nadat ik was gestruikeld. Hij laat me twee pontjes zien. Waarschijnlijk Deventer en Gorssel. Het zou kunnen dat hij al in Gorssel is of richting Eefde. We kunnen met de bus naar Eefde gaan en teruglopen richting Ooievaarsdorp.’

‘Het is alleen de vraag of hij via het water of over die weg langs het Ooievaarsdorp gaat,’ zegt DJ.

‘Ja,’ beaam ik. ‘We moeten tegen die tijd kijken wat voor weer het is. Als we in Eefde aankomen, zouden we kunnen splitsen. Mag jij over de weg, loop ik langs het water. We zijn dan zo dicht bij huis, dat het niet meer uitmaakt als we elkaar mislopen. Hoewel ik dat niet verwacht. We kunnen elkaar altijd bellen via de tweede telefoon.’

‘Moeten we eerst helemaal naar het station lopen,’ zegt DJ ‘Hopelijk gaat er tegen twaalf uur een bus. We kunnen tegen half één in Eefde zijn. Dan lopen we terug richting Gorssel. Als we die kat vinden, kunnen we naar huis. Anders zou het kunnen dat we in de buurt van Eefde moeten slapen. Ik kan moeilijk thuis aankloppen en zeggen dat we een nachtje komen logeren om doodleuk de volgende ochtend weer te gaan zoeken. Mijn moeder krijgt een rolberoerte en mijn vader legt me aan de ketting. Dan kom ik nooit meer weg.’

De pont in Gorssel

Henk, DJ’s vader, heeft op het tijdstip dat wij staan te overleggen al twee keer de afstand tussen Zutphen en Deventer afgelegd. Hij heeft al zoveel mogelijk in het centrum van Deventer gekeken, maar is geen rugzakken met twee jongens tegengekomen. Hij besluit om zich te concentreren op Gorssel. Wij zullen toch al wel zo’n twee à drie uur aan het lopen zijn, denkt hij. Stel dat ze in Deventer hebben overnacht, dan moeten ze zo’n vijf kilometer verderop zijn. En dat is in de buurt van Gorssel. Tussen Deventer en Gorssel is het moeilijk om dicht bij de IJssel te komen. Stel dat de jongens vlak langs het water lopen of zelfs aan de overkant zijn. Hij zou ons nooit kunnen vinden en tevergeefs heen en weer rijden. Het nieuws dat ik heb gebeld, heeft hem wel opgelucht. Hij zweeft tussen boosheid en bezorgdheid. Hij is kwaad omdat Dingeman niets heeft gezegd en aan een wandeltocht van een paar honderd kilometer is begonnen. Hij is ook bezorgd, want zijn jongen mag natuurlijk niks overkomen. Hij besluit terug te rijden naar Gorssel en bij de pont te vragen of er twee jongens zijn overgevaren.

Het lijkt er nog niet op dat Quin veel eerder in Wichmond zal aankomen dan de jongens. Zijn lange wachttijd bij de pont heeft roet in het eten gegooid. Anders was hij waarschijnlijk al in Eefde geweest. Terwijl hij zo’n beetje alles heeft gelopen, zijn DJ en ik bijna steeds met het openbaar vervoer gegaan. Tot nu toe is het voor ons nog geen heroïsche voettocht. De enige echte ontbering die we hebben gehad is het stukje van de pont bij Wijhe richting de elektriciteitscentrale bij Zwolle. Toen sjokten we met witte wenkbrauwen van het ijs en keiharde, bevroren sjaals. Onze muts was zelfs aan onze haren gevroren. Bij de pontbaas thuis was de kou gauw uit ons lichaam en geheugen verdwenen. In de buurt van Olst hebben we veel last van de wind gehad, nadat we met de bus zijn gegaan, hebben we weinig te lijden gehad. Het sneeuwt ook niet meer en het is minder koud geworden. Overdag nog onder nul, maar lichte vorst in plaats van matige.

Om kwart over tien springt Quin van de pont af en zet het op een lopen. Hij is bang dat iemand hem wil oppakken, wat mensen vaker doen als ze hem zien. ‘Kijk eens wat een leuke kat?’ En hup daar zat hij weer bij iemand op schoot. Dat zou eens bij die mensen zelf moeten gebeuren! Elke keer als ze werden opgemerkt door anderen, dat ze weer werden opgepakt. Dan zouden ze wel anders piepen.

Quin loopt weer rustig, wel in een stevig tempo. Tijdens zijn slaap op de boot en in de holle boom heeft hij zoveel gerust, dat hij er weer makkelijk tegen kan. Hij heeft voldoende nootjes gegeten en zijn poot doet op dit moment geen pijn. Hij loopt zonder er bij na te denken over de weg en niet dicht langs het water. Voorlopig laat hij het water links liggen (eigenlijk rechts) op weg naar het Ooievaarsdorp, waar hij in deze tijd van het jaar geen ooievaar zal zien. Die zijn allemaal weer naar warmere streken gevlogen.

Henk besluit, voordat hij bij de pont wil informeren, eerst een kopje koffie te drinken bij een pannenkoekenrestaurant. Het is officieel nog niet open om twaalf uur. Dirk ziet er zo koud uit dat ze een uitzondering maken. Wel gek dat ze officieel pas na twaalf uur opengaan, terwijl het restaurant Het Elfuurtje heet.

Tegen half één staat hij de pontbaas op te wachten. Het duurt een tijdje voordat de boot aan zijn kant aanmeert.

‘Heeft u toevallig twee jongens met rugzakken overgevaren?’ vraagt Henk.

‘Nee,’ zegt de pontbaas, ‘toevallig niet.’

‘Ook geen kat gezien?’

‘Nou, nu je het zegt. Volgens mij heb ik in een flits wel een kat gezien, ik weet het niet helemaal zeker.’

‘Dan weet u zeker ook niet hoe hij er uitzag,’ vraagt Henk.

‘Als een kat,’ zegt de pontbaas.

‘Kunt u zich een kleur herinneren,’ blijft Henk beleefd, die zo langzamerhand genoeg krijgt van de pontbaas en zijn waardeloze gevoel voor humor.

‘Nee, sorry. Het kan elke kleur geweest zijn.’

‘Behalve blauw,’ zegt Henk, die er nu genoeg van heeft. ‘Blauwe katten bestaan niet. Hooguit blauwe pontbazen.’

Hij laat de pontbaas verbouwereerd achter. De man vraagt zich af wat hij verkeerd heeft gedaan. Een beetje humor met de kerst doet toch niemand kwaad?

Dan maar via het Ooievaarsdorp naar de Rentray onder de spoorbrug door bij Eefde en eventueel daar een tijdje blijven wachten, denkt Henk.

‘Het lijkt wel of die rugzak inmiddels twee keer zo zwaar is geworden,’ klaagt DJ.

We hebben de bus van twaalf uur op een haar na gemist. Balend gaan we in de restauratieruimte van het station zitten.

‘Heb je al ergens zin in?’ vraag ik.

‘Nee,’ zegt DJ, ‘die Ada heeft me helemaal volgepropt met dat ontbijt. Ik kan geen pap meer zeggen.’

‘Zeg maar wat je wilt drinken,’ zeg ik.

‘Doe maar een colaatje,’ antwoordt DJ. ‘Lekker koud op de buik. Begrijp jij trouwens die humor van Ada. Wat zei ze ook alweer? Dat ze ook weleens loog, nadat je haar dat verhaal over New York had verteld. Dat ze haar naam stiekem achterstevoren schreef en dat niemand het merkte. Dat begrijp ik niet. Als je je naam achterstevoren schrijft, zie je dat toch meteen.’

‘Wel als je jouw naam achterstevoren schrijft,’ zeg ik, ‘maar niet haar naam. Zelfs met twee D’s merk je er niks van.’

DJ pakte het colaatje aan en laat het er bij zitten. Wat voor gein is eraan om je naam achterstevoren te schrijven. Hij zou dat volgens hem lang moeten oefenen, voordat hij het zou kunnen.

Pas om één uur gaat er weer een bus.

‘Zullen we met de trein gaan?’ zegt DJ, die Ada alweer vergeten is. ‘Dan kunnen we met de bus terug naar Gorssel.’

‘Als we straks in de buurt van Zutphen komen,’ zeg ik, ‘wil ik het liefst niet door Zutphen gaan. Daar kennen we te veel mensen. We moeten ongezien in Wichmond aankomen als dat uiteindelijk onze eindbestemming blijkt te zijn. Als we voor het station in Zutphen staan te wachten op een bus, weet ik zeker dat we bekenden tegenkomen. Leg dan maar eens uit wat je op tweede kerstdag bij het station doet.’

‘Daar heb jij toch geen moeite mee?’ zegt DJ.

‘Nee, maar het moet wel geloofwaardig overkomen. Jongeren van onze leeftijd lachen erom. Die ouderen zijn altijd zo serieus, die gaan meteen mijn ouders bellen. Trouwens, voordat we een bus te pakken hebben en in Gorssel aankomen, kunnen we volgens mij net zo goed deze bus van één uur pakken.’

‘Nou, doe me dan nog maar een Mars,’ zegt DJ.

‘Ik dacht dat je geen trek had?’

‘Heb ik ook niet, maar ik heb energie nodig.’

Henk is weer in zijn auto gestapt. Door zijn ongerustheid en boosheid op Dingeman had hij de pontbaas een klap kunnen verkopen. Gelukkig heeft hij het niet gedaan. Dat zou wat zijn. Zijn de rapen helemaal gaar. Ter hoogte van het Ooievaarsdorp ziet Henk een zwerm vogels opstijgen. Het lijkt of ze in paniek wegvliegen. Zo te zien lijken het meeuwen en mussen.

Quin is via een omweg bij het Ooievaarsdorp terecht gekomen. Door zijn vermoeidheid heeft hij moeite om zich goed te oriënteren. Hij heeft er veel te lang over gedaan. Hij ziet een hele groep vogels bij het Ooievaarsdorp. Er ligt veel voedsel. De vogelliefhebbers hebben, nu de ooievaars weg zijn, hun verzorging verplaatst naar de wintervogels. Ze willen ze zo goed mogelijk door de winter helpen. De vogels hebben dat al snel in de gaten en elke dag kunnen zij net zo veel voedsel eten als ze willen op de speciaal voor hen sneeuwvrij gemaakte grond.

Quin sluipt dichterbij. Hij heeft een mus in het oog die met zijn rug naar hem toe zit en het dichtste bij is. Precies op het moment dat hij wil springen glijdt hij uit, piept als een muis, en alle vogels zijn gevlogen. Het blijkt dat hij, zonder het te merken, van het gras over een vijvertje aan het sluipen was. Op het moment dat hij af wilde zetten, gleed zijn poot weg op het ijs. Jammer, denkt Quin. Geen lekker warm vogeltje. Er komen nog kansen genoeg.

Henk is afgeleid door de opvliegende vogels en rijdt bijna van de weg af tegen een paal. Hij kan nog net op tijd remmen. Hij kijkt om zich heen. Niemand heeft het gezien. Hij probeert de auto achteruit te rijden. Nu komen zijn winterbanden goed van pas. De vorige winter is hij vaak blijven steken. Hij heeft zelfs een keer zijn t-shirt moeten gebruiken om onder een wiel te leggen om zo grip te krijgen op de gladde ondergrond. De auto rijdt achteruit alsof er geen sneeuw ligt. Hij bedenkt zich dat de vogels geschrokken kunnen zijn van een kat. Misschien wel dé kat. Hij stapt uit de auto en gaat naar de plek waar de vogels zijn weggevlogen.

Quin ziet iemand aankomen en verstopt zich onder een hele grote struik. Hij beweegt zich niet en is niet te zien.

Henk kan goed zien waar de vogels hebben gezeten. Hij kan niet dichterbij komen. Het weiland is afgezet met gaas. Hij ziet geen pootjes van een kat, alleen een grote voederplek met vogelpootjes. Na een paar minuten geeft hij het op. Waar zou die kat kunnen zijn, denkt hij. Die zou eerder in Eefde moeten zitten dan hier. Het zal wel een andere kat zijn geweest, of iets anders waar de vogels van zijn geschrokken.

Precies om één uur vertrekt de bus naar Gorssel.

‘Dat is ook een wonder,’ zeg ik. ‘Zonder veel vertrouwen in het openbaar vervoer hebben we tot nu toe zonder veel problemen gereisd. Ook de trip naar Terschelling is vlekkeloos verlopen.’

Terschelling, denk ik. Zal ik Mia of Sjoerd nog bellen? Ik weet dat Sjoerd op tweede kerstdag voor zijn hele familie zou koken. Van Mia weet ik niet wat ze vandaag doet. Wat kan ze nog voor me doen? Als ze al zin heeft om iets te doen. Nee, ik ga het zelf proberen. Ik heb de tijd tot Gorssel om contact te zoeken met Quin.

‘DJ, ik doe even mijn ogen dicht. Zorg jij ervoor dat ik niet word gestoord. Dan ga ik kijken of ik Quin kan lokaliseren.’

DJ en ik wisselen van plaats, zodat ik aan het raam kan zitten. Ik ga rechtop zitten, handen in de schoot en ogen dicht. Ik concentreer me op mijn ademhaling. Langzaam verdwijnt het geluid van de bus en zie ik beelden. Opnieuw een pont. We moeten kijken of dat de pont van Gorssel is. Ik zie ook een zwerm vogels opvliegen. Plotseling lijkt het of ik verstrikt zit in een struik. Ik zie veel takjes. Er komt iemand aanlopen. Het is niet goed te zien wie het is. De takjes blijven het zicht beperken, als de man dichterbij komt en achter het gaas staat, schrik ik. Het lijkt wel de vader van DJ. Zou de vader van DJ Quin al zo dicht genaderd zijn? Plotseling draait hij zich om en loopt weg. Ook de takjes verdwijnen langzaam uit het zicht. Ik zie iets meer van de omgeving. Het lijkt wel of hij zich bij het Ooievaarsdorp bevindt. De vraag is nu: is die kat daar op dit moment of al veel eerder op de dag geweest. Quin loopt bij de plek vandaan en ik zie een lange weg. Ik probeer hem te vragen of hij wil stoppen. DJ en ik kunnen hem dan zo oppikken. Hoeven we niet helemaal van Gorssel naar Eefde te lopen. De kat reageert niet. Hij laat alleen een lange, rechte weg zien. Daar moeten wij dus ook naar toe. Eerst naar de pont, dan naar het Ooievaarsdorp en hopelijk zien we daar ook de lange, rechte weg. Ik kom terug uit mijn concentratie.

‘We stoppen in het centrum van Gorssel, dan lopen we naar de pont.’

‘Heb je hem daar gezien?’ vraagt DJ.

‘Ik dacht het wel. Als ik de pont herken, dan moet hij in de buurt zijn.’

Henk is in de auto gestapt en de lange, rechte weg richting Eefde afgereden. Hij begrijpt niet dat hij de jongens niet heeft gezien. Bijna alle wegen tussen Zutphen en Deventer heeft hij afgelegd. Hij twijfelt of hij het moet opgeven of toch nog één keer de hele route zal rijden. Hij besluit het laatste te doen. Rijdt naar het station in Zutphen, van daaruit naar het station in Deventer. Terug via Epse, de Zevensprong en Eefde. Vervolgens de rechtstreekse weg Eefde-Deventer. Daarna de binnenwegen die het dichtst bij de IJssel liggen.

Quin baalt dat hij geen vogel te pakken heeft kunnen krijgen. Hij loopt langs de lange, rechte weg richting Eefde. Bij elke naderende auto springt hij van de weg af. Zodoende krijgt de vader van DJ hem ook niet te zien tijdens zijn laatste rit. Nog voordat de auto’s in het zicht komen, zit Quin onder een struik of onder de sneeuw.

DJ en ik stappen uit de bus. We hebben onze rugzakken voorin bij de chauffeur mogen laten staan. Ze zijn te groot om er mee door de bus te lopen. De chauffeur heeft al meteen weer spijt van zijn vriendelijke geste. Er zijn tijdens de rit naar Gorssel enkele passagiers ingestapt. Daar heeft de chauffeur op deze tweede kerstdag geen rekening mee gehouden. De mensen kunnen met moeite instappen en een plaatsje zoeken. Hij is blij dat wij in Gorssel eruit gaan.

‘Weet jij welke kant we op moeten naar de pont?’ vraagt DJ.

‘Ja,’ zeg ik, ‘mijn ouders hebben hier vrienden wonen. Ik heb nog nooit op de Gorsselse pont gevaren, ik weet wel de weg ernaartoe.’

We lopen steeds meer voorovergebogen. De last van de rugzak neemt toe. Onze rug en schouders doen pijn. Het idee dicht bij het einde te zijn van onze reis houdt ons op de been. Hoewel het een aardige tippel is naar Wichmond vanaf de plek waar we nu lopen.

De pontbaas heeft een kat gezien, maar weet niet precies hoe die eruit ziet. ‘Vreemd,’ zegt hij, ‘een uurtje geleden was er een man en die vroeg ook al of ik een kat had gezien. Het is toch geen spook, hè?’

‘Nou u het zegt,’ zegt DJ, die de smaak van het fantaseren te pakken heeft. ‘We weten zelf niet of het een echte kat is of een geest. De ene keer zien we hem, de andere keer niet. De ene keer is hij rood, de andere keer blauw.’

De pontbaas blijft verbaasd achter als de jongens in de richting van het Ooievaarsdorp lopen. ‘Is het dan toch serieus, toen de man zei dat de kat blauw was?’ Of heeft de man gezegd dat de kat juist niet blauw was? Hij weet het niet meer. Hij krabt achter zijn oor en besluit om er vandaag niet meer aan te denken.

Bij het Ooievaarsdorp is niet veel bijzonders te zien. Geen ooievaars, weinig vogels. Alleen een schoongeveegde voederplek waar nog wat zaadjes en broodresten liggen. Ik probeer me de beelden te herinneren die ik heb opgevangen in de bus. Ik kan niet goed zien waar de struik stond waar Quin heeft gezeten, aan het begin van de lange, rechte weg, weet ik dat we die moeten volgen. Dat is precies de weg die ik heb gezien.

‘We zouden fietsen moeten hebben of ander sneller vervoer dan onze benen,’ zeg ik. ‘Volgens mij loopt Quin nu op deze weg. Misschien al in Eefde.’

‘We kunnen gaan liften,’ zegt DJ.

‘Dat kunnen we niet doen. Volgens mij heb ik je vader gezien. Als hij nog een keer over deze weg rijdt, zijn we de pineut. Bij elke naderende auto moeten we ons verstoppen.’

‘Hoe wil je dat doen?’

‘We kunnen de rugzakken in een greppel gooien en onszelf achter de struiken verstoppen.’

Het aantal keren dat we moeten wegduiken, kan precies op één hand worden geteld. Bij de laatste keer heeft DJ zijn enkel verzwikt. Hij komt verkeerd terecht op een kei die onder de sneeuw ligt. Hij kan nog wel lopen maar heeft er veel pijn aan.

‘Ik heb pijnstillers bij me,’ zeg ik. ‘Neem er maar twee. Gaan we even op een rustig plekje zitten, dan kan ik je voet verbinden.’

DJ kijkt me verbaasd aan.

‘Ja, ik heb de verbanddoos uit mijn vaders auto meegenomen. Met die gladheid had ik al eerder verwacht dat we die nodig zouden hebben.’

Na een uur doen de pijnstillers hun werk en is de enkel van DJ goed ingepakt. We hebben veel tijd verloren. Het is al na drieën. De donkere lucht voorspelt niet veel goeds en DJ is bang dat hij geen enkel meer over heeft als hij nog een paar uur moet lopen.

‘We moeten zo snel mogelijk een Bed & Breakfast zien te vinden,’ zeg ik. ‘Dan staan we morgen wat eerder op en proberen in één ruk naar Wichmond te lopen. Tenminste als dat de eindbestemming van Quin is, waar ik een beetje van uitga. Heb jij enig idee waar de dichtstbijzijnde plek is om te overnachten.’

‘Kijk even in mijn rugzak,’ zegt DJ. ‘Achter die rits heb ik de printjes.’

Ik rits aan de zijkant een vakje open en pak de A4-tjes.

‘We hebben geluk. Hooguit een half uur lopen en het heet niet Wawillie of Wawollie.’

Hoewel met een pijnlijk gezicht, glimlacht DJ toch even. ‘Laten we het er maar op wagen dat ik een half uur lopen nog wel aankan.’

‘Goed, dan ga ik eerst weer even bellen of ze een kamer vrij hebben.’

Ik stop mijn telefoon weer in mijn jas: ‘Heb je het meegekregen? Afgezien van jouw enkel kunnen we ons geluk niet op. Normaal gesproken wil de dame op deze kerstdag geen nieuwe logés, maar toen ik vertelde dat we tijdens onze wandeling geblesseerd zijn geraakt, wilde ze voor deze keer een uitzondering maken. Ze klonk als een lieve oude dame.’

Henriëtte Stevenson

Henriëtte Stevenson is een alleenstaande stevige vrouw van een jaar of zestig, die na de dood van haar man een Bed & Breakfast is begonnen. De helft van haar boerderij heeft ze laten verbouwen, zodat er vier tweepersoonskamers zijn ingericht voor gasten. Inclusief apart toilet- en douchegedeelte. De meeste gasten willen op zichzelf zijn en niet ’s nachts door een vreemde boerderij op zoek naar het toilet hoeven dwalen.

’s Ochtends is er een ontbijt in een gezamenlijke ruimte, de ontbijttijden zijn zo ruim, dat de gasten elkaar bijna nooit tegenkomen. Ook heeft ze pas één keer alle vier de kamers tegelijkertijd verhuurd. Nu, met de kerstdagen, heeft ze één kamer verhuurd aan een ouder echtpaar, dat geniet van de witte omgeving en bijna de deur niet uitkomt. Eigenlijk vindt ze het wel leuk om twee jonge jongens over de vloer te krijgen. Ze houdt wel van bemoederen. Ze zal de jongens eens extra in de watten leggen. Wel gek, dat ze tijdens kerst een wandeling aan het maken zijn, die lang genoeg is om een overnachting te regelen. Ze zal het straks allemaal wel horen. Eerst hun kamer aan kant maken.

We lopen in een rustig tempo, een slakkengangetje mag je wel zeggen. Met de zekerheid dat we een overnachting hebben geregeld, hoeven we ons niet te haasten. De dame heeft uitgelegd waar we moeten zijn. Uiteindelijk duurt het bijna een uur voordat we aanbellen. We hebben gelukkig niet meer hoeven wegspringen voor een naderende auto. DJ’s enkel doet minder pijn. Hij voelt wel dat het dik is. Het klopt een beetje. Als een zwerende vinger, zeggen ze weleens. Als een zwerende vinger zo klopt, hoeft hij geen zwerende vinger. Die enkel is meer dan genoeg.

Laten we hopen dat hij morgen de laatste afstand kan afleggen met mij. Na al die dagen van klagen, wil hij de trip afmaken. Hoewel de afslag naar zijn eigen huis ook wel verleidelijk is, is hij nieuwsgierig geworden of die kat echt naar ons oude huis in Wichmond zal lopen.

‘Hallo jongens, leuk dat jullie er zijn,’ zegt Henriëtte. ‘Ik heb de kamer al klaargemaakt, loop maar door. Daar aan het eind van de gang.’

Ze wijst de gang in. Dat hadden we zelf ook wel kunnen bedenken. We slepen de rugzak achter ons aan naar de kamer.

‘Als jullie willen kunnen jullie vanavond mee-eten.’

Daar hebben we wel zin in. Ik vind het genoeg voor vandaag en wil niet het dorp in strompelen om bij de cafetaria friet te halen.

‘Over een uurtje is het klaar. We zijn met zijn drieën. Het andere echtpaar dat hier logeert is vanavond uit eten in Almen, bij de Hoofdige Boer.’

Het zal wel, ons zegt het niets.

Om zes uur klopt Henriëtte op de deur. We sliepen al half en hebben geen zin om op te staan. Maar we weten: nu geen eten, de hele avond geen eten. Met moeite komen we van het bed af. Henriëtte roept door de deur dat wij de eerste deur rechts moeten hebben om aan tafel te gaan.

In de eetkamer zit Henriëtte al klaar met de dampende pannen.

‘Ik dacht, ik maak een heerlijke Hollandse pot voor jullie. Groentesoep vooraf. Boontjes met een beenhammetje en gekookte aardappelen en geserveerd met aangemaakte salade. Het toetje kunnen jullie kiezen, want ik heb van alles in huis: yoghurt, chocolade vla, slagroom, ijs. Het is er allemaal. Ik hoor straks wel wat jullie willen. Laat de soep niet koud worden. Hoe komen jullie hier terecht?’

We moeten glimlachen. Volgens ons heeft Henriëtte de laatste minuten geen ademgehaald. En ze komt meteen ter zake. In haar nieuwsgierigheid lijkt ze wel een beetje op Ada van Dichtbij.

‘Vertel jij het of vertel ik het,’ knipoog ik naar DJ.

‘Ik vertel het wel, dan heb ik even niet mijn gedachten bij mijn enkel. U moet weten, we zijn met een soort survivaltocht bezig, waarin we allerlei opdrachten moeten uitvoeren. Het is een programma dat over twee maanden op tv wordt uitgezonden. Nou hebben we eigenlijk vandaag vrij, want ons camerateam is naar huis om ook kerst te vieren. Wij moesten weer zo nodig het terrein verkennen. Overmorgen gaan we verder en we staan op de tweede plaats. We dachten als we nu alvast de route verkennen, kunnen we de eerste plek pakken. Helaas, toen we vanmiddag over een sloot sprongen bleek er tussen het riet een klein wak te zitten en kom ik verkeerd terecht. Morgenvroeg gaan we eerst naar de dokter. Het lijkt mee te vallen met mijn enkel.’

Zo, denkt DJ, vertellen zonder ademhalen kan ik ook.

Henriëtte kijkt zeer geïnteresseerd: ‘Wat is dat voor een tv-programma?’

Nu neem ik het over: ‘Dat is een nieuw jongerenprogramma, waarin de jeugd moet laten zien, dat ze niet zo lui en fantasieloos is als soms wel wordt beweerd. We zijn al de hele kerstvakantie in touw en het duurt nog tot het eind van de komende week. Wie uiteindelijk het verst komt, is de winnaar. Als het meezit zouden we in Limburg kunnen eindigen. We hebben alleen het weer niet mee. De organisatie heeft op het laatste moment enkele opdrachten moeten aanpassen vanwege de kou. Toen het van de week zo sneeuwde, konden we bijna niets uitvoeren. We moesten hele stukken door de uiterwaarden van Overijssel lopen om ons doorzettingsvermogen te tonen.’

‘Nou, eet dan maar lekker. En zoveel je wilt. Ik heb genoeg in huis.’

Tijdens het eten, maar ook nog lang daarna blijft Henriëtte vragen stellen. Totdat we om negen uur zeggen: ‘Het spijt ons, we moeten nu echt naar bed. We willen morgen om half acht opstaan. Om negen uur is onze eerste afspraak.’

‘Ik zorg ervoor dat alles klaarstaat om half acht, maak je geen zorgen.’

Dat zullen we zeker niet doen. We hebben wel in de gaten, dat Henriëtte - we mogen Henriëtte zeggen, net als bij Mia - alles goed onder controle heeft.

Op onze kamer liggen we televisie te kijken, als ik zeg, dat ik wil zien of ik contact kan krijgen met Quin. Misschien is hij al in Wichmond en hoeven we morgen alleen naar mijn oude huis te gaan en mijn vader te bellen voor de terugreis.

Henk heeft het opgegeven. Hij is er na deze vruchteloze dag moedeloos van geworden. Hoe vaak heeft hij wel niet diezelfde weg op en neer gereden? Hij kan geen pekel meer zien en geen pap meer zeggen. Nergens een spoor te bekennen van de jongens. Alle drie hebben ze niet in de gaten gehad, dat Henk hen eenmaal is gepasseerd. Precies op het moment dat ze zich hadden teruggetrokken om de voet van DJ te verbinden. Dus die verzwikte enkel komt uiteindelijk nog goed van pas.

Thuis op de bank heeft Henk geen goed gevoel aan de dag overgehouden. Een vervelend gesprek met de pontbaas en de hele tijd heen en weer gereden tussen Zutphen, Deventer en Gorssel. Het heeft hem niks opgeleverd. Ook hebben Dirk of de politie vandaag geen contact gezocht. Toch nog even voor het eten met Dirk bellen. Je weet maar nooit.

Quin begint te merken dat hij al meerdere dagen onder moeilijke omstandigheden onderweg is. Thuis legt hij nooit zulke lange afstanden af. Waarom ook? Het eten is in de buurt en de afleiding ook. Zo speelt hij altijd zo leuk met het paard. De weilanden om het huis zijn groot genoeg. Vooral in Wichmond, daar hebben ze een stukje bos waar hij af en toe op zoek gaat naar een muis of een vogel. Hij is in Zutphen aangekomen maar durft niet goed door het centrum. Hij besluit nog voordat hij het station bereikt langs de IJssel te lopen, dan de brug over naar de Hoven en via de uiterwaarden naar de nieuwe brug. Die moet hij vannacht oversteken, dan is er niet zoveel verkeer. Hij voelt dat hij zijn einddoel nadert.

Door de vermoeidheid kan ik niet in slaap vallen. Met de ogen dicht probeer ik Quin te bereiken. Het contact verloopt moeizaam. Komt het omdat het nu donker is of omdat Quin nog onderweg is en met zijn gedachten ver weg? Loopt hij op dit moment? Ik krijg wel de oude IJsselbrug te zien en de Hoven. Even ben ik van slag: Hij zal toch niet naar Brummen of Voorst gaan? Daar heb ik helemaal geen rekening mee gehouden. Dan zou onze reis veel langer duren dan ik had verwacht. En ik ging nog wel vol goede moed naar de slaapkamer. De pijn van DJ’s enkel wordt minder. Morgen een paar pijnstillers en dan maar hopen dat hij het nog één dag kan volhouden. Als Quin verder zou lopen dan we verwachten, vrees ik dat DJ moet afhaken. Met een ongerust gevoel val ik in slaap. Morgenvroeg even proberen. Misschien wil Quin de nieuwe IJsselbrug overlopen en dan verdergaan richting Vierakker en Wichmond.

DJ zit een beetje vol. Hij heeft te veel pudding gegeten. Chocoladepudding met slagroom is zijn zwakte. Hij weet dat, als hij vol zit, hij na een kwartier helemaal geen pap meer kan zeggen, maar hij is gewoon doorgegaan. Hij heeft er een beetje spijt van. Door zijn volle buik zal hij minder goed slapen en meer zijn enkel voelen, waardoor hij nog slechter zal slapen. Het kan morgen een zware dag worden. Toch valt ook DJ rond elf uur in slaap en tot ons geluk blijft hij slapen totdat de wekker gaat.

‘Dat is nou altijd de vervelendste minuut van de dag,’ zegt DJ tegen mij. ‘De tijd tussen het afgaan van de wekker en het opstaan. Als je eenmaal in de badkamer bent, wil het wel weer. Dat moment van je ernaartoe slepen, is zo zwaar. Het lijkt wel alsof ik de hele nacht geslapen heb met de rugzak om. Zelfs nu ik in de badkamer sta, wil ik hem af doen.’

Ik wrijf in mijn ogen. Wat een gekke droom heb ik gehad. Normaal gesproken zit ik achter Quin aan, om hem binnen te krijgen bijvoorbeeld. Deze keer zat Quin achter mij aan. Hoe hard ik ook liep, Quin volgde met gemak. Het leek of hij wist waar ik naartoe ging. Ik heb het gevoel alsof ik de hele nacht hard heb gelopen. Die marathon, die mijn vader niet meer wilde lopen, heb ik vier keer afgelegd. En Quin is totaal niet moe geweest.

‘Ik voel me ook nog niet echt fit,’ zeg ik tegen DJ. ‘Laten we hopen dat het ontbijt ons smaakt en dat we daar meer kracht en energie van krijgen, zodat we dit laatste stuk nog af kunnen leggen. Eerst zullen we het gevecht moeten aangaan met Henriëtte.’

‘Hoe bedoel je?’

‘Ze zal ons, net als Ada, nog wel het een en ander te vragen of te vertellen hebben. Op de een of andere manier moeten we zorgen dat het niet later wordt dan gisteren, want dan vinden we Quin vandaag ook niet. Het lijkt wel of die dames op ons zitten te wachten om allerlei verhalen te vertellen. Alsof wij dat zo leuk vinden. Ik ben blij als we straks weer buiten staan.’

‘Zullen we nog een leuk verhaaltje verzinnen?’ lacht DJ.

‘Hangt ervan af hoe het gesprek verloopt. We moeten het onszelf ook niet al te lastig maken. Straks is het onze eigen schuld als we weer zo laat vertrekken.’

‘Goed, we zullen zien wat Henriëtte van ons wil weten.’

‘Goed geslapen heren?’ Henriëtte is in een goede bui. Niet zo verwonderlijk, ze is bijna altijd in een goede bui. Helemaal als ze gasten heeft en uitgebreid met hen kan praten.

‘Goedemorgen Henriëtte,’ roepen we allebei tegelijk.

‘Kon niet beter,’ zegt DJ.

‘Nou daar ben ik blij om. Kijk, ik heb voor jullie allebei een lekker zacht eitje gekookt.’

DJ kijkt naar mij. Ik begrijp dat het weer twee eieren zullen worden voor me.

‘Dus jullie hebben goed geslapen?’ zegt Henriëtte. ‘Nog op- of aanmerkingen?’ vraagt ze.

We kijken elkaar aan met een vragende blik.

‘Hoe bedoelt u?’ vraagt DJ.

‘Ik wil altijd graag weten of er iets ontbrak tijdens een verblijf, zodat ik het de volgende gasten nog meer naar de zin kan maken.’

‘Nou,’ zegt DJ, ‘ik kan niet zo snel iets bedenken. U bent heel hartelijk,’ slijmt hij. ‘Het eten is lekker en veel. Het bed en de handdoeken zacht. De zeep ruikt heerlijk. Nog even het ontbijt afwachten, maar volgens mij hebben wij niks te klagen.’

‘Dat valt me honderd procent mee,’ zegt Henriëtte. ‘De meeste mensen gebruiken mijn vraag om een opmerking te maken om iets van de prijs af te krijgen. Er is altijd wel een detail waar ze over klagen. Soms geven ze me nog de schuld van het slechte weer. Dat heb ik wel geleerd sinds ik een paar jaar geleden mijn Bed & Breakfast ben begonnen, dat iedereen graag iets te klagen heeft. De mensen letten vooral op het negatieve en zo weinig op het positieve.’

We weten niet precies waar dit gesprek heen zal gaan, we voelen al dat we niet op tijd de deur achter ons dicht zullen trekken.

‘Als je naar mij kijkt. Is het jullie opgevallen dat ik een glazen oog heb?’

Nu zijn we pas echt verbaasd. ‘Nee,’ zeg ik. ‘U ziet maar met één oog?’

‘Ja, in het begin is het lastig om diepte te zien, tegenwoordig gaat het wel. En je lichaam moet weer helemaal wennen om in evenwicht te komen. Maar dat is nu ook weer prima in orde. Ik zou de hele dag kunnen klagen tegen de mensen dat ik zo slecht zie omdat ik één oog heb. Dan zou ik de nadruk leggen op een detail, terwijl de rest van mijn lichaam nog prima functioneert.’

Dat is een zin die we liever niet hadden gehoord.

‘Mijn gasten klagen vaak over een vlekje in de handdoek of dat het ei niet zacht genoeg is. Ze vergeten de heerlijke matrassen, de uitgebreide maaltijd, de mooie omgeving en ga zo maar door. Er is totaal niets op aan te merken. Daarom klagen ze graag over een kleinigheid om toch iets te klagen te hebben. Als mensen klagen voelen ze zich net dat beetje meer dan hun medemens.’

Plotseling vraagt ze aan mij. ‘Is er iets aan jou, waar je niet tevreden over bent?’

Ik vind het maar niets waar dit gesprek heen gaat. En ik kan ook niet zo snel iets bedenken. Ik ben mager maar gezond. Weinig klagen. ‘Eh, ik heb een stukje huid aan mijn slaap zonder haar. Dat zie ik als ik naar de kapper ben geweest en dat vind ik niet mooi. Ik heb er verder geen last van.’

‘Dus dat kleine detail valt je wel op?’

‘Ja, maar ik heb er geen last van. Ik heb trouwens niet zo snel ergens last van. Ik vind alles wel goed. Net als het verblijf hier. Niks mis mee.’ Ik hoop dat Henriëtte het weer over het pension zal hebben. Dat gezeur over ‘onze klagende medemens’ daar heb ik niet zoveel zin in. Dan zegt DJ plotseling: ‘Ik had wel wat kleinere oren willen hebben en minder rood haar.’

‘Maar jongen, toch,’ zegt Henriëtte, ‘je ziet er fantastisch uit!’

‘Kun je nagaan hoe hij eruit zou zien met kleinere oren en blond haar,’ zeg ik zonder erbij na te denken.

DJ en ik moeten lachen. Henriëtte begrijpt niet of we het menen of dat we het onderwerp niet serieus nemen. Ze glimlacht een beetje mee, maar besluit om het over iets anders te hebben.

‘Hoe laat gaan jullie weg?’

‘Zodra we klaar zijn met het ontbijt. We moeten nog wel onze tassen inpakken.’ Dat is niet helemaal waar wat ik zeg. De tassen zijn wel degelijk ingepakt, ik wil even wat extra tijd om contact te zoeken met Quin.

Na het ontbijt lopen we samen naar boven. ‘Wat lulde je nou over die zeep?’ vraag ik aan DJ.

‘Ja, ik wist op een gegeven moment ook niet meer wat ik moest zeggen. Dat flapte er eigenlijk zo uit. Volgens mij komt het wel overtuigend over, zo’n detail. Daar houdt Henriëtte toch van, van die details. Maar dan wel positief. Anders komen wij ook in haar boekje van stoute klagers.’

We lachen en lopen snel naar boven. Ik ga op bed liggen en DJ blijft bij de deur staan om te horen of Henriëtte nog een smoesje heeft om aan onze deur te kloppen.

Ik zie Quin in Zutphen de brug oversteken, door de uiterwaarden lopen richting de nieuwe IJsselbrug. Het lijkt net of ik geen toegang krijg tot zijn gedachten. Tot nu toe zijn het voornamelijk beelden geweest. De gemoedstoestand van Quin, of hij moe is of vrolijk, kom ik niet te weten. Alleen die keer dat hij gewond was, verder laat Quin me niet gaan. Ik gok erop dat Quin naar Wichmond loopt. Wij zouden de bus kunnen nemen van Eefde naar Baak. Van daaruit het laatste stuk te voet naar mijn oude huis. Met een beetje geluk zit ik vanavond bij de open haard met Quin op schoot.

‘Kom, we gaan,’ zeg ik.

We pakken onze zakken en lopen naar Henriëtte om te betalen en afscheid te nemen.

‘Nee,’ zegt Henriëtte, ‘jullie zijn zulke fijne gasten, deze keer maak ik een uitzondering. Jullie hoeven niks te betalen. Ook omdat het kerst is. Ik hoop jullie wel een keer terug te zien,’ benadrukt ze.

‘Dat gaat zeker lukken,’ voelt DJ zich verplicht te zeggen. ‘Alles is voortreffelijk. Mochten we ooit in de buurt zijn, komen we zeker even aan.’

Na een kwartier lopen vraag ik: ‘Hoe gaat het met je enkel?’

‘Gaat wel, niet te snel lopen, dan moet het lukken vandaag.’

‘Volgens mij kunnen we met de bus naar Baak en lopen we naar Wichmond, dan heb jij ook nog even pauze voordat we het laatste stuk verder gaan. Mocht Quin daar niet zijn, dan moet je je vader bellen. Ik kijk wel wat ik ga doen.’

‘Laten we eerst zorgen dat we in Wichmond komen, daarna zien we wel verder. Gek, nu heeft die Henriëtte zoveel aan ons gevraagd, maar ze is vergeten te vragen waar we vandaan komen.’

‘Ik ben blij toe,’ zeg ik. ‘Als ze had geweten dat we in de buurt wonen, dan kunnen we elke week thee komen drinken en praten over de mensen die klagen. Daar heb ik niet zoveel zin in.’

Tot aan de bushalte houden we onze mond. We komen redelijk vooruit en nog voor elf uur kunnen we met de bus mee.

Als we in de bus op de witte brug over het Twentekanaal rijden, moet ik weer aan gisteravond denken.

‘Wat was het spannend, hè? Gisteren op die andere brug.’

‘Ja, wel gek dat we de auto daarna niet meer hebben gezien,’ zegt DJ.

‘Ja, nou je het zegt. Ze zouden het toch niet opgegeven hebben? Ik heb de hele ochtend nog geen politie gezien.’

‘Volgens mij heeft mijn vader het opgegeven. Die heb ik vandaag ook niet meer gezien. Alleen waarschijnlijk jouw vader. Bij het Ooievaarsdorp leek ik hem te zien toen ik met Quin communiceerde. Probleem is wel dat we moeten overstappen bij het station. Ik ben bang dat we daar een paar bekenden tegenkomen. Of de politie. We zouden net stranden voor de finish.’

‘Moeten we eerder uitstappen,’ zegt DJ. ‘We gaan er bij de Deventerweg uit. Lopen we via de Leeuweriklaan naar de Emmanuelkerk. Stappen we daar op de bus naar Baak.’

‘Heb jij nog genoeg strippen op je kaart?’

‘Waarschijnlijk wel. Anders betalen we het laatste stukje contant. Daar zal die chauffeur niet moeilijk over doen, denk ik.’

Quin heeft weinig geslapen de afgelopen nacht. Ze zeggen weleens dat een paard zijn stal kan ruiken en dan harder gaat lopen. Zoiets lijkt ook bij Quin te gebeuren. Hij heeft een veldmuisje verorberd die op zoek was naar eten. Quin is aan de westkant van de IJssel blijven slapen. Onder de brug graaft hij zich in het zand. Dat is niet echt een succes geworden. Ook dicht bij de brug en uit de wind is de grond keihard. Uiteindelijk is het hem gelukt om een soort beschutting op te werpen van zand en sneeuw. Vanochtend rond zes uur is hij weer verder gegaan. Hij wil voor het licht wordt aan de overkant zijn en onzichtbaar worden in de weilanden. Hij is de Elterweg overgestoken. Hier herkent hij de omgeving van zijn spaarzame lange veldtochten toen zijn baasje in Wichmond woonde. Voorbij Vierakker begint hij sneller te lopen. Zijn achterpoot begon hem de laatste kilometers opnieuw zeer te doen. Maar nu hij merkt dat hij er bijna is, lijkt zijn achterpoot weer pijnloos te worden. In Wichmond slaat hij direct linksaf richting het oude huis. Hij gaat niet voor de deur zitten of in de schuur op ons wachten. Hij loopt door. Het lijkt of hij het hele huis niet ziet staan. Quin strompelt door naar de wei waar Merrie de hengst staat. Hij heeft geluk. Merrie staat in de beschutting van de bomen op een stukje grond waar niet zoveel sneeuw ligt. Het valt Quin op dat er hier minder sneeuw is gevallen dan bij het andere huis waar hij vandaan komt. Als hij voor Merrie staat, communiceert hij: ‘Ik heb de baas meegebracht. Je moet nog even geduld hebben. Hij is niet zo slim als wij. Reageer blij, dan komen we binnenkort weer hier wonen.’

Merrie is niet verbaasd. Hij heeft de hele periode vanaf het begin van de verhuizing contact gehad met Quin. Quin heeft hem beloofd terug te komen, Merrie wist niet dat Robbin er ook aan zou komen.

De rit met de bus duurt niet lang genoeg om DJ van zijn pijn af te helpen. Hij is vanochtend vergeten pijnstillers in te nemen.

‘Hier,’ zeg ik, ‘neem er een paar. Het stuk naar de kerk kan je opbreken als de stoepen niet schoon genoeg zijn en je af en toe uitglijdt.’

DJ slikt de twee aspirines en hoopt dat ze snel gaan werken. Zijn enkel is dikker dan gisteren en de pijn lijkt ook heftiger.

‘Als het niet meer lukt, moet je naar huis. Dan bel ik als ik in Wichmond ben.’

DJ besluit de werking van de pillen af te wachten. Als het over een uur nog pijn doet, stopt hij ermee.

‘Wat lopen jullie hier? De vierdaagse is pas volgend jaar hoor.’ Een klasgenoot van DJ en tot voor kort van mij, komt net terug van het schaatsen op de ijsbaan van de Zutphense IJsvereniging en loopt ons toevallig tegen het lijf.

‘Ik dacht dat jij verhuisd was?’ kijkt hij naar mij.

‘Klopt, we zijn nu in de kerstvakantie samen. We zijn net naar de legerdump geweest om die rugzakken te halen. Als de sneeuw weg is, gaan we trainen voor een survival. Komende zomer kunnen we drie weken meelopen met het vreemdelingenlegioen.’

‘Dat bestaat toch niet meer,’ zegt DJ’s klasgenoot.

We kijken hem vragend aan. ‘Hoe bedoel je?’ zeggen we tegelijk.

‘Ze kennen elkaar nu allemaal.’ Hij moet zelf flink lachen om zijn grap. Wij vinden het erg flauw. Althans ik, DJ begrijpt hem niet.

‘Maar als je toch wilt trainen, kun je dat beter nu doen,’ praat de klasgenoot er snel overheen. ‘Als je onder deze weersomstandigheden kunt overleven, dan kun je dat ook in de zon in Zuid-Frankrijk.’

‘Nee,’ zegt DJ. ‘Het is ons te koud om ook maar één stap te veel te zetten. Ik hoorde van Robbin dat er een halve meter sneeuw lag in Friesland. Je denkt toch niet dat wij daar doorheen baggeren?’

‘Je hebt gelijk. Jullie zijn altijd al van die miemels geweest. Als ik jou zo mank zie lopen, alleen maar omdat je zo’n lullig rugzakje moet dragen, dan vraag ik me af of jullie Frankrijk ooit halen. Geniet nog maar van de vakantie. Jullie zullen het nodig hebben.’

En weg is hij op zijn fiets naar Ditmare, zijn nieuwe vriendinnetje. Goed dat DJ dat nog niet weet. (En ik natuurlijk.)

‘Ik heb hem nooit zo gemogen,’ zegt DJ.

‘Je gaat toch niet klinken als Henriëtte, hè? We hebben al genoeg gezeur gehoord voor de hele vakantie. Kom, nog een klein stukje en dan zitten we weer in de bus.’

In Zutphen is er een onregelmatige dienstregeling. We vertrekken zo laat dat ik bang ben niet voor donker in Wichmond te zijn als we van Baak naar het huis willen lopen. En opnieuw een nacht bij een Ada of Henriëtte zie ik ook niet zitten.

‘Het is half vier,’ zeg ik. ‘Over een uur is het donker. Wat doen we? Gokken we het erop dat Quin voor de deur zit of gaan we naar een Bed & Breakfast?’

‘Hoe lekker ik ook heb gegeten en geslapen, ik heb even mijn buik vol van die Bed & Breakfasts,’ zegt DJ. ‘Laten we de gok maar wagen. Als de pijn aan mijn enkel erger wordt, kunnen we altijd een taxi laten komen uit Zutphen.’

‘Goed, laten we meteen gaan. Ik verwacht dat we er een uur over doen.’

De ontmoeting

Quin en Merrie zitten al uren in de wei te wachten op DJ en mij. Ze weten dat we onderweg zijn, niet vermoedend dat het nog minstens een extra uur gaat duren.

Laten ze wel opschieten, denkt Merrie. Er zit sneeuw in de lucht. Als ze voor vanavond niet hier zijn, kan het een lange nacht worden.

Quin knikt onzichtbaar. Hij tuurt langs het huis. Daar in die donkere verte moeten ze vandaan komen. ‘Heb jij ergens nog wat eten liggen,’ vraagt hij. ‘Ik begin zo langzamerhand weer trek te krijgen.’

Merrie loopt naar een bak met voer. Daar moet hij nog aardig ver voor lopen. De bak staat dicht in de buurt van de boerderij. De drie dames die bij Merrie in de wei staan, hebben zich alle drie beschut achter de boerderij opgesteld. In het voorbijgaan willen ze wat tegen hem zeggen, maar houden toch hun mond. Merrie pakt wat eten uit de bak en negeert de dames. Koukleumen zijn het, bij het eerste vorstje klagen ze al en willen het liefst op de deel staan. Voor hun is zelfs de stal te koud. Hij heeft veel koudere winters meegemaakt. Die van negen-en-zeventig bijvoorbeeld. Toen was hij nog heel jong. Drie maanden had het gevroren en lag er een dik pak sneeuw. Hij was toen geen minuut binnen geweest, had de hele lente wel last van stijve hoeven gehad, maar had zich nog nooit zo goed gevoeld.

Hij doet zijn mond open en het eten valt voor Quin zijn pootjes. Quin begint meteen te eten. Niet direct het aller lekkerste voedsel, denkt hij. Bij gebrek aan beter vult het wel goed.

‘Wat heb je aan je poot?’ vraagt Merrie.

‘Dat is een heel verhaal. Het komt erop neer dat ik onderweg af en toe een beetje pech, maar toch ook geluk, heb gehad. Ik heb hagel in mijn poot gekregen. Toen de wond op z’n ergst was, heeft een meisje mij naar een dierenarts gebracht. Anders had ik deze hele reis niet kunnen afmaken. Morgen zal ik weer geholpen moeten worden. De wond is weer open gegaan. Als het niet opvalt, ga ik net zolang tegen mijn baasje aanlopen en op hem zitten tot hij bloed op zijn broek krijgt. Dan brengt hij me vanzelf naar de dierenarts.’

‘Denk je echt dat ze weer terug zullen komen?’

‘Als het aan het baasje ligt wel. Even afwachten wat de oude baas doet. Uiteindelijk heeft die het voor het zeggen.’

DJ en ik zijn aan onze laatste lange weg bezig. Hoewel er niet is gestrooid, rijden er veel auto’s over de weg. Daardoor moeten we vaak opzij stappen in de sneeuw en door vieze, natte pekel. Dat komt DJ zijn enkel niet ten goede. Halverwege zijn de pillen alweer uitgewerkt en strompelt hij met een moeilijk gezicht vooruit. We zien dat de wolken dikker beginnen te worden. Een stekende hoofdpijn vertelt mij dat er sneeuw op komst is. Iets wat ik normaal gesproken heel fijn vind. Nu moet het maar even wachten, denk ik. Nog een half uurtje en het mag gaan sneeuwen.

‘Ik weet niet of ik het volhoud,’ zegt DJ. ‘Ik heb het gevoel alsof er een metalen bal aan mijn enkel is vastgemaakt en bij elke stap houdt iemand die bal tegen en snijdt de enkelband in mijn huid.’

‘Zal ik vast vooruit lopen en je straks ophalen? Je kunt hier ook blijven wachten, bel ik een taxi.’

‘Nee, het is te link. Het wordt donkerder. Straks ziet een auto me niet en dan ben ik er geweest. Lig ik hier in de kou de pijp uit te gaan.’

‘Het is minder dan een half uur. Geef mij je zak, dan hou ik die op mijn kop. Dat moet wel lukken tot aan het huis.’

Het feit dat DJ de zak direct afgeeft, betekent dat hij echt pijn heeft. Normaal wil hij zich niet laten kennen. Zelfs ik zie door de sokken heen, dat de enkel van DJ aardig dik is geworden. Als hij maar niet gebroken is, denk ik.

‘Ik wist niet dat honderd meter zover zou kunnen zijn,’ zeg ik, ‘Volgens mij zie ik daar in de verte al de bomen waar we linksaf moeten. Daarna is het nog zo’n tweehonderd meter tot het huis. Laten we hopen dat die kat daar voor de deur zit. Zo niet, dan vermoord ik hem.’

‘Dat zal moeilijk gaan als hij er niet is,’ zegt DJ met een flauw lachje.

‘Bij wijze van spreken.’

‘Laten we ‘bij wijze van spreken’ zorgen dat we voor die sneeuwbui bij jou achter het huis staan, dan kunnen we in ieder geval gaan schuilen.’

Voor ons is het te hopen dat die laatste tweehonderd meter ook echt de laatste zijn. We doen er tien minuten over. De sok van DJ wordt langzaam rood en hij begint zich voor het eerst zorgen te maken.

‘Volgens mij moet ik vanavond naar de EHBO-post van het ziekenhuis. We komen er toch langs als we naar huis gaan.’

Ik hoor hem niet. In het duister zoek ik de buitenkant van het huis al af. Voor de voordeur zit Quin niet. Ik gooi de rugzakken op de grond en begin harder te lopen. Ik ren direct rond het huis, waarbij ik al bij de eerste bocht uitglijd en mijn pols verstuik, als ik hard met de grond in aanraking kom. Niet dat ik dat in de gaten heb. Die pijn zal ik vanavond voelen. Als ik het hele huis rond ben gelopen, kijk ik vertwijfeld naar DJ. Ik hef mijn armen in de lucht en schreeuw: ‘Ik zie hem niet!’

Dan hoor ik in de verte het gehinnik van Merrie de hengst. Ik begrijp niet waarom ik het paard hoor en waarom het dier buiten staat met dit weer. In de verte zie ik het silhouet van Merrie. Het dier steigert. Ik heb Merrie dat nog nooit zien doen. Ik begrijp er niets van. Hij blijft maar steigeren en hinniken en komt zelfs naar me toe lopen. Ik begin naar Merrie te lopen en dan zie ik Quin. Ik struikel van blijdschap. Met sneeuw in mijn gezicht en de tranen in mijn ogen ren ik naar mijn kleine vriend. Ik glijd een keer uit maar kan op de been blijven. Vlak bij Quin duik ik naar de grond, draai me op mijn rug, pak hem op en houd hem hoog boven me. Zo op mijn rug blijf ik minutenlang liggen. Het is inmiddels gaan sneeuwen. En Quin denkt, laten we maar naar binnengaan. Lekker bij de kachel liggen. Eerst een paar dagen slapen. Vieren we het thuis wel verder. DJ is tot de afrastering van het weiland gestrompeld. Hij heeft geen kracht meer om de laatste honderd meter naar het paard af te leggen.

Ik zet Quin op de grond en omhels Merrie. ‘Als het aan mij ligt, kom ik hier binnenkort weer wonen. Nou ik hier weer ben, merk ik hoeveel ik je heb gemist, ouwe jongen.’

Merrie begrijpt niet wat ik zeg, maar wel wat ik bedoel en hinnikt.

‘Jij moet naar de stal,’ zeg ik tegen Merrie, ‘En wij moeten naar huis. Quin moet nagekeken worden door de dierenarts en jij moet niet te veel kou lijden, anders kunnen we komend voorjaar niet meer gezellig praten.’

Ik pak Quin op, geef Merrie een knuffel en loop naar het huis. Ik hoop dat de mensen thuis zijn, zodat ik naar binnen kan en de ouders van DJ bellen. Als we naar het huis lopen, zegt DJ: ‘Ik heb mijn vader al gebeld. Ik kon uit zijn reactie niet zo goed opmaken of hij blij klonk of boos was. Ik heb nog niet gezegd dat ik via het ziekenhuis naar huis wil, anders wordt mijn moeder zo ongerust.’

In alle consternatie heb ik niet opgelet of de mensen thuis zijn, als we aanbellen wordt er open gedaan en mogen we naar binnen. We vertellen ons verhaal, heel in het kort. Gelukkig hoeven we niet lang te wachten. Op het moment dat ik Quin bij onze eerste ontmoeting hoog hield, heeft DJ al gebeld. Na vijf minuten wordt er al aangebeld. Een gelukkig toch wel opgeluchte vader van DJ begroet ons. We bedanken de bewoners en zijn blij dat we weer in een auto zitten.

‘Pa, ik moet langs het ziekenhuis. Ik heb mijn enkel verzwikt. Misschien kan ik wat pijnstillers halen.’

Zijn vader is ongerust, maar laat het niet merken. Hij houdt wijselijk zijn mond. In het ziekenhuis blijkt er een scheurtje in het bot van de enkel te zitten. Voor de zekerheid doen ze gips om de enkel en moet DJ een afspraak maken om röntgenfoto’s te laten maken. Ik probeer een grapje te maken, zie dat zijn vader het daar niet de tijd voor vindt. Ik heb inmiddels mijn vader gebeld en afgesproken dat ik met de trein naar Zwolle reis. Daar pikt hij me op met de auto. Met een beetje geluk ben ik vanavond om elf uur thuis. De hele tijd in de auto en in het ziekenhuis heeft Quin onder mijn jas gezeten. De rugzak ligt gelukkig achter in de auto. Voorlopig heb ik daar geen last meer van.

‘Wilt u meteen naar het station rijden?’ vraag ik aan DJ’s vader als we uit het ziekenhuis komen. ‘Dan ga ik richting Zwolle. Mijn vader komt me daar ophalen.’

‘Ga je niet mee naar mijn huis,’ vraagt DJ. ‘Even de familie begroeten.’

‘Ik weet niet of je ouders zo blij met me zijn. We hebben volgende week wel contact. Misschien mag ik naar Zutphen. Hoewel ik verwacht dat ik voorlopig nergens meer naar toe mag.’

‘Hou daar maar rekening mee jongeman,’ zegt DJ’s vader streng. ‘Dan valt het altijd mee,’ zegt hij er toch wat vriendelijker achteraan.

Voor het station nemen we afscheid. ‘Blijf maar in de auto zitten,’ zeg ik tegen DJ. ‘Je moet je enkel zo min mogelijk belasten.’

‘Doe de groeten aan je ouders en wens ze wijsheid,’ zegt Henk.

‘Zal ik zeker doen.’ Dat van die wijsheid laat ik achterwege.

In de trein begin ik mijn pols te voelen. Nu ik tot rust kom, wordt de pijn erger. Voordien is het me niet echt opgevallen. Ik vraag me af wat er aan de hand is, wanneer ik ben gevallen, dat mijn pols zo zeer doet. Mijn pols is aardig dik geworden. Ik vrees dat ook ik met mijn vader langs het ziekenhuis moet. Wel een stelletje kneuzen, denk ik. Een paar dagen weg en straks zitten we allebei in het gips. Ik ben benieuwd hoe ze thuis zullen reageren op mijn terugkomst. Hopelijk zijn ze blij dat alles goed is afgelopen en dat Quin terug is. Quin, ja Quin. Ik ben in elk geval blij dat de reis tot een goed einde is gekomen. Ik voel Quin tegen me aan spinnen. Sinds we met zijn tweeën in de trein zitten, hoor ik zachtjes het naaimachine geluid dat een kat maakt als hij tevreden is. Wat zou er door hem heen gaan. Ik steek mijn hand in mijn jas en leg hem op de rug van Quin. Op die manier probeer ik contact te maken. Quin geeft verbazingwekkend snel respons. Ik voel dat hij zeer tevreden is. Maar ja, dat heb ik al aan het spinnen gemerkt. Ik probeer te achterhalen waarom hij bij Merrie stond. ‘Merrie mist je’, krijg ik door. ‘Ik mis Merrie en het huis.’ Na een tijdje begrijp ik dat het vanaf het begin de bedoeling is geweest van Quin om me naar het paard te leiden. Heeft DJ toch gelijk gehad, denk ik. Maar ja, om een week af te wachten of de kat het zou halen? Ik ben blij dat ik achter Quin aan ben gegaan. Ook al heeft me dat koude voeten, handen en bevroren wenkbrauwen opgeleverd. De trein komt tot stilstand in Deventer. Wel een gek idee, dat ik de reis waar ik de afgelopen vijf dagen over heb gedaan, nu in een paar uur doe. Ik kom langs veel plaatsen die ik te voet heb bezocht. Straks Olst, Wijhe en Zwolle, dan zal ik merken hoe mijn vader gaat reageren. Eerst wil ik contact zoeken met Merrie. Ik merk dat Merrie tevreden op stal staat. Hij staat nog net niet te spinnen, maar lijkt wel een grote grijns op zijn gezicht te hebben. Hij staat met z’n rug naar de drie dames om aan te geven dat hij weer overal vertrouwen in heeft. Hij voelt zich beresterk. Het komt allemaal goed: de jongen en de kat komen weer naar huis.

In Zwolle staat mijn vader op het perron me op te wachten. Hij geeft me een kus. Ik ben zeer verbaasd maar ook opgetogen. Ik kan me niet herinneren dat mijn vader me ooit gekust heeft. Zou dit het begin zijn van iets nieuws? Een vader die vaker thuis is? Een vader die niet alleen verhalen vertelt over zijn jeugd en Zuid-Frankrijk maar ook daadwerkelijk dingen met me doet? Zoals voetballen, kamperen of een hobby delen? De kus is een grens waar we allebei overheen zijn gegaan. Met de kus wilde mijn vader laten blijken dat hij blijer is dan boos. Dat hij opgelucht is dat het goed is afgelopen. En dat hij het me vergeeft dat ik zomaar een paar dagen weg ben gegaan. Misschien geeft hij hiermee zelfs toe dat hij als vader een beetje tekort is geschoten. Wat zou het mooi zijn als mijn vader dan zou zeggen dat we weer terug naar Wichmond zouden gaan. Maar ja, denk ik, je kunt ook te veel in een keer willen.

‘Kunnen we nog even langs een ziekenhuis?’ verbreek ik de stilte op het perron. ‘Volgens mij heb ik mijn pols verstuikt. Ik weet niet precies waar. Het doet pijn en het is dik.’

‘Dan gaan we meteen hier op zoek naar een ziekenhuis,’ zegt Dirk.

Ik pak direct mijn iPhone. Wat heb ik die gemist de afgelopen dagen. Het lijkt wel of ik nooit meer zonder kan. Ik heb vijf dagen niks kunnen opzoeken. Er niet mee kunnen bellen of naar muziek luisteren. Maar ja, het heeft me wel opgeleverd dat ik Quin weer terug heb. Ik ging dood van ongerustheid.

‘Waar is die kat eigenlijk?’

‘Hier onder mijn jas. Hij is nog nooit zo rustig geweest. Net of hij weet dat hij straks weer thuis is. Hij zal ook wel moe zijn. Hij heeft vijf dagen aan één stuk door gelopen,’ overdrijf ik.

‘Heb je al een ziekenhuis gevonden?’ vraagt mijn vader.

‘Ja, ik zal het adres intypen, dan zal Lucie je vertellen hoe je moet rijden.’

‘Lucie?’

‘Ja, dat is de stem van mijn navigatiesysteem. Een vriendelijke Belgische mevrouw met een zachte g, die heel verleidelijk zegt hoe je moet rijden. Ze doet het ook als ik fiets en dan antwoord ik altijd: ‘Dank je wel, Lucie.’ En als dank zegt ze me bij de volgende kruising hoe ik verder moet rijden.’

Dirk kijkt mij aan en schudt zijn hoofd. Hij is in ieder geval niet veranderd in die vijf dagen, denkt hij. Gelukkig maar.

‘We gaan naar de Isala Klinieken, locatie Weezenlanden.’

Lucie doet haar werk en met een paar minuten zitten we bij de Eerste Hulp. Ook mijn pols moet in het gips. Ik mag een kleur uitkiezen, maar vind dat wel heel kinderachtig. Uiteindelijk kies ik blauw. In de auto naar huis zwijgen we allebei voor het grootste gedeelte van de reis. Ik ben moe en versuft door de pijnstiller. Mijn vader is blij dat het allemaal is afgelopen. Hij is in die vijf dagen nog nooit zo ongerust geweest. De komende tijd wil hij laten zien dat hij van zijn drie kinderen houdt. Hij wil meer tijd met ze doorbrengen en vaker thuis zijn. ‘Misschien is het niet zo’n goed idee geweest om naar Friesland te verhuizen. Eigenlijk heb ik het hele gezin er verdriet mee gedaan. Ook Gerda is niet meer haar vrolijke zelf.’

Dat komt wel weer goed, had Gerda gezegd.

Lieve Gerda, ze stond altijd achter hem. Nee, hij heeft zijn besluit genomen en zal het morgenvroeg na het ontbijt mededelen. Hebben ze tenminste toch nog een leuke kerstvakantie.

Bij thuiskomst ruziën Charlie en Marit wie met Quin op schoot mag zitten. Marit heeft de hele tijd tranen in haar ogen en Charlie kan zich maar net goed houden. Quin heeft nog nooit zo snel een bakje voer leeggegeten.

‘Het lijkt wel of hij vijf dagen niet heeft gegeten,’ zegt Charlie.

‘Dat zou zo maar kunnen,’ zeg ik. ‘Tot aan Zutphen lag er veel sneeuw, vooral in de uiterwaarden. Morgen vertel ik jullie het hele verhaal, ik ben moe. Ik ga naar bed.’

Ik vertrek naar boven.

Gerda en Dirk kijken elkaar tevreden aan. Mijn moeder had me bijna doodgeknuffeld toen ik het huis binnenkwam. ‘Lucht,’ riep ik op een gegeven moment en duwde mijn moeder van me af. We moesten allebei lachen.

Ik ben blij dat ik mijn bed kan opzoeken. Te moe om zelfs het restje chipolatapudding op te eten. ‘Morgen is er weer een dag. Ik ben een beetje misselijk en heel moe,’ zeg ik, achterom kijkend op de vraag van mijn moeder.

En nu lig ik in bed. Eindelijk komt mijn moeder tot rust. Ze is benieuwd wat de tijd hier in Friesland zal brengen. In ieder geval niet meer zo’n verschrikkelijk ongeruste tijd. Daar heeft ze voorlopig genoeg van. De anderen gaan ook naar bed. De spanningen van de afgelopen dagen heeft iedereen moe gemaakt.

‘Goedemorgen,’ zeg ik, nog een beetje slaperig maar voldaan. Ik ben als laatste opgestaan en heb alweer de klok rond geslapen. Iedereen heeft al gegeten. Nu is het mijn beurt. Ik lust ook wel wat. De pudding komt in me op, maar vind het verstandiger om eerst een paar broodjes te eten. Laat ik niet meteen mijn moeder op stang jagen. De harde broodjes met hagelslag smaken goed.

‘Is iedereen uitgegeten?’ vraagt mijn vader.

We zitten allemaal aan tafel, nu ik naar beneden ben gekomen om te eten. Vol verbazing en verwachting kijken we onze vader aan. Gerda heeft het nieuws gisteravond laat al gehoord en zij kon haar geluk niet op. Ze heeft het vanochtend niet laten merken. Dirk heeft in de gaten dat het een goede keuze is.

‘Jongens,’ zegt mijn vader. ‘Ik heb met mijn baas een afspraak gemaakt dat ik de vestiging van ons bedrijf hier in Leeuwarden van de grond zou helpen. Met andere woorden, ik moet ervoor zorgen dat de zaken goed gaan lopen. Daar heb ik zelfs een handtekening voor moeten zetten, zodat niet de concurrent met mij aan de haal gaat terwijl het hier in Friesland nog niet helemaal goed op poten is gezet. Ik beloof jullie, als die termijn is verstreken, en dat is 1 juli volgend jaar, dan gaan we weer terug naar Wichmond. Ik ga hetzelfde werk doen maar dan voor mezelf. Een kantoor aan huis, zie ik jullie ook vaker. Ik heb het al besproken met mijn baas en hij vond het niet leuk, maar wilde me wel helpen. Wat vinden jullie ervan?’

Het is Dirk gelukt om al zijn drie kinderen aan het huilen te krijgen, van blijdschap. De twee jongsten springen in de lucht.

Ik denk: Ik ga het meteen Merrie vertellen.

Precies 120 kilometer zuidelijker zit boer Garrits na te genieten van zijn uitgebreide ontbijt. Onder het licht van een kaars leest hij het regionale dagblad. Zijn vrouw vindt de tijd rond de kerstdagen zo gezellig. Vandaar dat zij de hele kamer volzet met waxinelichtjes en kaarsen, ook overdag tijdens de donkere dagen van het jaar. Voor de boer hoeft het niet. In een paar seconden heeft hij de lampen aangeknipt in de kamer. Zijn vrouw doet er altijd een paar minuten over om alles aan te steken. En het liefst met echte lucifers. Dus niet zo’n metalen staaf waar een vlammetje uitspringt. Zijn vrouw heeft alles over voor de gezelligheid. Daar hoort een goede maaltijd bij. Gisteravond was het kruutmoes en balkenbrei met als toetje griesmeelpap, zijn favoriet. De koeien zijn gemolken, het ontbijt is binnen en de krant uit. Wat wil een mens nog meer. Plotseling klinkt er hard gehinnik vanuit de stallen. De boerin laat van schrik haar breiwerk vallen. Bij de boer loopt de koude rilling over de rug. Een inbreker? Overdag? Eén van de paarden die een toeval krijgt? Hij weet niet hoe snel hij naar de paardenstallen moet rennen. Stoot zijn hoofd tegen de balk boven de deur en glijdt bijna uit in de stal over het losliggende stro. Hij kan zich nog net aan een trog vasthouden. Met een hand op de zere plek loopt hij zo snel mogelijk door. De drie dames staan er rustig bij. Alsof er niets is gebeurd. Als hij verder loopt naar Merrie, ziet hij dat de hengst op de grond ligt. De boer schrikt. Wat is er aan de hand met het paard? Maar Merrie ligt op zijn buik, zijn benen eronder en zijn rechter voorbeen vooruit gestrekt. Met de ogen dicht. De hengst ligt heel rustig. Zodra de boer bij zijn stal is, staat hij langzaam op en kijkt de boer recht aan met wijd geopende ogen. De boer krijgt de indruk dat Merrie hem wil laten zien dat er niets aan de hand is. Hij onderzoekt het paard op verwondingen, kan niets vinden en besluit weer terug te gaan naar de kamer.

Vreemd, denkt hij. Het was toch een harde paardenschreeuw; meer dan gehinnik alleen. Merrie kijkt de boer na als hij de stal verlaat. Het lijkt wel of hij glimlacht achter de rug van de boer. Hij ziet de drie dames keuvelen. Het interesseert hem niet. Belachelijk dat Merrie zo’n harde gil slaakte, vinden zij. Het kan hem vandaag niks schelen. Door het bericht dat hij zojuist heeft doorgekregen kan hij een hele week blijven glimlachen. Merrie voelt zich goed en gelukkig.

‘Laat nu de lente maar komen.’

Bronnen

Met dank aan Piek Stor. Inspiratie uit haar boekje Dierencommunicatie in de praktijk. Op www.piekstor.nl is meer over haar te vinden.

Ook op de site van dierentolk Mieke Zomer www.miekezomer.nl heb ik veel informatie gevonden.

Informatie over Terschelling staat op www.terschelling.info.

Via www.wrakkenmuseum.nl is te zien wat daar te doen is.

Ook verschenen bij CD publishers

2014 Rick Be Quick - J.B. te Boekhorst

2014 De Jacht op de Kerstschat - J.B. te Boekhorst

2015 The Christmas Treasure Hunt - J.B. te Boekhorst

2016 Jackpot - J.B. te Boekhorst

2016 Wraak - Claudia Abando

2017 Bedrog - Liesbeth te Boekhorst

2017 Corridor - J.B. te Boekhorst

© 2017 J.B. te Boekhorst

Omslagontwerp: Click Design

Illustratie omslag: © Jolien Westerbroek-Hornbeck

Binnenwerk: Click Design, Zutphen

isbn 978 90 826 253 25

isbn 978 90 826 253 32 (e-book)

nur 280

www.cdpublishers.nl

www.clickdesign.nl

www.madeinholland.tv

Alle rechten voorbehouden.

Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar geaakt door middel van druk, fotokopie, microfilm of op welke andere wijze ook,zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever.